Lucas 12

Ka̱bas Qae-xg'ae sa (NHR) vs ARA

Sair da comparação
ARA Almeida Revista e Atualizada 1993
1 Gaa koes kò kaias xg'aes tcám̀-tcám̀s khóè ne di sa xg'aea hãa, ne kò xáèkua hãa i kòm̀ ga káà a, kam kò Jeso ba Gam di xu xgaa-xgaase-kg'ao xu cgoa tc'ãà a tshoa-tshoa a máá: “Farasai xu di péré gãé-gãean koe méé xao q'õésea hãa, ncẽe qãè khóèan khama ko ma kúrúse igaba cg'ãè cau xu.
1 Posto que miríades de pessoas se aglomeraram, a ponto de uns aos outros se atropelarem, passou Jesus a dizer, antes de tudo, aos seus discípulos: Acautelai-vos do fermento dos fariseus, que é a hipocrisia.
2 Wèés gúùs ẽe chóm̀sea hãa sa gha xgòre-kg'aiè, si gha wèés tchõàs ẽe chóm̀sea hãa sa q'ãase.
2 Nada há encoberto que não venha a ser revelado; e oculto que não venha a ser conhecido.
3 Eẽ xao ko ntcùúan q'oo koe kg'ui sa gha x'áàn q'oo koe kóḿse, si gha gataga ẽe xao kòo nquuan q'oo koe c'am̀ sa thẽé nquuan tco̱be koe nxàese.
3 Porque tudo o que dissestes às escuras será ouvido em plena luz; e o que dissestes aos ouvidos no interior da casa será proclamado dos eirados.
4 “Tíí ka c'ẽea tuè, bìrí tu ur ko, a ko máá: Táá khóè ne ẽe ko tc'áró ba cg'õo, a ne a gaa koe guus ka kúrú ne gha gúù úú tama ne q'áò guu.
4 Digo-vos, pois, amigos meus: não temais os que matam o corpo e, depois disso, nada mais podem fazer.
5 Igabar gha bìrí tu u dìí ba méé tu q'áò sa: Nqarim ẽem kòo cg'õoa xg'ara ne ko chõò tamas c'ees dxãwam dis koe xaoa úú di qarian úúa hãa ba méé tu q'áò. Eè, bìrí tu ur ko, q'áò Me méé tu!
5 Eu, porém, vos mostrarei a quem deveis temer: temei aquele que, depois de matar, tem poder para lançar no inferno. Sim, digo-vos, a esse deveis temer.
6 A 5 tsa̱rá zia gáé mari-coa tsara cgoa x'ámáguè tama? Igabas cúís ga sa Nqarim ka c'urùèa hãa tite.
6 Não se vendem cinco pardais por dois asses? Entretanto, nenhum deles está em esquecimento diante de Deus.
7 I gataga wèé c'õòan tcúúa tu di ga nxáráèa. Ke táá q'áò guu, káí zi tsa̱rá zi ka tu kaisase cgáé tu u ke.
7 Até os cabelos da vossa cabeça estão todos contados. Não temais! Bem mais valeis do que muitos pardais.
8 “Bìrí tu ur ko a ko máá: Dìím wèém ẽe gha khóè ne cookg'ai koe Tíí ka nxàese bam gha Khóèm dim Cóá ba thẽé Nqarim di xu moengele xu cookg'ai koe nxàea tcg'òó.
8 Digo-vos ainda: todo aquele que me confessar diante dos homens, também o Filho do Homem o confessará diante dos anjos de Deus;
9 Igaba dìím wèém ẽe gha khóè ne cookg'ai koe xo̱ase Te ba gha Nqarim di xu moengele xu cookg'ai koe xo̱aseè.
9 mas o que me negar diante dos homens será negado diante dos anjos de Deus.
10 Me gha wèém khóèm ẽe ko Khóèm dim Cóám ka cg'ãèse kg'ui ba qgóóa mááè, igaba ẽe gha Tcom-tcomsam Tc'ẽem ka cg'ãè kg'uian kg'ui ba cuiskaga qgóóa mááèa hãa tite.
