Levítico 25
Godɨn Eghaghanim: Akar Gavgavir Dɨkɨrɨzir Ghurim ko Igiam (MSY2020) vs VC
1 — ausente —
1 O Senhor disse a Moisés no monte Sinai: "Dize aos israelitas o seguinte:
2 — ausente —
2 quando tiverdes entrado na terra que vos hei de dar, a terra repousará: este será um sábado em honra do Senhor.
3 Ia 6plan azenibar, dagheba uan nguazimɨn da opar, egh wainɨn ikarɨzibar agharibar ghorɨva azenibar dagheba iniam.
3 Durante seis anos semearás a tua terra, durante seis anos podarás a tua vinha e recolherás os seus frutos.
4 Egh ia namba 7ɨn azenimɨn, ia nguazim ateghtɨ, an avughsɨ. Egh ia azenir kam na bagh a anemɨseveghtɨ a Ikiavɨra Itir Godɨn Sabatɨn azenimɨn ikiam. Kamagh amizɨ, ia azenir kamɨn dagheba oparan markɨ, egh ia uan wainɨn ikarɨzibar aghariba aghoran markɨ.
4 Mas o sétimo ano será um sábado, um repouso para a terra, um sábado em honra do Senhor: não semearás o teu campo, nem podarás a tua vinha;
5 Eghtɨ witɨn taba puram otivigham, ia dar ovɨziba inighɨva dagher dɨpenimɨn dar arɨghan markɨ. Egh wainɨn ovɨziba pura dar agharibar otivightɨ, ia da inigh wainɨn ingaran markɨ. Bar markiam. Azenir kamɨn nguazim deraghvɨram avughsam, kamaghɨn, ia aneteghtɨ a pura ikɨ.
5 não colherás o que nascer dos grãos caídos de tua ceifa, nem as uvas de tua vinha não podada, porque é um ano de repouso para a terra.
6 Eghtɨ azenir kamɨn dagheba pura ian nguazimɨn otivtɨ, ia dar amɨ. Ia da isɨ dagher dɨpenimɨn dar arɨghan markɨ, egh wainbar amuan markɨ. Ia ko, ingangarir gumazir kɨniba ko ingangarir amizir kɨniba, ko ingangarir gumazir igharaziba, ko ikɨzir igharazibar gumazamizir ian tongɨn itiba, ia bar dar amɨ.
6 Mas o que a terra der espontaneamente durante o seu sábado, vos servirá de alimento, a ti, ao teu servo e à tua serva, ao teu operário ou ao estrangeiro que mora contigo;
7 Egh bulmakauba, sipsipba, memeba, ko asɨzir atiaba sara ia dar amɨ.”
7 tudo o que nascer servirá de alimento também ao teu rebanho e aos animais que estão em tua terra.
8 Ikiavɨra Itir God ua kamaghɨn mɨgei, “Ia 7plan dughiabar, 7plan azeniba meng mangɨ, kamaghɨra damu mangɨ 49plan azenibar otogh.
8 Contarás sete anos sabáticos, sete vezes sete anos, cuja duração fará um período de quarenta e nove anos.
9 Egh ia azenir 49ɨn, an namba 7ɨn iakɨnim, an dughiar namba 10ɨn, ia gumazitaba ameghtɨ me ian nguibaba bar dar mangɨ sɨghabagh ivi. Kar Dughiar Ekiar Gumazamizibar Arazir Kuraba Gɨn Amadim.
9 Tocarás então a trombeta no décimo dia do sétimo mês: tocareis a trombeta no dia das Expiações em toda a vossa terra.
10 Namba 50ɨn azenimɨn ia datɨrɨghɨn sɨghabagh iviamin dughiamɨn ikegh mangɨ azenir vamɨran tugham, ia a damutɨ, a nan azenimra ikɨ. Eghtɨ ia gumazamizibav mɨkɨm suam, me azenir kamɨn fɨrighɨreghtɨ men osɨmtɨziba gɨvaghtɨ me deraghvɨra ikiam. Azenir kamɨn, gumazir gumazir igharazibar nguazibagh ivezeziba, me vaghvagh ua nguazir kaba isɨ dar guizɨn ghuavibar anɨngigh, o men adarazir anɨngigh. Eghtɨ ingangarir gumazamizir kɨniba, me vaghvagh ingangarir kam ategh, ua uan adarazi baghvɨra mangɨ.
