Lucas 6
A Dorang Daxa Zin Nakmai (NAL) vs ARA
1 Aza raan a Saabat, Iesu xa zazangas lu lamaskana amun uma wit. Ma ubina varaviraai zina di ramaraat ma di mos azanon kalamona wit, ma di zuga la mita naandi xuna waapizinang a wakpaakna ma naadi iaan.
1 Aconteceu que, num sábado, passando Jesus pelas searas, os seus discípulos colhiam e comiam espigas, debulhando-as com as mãos.
2 Azanon Faarasi di iaari zina malasing kari, “Kunaze naagu giu azaan angkanaan ma naagu laxau a lus ina xa pitkol adu tuaa di vaamuzas la raan a Saabat?”
2 E alguns dos fariseus lhes disseram: Por que fazeis o que não é lícito aos sábados?
3 Ma Iesu xa xis naandi naako, “Malasing faa, xawit nanga naagu vakot a dorang pana aze razaan Dewit ka giu araan naan ma ubina zina di lagaai?
3 Respondeu-lhes Jesus: Nem ao menos tendes lido o que fez Davi, quando teve fome, ele e seus companheiros?
4 Naan ka albis lamaskana a vaal zin Nakmai, ma xa zuruk a raraba di talazin sin Nakmai ma naa iaan ma xa lis saait azanon sin ubina zina. Amun lus sin Moses ka piaat adu amun pris be dina iaan a raraba angkanaan.”
4 Como entrou na casa de Deus, tomou, e comeu os pães da proposição, e os deu aos que com ele estavam, pães que não lhes era lícito comer, mas exclusivamente aos sacerdotes?
5 Naanaan Iesu xa vazei naandi naako, “Naata Rapti, naan a Piraana Saabat.”
5 E acrescentou-lhes: O Filho do Homem é senhor do sábado.
6 Laza raan a Saabat, Iesu xa albis lamaskana a vaal a maainungang sin amun Judaa ma xat firaai aubina. Ma xa rauxin aza rapti inaan a mit sazaxa zina xa maat.
6 Sucedeu que, em outro sábado, entrou ele na sinagoga e ensinava. Ora, achava-se ali um homem cuja mão direita estava ressequida.
7 Amun Faarasi ma amun maravas iwana amun Lus sin Moses dit sazaleng tazaan kuna vakorang Iesu. Malasing ma di rataamin falagot naan tamon kana vira taxazak la raan a Saabat.
7 Os escribas e os fariseus observavam-no, procurando ver se ele faria uma cura no sábado, a fim de acharem de que o acusar.
8 Singsaxai Iesu xa rexaazin ainaxamang sin naandi ma xa vazei a rapti ina aza mitna xa maat naako, “Tamaraat ma gu rur lamarana aubina vaakdul.” Ma a rapti xa ramaraat ma xa rur.
8 Mas ele, conhecendo-lhes os pensamentos, disse ao homem da mão ressequida: Levanta-te e vem para o meio; e ele, levantando-se, permaneceu de pé.
9 Mur Iesu xa piaat sin naandi naako, “Ga iaari zinim, amun lus sin Moses ka piaat aze razaan dina giu la raan a Saabat? Kuna giuang a daxaiang o xuna giuang a raksaatang, kuna zaxot faulinang axazak o xuna vanong pizinang a roroiang sina?”
9 Então, disse Jesus a eles: Que vos parece? É lícito, no sábado, fazer o bem ou o mal? Salvar a vida ou deixá-la perecer?
10 Naan ka raamaai varawuk pana naandi vaakdul ma xa vazei a rapti naako, “Fatok a mirum.” A rapti xa giu malasing naa piaat, ma a mitna xa daxa uli xaarik.
10 E, fitando todos ao redor, disse ao homem: Estende a mão. Ele assim o fez, e a mão lhe foi restaurada.
11 Singsaxai a maskana naandi xa raksaat mase ma di dador lawalaua naandi wana aze razaan naadina giu wana Iesu.
11 Mas eles se encheram de furor e discutiam entre si quanto ao que fariam a Jesus.
12 Aza raan lamun taan angkanaan, Iesu xa waan la waatawut kuna wa maainungang, ma a suk faakdul angkanaan ka maainung paan sin Nakmai.
12 Naqueles dias, retirou-se para o monte, a fim de orar, e passou a noite orando a Deus.
13 A bina xa raan, ma Iesu xa viring fawat aubina varaviraai zina, ma xa kalin luk naandi di zangaaflu ma urua, ma xa vakilaan saait naandi amun aaposal.