10 Todo aquele que proferir uma palavra contra o Filho do Homem, isso lhe será perdoado; mas, para o que blasfemar contra o Espírito Santo, não haverá perdão.
11 “Igaba ẽe ne kòo còrè-nquu xu koe hẽé naka x'áèan di xu kaia xu koe hẽé naka tc'ãà-cookg'ai xu koe hẽéthẽé xo̱ara máásean ka tcãà tu u, ne méé tu táá káíse tc'ẽe-tc'ẽese guu, dùú sa tu gha nxàe sa, kana nta tu gha ma nxàe e sa, ncẽem x'aèm kòo hàà ne tu gha nxàe tu gha sa máàè ke,
11 Quando vos levarem às sinagogas e perante os governadores e as autoridades, não vos preocupeis quanto ao modo por que respondereis, nem quanto às coisas que tiverdes de falar.
12 Tcom-tcomsam Tc'ẽe ba gha ẽem x'aèm ka xgaa-xgaa tu u, dùú sa méé tu nxàe sa ke,” tam méé.
12 Porque o Espírito Santo vos ensinará, naquela mesma hora, as coisas que deveis dizer.
13 C'ẽem khóè ba kò ẽes xg'aes q'oo koe guu a Jeso ba bìrí a máá: “Xgaa-xgaa-kg'ao Tseè, tíí kíím cgoa kg'ui nakam sitsam ka xõòm x'óóa guua zi gúù zi tíí cgoa q'aa-q'aaku,” témé.
13 Nesse ponto, um homem que estava no meio da multidão lhe falou: Mestre, ordena a meu irmão que reparta comigo a herança.
14 Igabam kò Jeso ba xo̱a me a máá: “Khóè tseè, dìí na qarian máà Tea, gúùa ner gha q'aa-q'aa tsao o di i?” témé.
14 Mas Jesus lhe respondeu: Homem, quem me constituiu juiz ou partidor entre vós?
15 Me Jeso ba bìrí ne a máá: “Bóò naka tua chìikuan koe q'õése, khóèm dis kg'õè sa gúù zi káí zi ẽem kàoa hãa zi koe hãa tama ke,” témé.
15 Então, lhes recomendou: Tende cuidado e guardai-vos de toda e qualquer avareza; porque a vida de um homem não consiste na abundância dos bens que ele possui.
16 A ba a ncẽes sere-sere sa bìrí ne a máá: “C'ẽem khóèm qguùa kò hãa ba xg'ao hàna, gam dim xháràm kòo káí tc'õoan kúrú ba.
16 E lhes proferiu ainda uma parábola, dizendo: O campo de um homem rico produziu com abundância.
17 Me tcáóa ba koe tẽèse a máá: ‘Dùú ra gha kúrú? C'ẽe qgáì gar úú tama ka, tiri tc'õoa ner gha tòóa mááse e,’ témé.
17 E arrazoava consigo mesmo, dizendo: Que farei, pois não tenho onde recolher os meus frutos?
18 Kam ko máá: ‘Ncẽea ra gha hẽé ga a: Tòóa máásean di xu nquu xu tiri xur gha ko̱be a ra a kaia xu tshào, a tiri mabere cãan hẽé naka tiri zi gúù zi c'ẽe zi hẽéthẽé gaa koe tòó.
18 E disse: Farei isto: destruirei os meus celeiros, reconstruí-los-ei maiores e aí recolherei todo o meu produto e todos os meus bens.
19 Ra gha nxãaska bìríse a máá: ‘Qãè zi gúù zi wèé zi ẽer ko qaa zir úúa hãa, káí kurian gha kg'õèkagu te zi. A ra a gha kg'õè sa thamkase séè, a gha tc'õó a kg'áà, a ra a qãè-tcaoa mááse,’ ’ témé.
