Mateus 22
Tezoatlán Mixtec NT (MXB_MVR) vs NVT
1 Dá ni̱ na̱ndió ko̱o Jesús ni̱ da̱kíꞌin táꞌan na dao ña̱ꞌa xíꞌín to̱ꞌon dánaꞌa̱ na̱, ta kaá na̱:
1 Jesus lhes contou outras parábolas. Disse ele:
2 ―Táto̱ꞌon ki̱ꞌo ni̱ kee iin rey ni̱ kee ra iin víko̱ káꞌano noo̱ tándaꞌa̱ de̱ꞌe ra, ki̱ꞌo dión kée Ndios dándáki na ña̱yuu na̱.
2 “O reino dos céus pode ser ilustrado com a história de um rei que preparou um grande banquete de casamento para seu filho.
3 Dá ni̱ ta̱ndaꞌá rey ñoó ta̱ kéchóon noo̱ rá kuaꞌa̱n ra̱ kuaka ra ña̱yuu sa̱ ni̱ kana ra kii noo̱ koo víko̱ veꞌe ra. Tído ni iin na ko̱ ní xíin taꞌon saa̱.
3 Quando o banquete estava pronto, o rei enviou seus servos para avisar os convidados, mas todos se recusaram a vir.
4 Dá ni̱ xi̱ꞌo ra choon noo̱ dao ka̱ ta̱ kéchóon noo̱ rá, ta ni̱ kaa ra̱ xíꞌín rá: “Kuaꞌán ndo̱ kaꞌa̱n ndo̱ xíꞌín ña̱yuu ñoó ña̱ sa̱ io nduu va ña̱ꞌa kasáꞌan na, chi̱ sa̱ ni̱ saꞌání váí toroi̱ xíꞌín ndidaá kirí ndi̱ꞌí ni̱ da̱ndaꞌíi̱. Ta sa̱ ni̱ choꞌo̱ vá rí. Ta kaꞌa̱n ndo̱ xíꞌín ná ña̱ ná kii na, chi̱ sa̱ ió va víko̱ tándaꞌa̱”, kaá ra̱. Dá ni̱ kee ta̱ kéchóon ñoó kuaꞌa̱n ra̱.
4 “Então ele enviou outros servos para lhes dizer: ‘Já preparei o banquete; os bois e novilhos gordos foram abatidos, e tudo está pronto. Venham para a festa!’.
5 Tído ko̱ ní kékuendá taꞌon ña̱yuu ñoó ña̱ ni̱ kaꞌa̱n ra̱ xíꞌín ná. Dao na ni̱ kee kuaꞌa̱n kuti, ta dao ka̱ na kuaꞌa̱n nakaꞌán ndaꞌi̱,
5 Mas os convidados não lhes deram atenção e foram embora: um para sua fazenda, outro para seus negócios.
6 ta dao ka̱ na̱ ni̱ nda̱kuei ni̱ kendava̱ꞌa xíꞌín ta̱ kéchóon ñoó, ta ni̱ saꞌání ñaá ná.
6 Outros, ainda, agarraram os mensageiros, os insultaram e os mataram.
7 Tá ni̱ niꞌi̱ tóꞌon rey ña̱ dión ni̱ kuu, kúú ni̱ ka̱ryíí nda̱ꞌo ra. Dá ni̱ ta̱ndaꞌá rá soldado ra̱ ni̱ saꞌa̱n ra̱ ni̱ saꞌání ndíꞌi ra ña̱yuu kíni ñoó, ta ni̱ chi̱ñóꞌo̱ ra̱ ñoo na̱.
7 “O rei ficou furioso e enviou seu exército para destruir os assassinos e queimar a cidade deles.
8 Dá ni̱ kaa ra̱ xíꞌín dao ka̱ ta̱ kéchóon noo̱ rá: “Sa̱ ió nduu va víko̱ viti, tído ndidaá kúú na̱ ni̱ kanai kii, ndá ko̱ káni taꞌan vaan kii na, nda̱ni.
8 Disse a seus servos: ‘O banquete de casamento está pronto, e meus convidados não são dignos dessa honra.
9 Kuaꞌán ndo̱ noo̱ nákiꞌin táꞌan íchi̱, ta kana ndó ndi ndáa mií vá ña̱yuu ni̱ xini ndo̱ ná kii na víko̱ tándaꞌa̱ yóꞌo”, kaá ra̱.
