Daniel 2
Itlajtol toteco: Santa Biblia (NHEBL) vs NAA
1 Quema Tlanahuatijquetl Nabucodonosor yohuiyaya ica ome xihuitl tlanahuatía, pejqui quitemiqui miyac tlamantli huan tlen quitemiquiyaya tlahuel quicuesolmacayaya huan teipa ayoc hueliyaya cochi. Huan tonaya ax hueliyaya quiilnamiqui itemic.
1 No segundo ano do seu reinado, Nabucodonosor teve uns sonhos que o deixaram perturbado e sem poder dormir.
2 Huajca tlanahuati ma quinnotzatij nopa tlacame tlen momachtíaj sitlalime, huan tlen tetonalitaj, huan tlen tetlajchihuíaj ininhuaya nochi tlalnamijca tlacame. Quinejqui quiitas intla se tlen yajuanti huelis quiixtomilis itemic. Huajca nochi yajque monextitoj iixpa.
2 Então o rei mandou chamar os magos, os encantadores, os feiticeiros e os caldeus, para que lhe dissessem o que ele havia sonhado. Eles vieram e se apresentaram diante do rei.
3 Huan ne tlanahuatijquetl quinilhui:
3 Ele lhes disse: — Tive um sonho e fiquei perturbado, querendo saber que sonho foi esse.
4 Huan nopa tlalnamijca tlacame quiilhuijque nopa tlanahuatijquetl:
4 Os caldeus disseram ao rei em aramaico: — Que o rei viva eternamente! Conte o sonho a estes seus servos, e daremos a interpretação.
5 Huan nopa tlanahuatijquetl quinnanquili:
5 Mas o rei respondeu aos caldeus: — Uma coisa é certa: se não me contarem o sonho e a sua interpretação, vocês serão despedaçados, e as casas de vocês serão reduzidas a ruínas.
6 Pero intla innechilhuise tlachque nijtemijqui huan tlachque quinequi quiijtos, nimechmacas miyac regalos tlen cuali. Nojquiya nimechhueyitlalis huan inquipiyase más tequihuejcayotl. Huajca xinechilhuica tlachque nijtemijqui huan tlachque quinequi quiijtos.
6 Mas, se me contarem o sonho e a sua interpretação, vocês receberão de mim dádivas, prêmios e grandes honras. Portanto, contem-me o sonho e a sua interpretação.
7 Huan nopa tlalnamijca tlacame sampa quinanquilijque:
7 Os caldeus responderam pela segunda vez: — Que o rei conte o sonho a estes seus servos, e nós lhe daremos a interpretação.
8 Huan nopa tlanahuatijquetl quinilhui:
8 O rei respondeu: — Bem percebo que vocês estão querendo ganhar tempo, porque sabem que o que eu disse está resolvido,
9 Intla ax innechilhuise tlachque nijtemijqui, san se tlatzacuiltilistli imopantis huan ya nopa miquistli. Pampa niquita inmoilhuijtoque san sejco quejatza innechnanquilise ica istlacayotl hasta ajsis nopa tlamantli. Huajca xinechilhuica nopa temictli huan nijmatis para temachtli inhuelij innechixtomilise tlen quiijtosnequi notemic.
9 isto é, se não me contarem o sonho, todos vocês receberão a mesma sentença. Vocês combinaram dizer palavras mentirosas e perversas na minha presença, esperando que a situação mude. Portanto, contem-me o sonho, e saberei que vocês podem me dar a interpretação.
10 Huan nopa tlalnamijca tlacame quiilhuijque nopa tlanahuatijquetl:
10 Os caldeus responderam na presença do rei: — Não há nenhum mortal sobre a face da terra que possa fazer o que o rei exige. Nunca houve um rei, por maior e mais poderoso que fosse, que tenha exigido semelhante coisa de um mago, encantador ou caldeu.
11 Pampa tlen ta titechtlajtlanilía nelía ohui. Axaca ipan tlaltepactli huelis mitzilhuis. Huelis se dios mitzilhuisquía, pero yajuanti ax mocahuaj campa titlacame.
11 Isso que o rei exige é difícil, e não há ninguém que o possa revelar diante do rei, a não ser os deuses, e estes não moram entre os mortais.
