Atos 27
Ngú bà toko nambeè mì Mbíṛì ta ndâ ꞌduù (NDZ) vs NAA
1 À mâ giì ꞌviindi có gítí bà ya ze gí Ìtálìyà cee gî, à giì kaa ndâ Páwòlò ta ndâ ꞌbí ka wó ꞌdo gbí zàà ji ꞌbí ꞌdakò ta ṛè wó a Júlìyò, tí kùṛo ndâ ꞌbí ŋa ndâ àsìkérì mì ndâ Ròmánò, náa à kû nì mítí ndú a ndâ «ꞌDóó àsìkérì mì gba Rómà», máa, ndú ko tàkò ndú ya tí gí Rómà.
1 Quando foi decidido que devíamos navegar para a Itália, entregaram Paulo e alguns outros presos a um centurião chamado Júlio, do Batalhão Imperial.
2 Ze giì o ꞌbí gbâ mbe gì ꞌdo gbí gbata Àdàràmìtìyúmù, mbe kû nò ta bà ṛò tíyò ta ndi tí ndâ to gbí to Ásìyà. À ko ze ta o tí nò a ꞌbí ꞌdakò mbe gì ꞌdo gbí gbata Tèsàlónìkà á gí gbí to Mèsìdónìyà ta ṛè wó a Àrìsìtárìkù.
2 Embarcando num navio de Adramítio, que estava de partida para costear a província da Ásia, fizemo-nos ao mar, indo conosco Aristarco, um macedônio de Tessalônica.
3 Ze giì tèṛì ta yé bìndi bà nje nó mì ze a i gbí gbata Sìdónì. Ta o tí nò náa ze tè ta ṛì Sìdónì nò, Júlìyò giì bàkà nambeè ji Páwòlò me gbolò ta bà si yí máa, yí ya gí mì ndâ ꞌbí ka wó mbe ùnje gítí có mì Bìndi-Mbíṛì, wàa ndú ꞌví konì yí.
3 No dia seguinte, chegamos a Sidom. Júlio, tratando Paulo com humanidade, permitiu que ele fosse ver os amigos e obter assistência.
4 Ta o bá njè nó mì ze ꞌdo Sìdónì, pípìṛi kû giì pì a i ꞌdo kùṛo ze. Tacó énò, ze giì kììꞌbà ꞌdo tí ta bà tù nje ze gí Kípùrù.
4 Partindo dali, navegamos ao abrigo da ilha de Chipre, porque os ventos eram contrários.
5 Ze giì ja yendi ngo co gbí ndâ to Sìlísìyà ta Pàfílìyà ya gí bà ṛò tíyò Mírà á gbí to Lísìyà.
5 E, tendo atravessado o mar ao longo da Cilícia e Panfília, chegamos a Mirra, na Lícia.
6 Ze bàkà ꞌdo Sìdónì kû ya gí Mírà a sili muuꞌbì-nje vô.
6 Nesse porto, o centurião encontrou um navio de Alexandria, que estava de partida para a Itália, e nos fez embarcar nele.
7 Ze bàkà ta bà ꞌdo ze Mírà tacó bà yee ze Cìnídù a cèe ndootí mì ndâ ꞌdakò, tacó yé ŋìnò má too , ze ŋò ꞌdóó po ndi nó tí nó náa ze nò kpòò nó lá. Wotí mì pípìṛi mâ giì kpò ze ꞌdo tí bà ya jáá gî, ze giì loko nje ze gí Sàlìmónè. Ze giì ꞌbì nó ꞌdo Sàlìmónè ta yendi Kèrétì ká kéré-kéré ta tì ngo.
7 Navegando vagarosamente muitos dias, foi com dificuldade que chegamos às imediações de Cnido. Não nos sendo permitido prosseguir, por causa do vento contrário, navegamos ao abrigo de Creta, na altura de Salmona.
8 Ze mâ giì ngìì nge ta pípìṛi kpòò, ze giì yee tí ꞌbí bàndò bà ṛò tíyò mì ndâ gbâ á dê ta gbata Lásìyà, náa à kû nì mítí a «Tó-bàndò-bà-rò-ndâ-gbâ», á bìndi ndú tí ndâ sili.