10 Santificareis o qüinquagésimo ano e publicareis a liberdade na terra para todos os seus habitantes. Será o vosso jubileu. Voltareis cada um para as suas terras e para a sua família.
11 Guizbangɨra, namba 50ɨn azenimɨn, gumazamiziba deraghvɨra dapiagh avughsɨ bar akuegham. Egh azenir kamɨn ia uan nguazibar dagheba oparan markɨ, egh ia witɨn puram otivibar ghor da akuvan markɨ. Egh ia wainɨn dɨpabar ingarsɨ, wainɨn ovɨziba inian markɨ.
11 O qüinquagésimo ano será para vós um jubileu: não semeareis, não ceifareis o que a terra produzir espontaneamente, e não vindimareis a vinha não podada,
12 Azenir kam, ia deraghvɨra dapiagh avughsɨ bar akongegh bar a gɨnɨghnɨgh, kar bar nan azenimra. Egh ia pura nguazimɨn otivir daghebara damɨ. Ia dagher igharazibar aman markɨ.
12 pois é o jubileu que vos será sagrado. Comereis o produto de vossos campos.
13 “Eghtɨ azenir kamɨn gumazir nguaziba isa igharaz darazir da amangiziba, ia ua me dama uan nguaziba iniam.
13 Nesse ano jubilar, voltareis cada um à sua possessão.
14 — ausente —
14 Se venderdes ou comprardes alguma coisa de vosso próximo, ninguém dentre vós cause dano ao seu irmão.
15 — ausente —
15 Comprarás ao teu próximo segundo o número de anos decorridos desde o jubileu, e ele te venderá segundo o número de anos de colheita.
16 Eghtɨ azenir avɨriba ikɨvɨra ikɨtɨ, dar nguazimɨn ivezim mavanang. Eghtɨ azenibar dɨbobonim oteveghtɨ, nguazimɨn ivezim magɨrɨ. Guizbangɨra, a guizɨn nguazim givezezir pu. Puvatɨ, a nguazir kamɨn otivir daghebagh ivese. A nguazir an agharimɨn ikiavɨra itir kamɨn azeniba mengɨva, an azenir kabar nguazir kamɨn otivir daghebagh ivezam.
16 Aumentarás o preço em razão dos anos que restarem, e o abaixarás à medida que os anos diminuírem, porque é o número de colheitas que ele te vende.
17 Ia uari uan namakatam gifaran bar markɨ. Ia uan Godɨn atiating, egh arazir aghuibara damu. Kɨ Ikiavɨra Itir God, kɨ kamaghɨn mɨkeme.”
17 Ninguém prejudique o seu próximo. Teme o teu Deus. Eu sou o Senhor, vosso Deus.
18 Ikiavɨra Itir God ua kamaghɨn mɨgei, “Ia deraghvɨra arazir kɨ ifongeziba ko bizir kɨ damuasa ia mɨkemezibar suiragh dar gɨn mangɨ, egh ia deraghvɨra nguazir kɨ ia danɨngamin kamɨn ikiam.
18 Obedecereis às minhas leis; guardareis os meus preceitos e os cumprireis, a fim de habitardes em segurança na terra.
19 Eghtɨ dagher avɨrim nguazimɨn otivtɨ, ia zurara dagher avɨribar amɨ mamaghɨra ikiam. Egh ia bar deraghvɨra nguazir kamɨn ikiam.
19 A terra vos dará os seus frutos, comereis até vos saciardes e vivereis em segurança.
20 Egh ia ua kamaghɨn mɨkɨm suam, ‘Namba 7ɨn azenimɨn e dagheba oparan kogham, egh dagher aniziba inigh da akuvan kogham. Egh e kamaghɨn damuan kogh, e azenir kamɨn tizim amam?’