12 Huan quema nopa tlanahuatijquetl quicajqui ni tlen quiijtojque, nelía cualanqui huan tlanahuati ma quinmictica nochi tlalnamijca tlacame ipan tlali Babilonia.
12 Ao ouvir isto, o rei ficou tão irado e furioso, que mandou matar todos os sábios da Babilônia.
13 Huan quema itlayolmelajcahua nopa tlanahuatijquetl tematiltiyayaj nopa tlanahuatili, quitemotoj Daniel ihuaya ihuampoyohua para quinhuicase quinmictitij.
13 Saiu o decreto, segundo o qual os sábios deviam ser mortos. Foram buscar também Daniel e os seus companheiros, para que fossem mortos.
14 Huan ajsito campa Daniel nopa tlayacanquetl tlen soldados tlen itoca Arioc tlen quipixqui itequi para temictis quema nopa tlanahuatijquetl quinequiyaya. Huan Daniel moilhui quejatza quichihuasquía huan teipa quicamahui Arioc ica miyac tlanamiquilistli.
14 Então Daniel, com cautela e prudência, foi falar com Arioque, chefe da guarda do rei, que tinha saído para matar os sábios da Babilônia.
15 Huan Daniel quitlajtlani nopa tlayacanquetl:
15 Daniel perguntou a Arioque, encarregado do rei: — Por que esse decreto do rei é tão urgente? Então Arioque explicou o caso a Daniel.
16 Huan Daniel yajqui nimantzi campa itztoya nopa tlanahuatijquetl huan quiilhui ma quimaca se ome tonali para huelis quipohuilisquía itemic. Huan nopa tlanahuatijquetl quiseli tlen quiijto.
16 Daniel foi falar com o rei, para pedir que lhe desse tempo, e ele revelaria ao rei a interpretação.
17 Huan teipa Daniel yajqui ichaj huan quinitato ihuampoyohua, Ananías, Misael huan Azarías.
17 Então Daniel foi para casa e explicou a situação a Hananias, Misael e Azarias, seus companheiros,
18 Quinilhui ma quitlajtlanica Toteco Dios tlen itztoc elhuicac para ma quintlasojtla huan ma quinnextili ni tlamantli tlen axaca quimati para ma ax quinmictica ininhuaya ne sequin tlalnamijca tlacame ipan tlali Babilonia.
18 para que pedissem misericórdia ao Deus do céu sobre este mistério, a fim de que Daniel e os seus companheiros não fossem mortos com o resto dos sábios da Babilônia.
19 Huajca ipan nopa tlayohua Toteco Dios tlen itztoc elhuicac quimacac Daniel se tlanextili huan quinextili nopa tlamantli tlen axaca quimatiyaya.
19 Então o mistério foi revelado a Daniel numa visão de noite. Daniel bendisse o Deus do céu,
20 ica ni tlajtoli:
20 dizendo: “Bendito seja o nome de Deus, de eternidade a eternidade, porque dele é a sabedoria e o poder!
21 Ta tijpatla tonali huan xihuitl. Tiquinijcuenía huan tiquintlalía tlanahuatiani. Ta tlen tiquinmaca inintlalnamiquilis tlen tlalnamiquij huan tlen tlamachilíaj.
21 É ele quem muda o tempo e as estações, remove reis e estabelece reis; ele dá sabedoria aos sábios e entendimento aos inteligentes.
22 Ta tlen titenextilía tlamantli tlen ohui para quimachilise huan tlen motlatijtoc. Tijmati tlen eltoc ipan tzintlayohuilotl. Tlahuili pehua ipan ta.
22 Ele revela o profundo e o escondido; conhece o que está em trevas, e com ele mora a luz.
23 Nimitztlascamati, ta tiToteco Dios, tlen notatahua mitzhueyichijque. Nimitztlascamati huan nimitzhueyichihua pampa tinechmacatoc tlalnamiquilistli huan chicahualistli. Huan ama tinechmatiltijtoc tlen timitztlajtlanijque. Titechnextilijtoc tlen quimacayaya nopa tlanahuatijquetl hueyi cuesoli.”
23 Ó Deus de meus pais, eu te agradeço e te louvo, porque me deste sabedoria e poder, e agora me revelaste o que te pedimos, porque nos fizeste saber este caso do rei.”