8 Costeando a ilha com dificuldade, chegamos a um lugar chamado Bons Portos, perto do qual estava a cidade de Laseia.
9 Ze giì dù á «Tó-bàndò-bà-rò-ndâ-gbâ» á ta kôndi o. O bà kònò go gbí tàkìì mì ndâ Jùdéyà mâ giì ndii gî, Páwòlò giì ŋò ni gî máa, ze má njè nó ꞌdo bà-i-nò, ze bà ꞌde gbí a kpo-se-muu. Tacó énò, yí giì ꞌdè có ji ndâ mbe bàkà nèté gbí gbâ ta wotí tí énó máa,
9 Depois de muito tempo, tendo-se tornado a navegação perigosa, e já passado o tempo do Dia do Jejum, Paulo os aconselhou,
10 «Ye ŋò goòlá nje ndoo bà zuu gbí nó tí nó zúú-zuu nô, ndâ kómbe ye. À me káa ndâ káꞌi mì ndoo ká bà giṛiki lá. À delè me káa gbâ mì ndoo ká bà giṛi ꞌdo tí ndoo lá. Ndâ ꞌduù me mbè ꞌdo gbí òkò tí ndoo bà cu kô mí gbí ꞌbú wálá.»
10 dizendo: — Senhores, vejo que a viagem vai ser trabalhosa, com dano e muito prejuízo, não só da carga e do navio, mas também da nossa vida.
11 Káa, kùṛo ndâ àsìkérì tí nó mbe kû ko tàkò ze nó giì ꞌdi kpolo ma a có mì ka wó kpo ꞌduù tí kùṛo ndâ mbe kû bàkà nèté gbí gbâ co tí có mì Páwòlò.
11 Porém o centurião dava mais crédito ao piloto e ao mestre do navio do que ao que Paulo dizia.
12 Ndâ ꞌduù gbí gbâ me mbè delè giì ùnje a i gítí có bà njè nó, tacó pípìṛi to tí nò náa ze ṛò tíyò tí nò gbí ndâ pì côꞌo nìkì lá. Tacó énò, à giì nìkì tí ndú a có máa, ze te kpo muu, wàa ze ꞌví ya a i gí Fìníkìsì, tí ꞌbí bàndò bà ṛò tíyò mì ndâ gbâ á gbí to Kèrétì, tí to náa pípìṛi kû pì gítí gbí ndâ pì côꞌo ꞌdo a i mò gí gbí òkò tí ndâ gbíꞌdè ta wàá, delè ꞌdo mò gí gbí òkò tí ndâ ngbóngbó ta wàá.
12 Não sendo o porto próprio para invernar, a maioria deles era de opinião que deviam partir dali, para ver se podiam chegar a Fenice e aí passar o inverno, visto ser um porto de Creta, que olha para o noroeste e para o sudoeste.
13 Gùlúsùꞌo mâ giì ꞌbìtà bà pì gítí ze ꞌdo mò gí gbíꞌdè, ndâ mbe kû bàkà nèté gbí gbâ giì koṛo có máa, có bà njè nó mì ndâ yì gì tí yúcó gî. Ndú bà-i-nò giì da wú tí gbâ kaṛa gî. Ze giì có Kèrétì ká ta tì ngo kéré-kéré énô.
13 Soprando brandamente o vento sul, e pensando eles ter alcançado o que desejavam, levantaram âncora e foram costeando mais de perto a ilha de Creta.
14 Ze mâ giì nò gàà énó, ze giì ŋò pípìṛi dù káa ꞌvìsì tí gálà gî. ꞌBí ŋa pípìṛi mbe kû tè tí go bètùrúrú, náa à kû nì mítí a «ndâ ngbóngbó-ta-wàá», giì dù kû yaka to ꞌdo gú kèjì tí gítí ze.
14 Entretanto, não muito depois, desencadeou-se, do lado da ilha, um tufão de vento, chamado Euroaquilão.
15 Pípìṛi tí nò mâ giì gbo ze gî, yí giì tooko ze ta ṛo ngo ká dúú énò gí kà, ta ꞌbí i náa ze ꞌví bàkà nò wálá.
15 O navio foi arrastado com violência e, sem poder resistir ao vento, cessamos a manobra e nos fomos deixando levar.
16 Ṛo ze giì njaanga si gó gbí pípìṛi ki ṛèè gî a i tí ꞌbí làmbu to mbe le mí gbí u ngo, náa à kû nì mítí a Kàwúdà. Ze bà-i-nò giì bàkà wotí mì ndâ ꞌdakò tacó bà ja làmbu gbâ tí nó náa à eṛe mítí gbolò gbâ nó ꞌdo tà ngo.