19 Então, direi à minha alma: tens em depósito muitos bens para muitos anos; descansa, come, bebe e regala-te.
20 Igabagam ko Nqari ba bìrí me a máá: ‘Tsáá khóè tsi káà tc'ẽe tseè, ncẽem ntcùúm ka tsi gha kg'õèa tsi séè cgaeè, ka zia gha nxãaska ẽe tsi kúrúa máásea hãa zi gúù zi dìín di ii?’ témé.
20 Mas Deus lhe disse: Louco, esta noite te pedirão a tua alma; e o que tens preparado, para quem será?
21 Ncẽea i gha ii ga a, dìím wèém ẽe ko x'aia ba tòóa mááse ba Nqarim cookg'ai koe qguù tama,” tam Jeso ba méé.
21 Assim é o que entesoura para si mesmo e não é rico para com Deus.
22 Me Jeso ba Gam di xu xgaa-xgaase-kg'ao xu bìrí a máá: “Gaa domkar ko bìrí xao o, a ko máá: Táá gaxao di kg'õèan ka káíse tc'ẽe-tc'ẽese guu, dùú xao gha tc'õó kana dùú xao gha cgáé-q'ooa xao koe hã̱a sa. Kg'õè sa tc'õoan ka cgáé si i, me tc'áró ba qgáían ka cgáé me e ke.
22 A seguir, dirigiu-se Jesus a seus discípulos, dizendo: Por isso, eu vos advirto: não andeis ansiosos pela vossa vida, quanto ao que haveis de comer, nem pelo vosso corpo, quanto ao que haveis de vestir.
23 Kg'õè sa tc'õoan ka kaisase cgáé si i, me cgáé-q'oo ba qgáían ka kaisase cgáé me e.
23 Porque a vida é mais do que o alimento, e o corpo, mais do que as vestes.
24 Ho̱aran bóò, xhárà tama i hãa, a tcuù tama, a tc'õoan i gha tòóa mááse nquuan úú tama, gabàm ko Nqari ba xárò o. Tu gatu tsa̱rán ka kaisase cgáé tu u.
24 Observai os corvos, os quais não semeiam, nem ceifam, não têm despensa nem celeiros; todavia, Deus os sustenta. Quanto mais valeis do que as aves!
25 A gatu ka c'ẽem dìí ba gha kg'õèa ba di cáḿan koe káíse tc'ẽe-tc'ẽesean ka cáḿ ba càù?
25 Qual de vós, por ansioso que esteja, pode acrescentar um côvado ao curso da sua vida?
26 Ncẽes gúùs cg'árés kúrú kaga tu ko tààè, ka tu koáé nxãaska dùúska c'ẽe zi ka káíse tc'ẽe-tc'ẽesea máá?
26 Se, portanto, nada podeis fazer quanto às coisas mínimas, por que andais ansiosos pelas outras?
27 Bóò, nta zi qãáka di zi x'aa zi ii sa, zi ko ma tso̱m sa; tséé tama zi hãa, a zi a gataga qgáían qgãéa mááse tama. Igabar ko bìrí tu u, x'aigam Solomonem ga ba kò gam di x'aian wèé koe ga ncẽe zi x'aa zi ka c'ẽea zi khama ma hã̱a tama.
27 Observai os lírios; eles não fiam, nem tecem. Eu, contudo, vos afirmo que nem Salomão, em toda a sua glória, se vestiu como qualquer deles.
28 A ncẽè Nqarim kòo qãáka di dcãan ncẽe ko ncẽe cáḿ ka hãa, a q'uu ka c'eean q'oo koe xaoa tcãàè, nxãan ncẽeta ma hã̱akagu, nem gha tseegukaga cgáése gatua hã̱akagu tu u, oo, gatu ncẽe cg'áré dtcòm̀an úúa tuè?
28 Ora, se Deus veste assim a erva que hoje está no campo e amanhã é lançada no forno, quanto mais tratando-se de vós, homens de pequena fé!