24 Huan teipa Daniel yajqui quiitato Arioc tlen nopa tlanahuatijquetl quitequimacatoya para ma quinmicti nochi tlalnamijca tlacame ipan tlali Babilonia. Huan Daniel quiilhui:
24 Por isso, Daniel foi falar com Arioque, a quem o rei tinha encarregado de exterminar os sábios da Babilônia. Daniel entrou e lhe disse: — Não mate os sábios da Babilônia! Leve-me à presença do rei, e revelarei ao rei a interpretação.
25 Huan Arioc moisihuilti para quihuicas iixpa Tlanahuatijquetl Nabucodonosor huan quiilhui:
25 Então Arioque depressa levou Daniel à presença do rei e lhe disse: — Achei um dos filhos dos exilados de Judá, que revelará ao rei a interpretação.
26 Huajca nopa tlanahuatijquetl quinotzqui Daniel tlen nojquiya itoca Beltsasar huan quiijto:
26 O rei perguntou a Daniel, cujo nome era Beltessazar: — Você é capaz de me contar o que vi no sonho e qual é a sua interpretação?
27 Huan Daniel quinanquili:
27 Daniel respondeu na presença do rei: — O mistério que o rei exige, nem sábios, nem magos nem encantadores o podem revelar.
28 Pero, quena, itztoc se Dios nepa elhuicac tlen tenextilía tlamantli tlen tlacame ax quimachilíaj. Huan Tlanahuatijquetl Nabucodonosor, yajaya mitzmatiltijtoc tlen panos teipa. Huajca ama nimitzpohuilis nopa temictli tlen tijpixqui huan nochi nopa tlanextili tlen tiquitac quema ticochtoya.
28 Mas há um Deus no céu, que revela os mistérios, pois fez saber ao rei Nabucodonosor o que vai acontecer nos últimos dias. O sonho e as visões que o senhor teve, quando estava em sua cama, são estes:
29 Quema timotectoya, pejqui timoilhuía tlen panosquía teipa. Huan yajaya tlen tematiltía tlen motlatijtoc mitzmatiltijtoc tlen panotiyas teipa.
29 — Quando o senhor, ó rei, estava na sua cama, surgiram em sua mente pensamentos a respeito do que vai acontecer no futuro. Deus, que revela os mistérios, revelou ao senhor o que vai acontecer.
30 Ax nechmatiltijtoc nopa tlamantli pampa más nitlalnamiqui que ne sequinoc tlacame. Nechnextilijtoc para huelis nimitzixtomilis tlachque quiijtosnequi motemic, huan para queja nopa huelis tijmachilis tlen timoyolilhuiyaya.
30 Quanto a mim, este mistério me foi revelado, não porque exista em mim mais sabedoria do que em todos os outros homens, mas para que a interpretação fosse revelada ao rei, e para que ele entenda o que passou pela sua mente.
31 “Totlanahuatijca, ipan motemic tiquitayaya moquetztoya moixpa se teteyotl nelhueyi huan nelía huejcapantic. Huan tlahuiyaya nopa teteyotl huan mitzmajmati.
31 — O senhor, ó rei, estava olhando e viu uma grande estátua. Esta, que era imensa e de extraordinário esplendor, estava em pé, bem na sua frente; e a aparência dela era terrível.
32 Itzonteco nopa teteyotl eliyaya senquistoc oro. Huan iyolixco huan ima eliyaya plata. Huan iijti huan imetztomahuiya eliyaya bronce.
32 A cabeça era de ouro puro, o peito e os braços eram de prata, o ventre e os quadris eram de bronze;
33 Huan icotztla eliyaya tlen hierro. Huan iicxihua canactzi eliyaya hierro huan canactzi eliyaya soquitl.
33 as pernas eram de ferro, e os pés eram em parte de ferro e em parte de barro.
34 Huan quema noja tijtlachiliyaya, se tetl quisqui ica iselti tlen campa eltoya ipan se tepetl. Huan momajcajqui nopa tetl huan quiajsic ipan imetz nopa teteyotl campa eliyaya hierro huan soquitl, huan quitlamixolejqui.
34 Enquanto o senhor estava olhando, uma pedra foi cortada sem auxílio de mãos humanas, atingiu a estátua nos pés de ferro e de barro e os despedaçou.