13 E, quando amanheceu, chamou a si os seus discípulos e escolheu doze dentre eles, aos quais deu também o nome de apóstolos:
14 Aizina naandi xari, Saaimon (naa vakilaan pana Pita) ma daasna Endru, ma Jems, ma Jon, ma Filip, ma Baatalomeu,
14 Simão, a quem acrescentou o nome de Pedro, e André, seu irmão; Tiago e João; Filipe e Bartolomeu;
15 ma Metiu, ma Tomaas, ma aza Jems naata Aalfias, ma aza Saaimon ina di vakilaan pana Zelot,
15 Mateus e Tomé; Tiago, filho de Alfeu, e Simão, chamado Zelote;
16 ma Judaas naata Jems, ma Judaas Iskaariot ina xana lis Iesu la mit amun purua.
16 Judas, filho de Tiago, e Judas Iscariotes, que se tornou traidor.
17 Iesu xa kabal la waatawut faraxai wana naandi, ma xa rur la non ka tak. Adi xulutung aubina varaviraai zina di irur zaait inaan faraxai wana adi mala aubina ilamun bina in Judia ma ila bina laba Jerusalem ma aubina i laxon Taair ma Saaidon.
17 E, descendo com eles, parou numa planura onde se encontravam muitos discípulos seus e grande multidão do povo, de toda a Judeia, de Jerusalém e do litoral de Tiro e de Sidom,
18 Naandi di wat kuna langarinang naan ma xuna xana vira naandi wana amun giazang sin naandi. Ma naandi ina amun sapalaau di kawin a roroiang sin naandi, Iesu xa mof pizin amun sapalaau angkanaan ma di daxa xaarik.
18 que vieram para o ouvirem e serem curados de suas enfermidades; também os atormentados por espíritos imundos eram curados.
19 Ma aubina vaakdul di saxot dina xaaf naan panaze a dikdikang kai tukbilak pana naan ma xat fira naandi vaakdul.
19 E todos da multidão procuravam tocá-lo, porque dele saía poder; e curava todos.
20 Iesu xa raamin aubina varaviraai zina ma xa piaat naako,
20 Então, olhando ele para os seus discípulos, disse-lhes:
21 Nim naagu lagaai taning, Nakmai xa lis a daxaiang sinim,
21 Bem-aventurados vós, os que agora tendes fome, porque sereis fartos.
22 Naaguna dokdok, nim ina aubina di maska raksaat pana nim,
22 Bem-aventurados sois quando os homens vos odiarem e quando vos expulsarem da sua companhia, vos injuriarem e rejeitarem o vosso nome como indigno, por causa do Filho do Homem.
23 Naaguna dokdok la raan angkanaan ma naaguna fida wana nanamang panaze adi wulwulang laba zinim ka izit simbong nim ikula la lia. Avuna amun kulmua zin naandi di giu malasing kanaan pana amun profet.
23 Regozijai-vos naquele dia e exultai, porque grande é o vosso galardão no céu; pois dessa forma procederam seus pais com os profetas.
24 Singsaxai xana raksaat pana nim naagu raxumbaaxut taning,
24 Mas ai de vós, os ricos! Porque tendes a vossa consolação.
25 Kana raksaat pana nim naagut fangan maazur taning,
25 Ai de vós, os que estais agora fartos! Porque vireis a ter fome.
26 Kana raksaat pana nim ina aubina vaakdul di wisfalik nim,
26 Ai de vós, quando todos vos louvarem! Porque assim procederam seus pais com os falsos profetas.
27 Ma Iesu xa piaat kaarik naako, “Singsaxai ga vazei nim angkanaan naagut langar zurugu. Naaguna sasaxot aubina di purua wana nim, ma naaguna giu a daxaiang pana naandi dit maska raksaat pana nim.
27 Digo-vos, porém, a vós outros que me ouvis: amai os vossos inimigos, fazei o bem aos que vos odeiam;
28 Naaguna giu a daxaiang pana naandi di pitlis a raksaatang kana kawin a roroiang sinim. Ma naaguna maainung pana naandi ina di purua wana nim.
28 bendizei aos que vos maldizem, orai pelos que vos caluniam.