29 “Ke tu táá dùú sa tu gha tc'õó kana kg'áà sa qaa guu, naka káíse tc'ẽe-tc'ẽese guu.
29 Não andeis, pois, a indagar o que haveis de comer ou beber e não vos entregueis a inquietações.
30 Tãá zi qhàò zi di nea ko wèé gúùan ncẽe ga qaa, Me gatu ka Xõòm ga ba ncẽe gúùan tu ko qaa sa q'ana hãa.
30 Porque os gentios de todo o mundo é que procuram estas coisas; mas vosso Pai sabe que necessitais delas.
31 Igabaga méé tu kg'aika X'aigam Nqarim di x'aian qaa, naka tua gha ncẽe zi gúù zi wèé zi thẽé máàè.
31 Buscai, antes de tudo, o seu reino, e estas coisas vos serão acrescentadas.
32 “Ghùu-coa tuè, táá tu q'áò guu, qãè-tcaokagu i ko gatu ka Xõò ba, Me gha ntcõó-q'ooan máà tu u ke.
32 Não temais, ó pequenino rebanho; porque vosso Pai se agradou em dar-vos o seu reino.
33 Eẽ tu úúa hãa zi tu x'ámágu, naka tua gazi di marian dxàua ne khóè ne máà. Cg'ãa-cg'anase tama qgóán tu kúrúa mááse, naka nqarikg'ai di qguùan ncẽe kaà tite cgoa, cúí ts'ãà-kg'ao kaga cúù-cuuse cgaeè tite e kana tcg'ãàn kaga tc'õóè tite e.
33 Vendei os vossos bens e dai esmola; fazei para vós outros bolsas que não desgastem, tesouro inextinguível nos céus, onde não chega o ladrão, nem a traça consome,
34 Eẽ tsari qguùan hãa koe i gha gataga thẽé tsari tcáóan hãa khama.
34 porque, onde está o vosso tesouro, aí estará também o vosso coração.
35 “Tséé sa méé tu kg'ónòsea máána hãa, naka i gatu di x'áà-x'aa-kg'ai cgoa di gúùan ko ka̱ru.
35 Cingido esteja o vosso corpo, e acesas, as vossas candeias.
36 Gane ka q'õòse ba qãà hãa ne tséé-kg'ao ne khama ma, séèkuan dis kõ̱ès koe kò qõòa hãa ba. Eẽm ko hàà a ko nquu-kg'áḿ ba xg'áḿ-xg'am, ne gha kúúga xgobekg'ama máá me ne.
36 Sede vós semelhantes a homens que esperam pelo seu senhor, ao voltar ele das festas de casamento; para que, quando vier e bater à porta, logo lha abram.
37 Eẽ xu qãà xu, ncẽe gaxu ka q'õòsem ko hàà a hàà sao-xg'ae xu kókòa hãa xu ka i gha kaisase cgáé ii. Tseegukar ko bìrí tu u: Tsééam gha máá xu sam kg'ónòsea máána hãa, a gha tafolem koe ntcòo xu, a tsééa máá xu.
37 Bem-aventurados aqueles servos a quem o senhor, quando vier, os encontre vigilantes; em verdade vos afirmo que ele há de cingir-se, dar-lhes lugar à mesa e, aproximando-se, os servirá.
38 Eẽ gaxu ka q'õòsem kòo ntcùú ka hàà kana ntcùú nqáè ka igaba gha kókòa hãa xu qãà xua ts'ee-ts'eekg'aièa.
38 Quer ele venha na segunda vigília, quer na terceira, bem-aventurados serão eles, se assim os achar.
39 Igaba méé xao ncẽe sa q'ana hãa: Ncẽè nquu ba kàoa hãam khóèm kò q'ana hãa ts'ãà-kg'aom ko dùútsa x'aè ka tcãà sa, nem ga kò táá gam dim nquu ba guu me khõaèa hãa.
