Mateus 6
Tuhun cha sañahá ra Jesucristo chi yo (MXTNT) vs NVT
1 ’Sa̱ha ndo cuenda ta ma cuyaa ndo ñáá tumañi iñi sacuvi ndo chi ñáyɨvɨ. Vatyi tatu cuyaa ndo nuu ñáyɨvɨ, ñahri cuñihi ndo nuu Sutu yo ra nyaá andɨvɨ.
1 “Tenham cuidado! Não pratiquem suas boas ações em público, para serem admirados por outros, pois não receberão a recompensa de seu Pai, que está no céu.
2 Cuhva cha sahá ndo tumañi iñi, ma sacoto ndo chi inga ñáyɨvɨ vatyi sahá ndo tumañi iñi. Ma sacuvi ndo tari sacuví ra sahá tyi vaha ta chicá noo ra nuyahvi ta chichi vehe ñuhu. Sahá ra tumañi iñi tacuhva na catyi ñáyɨvɨ vatyi vaha xaan ñáyɨvɨ cuví ra. Soco yucuan ri ñihí ra cuan ta ñahri ca cuñihi ra nuu Nyoo.
2 Quando ajudarem alguém necessitado, não façam como os hipócritas que tocam trombetas nas sinagogas e nas ruas para serem elogiados pelos outros. Eu lhes digo a verdade: eles não receberão outra recompensa além dessa.
3 Soco nya quɨvɨ sahá ndo tumañi iñi chi ñu ndahvi, ma sacoto ndo ni chi ra tahan cahnu ndo.
3 Mas, quando ajudarem alguém necessitado, não deixem que a mão esquerda saiba o que a direita está fazendo.
4 Xehe ri sa̱cuvi ndo, tacuhva cha ma coto ñáyɨvɨ. Tyicuan ta Sutu yo Nyoo nyehe ra cha sacuvi ndo tyicuan caa. Ta cuaha ca cha vaha cucuhva ra chi ndo.
4 Deem sua ajuda em segredo, e seu Pai, que observa em segredo, os recompensará.”
5 ’Ta cuhva cha chicán tahvi ndo chi Nyoo, ma cacan tahvi ndo tari cuhva sacuví ñu savahá chii. Vatyi ñu cuan tahán iñi ñu cacan tahvi ñu chi Nyoo nu tuvi ñáyɨvɨ, tacuhva catyi ñáyɨvɨ vatyi vaha xaan ñáyɨvɨ cuví ñu, vaha xaan chinó iñi ñu chi Nyoo. Soco catyí chi ndo cha ndicha vatyi ñahri ca cuñihi ñu nuu Nyoo. Vatyi ñima cha ndicha sacuví ñu.
5 “Quando vocês orarem, não sejam como os hipócritas, que gostam de orar em público nas sinagogas e nas esquinas, onde todos possam vê-los. Eu lhes digo a verdade: eles não receberão outra recompensa além dessa.
6 Soco nyoho ñáá quɨvɨ cacan tahvi ndo chi Nyoo, ma cacan tahvi ndo tacuhva nyehe ri ñáyɨvɨ chi ndo. Soco quɨ̱hvɨ ndo chichi vehe ndo ta na̱casɨ ndo yuvehe ta ca̱can tahvi ndo chihin tandɨhɨ añima ndo. Ta noo tuhun ri maa Nyoo Sutu yo nyehe ra cha sacuvi ndo tyicuan caa vatyi nuu maa ra chicán tahvi ndo, ta ñima nuu ñáyɨvɨ. Ta cuaha ca cha vaha cucuhva ra chi ndo.
6 Mas, quando orarem, cada um vá para seu quarto, feche a porta e ore a seu Pai, em segredo. Então seu Pai, que observa em segredo, os recompensará.
7 ’Cuhva cha cahán ndo chihin Nyoo ñima susuri tuhun cha ñima ri tuhun ca̱han ndo. Vatyi tyicuan caa sacuví ñu cha ñahri tuhun Nyoo caá añima. Cuñí maa ñu vatyi tyicuan caa ta cuɨñɨ Nyoo cha cahán ñu. Vatyi cuaha xaan chaha cahán ñu susuri maa tuhun cuan.
7 “Ao orar, não repitam frases vazias sem parar, como fazem os gentios. Eles acham que, se repetirem as palavras várias vezes, suas orações serão respondidas.
8 Ma sacuvi ndo tyicuan caa. Vatyi Nyoo cha chitó ra ñáá cha chiñuhú chi ndo, cha nɨ ri ca cha cumañi ca cacan ndo chi ra.
8 Não sejam como eles, pois seu Pai sabe exatamente do que vocês precisam antes mesmo de pedirem.
9 Yucuan chaha nyoho, tatu cua cacan tahvi ndo chi Nyoo, tyehe caa ca̱tyi ndo:
9 “Portanto, orem da seguinte forma: Pai nosso que estás no céu, santificado seja o teu nome.