29 Tamon taxazak kana rabaaf nua la paarum, lis aza paarum kuna naana rabaaf saait. Tamon taxazak ka zuruk a marapi baraaf sunum, luaa naan kana zuruk saait a marapi zunum i laaxur.
29 Ao que te bate numa face, oferece-lhe também a outra; e, ao que tirar a tua capa, deixa-o levar também a túnica;
30 Gu ralaas naandi vaakdul ina dit maainung nua. Ma tamon axazak ka zuruk tazaan sunum, tuaa gu iaariin faulin.
30 dá a todo o que te pede; e, se alguém levar o que é teu, não entres em demanda.
31 Naaguna giu amun matmalabuk faakdul wana naandi malasing naagu saxot naandi dina giu vawat sinim.
31 Como quereis que os homens vos façam, assim fazei-o vós também a eles.
32 Tamon naagu sasaxot be naandi di sasaxot nim, aze ra daxaiang naaguna zuruk? Aubina di gigiu amun matmalabuk taksaat saait di sasaxot aubina di sasaxot naandi.
32 Se amais os que vos amam, qual é a vossa recompensa? Porque até os pecadores amam aos que os amam.
33 Ma tamon naagu gigiu be a daxaiang pana naandi di daxa wana nim, aze ra daxaiang naaguna zuruk? Aubina di gigiu amun matmalabuk taksaat saait di gigiu malasing kanaan.
33 Se fizerdes o bem aos que vos fazem o bem, qual é a vossa recompensa? Até os pecadores fazem isso.
34 Ma tamon naagu lis tazaan sin uzanon ina naagu saxot naadina xis, aze ra daxaiang naaguna zuruk? Aubina di gigiu amun matmalabuk taksaat saait di lis amun saan sin aubina di gigiu amun matmalabuk taksaat, ma di saxot saait dina xis fakdul vaulin.
34 E, se emprestais àqueles de quem esperais receber, qual é a vossa recompensa? Também os pecadores emprestam aos pecadores, para receberem outro tanto.
35 Singsaxai naaguna sasaxot aubina di purua wana nim, ma naaguna daxa wana naandi. Ma naaguna lis amun saan sin naandi ma naaguna wen naxaam adu naadina xis faulin. Ma mur a wulwulang sinim kana laaup mase ma amun matmalabuk angkanaan kana vatangin adu nim a funalik sin Nakmai Laaxur Mase, wanaze naan kai daxa wana aubina xawit di wisfaadaxa ma aubina di raksaat.
35 Amai, porém, os vossos inimigos, fazei o bem e emprestai, sem esperar nenhuma paga; será grande o vosso galardão, e sereis filhos do Altíssimo. Pois ele é benigno até para com os ingratos e maus.
36 Naagunat maluf aubina malasing be Damana nim kat maluf naandi.”
36 Sede misericordiosos, como também é misericordioso vosso Pai.
37 Ma Iesu xa piaat kaarik naako, “Tuaa naagu klis amun matmalabuk sin azanon tawarak, kuna tuaa Nakmai xana klis amun matmalabuk sinim. Tuaa naagu vakor taxazak pana ta dorang, kuna tuaa Nakmai xana vakor nim pana ta dorang. Naaguna naxaam pizin amun matmalabuk taksaat sin aubina di giu wana nim, ma Nakmai xana naxaam pizin amun matmalabuk taksaat sinim.
37 Não julgueis e não sereis julgados; não condeneis e não sereis condenados; perdoai e sereis perdoados;
38 Naaguna ralaas aubina rawarak, ma Nakmai xana ralaas nim. Ma naaguna zuruk adi wulwulang laba mase, naana sfaar vambos, ma naana pa vawizik paanaburut ma naana gurgurungin, ma xana bas pakluaai ma xana ravukaai zavur nim. Usfa naagu ralaas azanon tawarak pana, naan awat talazang bani Nakmai xana ralaas nim pana.”
38 dai, e dar-se-vos-á; boa medida, recalcada, sacudida, transbordante, generosamente vos darão; porque com a medida com que tiverdes medido vos medirão também.
39 Iesu xa vazei naandi wana aza dorang lalaamangaai malasing kari, “Malasing faa, xat faraxas a marawif kana vindaan aza marawif? Tamon kana vindaan naan, nandiaa varaxai dina zu iaa lamaskana luk.
39 Propôs-lhes também uma parábola: Pode, porventura, um cego guiar a outro cego? Não cairão ambos no barranco?
40 A nalik faraviraai xawit na laaup pana a maravas sina. Singsaxai araan naandi vaakdul, a funalik faraviraai di vanong a varaviraaiang sin naandi, naandi dinat faraxas malasing a maravas sin naandi.”
