Lucas 1
mxv (MXV) vs VC
1 Tata Teófilo, xa kuaꞌa ni ndia ndatiaa xaꞌa chiñu ña xa Jesús xiꞌin yo.
1 Muitos empreenderam compor uma história dos acontecimentos que se realizaram entre nós,
2 Ra iin ta sañaꞌa ndia xitaꞌan xiꞌin Jesús ta yachi ke ndatiaa va ndia, saa chi ndia xitaꞌan xiꞌin Jesús kuvi ndia xini nuu takundiꞌi ña xa va ra, ra nuu mii ndia kan ke xaꞌndia Jesús chiñu ña na kaꞌan ndoso ndia tuꞌun va ra.
2 como no-los transmitiram aqueles que foram desde o princípio testemunhas oculares e que se tornaram ministros da palavra.
3 Ra saa tu ke xa yuꞌu va, ña kuenda ni ndanduku ndiꞌi yu xaꞌa ña, ni ke kuu ta yachi, ra saa tu ndia kii ña ndixiꞌi va ra xiꞌin kii ña ndatiaku ra. Ra suꞌva ke xa yu ña vaꞌa ikun ikun ^tiaa yu ña xaa ña ndaꞌa kun, ña vaꞌa na kundaa ini kun xaꞌa ña ndoꞌo ra.
3 Também a mim me pareceu bem, depois de haver diligentemente investigado tudo desde o princípio, escrevê-los para ti segundo a ordem, excelentíssimo Teófilo,
4 Ra kundaa tu ini kun xaꞌa ña sañaꞌa na yoꞌo xaꞌa Jesús va. Saa chi ña ndaa ni va ke sañaꞌa na yoꞌo ―kachi ra Lucas xiꞌin ra Teófilo.
4 para que conheças a solidez daqueles ensinamentos que tens recebido.
5 Ta tiempo xaꞌndia chiñu ra rey Herodes nuu takundiꞌi ñuu ña xindikun ndiaa chi Judea, kuvi ña ndixiyo iin sutu ra xinani Zacarías. Ra xindiaꞌvi ndiaa ra xiꞌin iin tiꞌvi ndia sutu ndia nduꞌu kivi nani Abías. Ra ña yasiꞌi ra xinani Elisabet, ra seꞌe xikua ra Aarón xikuu uvi saa va na.
5 Nos tempos de Herodes, rei da Judéia, houve um sacerdote por nome Zacarias, da classe de Abias; sua mulher, descendente de Aarão, chamava-se Isabel.
6 Ra toꞌo ni ndixiyo na nuu Ndioxi. Ra iin kandixa ndiꞌi va na ña xaꞌndia Ndioxi nuu na.
6 Ambos eram justos diante de Deus e observavam irrepreensivelmente todos os mandamentos e preceitos do Senhor.
7 Ndi su ndia nii seꞌe na köo, saa chi ña numa va kuvi ña Elisabet. Ra xa kunaꞌnu ni tu mii va na.
7 Mas não tinham filho, porque Isabel era estéril e ambos de idade avançada.
8 Saa kuu nditiandiaa kii ña sa ndia sutu ndia itaꞌan xiꞌin ra Zacarías chiñu veꞌe ñuꞌu kaꞌnu ñuu Jerusalén.
8 Ora, exercendo Zacarias diante de Deus as funções de sacerdote, na ordem da sua classe,
9 Ra xa yunaꞌa va na ña ndakaxin na iin mituꞌun sutu, ra chiꞌma nuu arta yii ini veꞌe ñuꞌu. Saa ndikaxin na ra Zacarías ña kiꞌvi ra chiꞌma ra.
9 coube-lhe por sorte, segundo o costume em uso entre os sacerdotes, entrar no santuário do Senhor e aí oferecer o perfume.