20 Se disserdes: que comeremos nós no sétimo ano, se não semearmos, nem recolhermos os nossos frutos?
21 Markɨ, ia mɨghɨn nɨghnɨghan markɨ. Kɨ Ikiavɨra Itir God, kɨ namba 6ɨn azenimɨn bar deragh nguazim damightɨ, dagher avɨriba otivtɨma ia damɨ mangɨ 3plan azenibar tugham.
21 Eu vos darei a minha bênção no sexto ano, e a terra produzirá uma colheita para três anos.
22 Egh ia namba 8ɨn azenimɨn dagheba opar, egh ia namba 6ɨn azenibar inizir daghebar amɨvɨra ikiam. Egh ia dagheba ikɨvɨra ikɨ mangɨ, ia dagher igiaba iniamin dughiam otogham.”
22 Semeareis no oitavo ano, e comereis da antiga colheita até o ano novo: comereis da antiga colheita até que venha a nova."
23 Ikiavɨra Itir God ua kamaghɨn mɨgei, “Gumazir igharazitam ia da nguazim givezegh, dughiar ruarimɨn an suighan markɨ. Kar guizbangɨra ian nguazim puvatɨ. Kar Ikiavɨra Itir Godɨn nguazim, ezɨ kɨ Israelia ian taghizɨ ia an iti, mati gumazamiziba nguibar igharaziba ataghizɨ me men nguazibar iti.
23 "A terra não se venderá para sempre, porque a terra é minha, e vós estais em minha casa como estrangeiros ou hóspedes.
24 “Eghtɨ ian gumazitam, ian namakar igharazitam da nguazim givesɨ, a deraghvɨra fogh, eghtɨ gɨn nguazir kamɨn guizɨn ghuavim ua nguazim givesɨ, a givezam.
24 Portanto, em todo o território de vossa propriedade, concedereis o direito de resgatar a terra.
25 “Eghtɨ ian gumazitam bar biziba puvatɨgh, dagɨaba bagh gumazir igharazim ateghtɨ, an an nguazim givezeghtɨ, an anabar gumazim an akuragh a givesɨ pura ikɨ, egh nguazir kam uam a givezegh uam a danɨngigh.
25 Se teu irmão se tornar pobre e vender uma parte de seu bem, seu parente mais próximo que tiver o direito de resgate se apresentará e resgatará o que o seu irmão vendeu.
26 Eghtɨ gumazir kamɨn akuragh uam a givezamin anabamɨn gumazamiziba puvatɨghtɨ, a uabɨ gɨn dagɨar avɨriba itir dughiam, a ua nguazir kam givezam.
26 Se um homem não tiver ninguém que tenha o direito de resgate, mas procurar ele mesmo os meios de fazer o seu resgate,
27 A biziba ua da ikarvaghamin azenim gɨfoghsɨ, an azeniba meng, da manmaghɨn ikiavɨra iti. Egh an azenir kamɨn dagher nguazir kamɨn otivamiba bar dar ivezimɨn dɨbobonim manmaghɨn otogham. Egh a dagɨaba inigh dagher kaba bagh, gumazir fomɨram an nguazim givezezim a danigh, ua nguazir kam iniam.
27 contará os anos desde que fez a venda, restituirá o excedente ao comprador, e se reintegrará na sua propriedade.
28 Egh an dagɨaba oteveghtɨ, a nguazir kam uam a givezeghan kogham, kamaghɨn gumazir fomɨram an nguazim givezezim, nguazim an dafarimɨn ikɨ mangɨtɨ azenir ua biziba ikarvaghamim otogham. Eghtɨ azenir kam otoghamin dughiamɨn, gumazir nguazir kam givezezim, a ua nguazir kam isɨ an ghuavimra danɨngigh.
28 Se não encontrar, porém, meios de indenizar, a terra vendida ficará nas mãos do comprador até o ano jubilar; sairá do poder deste no ano do jubileu, e voltará à posse do seu antigo dono.
29 “Eghtɨ gumazitam nguibar ekiam avɨnizir dɨvazimɨn aven uan dɨpenim anemadazɨ, gumazir igharazim a givese, ezɨ dɨpenimɨn ghuavim ua uan dɨpenim givezamin azenir vamɨra iti.
29 Se um homem vender uma casa de habitação situada dentro de uma cidade murada, terá o direito de resgatá-la até o fim do ano que se segue à venda: seu direito de resgate será de um ano completo.