16 Passando ao abrigo de uma ilhota chamada Cauda, com dificuldade conseguimos recolher o bote.
17 Ze mâ giì ja làmbu gbâ tí nò ꞌdo tà ngo gí sè gî, ndâ mbe bàkà nèté gbí gbâ giì te mí gbí gbolò gbâ. Ndú mâ giì gaka gbolò gbâ ta wú kuu gî, ndú giì ja kpâ-bòngo tí nó go mbíṛì gá náa à eṛe mítí zà gbâ tacó wàa pípìṛi ꞌví kû tòò ta gbâ ta nó nó ꞌdo tí zà gbolò gbâ gî, ta gúku máa, gbâ bà dòmò tí mítí ndâ gú njì ngoò náa à kû nì mítí ndú a ndâ «Sùrútì» á tà ngo. Ndú giì si gbâ kû gbàngà tí tí njìya wó ṛo ngo.
17 Tendo içado o bote, os marinheiros usaram de todos os meios para reforçar o navio com cabos de segurança. E, temendo que fossem encalhar nos bancos de areia de Sirte, desceram as velas e foram à deriva.
18 Pípìṛi giì bàkà ta ze ta bèbìlì tí nò me i nambeè lá. Tacó énò, yé mâ giì too gî, ndâ mbe kû bàkà nèté gbí gbâ giì ꞌbìtà bà ꞌvaka gàna tí ndâ káꞌi ꞌdo gbí gbâ gí tà ngo.
18 Açoitados severamente pela tormenta, no dia seguinte começaram a jogar a carga no mar.
19 Ze sì sili bìndi bà ꞌvaka gàna tí ndâ káꞌi ꞌdo gbí gbâ gí tà ngo nò taꞌô, bìndi ndâ mbe kû bàkà nèté gbí gbâ mâ giì zeke cè bà i mì pípìṛi ta ze kpòò, líkí gbí wálá. Ndú bà-i-nò giì tuṛu ndâ ꞌbí liì bà bàkà nèté gítí gbâ ta ꞌdóó ꞌbì ndú ꞌvaka gí tà ngo.
19 E, no terceiro dia, nós mesmos, com as próprias mãos, lançamos ao mar a armação do navio.
20 Ze giì dù kû ù káa ndi bà mìì ze. Tacó ze kákáꞌi giì ŋò ṛo ṛi lá, ze delè giì ŋò ndâ yii ta bèbìlì lá, ta mbè sili, tacó pípìṛi giì dù kû pì ká tí vò i dúú bà ya tí .
20 E, não aparecendo, havia já alguns dias, nem sol nem estrelas, caindo sobre nós grande tempestade, dissipou-se, afinal, toda a esperança de salvamento.
21 Ndâ mbe kû bàkà nèté gbí gbâ mâ giì zò i lá ta mbè sili, Páwòlò giì ṛò tíyò kùṛo ndú, bìndi yí giì ꞌdè có ji ndú máa, «Yo táánò má ꞌdi a có mì ye, wàa ndoo ꞌví njè nó ꞌdo Kèrétì lá, ndoo kpónó bá kònò ŋa séꞌi tí nó wálá. Ndâ i delè bà mèèkè tí gbí ŋa kpokèjì tí nó wálá.
21 Havendo todos estado muito tempo sem comer, Paulo, pondo-se em pé no meio deles, disse: — Senhores, na verdade, era preciso terem-me atendido e não partir de Creta, para evitar este dano e perda.
22 Káa à kpêtí ká énò, yo cì gúku lá, tacó ꞌbí ꞌduù gbaànjé ꞌdo gbí òkò tí yo bà giṛi wálá. I náa ndoo bà bè gbí wó gî gbaànjé káa gbâ mì ndoo.
22 Mas agora aconselho que tenham coragem, porque nenhuma vida se perderá, mas somente o navio.
23 Có tí nò náa ye kpónó ꞌdè ji yo nò a có náa a basìlì mì Mbíṛì mì ye, tí Mbíṛì tí nó náa ye kû bàkà i ji yí nó, ká ꞌdè ji ye kùbòó énó máa,
23 Porque, esta mesma noite, um anjo do Deus a quem pertenço e a quem sirvo, esteve comigo,
24 ‹Cì gúku lá, Páwòlò! Kózò tí lo bà ṛò tíyò gbí ngbàngà kùṛo ngáángbá gba mì ndâ Ròmánò. Tacó énò, Mbíṛì ŋò bà ꞌdeke tí lo, bìndi yí giì ꞌvala ndâ ꞌduù tí nó náa yo ta ndú kpónó gbí gbâ nó ꞌdáá gî ta ṛè mì lo.›
24 dizendo: “Paulo, não tenha medo! É preciso que você compareça diante de César, e eis que Deus, por sua graça, lhe deu todos os que navegam com você.”