10 Ra te xa ndikiꞌvi ra ichiꞌma ra, saa xaꞌa yuvi na ndita chi nuu keꞌe veꞌe ñuꞌu kaꞌnu kan kaꞌan na xiꞌin Ndioxi.
10 Todo o povo estava de fora, à hora da oferenda do perfume.
11 Ra nani saa kuu ra ichiꞌma ra, saa ra tuꞌva ndituvi va iin ra tatun Ndioxi chi xiin kuaꞌa arta yii nuu ndikaa ra.
11 Apareceu-lhe então um anjo do Senhor, em pé, à direita do altar do perfume.
12 Ra te xini ra Zacarías ra tatun Ndioxi kan ra ndiyuꞌvi ka vi ra, ra ndakanda ka vi ini ra.
12 Vendo-o, Zacarias ficou perturbado, e o temor assaltou-o.
13 Ra saa ndikaꞌan ra tatun Ndioxi kan xiꞌin ra, kachi ra saa:
13 Mas o anjo disse-lhe: Não temas, Zacarias, porque foi ouvida a tua oração: Isabel, tua mulher, dar-te-á um filho, e chamá-lo-ás João.
14 Ra tiaa ni kusii ini kun na kaku ra. Ra kuaꞌa ni ka tu yuvi kusii ini xiꞌin va kun ña kaku ra.
14 Ele será para ti motivo de gozo e alegria, e muitos se alegrarão com o seu nascimento;
15 Saa chi ra kaꞌnu ni kuu ra loꞌo yoꞌo nuu Ndioxi; ra nii köꞌo ra ndixi, xiꞌin ndia nii ka ndutia ra saxini yuvi. Chi ta ndikaa ka ra tixi siꞌi vi ra ke, tiꞌvi Ndioxi Tachi Yii ra ña koo ña xiꞌin ra.
15 porque será grande diante do Senhor e não beberá vinho nem cerveja, e desde o ventre de sua mãe será cheio do Espírito Santo;
16 Ra xiꞌin chiñu ña sa ra yoꞌo ke kuaꞌa ni na ñuu Israel ndandiko ini, ra ndakiꞌin na ichi Ndioxi.
16 ele converterá muitos dos filhos de Israel ao Senhor, seu Deus,
17 Chi ra loꞌo yoꞌo kuvi ra kunuu kuꞌun nuu ra tiꞌvi Ndioxi kixi ña yuuvi yoꞌo. Ra iin ta ndixiyo ndie̱e̱ Ndioxi xiꞌin ra Elías, saa koo tu ña xiꞌin ra yoꞌo va. Saa ke kuchuun ra kaꞌan ra xiꞌin yuvi, ña na ndakundee vaꞌa na xiꞌin iva siꞌi na, xiꞌin seꞌe na; ña na köo ka na kuachi xiꞌin taꞌan na. Ra kuchuun tu ra sandiko ra ini yuvi na ndiee ni ini va, ña ndakiꞌin na ichi Ndioxi. Ra saa ke sa ra xiꞌin na, ña vaꞌa xa na koo nduvi na ndakiꞌin na Tata yo ta xa na tiꞌvi Ndioxi ra kixi ra ña yuvi yoꞌo ―kachi ra tatun Ndioxi kan xiꞌin ra Zacarías.
17 e irá adiante de Deus com o espírito e poder de Elias para reconduzir os corações dos pais aos filhos e os rebeldes à sabedoria dos justos, para preparar ao Senhor um povo bem disposto.
18 Saa ndikaꞌan ra Zacarías xiꞌin ra tatun Ndioxi kan, kachi ra saa:
18 Zacarias perguntou ao anjo: Donde terei certeza disto? Pois sou velho e minha mulher é de idade avançada.
19 Ra saa ndakuiin ra tatun Ndioxi kan, kachi ra saa:
19 O anjo respondeu-lhe: Eu sou Gabriel, que assisto diante de Deus, e fui enviado para te falar e te trazer esta feliz nova.
20 Ra xaꞌa ña ndikandïxa kun ña ndikaꞌan yu xiꞌin kun ke kumiꞌmi kun vichin. Ra küvi kaꞌan kun ndia na xinu ndiꞌi ña ndikaꞌan yu xiꞌin kun, saa chi xiniñuꞌu xinu va ña ndikaꞌan Ndioxi. Ra ndia te xa na kaku seꞌe vi ndo, kuvi ña ndakaꞌan kun ―kachi ra tatun Ndioxi xiꞌin ra.