40 O discípulo não está acima do seu mestre; todo aquele, porém, que for bem-instruído será como o seu mestre.
41 Ma aza dorang lalaamangaai xaarik Iesu xa vazei naandi wana xa malasing kari, “Kunaze gu raamaai wana a nan bes lamarana daazum, ma nua nanga xawit gu raamin fakilaan a palaang ka iziar la maraam?
41 Por que vês tu o argueiro no olho de teu irmão, porém não reparas na trave que está no teu próprio?
42 Tamon kawit gu raamin fakilaan a palaang ka iziar la maraam, guna mitai piaat sin daazum malasing kari, ‘Taatum, laawus gana waapizin a nan bes la maraam’? Nua a rapti gui piaat azaan singsaxai xawit gut falos. Guna waapizin kalaak a palaang ka waakol a maraam ma mur laxo guna raamaai daxa xuna guna waapizin a nan bes lamarana daazum.”
42 Como poderás dizer a teu irmão: Deixa, irmão, que eu tire o argueiro do teu olho, não vendo tu mesmo a trave que está no teu? Hipócrita, tira primeiro a trave do teu olho e, então, verás claramente para tirar o argueiro que está no olho de teu irmão.
43 Ma Iesu xa dador lalaamangaai xaarik naako, “A iaai daxa xawit nat fuain a fnuaaia iaai raksaat. Ma a iaai raksaat kawit nat fuain a fnuaaia iaai daxa.
43 Não há árvore boa que dê mau fruto; nem tampouco árvore má que dê bom fruto.
44 Dina raamin fakilaan a iaai wana a fnuaai iwana. Aubina xawit di mos a fnuaai iwana fik pana a iaarus koxot. Ma xawit di mos a fnuaai a waain pana a iaai masang.
44 Porquanto cada árvore é conhecida pelo seu próprio fruto. Porque não se colhem figos de espinheiros, nem dos abrolhos se vindimam uvas.
45 A rapti daxa xat fabalos a daxaiang pana amun saan daxa xa iziar lamaskana. A rapti raksaat kat fabalos a raksaatang pana amun matmalabuk taksaat ka iziar lamaskana. Avuna araan a maskana axazak ka bas pakluaai wana aze ramun saan, kana tukbilak lu la ngusna ma naana piaat.”
45 O homem bom do bom tesouro do coração tira o bem, e o mau do mau tesouro tira o mal; porque a boca fala do que está cheio o coração.
46 Iesu xa piaat kaarik naako, “Kunaze naagut fakilaan nia, ‘Piran, Piran,’ singsaxai xawit naagut falos a dorang surugu?
46 Por que me chamais Senhor, Senhor, e não fazeis o que vos mando?
47 Gana viraai nim pana axazak kat langarin a dorang surugu ma naat falos.
47 Todo aquele que vem a mim, e ouve as minhas palavras, e as pratica, eu vos mostrarei a quem é semelhante.
48 Naan ka malasing a rapti xa varur a vaal. Ka xaaf fawizik mase a luk ipaa waanaburut ma xa rasin fawizik a vaanga vaat lamaskana a luk angkanaan laaxur wana a vaat siar xuna vaziaarang a vaal. Ma araan adi ulim ka fazak puat, ka vatfalingin a vaal angkanaan. Singsaxai a vaal xawit na rambara wizik paanaburut, panaze naa giu vatalamin mase.
48 É semelhante a um homem que, edificando uma casa, cavou, abriu profunda vala e lançou o alicerce sobre a rocha; e, vindo a enchente, arrojou-se o rio contra aquela casa e não a pôde abalar, por ter sido bem-construída.
49 Singsaxai a rapti xa langarin a dorang surugu ma xawit naa valos, ka malasing a rapti xa varur a vaal wana a pira, ma xawit na tabung tasin fawizik kalaak a vaanga vaat kuna vaziaarang a vaal. Araan adi ulim ka vatfalingin a vaal angkanaan, ka rambara wizik paanaburut ma xa vaanong faakdul mase.”
49 Mas o que ouve e não pratica é semelhante a um homem que edificou uma casa sobre a terra sem alicerces, e, arrojando-se o rio contra ela, logo desabou; e aconteceu que foi grande a ruína daquela casa.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 6, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.