10 Na quichi quɨvɨ cha nyaca ñahun ihya sɨquɨ ñuhu ñayɨvɨ̱, tari nyacá ñahun andɨvɨ.
10 Venha o teu reino. Seja feita a tua vontade, assim na terra como no céu.
11 Cu̱hva cha cachi ndi tacuhva cha yaha ndi noo noo quɨvɨ.
11 Dá-nos hoje o pão para este dia,
12 Sa̱ha tucahnu iñi chi ndi ñáá ndɨhɨ cha ña vaha nyacuvi̱ ndi, tari maa ndi sahá ndi tɨcahnu iñi chi ñu satasɨ́ iñi chi ndi.
12 e perdoa nossas dívidas, assim como perdoamos os nossos devedores.
13 Ma cuhvon cha nducu nyehe ra ña vaha chi ndi, tacuhva ma sacuvi ndi cuatyi nuun. Soco maun cuví ra sacacú chi ndi ndaha ra ña vaha.
13 E não nos deixes cair em tentação, mas livra-nos do mal. Pois teu é o reino, o poder e a glória para sempre. Amém.
14 ’Vatyi tatu nyoho ta sahá ndo tɨcahnu iñi chi ñu nyacuví cha ña vaha chihin ndo, tyicuan caa ta Sutu yo ra nyaá andɨvɨ, cusaha ra tɨcahnu iñi chi maa ndo.
14 “Seu Pai celestial os perdoará se perdoarem aqueles que pecam contra vocês.
15 Vatyi tatu ma saha ndo tɨcahnu iñi chi ñu nyacuví cha ña vaha chihin ndo, tyicuan caa tucu Sutu yo, ma saha ra tɨcahnu iñi cuatyi maa ndo ―catyí ra Jesús.
15 Mas, se vocês se recusarem a perdoar os outros, seu Pai não perdoará seus pecados.”
16 Ta catyí tucu ra Jesús chi ñu chicá noo chihin ra:
16 “Quando jejuarem, não façam como os hipócritas, que se esforçam para parecer tristes e desarrumados a fim de que as pessoas percebam que estão jejuando. Eu lhes digo a verdade: eles não receberão outra recompensa além dessa.
17 Soco tatu nya quɨvɨ ña chachí ndo ta nanducú ndo chi Nyoo, na̱catya ndo nuu ndo. Ta na̱cuaca ndo cuca xiñi ndo,
17 Mas, quando jejuarem, penteiem o cabelo e lavem o rosto.
18 tacuhva vatyi ma tuvi iñi ñáyɨvɨ vatyi ña chachí ndo ta nanducú ndo chi Nyoo. Tyicuan ta noo tuhun maa Nyoo nyehe ra cha sacuví ndo cha xehe ri cuan. Ta cuaha ca cha vaha cua cuhva ra chi ndo chihin nuu ñáyɨvɨ.
18 Desse modo, ninguém notará que estão jejuando, exceto seu Pai, que sabe o que vocês fazem em segredo. E seu Pai, que observa em segredo, os recompensará.”
19 ’Ma sacaya ndo cha tyayɨɨ ihya ñayɨvɨ̱. Vatyi coto tɨvɨ cha tyayɨɨ cuan. O cuví tucu quɨhvɨ ra suhu, ta suhu ra tandɨhɨ cha tyayɨɨ ndo.
19 “Não ajuntem tesouros aqui na terra, onde as traças e a ferrugem os destroem, e onde ladrões arrombam casas e os furtam.
20 Vaha taxin ca sa̱caya ndo cha vaha chi ndo nu nyaá Nyoo gloria. Vatyi nuu Nyoo ña ndɨhɨ cha vaha cuan. Vatyi nɨ ri ra suhu, nɨ quɨtɨ, yori cha satɨvɨ iyó yucuan.
20 Ajuntem seus tesouros no céu, onde traças e ferrugem não destroem, e onde ladrões não arrombam nem furtam.
21 Ta catyí chi ndo vatyi nu nyaá cha tyayɨɨ ndo, yucuan cuví nu nyaá xiñi ndo. Ta yucuan cunyaa añima ndo.
21 Onde seu tesouro estiver, ali também estará seu coração.
22 ’Chɨtɨ nuu ndo noo cha sandundichin ityi cuahan ndo cuví. Ta tyicuan caa tucu añima ndo, tatu iyó cha ndichin Nyoo, vaha ñáyɨvɨ cuví ndo.
22 “Seus olhos são como uma lâmpada que ilumina todo o corpo. Quando os olhos são bons, todo o corpo se enche de luz.
23 Soco tatu ña vaha chɨtɨ nuu ndo, ña ndichin nyehe ndo nu cuahan ndo. Tandɨhɨ ri ta ñaa iñi. Ta tyicuan caa tucu tatu ñahri cha ndichin Nyoo nyaá añima ndo, tari noo ra cuaa cuví ndo. Ña cuví nyehe ndo ityi vaha cha cuahan nu nyaá Nyoo.
23 Mas, quando os olhos são maus, o corpo se enche de escuridão. E, se a luz que há em vocês é, na verdade, escuridão, como é profunda essa escuridão!