30 Eghtɨ azenir vamɨra mangɨgh gɨvaghtɨ, a ua dɨpenir kam givezeghan kogham, a datɨrɨghɨn uam ivezamin tuaviba puvatɨ. Bar puvatɨ. Eghtɨ datɨrɨghɨn dɨpenir kam, a gumazir a givezamin dɨpenim, ko an ovavir borir gɨn otivamiba, a gɨn men dɨpenimɨn ikiam. Egh azenir biziba ua da ikarvaghamin dughiamɨn, a uam a danɨngan kogham.
30 Se a casa situada na cidade murada não for resgatada antes do fim do ano completo, ela pertencerá sempre ao comprador e aos seus descendentes: não sairá de suas mãos no jubileu.
31 Eghtɨ nguibar dozir dɨvaziba puvatɨziba, dar aven itir dɨpeniba, ia kamaghɨn nɨghnɨgh suam, da mati nguazir dagheba oparim. Kamaghɨn, dɨpenibar ghuaviba ua dɨpenir kabagh ivezam. Eghtɨ azenir ua biziba ikarvaghamimɨn, gumazir dagh ivezeziba, ua da isɨ guizɨn dɨpenir ghuavibar anɨngam.
31 Entretanto, as casas das povoações que não têm muros serão consideradas como fazendo parte do fundo de terras; poderão ser resgatadas e serão livres no ano do jubileu.
32 Eghtɨ Livain anabamɨn adarazi arazir kamɨn gɨn mangan markɨ. Me, dɨvazim avɨnizir nguibar ekiamɨn itir dɨpenim uam a givesɨ, me a givesegh.
32 Quanto às cidades dos levitas e às casas que possuem, terão eles um direito de resgate perpétuo.
33 Egh Livain anabamɨn tav uan dɨpenim amadagh, egh uam a givezan aghuaghtɨ, gumazir dɨpenir kam givezezim, azenir biziba ua da ikarvaghamimɨn, a ua dɨpenim isɨ Livain gumazir kam danɨngigh. Guizbangɨra, kɨ Israelian anabar igharaziba bagha nguazibagh inamigha me ganɨngi. Ezɨ Livain anabam puvatɨ. Kɨ Israelian anabar igharazibar nguazibar tongɨn, nguibar ekiar maba isa Livaibagh anɨngi. Kamaghɨn amizɨ, dɨpenir Livain nguibar ekiamɨn itiba, da dughiabar zurara Livain dɨpenibara.
33 Quem comprar dos levitas uma casa, sairá no jubileu da casa vendida e da cidade em que a possua, porque as casas das cidades dos levitas são sua propriedade no meio dos israelitas.
34 Egha uaghan, nguazir Livain anabamɨn nguibar ekiabar mɨriamɨn boroghɨn itiba, gumazir igharaziba dagh ivezan markɨ. Kar Livaibar nguazibara.”
34 Os campos dos arrabaldes das cidades dos levitas não serão vendidos, porque são sua propriedade perpétua."
35 Ikiavɨra Itir God ua kamaghɨn mɨgei, “Ian namakabar tav, onganarazibagh amir gumazimɨn mɨn ikɨva, bizibagh ivezamin dagɨaba puvatɨghtɨ, ia uari an akurvagh, mati ia ikɨzir igharazibar gumazamizir ian tongɨn itibagh ami moghɨn, an akurvagh. Kamaghɨn, ian namakar kam ia ko ikiam.
35 "Se teu irmão se tornar pobre junto de ti, e as suas mãos se enfraquecerem, sustentá-lo-ás, mesmo que se trate de um estrangeiro ou de um hóspede, a fim de que ele viva contigo.
36 — ausente —
36 Não receberás dele juros nem ganho; mas temerás o teu Deus, para que o teu irmão viva contigo.
37 — ausente —
37 Não lhe emprestarás com juros o teu dinheiro, e não lhe darás os teus víveres por amor ao lucro.
38 Kɨ, Ikiavɨra Itir God, ian God, kɨ kamaghɨn ia mɨkemegha gɨfa. Kɨ ian Godɨn ikiasa, egha kamaghɨn, kɨ Isipɨn kantrin ia inigha ian akua azenan iza, Kenanɨn nguazim ia danɨngasava ami.”