20 Eis que ficarás mudo e não poderás falar até o dia em que estas coisas acontecerem, visto que não deste crédito às minhas palavras, que se hão de cumprir a seu tempo.
21 Ra saa ^kuu yuvi kan ndee na ndiatu na ña kita ra Zacarías ini veꞌe ñuꞌu, ra nii köo ra kanata. Saa xaꞌa na ^ndakani ini na xaꞌa ra: “¿Ni ke ndoꞌo ra? ¿Nichuun köo ra kanata?”, kaꞌan na.
21 No entanto, o povo estava esperando Zacarias; e admirava-se de ele se demorar tanto tempo no santuário.
22 Ra te kanata ra chi keꞌe, ra ndiküvi ka kaꞌan ra xiꞌin na. Ra saa kundaa ini na ña iyoo iin ña xini ra ini veꞌe ñuꞌu kaꞌnu va. Saa chi ndia ndaꞌa va ra ke ndixika nuu na ña ndikaꞌan ra xiꞌin na.
22 Ao sair, não lhes podia falar, e compreenderam que tivera no santuário uma visão. Ele lhes explicava isto por acenos; e permaneceu mudo.
23 Ra te ndixinu kii ña xachiñu ra Zacarías veꞌe ñuꞌu, ra saa ndakiꞌin ra kuanuꞌu ra veꞌe va ra.
23 Decorridos os dias do seu ministério, retirou-se para sua casa.
24 Saa kuu ra ndikee va seꞌe ña Elisabet, yasiꞌi ra. Ra saa xinduꞌu ña veꞌe uꞌun yoo, ra ndikëe ña kuꞌun ña inka xiyo. Ra ndakani ini ña, kaꞌan ña saa:
24 Algum tempo depois Isabel, sua mulher, concebeu; e por cinco meses se ocultava, dizendo:
25 “Ndioxi ku ra xa ña mani yoꞌo xiꞌin yo, ña na kundäsi ka yuvi yoꞌo yo”, kaꞌan ña.
25 Eis a graça que o Senhor me fez, quando lançou os olhos sobre mim para tirar o meu opróbrio dentre os homens.
26 Ra te ndixinu i̱ñu̱ yoo ña ñuꞌu seꞌe ña Elisabet, ra saa tiꞌvi Ndioxi tatun ra, ra nani Gabriel, kuaꞌan ra ñuu Nazaret ña ndikun ndiaa chi Galilea.
26 No sexto mês, o anjo Gabriel foi enviado por Deus a uma cidade da Galiléia, chamada Nazaré,
27 Ra ikan iyoo iin ñaꞌa loꞌo kuaan ña nani María. Ra xa ña iyoo nduvi va ke ña tandaꞌa ña xiꞌin iin tiaa ra nani José. Ra seꞌe xikua ra rey David kuvi ra.
27 a uma virgem desposada com um homem que se chamava José, da casa de Davi e o nome da virgem era Maria.
28 Ra te ndikiꞌvi ra tatun Ndioxi veꞌe nuu iyoo ña loꞌo María kan, ra ndikaꞌan ra xiꞌin ña, kachi ra saa:
28 Entrando, o anjo disse-lhe: Ave, cheia de graça, o Senhor é contigo.
29 Saa ra ndayuꞌvi ni ini ña, ra saa ndakani ini ña xaꞌa tuꞌun ña ndikaꞌan ndioxi ra xiꞌin ña ni ke kuni kachi ña.
29 Perturbou-se ela com estas palavras e pôs-se a pensar no que significaria semelhante saudação.
30 Ra saa ndikaꞌan ra tatun Ndioxi xiꞌin ña, kachi ra saa:
30 O anjo disse-lhe: Não temas, Maria, pois encontraste graça diante de Deus.
31 Ra vichin kee seꞌe kun. Ra te na kaku ra, ra chinduꞌu kun kivi ra ña kunani ra Jesús.
31 Eis que conceberás e darás à luz um filho, e lhe porás o nome de Jesus.
32 Chi ra loꞌo yoꞌo, ra ra kaꞌnu ni kuu ra, ra “Seꞌe Ndioxi Ra Kaꞌnu kuvi ra” kachi na. Ra taxi Ndioxi ndie̱e̱ ndaꞌa ra, ña kuu ra rey, ta kuꞌva ndixiyo ra rey David, xii xikua ra, ra xaꞌndia chiñu nuu na Israel.