9 Agora, saiam pelas esquinas e convidem todos que vocês encontrarem’.
10 Dá ni̱ kee ta̱ kéchóon ñoó kuaꞌa̱n ra̱ ndidaá ní íchi̱. Dá ni̱ da̱taká ra̱ ndidaá ña̱yuu ni̱ na̱kiꞌin táꞌan xíꞌín rá, mií ná kúú ná ña̱yuu kíni, o mií ná kúú ná ña̱yuu váꞌa. Ta dión ni̱ kee ra, dá ni̱ chití veꞌe noo̱ ió víko̱ tándaꞌa̱ ñoó.
10 Então os servos trouxeram todos que encontraram, tanto bons como maus, e o salão do banquete se encheu de convidados.
11 ’Dá tá ni̱ ku̱ꞌu rey ñoó ni̱ sa̱ nde̱ꞌé rá ndidaá na̱ ni̱ ka̱sáa̱ víko̱ ñoó, kúú ni̱ xini ra̱ nákaa̱ iin ta̱a ko̱ ndíxi dáꞌo̱n ndíi na̱ ñóꞌo víko̱ tándaꞌa̱.
11 “Quando o rei entrou para recebê-los, notou um homem que não estava vestido de forma apropriada para um casamento
12 Dá ni̱ kaa rey ñoó xíꞌín rá: “Amigo, ¿ndi ni̱ kuu ni̱ ku̱ꞌu yoꞌó yóꞌo, ta ko̱ ta̱ꞌón dáꞌo̱n ndíxi na̱ ñóꞌo víko̱ tándaꞌa̱ ndísón?” kaá ra̱. Ta kúú tádi̱ óon íin ta̱a ñoó.
12 e perguntou-lhe: ‘Amigo, como é que você se apresenta sem a roupa de casamento?’. O homem não teve o que responder.
13 Dá ni̱ kaa rey ñoó xíꞌín ta̱a dánduu ña̱ꞌa noo̱ ió víko̱ ñoó: “Koꞌoni ndo̱ sa̱ꞌá ta̱a yóꞌo, xíꞌín ndáꞌa̱ rá, ta taó ndo̱ rá sata̱ véꞌe noo̱ íin naá, chi̱ ñoó kúú no̱ó ndeiꞌi̱ ña̱yuu xíꞌín ndirá noo̱ ná, ta kuchi táꞌan no̱ꞌo na”, kaá ra̱.
13 Então o rei disse: ‘Amarrem-lhe as mãos e os pés e lancem-no para fora, na escuridão, onde haverá choro e ranger de dentes’.
14 Ta viti, kanaꞌá ndó ña̱ kua̱ꞌá nda̱ꞌo ña̱yuu ni̱ kana Ndios, tído cháá vá ná ni̱ꞌí ña̱ ka̱ki na ―kaá Jesús.
14 “Pois muitos são chamados, mas poucos são escolhidos”.
15 Dá ni̱ kee ta̱ fariseo kuaꞌa̱n ra̱. Dá ni̱ ka̱sáꞌá rá ndátóꞌón kueꞌé ra̱ ndí ki̱án kee ra, dá dátu̱ú rá Jesús, dá ya̱ꞌa na noo̱ káꞌa̱n na̱.
15 Então os fariseus se reuniram para tramar um modo de levar Jesus a dizer algo que desse motivo para o prenderem.
16 Sa̱ꞌá ño̱ó ni̱ ta̱ndaꞌá rá dao ka̱ ta̱ xíonoo xíꞌín mií rá, xíꞌín ta̱ kúú kuendá Herodes kuaꞌa̱n ra̱ noo̱ nákaa̱ Jesús. Tá ni̱ saa̱ ra̱, dá ni̱ kaa ra̱ xíꞌín ná: ―Maestro, náꞌá vá nduꞌu̱ ña̱ kúú ní iin na̱ ndaa̱, ta dánaꞌa̱ ndaa̱ ní íchi̱ Ndios. Ta ko̱ yu̱ꞌú ní ni iin tóꞌón ña̱yuu, ta ko̱ néꞌe ní ta̱ndíni ndá yoo kúú iin rá iin ña̱yuu, á mií ná kúú ná na̱ ndáya̱ꞌi o ko̱ó.
16 Enviaram alguns de seus discípulos, junto com os partidários de Herodes, para se encontrarem com ele. Disseram: “Mestre, sabemos como o senhor é honesto e ensina o caminho de Deus de acordo com a verdade. É imparcial e não demonstra favoritismo.