38 Eu sou o Senhor vosso Deus que vos tirei do Egito, para vos dar a terra de Canaã e para ser o vosso Deus.
39 Ikiavɨra Itir God ua kamaghɨn mɨgei, “Gumazitam onganarazibar amuva, ia ateghtɨ ia ingangarir gumazir kɨnimɨn mɨn a givezegh, egh pazɨ a damutɨ a ingangarir gumazir kɨnimɨn mɨn ian apengan ikɨ ingaran markɨ, mati ikɨzir igharazibar ingangarir gumazir kɨnibar mɨn ia bagha ingari.
39 Se teu irmão se tornar pobre junto de ti e se se vender a ti, não exigirás dele um serviço de escravo.
40 A mati gumazir dagɨaba bagha ingarimɨn mɨn ia ko ikɨ, egh ian ingangaribar amu mangɨtɨ azenir ua biziba ikarvaghamim otogham.
40 Estará em tua casa como um operário, e como um hóspede estará a teu serviço até o ano jubilar.
41 Egh azenir kamɨn a uan amuim ko boriba sara, me fɨrighɨregh ia ategh ua uan adarazi bagh mangɨ, uan inazir afeziabar nguazimɨn ikiam.
41 E sairá então de tua casa, ele e seus filhos com ele; voltará para a sua família e para a herança de seus pais.
42 Bizir kamɨn mɨngarim kamakɨn. Fomɨra ia Israelia, kantri Isipɨn ingangarir gumazamizir kɨnibar itima, kɨ ia inigha azenan izezɨ ia bar Isip ataki. Kamaghɨn amizɨ, ia nan ingangarir gumazamizibar mɨn otifi. Kamaghɨn, ia uan namakabagh ivezeghtɨ, me dughiabar zurara ingangarir gumazamizir kɨnibar mɨn ikian kogham. Bar markɨ.
42 Porque são meus servos que tirei do Egito, não devem ser vendidos como se vende um escravo.
43 Kamaghɨn amizɨ, ia uan namakar ia ivezeziba, puvɨra me abɨn me damutɨ, me bar osɨmtɨzir dafaba sara ingangarir ekiabar amuan markɨ. Ia nan atiating, kɨ ian God, egh ia deraghvɨram me damu.
43 Não dominarás sobre ele com rigor, mas temerás o teu Deus.
44 “Egh ia ingangarir gumazamizir kɨniba inisɨ, ikɨzir igharazir ian boroghɨn itiba da me inigh.
44 Vossos escravos, homens ou mulheres, tomá-los-eis dentre as nações que vos cercam; delas comprareis os vossos escravos, homens ou mulheres.
45 Egh ia uaghan ikɨzir igharazibar gumazamizir ian tongɨn ikia boriba bateziba, ia ingangarir gumazamizir kɨniba, me da dagh ivezam. Ia deragh me givezeghtɨ, me guizbangɨra ian ingangarir gumazamizir kɨnibar mɨn otifigh.
45 Podereis também comprá-los dentre os filhos dos estrangeiros que habitam no meio de vós, das suas famílias que moram convosco dentre os filhos que eles tiverem gerado em vossa terra: e serão vossa propriedade.
46 Eghtɨ ia gɨn arɨmɨghireghtɨ, ian ovavir boriba ingangarir gumazamizir kɨnir kaba inightɨ, me zurara ian ovavir boribar ingangaribar amu mangɨvɨra ikiam. Me iananaba. Eghtɨ ian namakabara, ian ingangarir gumazamizir kɨnibar otivightɨ, ia paza me damu me gativan markɨ. Ia deraghvɨra me damu.
46 Deixá-los-eis por herança a vossos filhos depois de vós, para que os possuam plenamente como escravos perpétuos. Mas, quanto a vossos irmãos, os israelitas, não dominareis com rigor uns sobre os outros.