32 Ele será grande e chamar-se-á Filho do Altíssimo, e o Senhor Deus lhe dará o trono de seu pai Davi; e reinará eternamente na casa de Jacó,
33 Ra ra loꞌo yoꞌo kuvi ra kaꞌndia chiñu nuu na Israel iin ndisaa tiempo; ra ndïꞌi xaꞌa ña xaꞌndia ra chiñu ―*kachi ra tatun Ndioxi xiꞌin ña María.
33 e o seu reino não terá fim.
34 Ra saa ndindakatuꞌun ña ra, kachi ña saa:
34 Maria perguntou ao anjo: Como se fará isso, pois não conheço homem?
35 Saa ndakuiin ra, kachi ra saa:
35 Respondeu-lhe o anjo: O Espírito Santo descerá sobre ti, e a força do Altíssimo te envolverá com a sua sombra. Por isso o ente santo que nascer de ti será chamado Filho de Deus.
36 Ra na kundaa ini kun chi ña kuꞌvi kuachi kun, Elisabet, ra vaꞌa ni xa ña chee kuvi va ña, ra koo va seꞌe ña. Ndi su te yachi, ra ña numa va xikuu ña, ndi su vichin, ra xa i̱ñu̱ va yoo ke ñuꞌu seꞌe ña.
36 Também Isabel, tua parenta, até ela concebeu um filho na sua velhice; e já está no sexto mês aquela que é tida por estéril,
37 Saa chi nuu Ndioxi ra ndia nii ña üꞌvi ―*kachi ra tatun Ndioxi xiꞌin ña María.
37 porque a Deus nenhuma coisa é impossível.
38 Ra saa ndakuiin ña, kachi ña saa:
38 Então disse Maria: Eis aqui a serva do Senhor. Faça-se em mim segundo a tua palavra. E o anjo afastou-se dela.
39 Saa kuu ra ndiyaꞌa loꞌo kii ra numi ka vi xavii ña María ra ndakiꞌin ña kuaꞌan ña iin ñuu loꞌo ña ndikaa chi kuñuꞌu ña ndikun ndiaa Judea ña kotoꞌni ña ña Elisabet.
39 Naqueles dias, Maria se levantou e foi às pressas às montanhas, a uma cidade de Judá.
40 Ra ta ndixaa ña kan, saa ndikiꞌvi ña veꞌe ra Zacarías. Ra ndikaꞌan ndioxi ña xiꞌin ña Elisabet.
40 Entrou em casa de Zacarias e saudou Isabel.
41 Ra te xini soꞌo ña Elisabet ña ndikaꞌan ña María xiꞌin ña, saa ra ndikun kanda va seꞌe ña tixi ña. Ra saa ndixinu Tachi Yii Ndioxi sata ña Elisabet,
41 Ora, apenas Isabel ouviu a saudação de Maria, a criança estremeceu no seu seio; e Isabel ficou cheia do Espírito Santo.
42 ra ndiee ni ndikaꞌan ña xiꞌin ña María, kachi ña saa:
42 E exclamou em alta voz: Bendita és tu entre as mulheres e bendito é o fruto do teu ventre.
43 ¿Yoo vi ku yuꞌu ña vaxi kun kotoꞌni kun yuꞌu? Chi yoꞌo, ra siꞌi Tata yu Ndioxi va kuvi kun.
43 Donde me vem esta honra de vir a mim a mãe de meu Senhor?
44 Saa chi ta ndikaꞌan ndioxi kun xiꞌin yu, ra ndikun kanda va seꞌe yu tixi yu, saa chi kusii ni ini ra.
44 Pois assim que a voz de tua saudação chegou aos meus ouvidos, a criança estremeceu de alegria no meu seio.
45 Ra vaꞌa ni kee kun, chi kandixa kun tuꞌun ña ndikaꞌan Ndioxi xiꞌin kun. Ra xinu va ña ndikaꞌan ra xiꞌin kun ―kachi ña Elisabet xiꞌin ña María.