17 Sa̱ꞌá ño̱ó, ¿ndi kaá mií ní? ¿Á va̱ꞌa ni kée yó chíya̱ꞌi yó saꞌa̱ ñóꞌo̱ yo̱ no̱ó ra̱ kúú kuendá César o ko̱ó? ―kaá ra̱.
17 Agora, diga-nos o que o senhor pensa a respeito disto: É certo pagar impostos a César ou não?”.
18 Tído ni̱ ka̱ndaa̱ va ini Jesús ña̱ kátoó ra̱ dátu̱ú ñaá rá. Dá ni̱ kaa na̱ xíꞌín rá: ―¡Ta̱a uu̱ noo̱ vá kúú ndó! ¿Ndiva̱ꞌa ndúkú ndó ña̱ ya̱ꞌi noo̱ káꞌi̱n?
18 Jesus, porém, sabia de sua má intenção e disse: “Hipócritas! Por que vocês tentam me apanhar numa armadilha?
19 Tei tóo ndó iin di̱ꞌón, táꞌa̱n ña̱ chíya̱ꞌi ndó saꞌa̱ ñóꞌo̱ ndo̱, dá ná kande̱ꞌá ―kaá na̱. Dá ni̱ xi̱ꞌo tóo ra di̱ꞌón ka̱a ñoó noo̱ ná.
19 Mostrem-me a moeda usada para pagar o imposto”. Quando lhe deram uma moeda de prata,
20 Dá ni̱ kaa na̱ xíꞌín rá: ―¿Ndá naꞌáná kía̱n ndáꞌa̱ noo̱ di̱ꞌón yóꞌo? ¿Ta ndá kuu̱ kía̱n ndáꞌa̱ noo̱án yóꞌo?
20 ele disse: “De quem são a imagem e o título nela gravados?”.
21 Dá ni̱ kaa ra̱: ―Naꞌáná César kíán xíꞌín kuu̱ rá. Dá ni̱ kaá Jesús xíꞌín rá: ―Naki̱ꞌo ndó ña̱ kúú ña̱ꞌa César noo̱ rá, tá dáá, ta naki̱ꞌo ndó ña̱ kúú ña̱ꞌa Ndios noo̱ ná.
21 “De César”, responderam. “Então deem a César o que pertence a César, e deem a Deus o que pertence a Deus”, disse ele.
22 Tá ni̱ sei̱do̱ꞌo ra ña̱ dión ni̱ kaꞌa̱n na̱, kúú ni̱ naá vá iní ra̱. Dá ni̱ da̱nkoo ñaá rá, dá ni̱ na̱ndió kuéi ra kuaꞌa̱n ra̱.
22 Sua resposta os deixou admirados, e eles foram embora.
23 Ta mií kuu̱ dáá ñóó ni̱ na̱tuu yati taꞌani dao ta̱ saduceo noo̱ Jesús. Ta ko̱ kándísa taꞌon ra ña̱ nataki na̱ ni̱ xiꞌi̱.
23 No mesmo dia, vieram a Jesus alguns saduceus, líderes religiosos que afirmam não haver ressurreição dos mortos,
24 Dá ni̱ kaa ra̱ xíꞌín ná: ―Maestro, diꞌa kaá iin ley ni̱ taa Moisés: “Tá ni̱ xiꞌi̱ iin ta̱a, ta ni iin de̱ꞌe yií ra̱ ko̱ ní sá io xíꞌín ñadiꞌí ra̱, dá kía̱n kánian nakiꞌin ñaá ñani ra̱ tandaꞌa̱ ra̱ xíꞌán, dá koo iin tayií nakiꞌin kuu̱ ñani ra̱.”
24 e perguntaram: “Mestre, Moisés disse: ‘Se um homem morrer sem deixar filhos, o irmão dele deve se casar com a viúva e ter um filho, que dará continuidade ao nome do irmão’.
25 Ta viti, ni̱ sa̱ ndei usa̱ ñani ñoo yóꞌo. Ta kúú ni̱ ta̱ndáꞌa̱ ta̱ kúú no̱ó ñoó. Ta kúú ni̱ xiꞌi̱ va ra, ta ko̱ ta̱ꞌón de̱ꞌe yií ra̱ ni̱ sa̱ io xíꞌán. Sa̱ꞌá ño̱ó ni̱ ta̱ndáꞌa̱ ñani ra̱ xíꞌán.