39 Sabei, porém, isto: se o pai de família soubesse a que hora havia de vir o ladrão, [vigiaria e] não deixaria arrombar a sua casa.
40 Ke méé tu gatu igaba kg'ónòsea hãa, Khóèm dim Cóá ba gha tcom tama tu hãam cáḿ ka hàà cgae tu u ke,” tam méé.
40 Ficai também vós apercebidos, porque, à hora em que não cuidais, o Filho do Homem virá.
41 Petere ba kò máá: “X'aigaè, ncẽes sere-seres ncẽe Tsi ko nxàe sa koáé sixae cgoa kg'ui, kana saa ko wèém khóèm cgoa kg'ui?” témé.
41 Então, Pedro perguntou: Senhor, proferes esta parábola para nós ou também para todos?
42 Me X'aigam Jeso ba xo̱a me a máá: “Kháé dìí ba nxãaska tcom-tcomsa a tc'ẽegam qãà baa? Ncẽe gam ka q'õòsem gha nquua ba di qarian máà ba, me qãè x'aè ka gaxu di tc'õoan máà xu ba.
42 Disse o Senhor: Quem é, pois, o mordomo fiel e prudente, a quem o senhor confiará os seus conservos para dar-lhes o sustento a seu tempo?
43 Ts'ee-ts'eekg'aièa baa ẽem qãà ba, ncẽe gam ka q'õòsem ko hàà nem ko hàà sao-xg'ae me ko gatà hẽé ba.
43 Bem-aventurado aquele servo a quem seu senhor, quando vier, achar fazendo assim.
44 Tseegukar ko bìrí tu u a ko máá: wèé zi gúù zi ẽem úúa hãa zi di qaria nem gha gam koe tòó.
44 Verdadeiramente, vos digo que lhe confiará todos os seus bens.
45 Igabaga ncẽè ẽem qãàm ko tcáóa ba q'oo koe bìríse a máá: ‘Tíí q'õò ba ãoa hãa a qháése hàà tite,’ témé, a ba a tshoa-tshoa a c'ẽe ne qãà ne xg'áḿku cgoa, a tc'õó a kg'áà a tshoa-tshoa a nqàre,
45 Mas, se aquele servo disser consigo mesmo: Meu senhor tarda em vir, e passar a espancar os criados e as criadas, a comer, a beber e a embriagar-se,
46 nem gha ẽem qãàm ka q'õòse ba tcom tamam hãam cáḿ ka hàà, c'úùam hãa x'aè ka, a ba a gha hàà xgàra me, a ẽe tcom-tcomsa tama ne cgoa xg'ae-xg'ae me.
46 virá o senhor daquele servo, em dia em que não o espera e em hora que não sabe, e castigá-lo-á, lançando-lhe a sorte com os infiéis.
47 “Qãàm ẽe gam ka q'õòsem ko qaa sa q'ana hãa, igaba kg'ónòse naka kúrú si tama ba gha káí tsa̱man xg'áḿmè.
47 Aquele servo, porém, que conheceu a vontade de seu senhor e não se aprontou, nem fez segundo a sua vontade será punido com muitos açoites.
48 Igaba ẽem kúrúa hãas domkam ko xgàraè sa c'úùa hãam qãà ba gha cg'orò tsa̱man xg'áḿmè. Wèém ẽe káían máàèam koe i gha káían qaaè, ẽe kaisase káían máàèam koe i gha gataga kaisase káían qaaè.
48 Aquele, porém, que não soube a vontade do seu senhor e fez coisas dignas de reprovação levará poucos açoites. Mas àquele a quem muito foi dado, muito lhe será exigido; e àquele a quem muito se confia, muito mais lhe pedirão.
49 “Nqõómkg'ai koer gha hàà c'eean óá kar hààra, a kò gataga káíse ncàm̀aa, nxãakamaga i ga kò ka̱rukaguèa sa!