45 Bem-aventurada és tu que creste, pois se hão de cumprir as coisas que da parte do Senhor te foram ditas!
46 Ra saa ndikaꞌan ña María, kachi ña saa:
46 E Maria disse: Minha alma glorifica ao Senhor,
47 Ra kusii ni ini yu xiꞌin ra, chi ^sakaku ra yuꞌu.
47 meu espírito exulta de alegria em Deus, meu Salvador,
48 Ra vaꞌa ni ndaꞌvi ni va yu, ndi su ninäa ini Ndioxi xaꞌa yu.
48 porque olhou para sua pobre serva. Por isto, desde agora, me proclamarão bem-aventurada todas as gerações,
49 Chi Ndioxi ku ra iyoo ndie̱e̱,
49 porque realizou em mim maravilhas aquele que é poderoso e cujo nome é Santo.
50 Ra iyoo ni ña kaꞌnu ini ra xiꞌin yuvi na xa toꞌo ñaꞌa;
50 Sua misericórdia se estende, de geração em geração, sobre os que o temem.
51 Ra xiꞌin ndie̱e̱ Ndioxi kuvi ña xa ra ña kaꞌnu;
51 Manifestou o poder do seu braço: desconcertou os corações dos soberbos.
52 Ra kindiaa ra ndiayu ndaꞌa na kuu rey naꞌnu.
52 Derrubou do trono os poderosos e exaltou os humildes.
53 Ra sakuxi ra na ndaꞌvi xiꞌi soko.
53 Saciou de bens os indigentes e despediu de mãos vazias os ricos.
54 Ra kundaꞌvi ini ra xini ra takundiꞌi yo na ñuu Israel na xachiñu nuu ra;
54 Acolheu a Israel, seu servo, lembrado da sua misericórdia,
55 Chi ta kuꞌva kindoo ra xiꞌin ra xii xikua yo Abraham,
55 conforme prometera a nossos pais, em favor de Abraão e sua posteridade, para sempre.
56 Ra kuꞌva uni yoo ke kuachi ña María xiꞌin ña Elisabet, ra saa ndakiꞌin ña kuanuꞌu ña veꞌe ña.
56 Maria ficou com Isabel cerca de três meses. Depois voltou para casa.
57 Saa kuu ra nditiandiaa kii, ña kaku seꞌe ña Elisabet.
57 Completando-se para Isabel o tempo de dar à luz, teve um filho.
58 Ra ta kundaa ini na veꞌe ña, xiꞌin na ndee yachin xiꞌin ña, ña xa kaku ra loꞌo seꞌe ña, ra kusii ka vi ini na, saa chi xa Ndioxi ña vaꞌa xiꞌin ña.
58 Os seus vizinhos e parentes souberam que o Senhor lhe manifestara a sua misericórdia, e congratulavam-se com ela.
59 Ta ndixinu una kii kaku ra loꞌo yoꞌo, ra saa xaa na taꞌan na veꞌe na, ra chikaa na tuni Ndioxi ra. Ra te ndiꞌi xa na saa, ra saa ndikaꞌan na ña na kunani ra Zacarías, chi saa nani iva ra.
59 No oitavo dia, foram circuncidar o menino e o queriam chamar pelo nome de seu pai, Zacarias.
60 Ndi su ndixïin siꞌi ra ña kunani ra saa, chi suꞌva va kachi ña:
60 Mas sua mãe interveio: Não, disse ela, ele se chamará João.
61 Ra saa ndikaꞌan na xiꞌin ña, kachi na saa:
61 Replicaram-lhe: Não há ninguém na tua família que se chame por este nome.
62 Saa ndindakatuꞌun na ra Zacarías xika ndaꞌa na nuu ra, ña kuni na kundaa ini na ndia kuꞌva ke kunani ra loꞌo seꞌe ra, kachi na xiꞌin ra.
62 E perguntavam por acenos ao seu pai como queria que se chamasse.
63 Saa nduku ra iin vitu loꞌo nuu na, ra tiaa ra nuu nu. Ra suꞌva ke kachi ña tiaa ra: “Juan ke kunani ra”, kachi ña. Ra ndakanda ka vi ini na veꞌe ra ta xini na ña tiaa ra.