25 Numa família havia sete irmãos. O mais velho se casou e morreu sem deixar filhos, de modo que seu irmão se casou com a viúva.
26 Tído ni̱ xiꞌi̱ taꞌani ta̱ kúú uu̱ ñoó, ta ko̱ ní sá io tuku de̱ꞌe yií ra̱ xíꞌán. Ta ki̱ꞌo dión taꞌani ni̱ ndoꞌo ta̱ kúú oni̱. Ta kúú ndin usa̱ ñani ñoó ni̱ ndoꞌo dión xíꞌín ñáꞌa̱ ñoó.
26 O segundo irmão também morreu, e o terceiro irmão se casou com ela. E assim por diante, até o sétimo irmão.
27 Tá ni̱ ndiꞌi, dá ni̱ xiꞌi̱ taꞌani mií ñáꞌa̱ ñoó.
27 Por fim, a mulher também morreu.
28 Sa̱ꞌá ño̱ó, tá ná kasandaá kuu̱ nataki na̱ ni̱ xiꞌi̱, ¿ndi káa iin ta̱a ñoó kakuu yíi̱a̱n, chi̱ ndin usa̱ va ra ni̱ sa̱ kuu yíi̱a̱n?
28 Diga-nos, de quem ela será esposa na ressurreição? Afinal, os sete se casaram com ela”.
29 Dá ni̱ kaa Jesús xíꞌín rá: ―Ko̱ náꞌá taꞌon ndó ndí ki̱án káꞌa̱n ndo̱, chi̱ ko̱ kékuendá taꞌon ndó ña̱ káꞌa̱n tuti ii̱ Ndios, ta ko̱ nákoni ndo̱ choon káꞌano ió noo̱ ndáꞌa̱ ná.
29 Jesus respondeu: “O erro de vocês está em não conhecerem as Escrituras nem o poder de Deus,
30 Chi̱ tá ná kasandaá kuu̱ nataki ña̱yuu ni̱ xiꞌi̱, o̱ kóo ka̱ ña̱ tandaꞌa̱ ná, ta o̱ kíꞌo ka̱ na̱ de̱ꞌe na tandaꞌa̱ xí, dá chi̱ táto̱ꞌon ki̱ꞌo ndéi ángel induú, nda̱ ki̱ꞌo dión vá kandei na.
30 pois, quando os mortos ressuscitarem, não se casarão nem se darão em casamento. Nesse sentido, serão como os anjos do céu.
31 Tído viti ná koꞌi̱n kasto̱ꞌin xíꞌín ndó ña̱ miía̱n nataki na̱ ni̱ xiꞌi̱. ¿Á ko̱ óon taꞌon kaꞌi ndó to̱ꞌon ni̱ kaꞌa̱n mií Ndios, chi̱ diꞌa ni̱ kaa na̱:
31 “Agora, quanto a haver ressurreição dos mortos, vocês não leram a esse respeito nas Escrituras? Deus disse:
32 “Yuꞌu̱ kúú Ndios noo̱ Abraham, ta yuꞌu̱ kúú Ndios noo̱ Isaac, ta yuꞌu̱ taꞌani kúú Ndios noo̱ Jacob”? Dión ni̱ kaa na̱, dá chi̱ ko̱ kúú taꞌon na Ndios no̱ó na̱ ni̱ xiꞌi̱, diꞌa no̱ó na̱ ta̱kí vá kúú ná Ndios, chi̱ ndidaá vá ña̱yuu ndéi takí noo̱ ná.
32 ‘Eu sou o Deus de Abraão, o Deus de Isaque e o Deus de Jacó’. Portanto, ele é o Deus dos vivos, e não dos mortos”.
33 Tá ni̱ seídóꞌo ña̱yuu ñoó to̱ꞌon ni̱ da̱náꞌa̱ Jesús, kúú ni̱ naá vá iní na̱, chi̱ va̱ꞌa nda̱ꞌo ni̱ kaꞌa̱n na̱.
33 Quando as multidões o ouviram, ficaram admiradas com seu ensino.
34 Tá ni̱ seídóꞌo ta̱ fariseo ña̱ ni̱ tu̱ú ta̱ saduceo xíꞌín ña̱ dánaꞌa̱ ra̱ ni̱ kee Jesús, dá ni̱ ka̱sáꞌá rá ndátóꞌón táꞌan ra.