47 “Eghtɨ ikɨzir igharazibar gumazamizir ian tongɨn itibar tav, dagɨaba bar izɨvagham, eghtɨ ia Israelia, ian tav onganarazibagh amir gumazimɨn mɨn otoghɨva, a ikɨzir igharazimɨn gumazir kam ateghtɨ an a givezeghtɨ, an an ingangarir gumazir kɨnimɨn mɨn ikiam, o gumazir kamɨn tavɨn ingangarir gumazimɨn mɨn otogham.
47 Se se tornar rico o estrangeiro, estabelecido no meio de ti, e teu irmão, seu vizinho, se tornar pobre e se vender a esse estrangeiro que vive no meio de ti,
48 Israelian gumazir kam kamaghɨn damigham, eghtɨ ia uam a givezeghtɨ, kamaghɨn deragham. An aveghbuatam,
48 haverá para aquele que se vende um direito de resgate: um de seus irmãos poderá resgatá-lo.
49 o an afeziar dozim, o namakatam o anabatam, uam a givezeghtɨ deragham. Eghtɨ a uabɨ dagɨataba inigh, uabɨ uabɨ givezegh, egh ingangarir kurar kam atakigh.
49 Seu tio, o filho de seu tio, ou um de seus próximos parentes poderá também resgatá-lo. Ou então ele mesmo se resgatará, se conseguir os meios de fazê-lo.
50 Gumazir kam, ikɨzir igharazimɨn gumazir a givezezim ko deraghvɨra nɨghnɨgh uaning kɨmɨva fogh suam, azenir ikiavɨra itiba me da meng mangɨ azenir ua biziba ikarvaghamimɨn tugham. Eghtɨ gumazir, ingangarir gumazir kam givezezim suam, gumazir azenir kabar ingarir dagɨabar ivezimɨn dɨbobonim manmakɨn. Eghtɨ gumazir kam uabɨ, o an anabatam ivezir kamaghɨn garimra uam a givesegh.
50 Com aquele que o tiver comprado, fará a conta desde o ano em que se vendeu a ele até o ano jubilar, e o preço de venda se estimará segundo o número dos anos, avaliando seus dias de trabalho como os de um operário.
51 Eghtɨ azenir avɨriba ikɨvɨra ikɨtɨ, gumazir kam dagɨar bar ekiamɨn ua gumazir a givezezir kam danɨngigh.
51 Se houver ainda muitos anos, pagará o seu resgate em razão desses anos, segundo o preço pelo qual foi comprado;
52 Eghtɨ azenir avɨriba ikian koghtɨ, azenir biziba ua da ikarvaghamim otoghtɨ, a dagɨar muziarim isɨ ua gumazir kam danɨngigh.
52 e se faltarem poucos anos até o ano jubilar, fará a conta disso, e pagará o seu resgate em proporção ao número desses anos.
53 Eghtɨ ikɨzir igharazimɨn gumazir kam kamaghɨn ingangarir gumazim gɨnɨghnɨgh suam, a mati azenibar vaghvagha a ko ikia dagɨaba bagha ingarir gumazim, egh a puv a mɨkɨmɨva, anebɨn pazɨ a damuan markɨ. An an asughasugh nɨmɨram a damu.
53 Ele estará em sua casa como um operário que trabalha ano por ano, e o comprador não o tratará com rudeza à tua vista.
54 Eghtɨ me arazir kabar gɨn mangɨ, ua gumazir kam givezan kogham. Eghtɨ azenir biziba ua da ikarvaghamim otoghtɨ, gumazir a givezezim aneteghtɨ, a fɨrighɨrɨgh mangɨva uan amuim ko boriba sara deraghvɨra ikiam.
54 Se ele não for resgatado de nenhuma dessas maneiras, sairá livre no ano jubilar, ele e seus filhos,
55 “Kɨ Ikiavɨra Itir God, ian God, kɨ Isipɨn kantrin ia inigha azenan ize. Kamaghɨn, ia Israelia, ia nan ingangarir gumazamizibar mɨn iti. Kamaghɨn amizɨ, ia uan tav ateghtɨ, a dughiabar zurara ingangarir gumazir kɨnimɨn ikian markɨ.”
55 porque os filhos de Israel são meus servos; são meus servos que tirei da terra do Egito. Eu sou o Senhor, vosso Deus."
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Levítico 25, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.