24 ’Noo musu ma cuvi coo uvi chitoho ra. Vatyi musu cuan cuñí ca ra chi noo ra ta ñima ca chi inga ra. Ta quichahá ra chi noo ra, ta chi inga ra ma quichaha ra. Ta tyicuan caa tucu nyoho, ma cuvi cuñi ndo chi Nyoo, ta suri cuhva cuan cuñí ndo cha tyayɨɨ.
24 “Ninguém pode servir a dois senhores, pois odiará um e amará o outro; será dedicado a um e desprezará o outro. Vocês não podem servir a Deus e ao dinheiro.”
25 ’Yucuan chaha catyí chi ndo vatyi ma caca xaan iñi ndo yoso caa ñihi ndo cha cachi ndo ta cha coho ndo. Nɨ ma caca iñi ndo ñáá cha cuihno ndo. Vatyi yahvi ca nyaá añima ndo ta coño ñuhu ndo nuu Nyoo, ican saha cha cachi ndo ta cha cuihno ndo. Vatyi maa ra chahá ra ñayɨvɨ̱ coo ndo. Ta ña yɨɨ cuhva ra inga cha chiñuhú chi ndo ñandɨhɨ.
25 “Por isso eu lhes digo que não se preocupem com a vida diária, se terão o suficiente para comer, beber ou vestir. A vida não é mais que comida, e o corpo não é mais que roupa?
26 Sa̱ha ndo cuenda chi saa. Ña savahá tɨ itu. Ta ña sahá tyiño tɨ. Nɨ ri ña naquehén vaha tɨ tyiño sahá tɨ chichi yaca. Soco Sutu yo Nyoo chahá ra cha cachi tɨ. ¿Atu ña yahvi ca nyaá nyoho nuu Nyoo ta ñima ca saa cuan?
26 Observem os pássaros. Eles não plantam nem colhem, nem guardam alimento em celeiros, pois seu Pai celestial os alimenta. Acaso vocês não são muito mais valiosos que os pássaros?
27 Nɨ ri maa chicá xaan xiñi ndo ma cuvi sandusucun ndo nɨ chiin ca chi ndo.
27 Qual de vocês, por mais preocupado que esteja, pode acrescentar ao menos uma hora à sua vida?
28 ’Ta tatu ni chiin cuan ña cuví chi ndo, ¿ñáá tuhun cha chicá xaan xiñi ndo tuhun sahma ndo? Sa̱ha ndo cuenda yoso caa iyó tu ita nu chiqui. Vatyi ña taví tun. Ta nɨ ña conó tun isa.
28 “E por que se preocupar com a roupa? Observem como crescem os lírios do campo. Não trabalham nem fazem roupas
29 Soco catyí chi ndo vatyi nɨ rey Salomón cha tyayɨɨ xaan cuvi̱ ra, soco ña cuvi̱ cuihno ra cha tyaquɨ, tari cha sacuihnó Nyoo chi tu ita cuan.
29 e, no entanto, nem Salomão em toda a sua glória se vestiu como eles.
30 Ta tu ita cuan tyaqui xaan ñihno tun suhva ri quɨvɨ ta yaha cuan ta cuna ityi tun ta cucayu tun chichi horno. Ta nyoho, vaha ca cusacuihno Nyoo chi ndo. Soco chiin xaan chinó iñi ndo chi ra.
30 E, se Deus veste com tamanha beleza as flores silvestres que hoje estão aqui e amanhã são lançadas ao fogo, não será muito mais generoso com vocês, gente de pequena fé?
31 Yucuan chaha ma caca xaan xiñi ndo ta catyí ndo: “¿Ñáá cha cachi ndi, o ñáá cha coho ndi, o ñáá cha cuihno ndi?”
31 “Portanto, não se preocupem, dizendo: ‘O que vamos comer? O que vamos beber? O que vamos vestir?’.
32 Vatyi ñáyɨvɨ cha ñahri tuhun Nyoo caá añima, chicá xaan xiñi ñu tuhun ihya. Soco nyoho ma caca iñi ndo tuhun cuan vatyi iyó noo Sutu ndo, ra nyaá andɨvɨ. Ta chitó ra ñáá ndɨhɨ cha chiñuhu chi ndo.
32 Essas coisas ocupam o pensamento dos pagãos, mas seu Pai celestial já sabe do que vocês precisam.
33 Yucuan chaha, cu̱nyaa xiñi ndo maa maa ri maa tuhun maa Nyoo. Ta ndu̱cu ndo cuhva cunyaca ñaha ra añima ndo. Ta sa̱cuvi ndo tari cuhva cuñí maa ra. Ta tyicuan caa ñihi ndo tandɨhɨ cuii maa cha chiñuhú chi ndo.
33 Busquem, em primeiro lugar, o reino de Deus e a sua justiça, e todas essas coisas lhes serão dadas.
34 Tandɨhɨ quɨvɨ ta iyó tɨndoho chi ndo. Ma caca xiñi ndo tuhun tɨndoho cha vachi. Vatyi Nyoo nyaá ra chihin ndo.
34 “Portanto, não se preocupem com o amanhã, pois o amanhã trará suas próprias inquietações. Bastam para hoje os problemas deste dia.”
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 6, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.