34 Sabendo os fariseus que Jesus tinha calado os saduceus com essa resposta, reuniram-se novamente para interrogá-lo.
35 Ta iin ta̱ fariseo ñoó, táꞌa̱n ra̱ náꞌá va̱ꞌa choon saꞌándá ley, ro̱ón kúú ra̱ ni̱ nda̱to̱ꞌón Jesús, dá korndodó ñaá rá, ta kaá ra̱:
35 Um deles, especialista na lei, tentou apanhá-lo numa armadilha com a seguinte pergunta:
36 ―Maestro, ¿ndi káa iin choon ndáya̱ꞌi cháá ka̱ noo̱ choon ni̱ saꞌanda Ndios keeá?
36 “Mestre, qual é o mandamento mais importante da lei de Moisés?”.
37 Dá ni̱ kaa Jesús: ―“Koni̱ ndo̱ satoꞌo yo̱ Ndios xíꞌín ndinoꞌo ini nío̱ ndo̱, xíꞌín ndinoꞌo ini mií ndó, ta xíꞌín ndidaá ña̱xintóni̱ ndo̱.”
37 Jesus respondeu: “‘Ame o Senhor, seu Deus, de todo o seu coração, de toda a sua alma e de toda a sua mente’.
38 Ña̱ yóꞌo kúú choon kúú no̱ó, ña̱ ndáya̱ꞌi cháá ka̱ ni̱ saꞌanda Ndios keeá.
38 Este é o primeiro e o maior mandamento.
39 Ta ña̱ kúú uu̱ kía̱n sa̱ kíꞌin táꞌan xíꞌín ña̱ yóꞌo, chi̱ diꞌa kaáa̱n: “Kuꞌu̱ ini ndo̱ sa̱ꞌá ña̱yuu xi̱ꞌín ndó táto̱ꞌon ki̱ꞌo ndóꞌo ndó xíꞌín míí ndó.”
39 O segundo é igualmente importante: ‘Ame o seu próximo como a si mesmo’.
40 Ta ndi nduú choon yóꞌo kúú míí saꞌa̱ noo̱ ndidaá ka̱ choon saꞌándá ley, xíꞌín ña̱ ni̱ kaꞌa̱n profeta ―kaá Jesús.
40 Toda a lei e todas as exigências dos profetas se baseiam nesses dois mandamentos”.
41 Ta ndíta túꞌu ii̱ vá ta̱ fariseo. Dá ni̱ nda̱to̱ꞌón ñaá Jesús:
41 Então, rodeado pelos fariseus, Jesus lhes fez a seguinte pergunta:
42 ―¿Ndi kaá ndo̱ sa̱ꞌá na̱ kúú Cristo, na̱ dáka̱ki ñaá? ¿Ndá tein na̱ veꞌe kakuu na? Dá ni̱ kaa ra̱ xíꞌín ná: ―Tein na̱ veꞌe rey David.
42 “O que vocês pensam do Cristo? De quem ele é filho?”. Eles responderam: “É filho de Davi”.
43 Dá ni̱ kaa na̱ xíꞌín rá: ―¿Ndiva̱ꞌa ni̱ kaa rey David ña̱ Cristo ñoó kúú mií satoꞌo na̱, tá dáá? Chi̱ diꞌa ni̱ kaa na̱ ni̱ kee Espíritu ii̱ Ndios:
43 Jesus perguntou: “Então por que Davi, falando por meio do Espírito, chama o Cristo de ‘meu Senhor’? Pois Davi disse:
44 — ausente —
44 ‘O Senhor disse ao meu Senhor: Sente-se no lugar de honra à minha direita até que eu humilhe seus inimigos debaixo de seus pés’.
45 Yóꞌo ni̱ kaꞌa̱n mií David ña̱ satoꞌo na̱ kúú Cristo, sa̱ꞌá ño̱ó, ¿ndiva̱ꞌa káꞌa̱n ndo̱ ña̱ kii Cristo tein na̱ veꞌe rey David, tá dáá? ―kaá Jesús.
45 Portanto, se Davi chamou o Cristo de ‘meu Senhor’, como ele pode ser filho de Davi?”.
46 Ta ni ko̱ íin taꞌon kándéé nandió néꞌe no̱ó ni̱ kaꞌa̱n na̱, ta ni ko̱ íin ka̱ ra̱ ní chíndaa̱ noo̱ ndato̱ꞌón ñaá rá nda̱ kuu̱ dáá ñóó.
46 Ninguém conseguiu responder e, depois disso, não se atreveram a lhe fazer mais perguntas.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 22, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.