63 Ele, pedindo uma tabuinha, escreveu nela as palavras: João é o seu nome. Todos ficaram pasmados.
64 Ra ndikun saa ndakaꞌan va ra Zacarías, ra ndasakaꞌnu ra Ndioxi.
64 E logo se lhe abriu a boca e soltou-se-lhe a língua e ele falou, bendizendo a Deus.
65 Ra ndakanda ka vi ini na taꞌan ra Zacarías ta xini soꞌo na xaꞌa ña kuu kan. Ra iin ndisaa kuvi ñuu kuñuꞌu ña ndikun chi Judea ndindutia ndoso tuꞌun xaꞌa ña kuu.
65 O temor apoderou-se de todos os seus vizinhos; o fato divulgou-se por todas as montanhas da Judéia.
66 Ra takundiꞌi yuvi na kundaa ini ña ndoꞌo ra Zacarías ra xaꞌa na ndakani ini na, káꞌán na saa:
66 Todos os que o ouviam conservavam-no no coração, dizendo: Que será este menino? Porque a mão do Senhor estava com ele.
67 Ra ra Zacarías, iva ra loꞌo Juan, ra iyoo ni ndie̱e̱ Tachi Yii Ndioxi xiꞌin ra, ra ndikaꞌan ra tuꞌun ña taxi Ndioxi ndaꞌa ra, kachi ra saa:
67 Zacarias, seu pai, ficou cheio do Espírito Santo e profetizou, nestes termos:
68 Kaꞌnu ni na koo Ndioxi, ra kiꞌin kuenda xiꞌin yoo,
68 Bendito seja o Senhor, Deus de Israel, porque visitou e resgatou o seu povo,
69 Chi xa tiꞌvi va ra iin ra chee, vaxi sakaku yoo,
69 e suscitou-nos um poderoso Salvador, na casa de Davi, seu servo
70 Ra ta iyoo ña ndikaꞌan na,
70 {como havia anunciado, desde os primeiros tempos, mediante os seus santos profetas},
71 Sakaku ra yoo nuu na kani taꞌan xiꞌin yo,
71 para nos livrar dos nossos inimigos e das mãos de todos os que nos odeiam.
72 Ra ña yoꞌo ke xa ra xiꞌin yo,
72 Assim exerce a sua misericórdia com nossos pais, e se recorda de sua santa aliança,
73 Ra ña yoꞌo ku tuꞌun ña vaꞌa ña kindoo Ndioxi
73 segundo o juramento que fez a nosso pai Abraão: de nos conceder que, sem temor,
74 ña sakaku ra yoo nuu takundiꞌi na kani taꞌan xiꞌin yo,
74 libertados de mãos inimigas, possamos servi-lo
75 Ra sä ka yo ña väꞌa, ra vii ni na kundee yo,
75 em santidade e justiça, em sua presença, todos os dias da nossa vida.
76 Ra yoꞌo tu, ra loꞌo seꞌe mii yu,
76 E tu, menino, serás chamado profeta do Altíssimo, porque precederás o Senhor e lhe prepararás o caminho,
77 Ra taxi kun xini na ñuu yo, Israel,
77 para dar ao seu povo conhecer a salvação, pelo perdão dos pecados.
78 xaꞌa ña kundaꞌvi ni ini ra xini ra yoo.
78 Graças à ternura e misericórdia de nosso Deus, que nos vai trazer do alto a visita do Sol nascente,
79 Ña vaꞌa na taxi ra ndayeꞌe nuu na ndee nuu ñaa,
79 que há de iluminar os que jazem nas trevas e na sombra da morte e dirigir os nossos passos no caminho da paz.
80 Saa kuu xaꞌnu ra loꞌo Juan xiꞌin ndiee Ndioxi, ra ndixinu tiaa va ra. Ra niña iku ichi va ndixiyo ra, iin saa ndia te ndixaa kii ña ndita ra ndikaꞌan ndoso ra tuꞌun Ndioxi nuu na ñuu Israel va.
80 O menino foi crescendo e fortificava-se em espírito, e viveu nos desertos até o dia em que se apresentou diante de Israel.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 1, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.