49 Eu vim para lançar fogo sobre a terra e bem quisera que já estivesse a arder.
50 Tcguù-tcguuku sa hàna tcguù-tcguuèr gha ko sa, gaas kar qgóóèa si gha nxãakg'aiga síí xg'ara.
50 Tenho, porém, um batismo com o qual hei de ser batizado; e quanto me angustio até que o mesmo se realize!
51 Nqõómkg'ai koer ko hàà tòókuan óá, ta tu gáé tc'ẽea? Bìrí tu ur ko: nxãas tama si i, igabar ko q'aa-q'aase sa óága.
51 Supondes que vim para dar paz à terra? Não, eu vo-lo afirmo; antes, divisão.
52 Ncẽe koe guus ka ne gha 5 ne khóè ne cúím x'áém di ne q'aa-q'aaè, ne gha nqoana ne cám̀an cgoa táá kóḿku, i cám̀an táá nqoanan cgoa kóḿku.
52 Porque, daqui em diante, estarão cinco divididos numa casa: três contra dois, e dois contra três.
53 Q'aa-q'aaè ne gha, me xõò ba cóám cgoa táá kóḿku, me cóá ba xõòm cgoa táá kóḿku, si xõò sa cóás cgoa táá kóḿku, si cóá sa gaas ka xõòs cgoa táá kóḿku, si c'uì sa c'uìse-coas cgoa táá kóḿku, si c'uìse-coa sa c'uìses cgoa táá kóḿku,” tam méé.
53 Estarão divididos: pai contra filho, filho contra pai; mãe contra filha, filha contra mãe; sogra contra nora, e nora contra sogra.
54 A ba a xg'ae zi bìrí a máá: “Túú-c'õò sa tu kò bóò si ko cáḿs ko tcãà xòè za guu a ko qaò ne tu ko kúúga máá: ‘Tuu i ko sene,’ témé, i gataga ii.
54 Disse também às multidões: Quando vedes aparecer uma nuvem no poente, logo dizeis que vem chuva, e assim acontece;
55 Dtcẽè xòè za guuam tc'ãá ba tu kòo bóò ne, tu ko máá: ‘Sene i gha kaisase kùrusa a,’ témé, i gataga ii.
55 e, quando vedes soprar o vento sul, dizeis que haverá calor, e assim acontece.
56 Gatu khóè tu qãè khóèan khama ko ma kúrúse tuè! Nqõómkg'ai hẽé naka nqarikg'ai hẽéthẽé koe gha kúrúse zi gúù zi nxàe tu q'ana hãa, igaba tu dùús domka x'aèan di zi x'áí zi nxàean c'úùa hãa?
56 Hipócritas, sabeis interpretar o aspecto da terra e do céu e, entretanto, não sabeis discernir esta época?
57 “Dùús domka tu cúíaga bóòa tcg'òóa mááse tama qãè gúùan kúrúè gha a?
57 E por que não julgais também por vós mesmos o que é justo?
58 Eẽ ko chìbi-chibi tsim cgoa, méé tsi wèé qaria tsi kúrú naka tsao xg'aen ntcõó naka ẽes chìbi sa nxàe nakas qanega tsao dàòm q'oo koe hãa a xgàrakuan dis qhàìs koe síí ta ga hãase chõò. Nxãa tama kò ii nem gha xgàra-kg'aom tshàu q'oo koe tcãà tsi, me gha xgàra-kg'ao ba qáé-kg'aom tshàu q'oo koe tcãà tsi, tsi gha qáé-nquus koe tcãàè.
58 Quando fores com o teu adversário ao magistrado, esforça-te para te livrares desse adversário no caminho; para que não suceda que ele te arraste ao juiz, o juiz te entregue ao meirinho e o meirinho te recolha à prisão.
59 Bìrí tsir ko a ko máá: Cuiskaga tsi gaa koe tcg'oara hãa tite, a gha nxãakg'aiga síí ẽe qaùa hãam mari-coa ba suruta,” tam méé.
59 Digo-te que não sairás dali enquanto não pagares o último centavo.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.