35 Huan ipan san se tlalochtli huetzqui nochi nopa hierro, soquitl, bronce, plata huan oro. Huan mochijqui queja tlaltejpoctli queja quema tiquita ipan tonali quema tlatotonía huan tlacame quihuitequij trigo huan se ajacatl quihuica itlasolo. Huan ax tleno mocajqui tlen nopa teteyotl. Pero nopa tetl tlen quimaquili nopa teteyotl, mohueyili hasta mochijqui se hueyi tepetl huan quitemiti nochi tlaltepactli.
35 O ferro, o barro, o bronze, a prata e o ouro foram despedaçados no mesmo instante, e se fizeram como a palha das eiras no verão. O vento os levou, e deles não se viu mais nenhum vestígio. Mas a pedra que atingiu a estátua se tornou uma grande montanha, que encheu toda a terra.
36 “Huajca ya nopa eliyaya motemic. Huan ama nimitzpohuilis tlachque quiijtosnequi.
36 — Este é o sonho; e também a sua interpretação diremos ao rei.
37 Ta titotlanahuatijca, tiitztoc nopa tlanahuatijquetl tlen más hueyi que nochi tlanahuatiani. Toteco Dios tlen itztoc elhuicac mitzmacatoc ni tlanahuatilistli huan miyac chicahualistli. Yajaya quichijtoc para nochi tlacame ma mitztlepanitaca huan mitzmacatoc nochi mohueyitilis.
37 O senhor, ó rei, que é rei de reis, a quem o Deus do céu conferiu o reino, o poder, a força e a glória;
38 Yajaya mitzcahuilijtoc xiquinnahuati tlaltini campa hueli campa itztoque tlacame, tlapiyalime huan totome. Yajaya tlen quitlalijtoc momaco nochi para xiquinnahuati. Nopa teteyotl itzonteco mitzixnextía ta, totlanahuatijca. Ta tinopa tzontecomitl tlen oro.
38 em cujas mãos foram entregues os filhos dos homens, onde quer que eles habitem, e os animais do campo e as aves do céu, para que dominasse sobre todos eles, o senhor, ó rei, é a cabeça de ouro.
39 “Huan teipa quema tlamis titlanahuatis, pehuas seyoc tlanahuatilistli tlen quiixnextía iyolixco tlen plata nopa teteyotl, pero nopa tlanahuatilistli ax quipiyas chicahualistli queja ta tijpiya.
39 — Depois do senhor, se levantará outro reino, inferior ao seu; e um terceiro reino, de bronze, que terá domínio sobre toda a terra.
40 “Pero teipa pehuas nopa najpa hueyi tlanahuatilistli tlen quiixnextía nopa hierro ipan ne teteyotl. Ni tlanahuatilistli quipiyas miyac fuerza. San queja hierro hueli tlaxolehua, ni tlanahuatijquetl quitlamiltis huan quixolehuas nochi sequinoc tlanahuatilistli huan quintlanis nochi tlaltini.
40 O quarto reino será forte como o ferro; pois o ferro quebra e despedaça tudo; como o ferro quebra todas as coisas, assim esse reino fará em pedaços e destruirá todos os outros.
41 Nojquiya tiquitac iicxihua huan ixocpilhua canactzi eliyaya hierro huan canactzi eliyaya soquitl icsitoc. Nopa tlanahuatilistli tlen quiixnextía nopa hierro huan soquitl elis se tlanahuatilistli tlen teipa motlajcoitas. Elis tetic huan quipiyas chicahualistli pampa tiquitac canactzi hierro, pero nojquiya tiquitac maneltic ica soquitl.
41 — Quanto aos pés e aos dedos dos pés que o senhor viu, que eram em parte de barro de oleiro e em parte de ferro, isto significa que esse será um reino dividido. Contudo, haverá nele alguma coisa da firmeza do ferro, porque o senhor viu o ferro misturado com barro.
42 Huan pampa tiquitac ixocpilhua canactzi hierro huan canactzi san soquitl icsitoc, quiijtosnequi para canactzi quipiyas chicahualistli, pero nojquiya canactzi axtle. Nimantzi moxolehuas queja tlapani se soqui chachapali.
42 Como os dedos dos pés eram em parte de ferro e em parte de barro, assim, por um lado, o reino será forte e, por outro, será frágil.
43 Huan tlen tlayacanaj ipan nopa najpa tlanahuatilistli quinequise quinsejcotilise inintlacajhua para itztose san se. Pero queja hierro ax hueli momanelos ica soquitl, ax huelis quinsejcotilise.