25 À má énò, yo zèè njembí yo, ndâ ꞌdakò! Tacó ye ŋò ni gî, máa, ndâ có tí nò náa basìlì mì Mbíṛì ꞌdè nò bà bàkà tí gî. Tacó ye me ꞌduù ŋìnó mbe kû me kpììkì-kpììkì gítí bà ùnje gítí có mbe co ꞌdo gbí nje Mbíṛì nó lá.
25 Portanto, senhores, tenham coragem! Pois eu confio em Deus que tudo vai acontecer conforme me foi dito.
26 Káa, ndoo kèjì gí bà gboo mítí ꞌbí to mbe le mí gbí u ngo.»
26 Porém é necessário que sejamos arrastados para alguma ilha.
27 Ta bà muuꞌbì-nje nàꞌô bèbìlì si ze kû waaka gbí kàpá Àdìríyà, pípìṛi giì dù kû tooko ze ta ṛo ngo ya énó, ya ézô. O mâ giì gbooko gî, ndâ mbe kû bàkà nèté gbí gbâ giì ŋò goòlá ze dooko gí tì gú gî nô.
27 Quando chegou a décima quarta noite, sendo nós batidos de um lado para outro no mar Adriático, por volta da meia-noite os marinheiros pressentiram que se aproximavam de alguma terra.
28 Káa ndú mâ giì ꞌvii tà ngo gbí to tí nò, ndú giì ꞌde a cèe wúlú. Ze mâ giì yèè gàà gí kùṛo, ndú mâ giì ꞌvii tà ngò kákáꞌi, ndú giì ꞌde à me ꞌdú me tí vò i go kpédélé ŋìnó náa ndú ꞌvii nó lá.
28 E, lançando a sonda, viram que a profundidade era de trinta e seis metros. Passando um pouco mais adiante, tornando a lançar a sonda, viram que a profundidade era de vinte e sete metros.
29 Ndú bà-i-nò giì ṛò gbâ mí tíyò kû ù ta ndi bà too yé, ta gúku énó máa, ndâ-ꞌbî-lá, ze bà dòmò gbâ mítí ndâ duù tà ngo.
29 E, receosos de que fôssemos atirados contra lugares rochosos, lançaram da popa quatro âncoras e oravam para que rompesse o dia.
30 Ndâ ꞌbí mbe kû bàkà nèté gbí gbâ giì bàkà tiṛì bà fa ngèlè ta bà oloko gí gbí làmbu gbâ, máa, ndâ yì kû paṛa gí kùṛo gbâ tacó bà ṛò yí mí tíyò ta bà eṛe du i mítí .
30 Nisto os marinheiros tentaram escapar do navio. Arriaram o bote no mar, a pretexto de que iam largar âncoras da proa.
31 Káa Páwòlò giì ꞌdi gbí tiṛì mì ndú nò gî. Tacó énò, yí giì ꞌdè có ji kùṛo ndâ àsìkérì tí nó mbe kû ko tàkò ze nó ta ndâ àsìkérì mì wó, máa, «Ndâ ꞌdakò tí nò má dù gbí gbâ lá, yo bà ꞌvala wálá.»
31 Paulo disse ao centurião e aos soldados: — Se estes não permanecerem a bordo, vocês não poderão se salvar.
32 Ndâ àsìkérì mâ giì ꞌdi có tí nò náa Páwòlò ꞌdè ji ndú nò, ndú giì waaka gbí ndâ wú tí nó náa a eṛe ta làmbu gbâ tí nò mítí gbolò ŋìnó nó gî, tacó wàa yí ꞌví ya gî.
32 Então os soldados cortaram os cabos do bote e o deixaram afastar-se.
33 Páwòlò giì ꞌdè có ji ndâ ꞌduù ꞌdáá gî si yé kû ꞌbìtà bà ngbaanga to, máa, «À wúnó tí yo a sili muuꞌbì-nje nàꞌô náa yo kû koṛo có ká wi-wìì énô. Yo delè tee ꞌbí làmbu i gbaànjé mítí nje yo lá.
33 Enquanto amanhecia, Paulo rogava a todos que se alimentassem, dizendo: — Hoje é o décimo quarto dia em que, esperando, vocês estão sem comer, não tendo provado nada.
34 À má énò, yo zò i, wàa yo ꞌví ꞌde ta wotí, tacó ꞌbí i gí bà ili ꞌbí ꞌduù gbaànjé ꞌdo gbí òkò tí yo wálá.»
34 Por isso peço que comam alguma coisa, pois disto depende a sobrevivência de vocês. Porque nenhum de vocês perderá nem mesmo um fio de cabelo.