43 Quanto ao ferro misturado com o barro que o senhor viu, isto significa que procurarão se misturar por meio de casamentos, mas não se ligarão um ao outro, assim como o ferro não se mistura com o barro.
44 “Huan ipan nopa tonali quema tlanahuatijtose nopa tlanahuatiani tlen quinnextía ixocpilhua nopa teteyotl, Toteco Dios tlen itztoc elhuicac quiquetzas se tlanahuatilistli campa itlacajhua tlen axaca huelis quisemanas, niyon ax quicahuas nopa itlanahuatilis ica seyoc. Huan ax aqui huelis quitlanis nopa tlanahuatijquetl tlen Toteco Dios quitlalis para nochipa. Itlanahuatijcayo quintlamiltis nochi sequinoc tlanahuatiani huan inintlanahuatijcayo, huan ayoc tleno mocahuas tlen ne sequinoc. Nopa tlanahuatilistli huan nopa tlanahuatijquetl tlen Toteco quitlalijtos huejcahuas para nochipa.
44 Mas, nos dias desses reis, o Deus do céu levantará um reino que jamais será destruído e que não passará a outro povo. Esse reino despedaçará e consumirá todos esses outros reinos, mas ele mesmo subsistirá para sempre,
45 Tiquitac nopa tetl tlen quisqui ica iselti huan momajcajqui tlen nopa tepetl. Huan quixacualo huan quichijqui queja tlaltejpoctli nopa hierro, bronce huan soquitl. Ya ni quiixnextía itlanahuatilis Toteco Dios. Huajca totlanahuatijca, ipan motemic Toteco Dios tlen más hueyi mitznextilijtoc tlen panos teipa ipan ni tlaltepactli. Huan ni temictli tlen Toteco mitzmacatoc nelía melahuac. Huan nojquiya senquistoc temachtli tlen nimitzpohuilijtoc tlen quiijtosnequi.”
45 assim como o rei viu que do monte foi cortada uma pedra, sem auxílio de mãos humanas, e ela despedaçou o ferro, o bronze, o barro, a prata e o ouro. O Grande Deus revelou ao rei o que vai acontecer no futuro. Certo é o sonho, e fiel é a sua interpretação.
46 Huajca Tlanahuatijquetl Nabucodonosor motlancuaquetzqui iixpa Daniel huan mohuijtzonqui tlalchi para quihueyichihuas Daniel. Huan nojquiya quinnahuati itlacajhua ma quimacaca se tlacajcahualistli huan ma quipopochhuica ica copali tlen ajhuiyac.
46 Então o rei Nabucodonosor se inclinou e se prostrou com rosto em terra diante de Daniel. Ordenou que oferecessem a Daniel uma oferta de cereais e incenso.
47 Huan Nabucodonosor quiilhui Daniel:
47 O rei disse a Daniel: — Certamente o Deus que vocês adoram é o Deus dos deuses e o Senhor dos reis. Ele é quem revela os mistérios, pois você foi capaz de revelar este mistério.
48 Huan teipa nopa tlanahuatijquetl quihueyitlali Daniel huan quitequimacac para ma quihuica más tequihuejcayotl huan quimacac miyac tlamantli tlen pajpatiyo. Nojquiya quitlali ma eli gobernador ipan nopa estado campa mocajqui altepetl Babilonia. Huan quitlali ma eli nopa tlayacanquetl tlen más hueyi que nochi tlalnamijca tlacame ipan tlali Babilonia.
48 Então o rei engrandeceu Daniel e lhe deu muitos e grandes presentes. Ele o pôs como governador de toda a província da Babilônia. Também o fez chefe supremo de todos os sábios da Babilônia.
49 Nojquiya Daniel quitlajtlani nopa tlanahuatijquetl para ma quintequimaca ihuampoyohua, Sadrac, Mesac huan Abed Nego. Huan quinmacac tequihuejcayotl ipan tequicali ipan nopa estado campa mocajqui altepetl Babilonia, pero Daniel mocajqui ichaj nopa tlanahuatijquetl ica se tequihuejcayotl tlen más hueyi.
49 A pedido de Daniel, o rei pôs Sadraque, Mesaque e Abede-Nego como administradores da província da Babilônia; mas Daniel permaneceu na corte do rei.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Daniel 2, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.