35 Páwòlò mâ giì ꞌdè có tí nò ji ndâ ꞌduù gî, yí giì je kù kô, yí giì kiꞌviki gbí , yí giì ꞌdè nìkì maa ji Mbíṛì, bìndi yí giì zò mí kùṛo ndâ ꞌduù ꞌdáá gî.
35 Tendo dito isto, pegando um pão, deu graças a Deus na presença de todos e, depois de o partir, começou a comer.
36 Ndâ ꞌduù mâ giì ŋò bà zò i mì Páwòlò nò, lilí ndú giì gì gítí ndú gî. Bìndi ndú delè giì ꞌbìtà bà zò i.
36 Todos ficaram mais animados e se puseram também a comer.
37 Muu ze gbí gbâ ta o tí nò ꞌdáá gî a ndâ ꞌduù ziꞌduù-vô ta bà só ta ziꞌduù-taꞌô-nje muuꞌbì nje-muuꞌbì vô nje-vô gbaànjé (276).
37 Estávamos no navio duzentas e setenta e seis pessoas ao todo.
38 Ndâ ꞌduù mâ giì zò i yè yì ndú gî, ndú kákáꞌi giì ja gàna tí du i gbí gbâ ta bà tuṛu tí cû ꞌvaka gí tà ngo.
38 Refeitos com a comida, aliviaram o navio, jogando o trigo no mar.
39 Yé mâ giì too gî, ndâ mbe kû bàkà nèté gbí gbâ giì ŋò to tí nó náa ze yee tí ta bèbìlì nó ni lá. Káa ndú giì ŋò káa ꞌbí wúngbó to mbe ya gí gbí u ngo ta njì ngoò tí kpàngbàndàà énô, bìndi ndú giì koṛo có bà ṛò gbâ mítí .
39 Quando amanheceu, não reconheceram a terra, mas avistaram uma enseada, onde havia uma praia. Então consultaram entre si se não podiam encalhar ali o navio.
40 Ze mâ giì zekeꞌo, ze giì ŋò ndú ta nèté ꞌvíṛì-ꞌvíṛì! Ndú tí ŋìnó, ndú tí ŋìzó. Ze mâ giì dù gàà énó, ze giì ŋò gbâ ndàyìì kû ya gí tì ngo. Gbâ gí tì ngo! Gbâ gí tì ngo!
40 Cortando os cabos das âncoras, deixaram que ficassem no mar. Soltaram também as amarras do leme. E, alçando a vela de proa ao vento, dirigiram-se para a praia.
41 Ze mâ giì zekeꞌo, ze giì ŋò gbâ cu nje wó mbi ngìkì mí gbí njì ngoò. Bìndi ngo tí nó mbe kû gbàngà ta wotí tí nó giì kiꞌviki gbí zà gbâ ndiì nó njúkú-njúkú gî.
41 Dando, porém, num lugar onde duas correntes se encontravam, encalharam ali o navio; a proa encravou-se e ficou imóvel, mas a popa se despedaçava pela violência das ondas.
42 Ndâ àsìkérì mâ giì ŋò énò, ndú giì toko có máa, ndâ yì bà ziki ndâ ꞌduù tí nó gbí zàà náa ndâ yí kû ko tàkò ndú nó ꞌdáá gî, tacó ndú má dù ngo gí tìto, ndú bà fáká-faka.
42 O parecer dos soldados era que os presos deviam ser mortos, para que nenhum deles fugisse nadando.
43 Káa kùṛo ndú giì biya có mì ndú nò gî. Yí giì ꞌdè có ji ndâ ꞌduù ŋìnó mbe ni bà dù ngo gî nó, máa, ndú dù ngo gí tìto kùṛo, má kózò gî, wàa sè ndâ ꞌduù ꞌví giì pà kpokèjì bà ya gí tìto tàkò ndú. Yí bàkà énò tacó bà ꞌvala Páwòlò.
43 Mas o centurião, querendo salvar Paulo, impediu-os de fazer isso. Ordenou que os que soubessem nadar fossem os primeiros a lançar-se ao mar e alcançar a terra.
44 Ndâ mbe ni bà dù ngo mâ giì bàkà go có mì kùṛo ndâ àsìkérì nò gî, sè ndâ ꞌduù ŋìnó mbe ni bà dù ngo lá nó giì kaa ya gí tàkò ndú ta bà ga tí ndú mítí ndâ ndo-ndò mû tí nó mbe kiꞌviki ꞌdo tí gbâ náa ndú kû te la-làà ta ṛo ngo nô. Ze ꞌdáá gî giì di ngo gí tìto ta kábà muu ze gî.
44 Quanto aos demais, que se salvassem, uns, em tábuas, e outros, em destroços do navio. E foi assim que todos se salvaram em terra.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 27, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.