Gênesis 41

Godɨn Eghaghanim: Akar Gavgavir Dɨkɨrɨzir Ghurim ko Igiam (MSY2020) vs NTLH

Sair da comparação
NTLH Nova Tradução na Linguagem de Hoje 2000
1 Ezɨ azenir pumuning ghua gɨvazɨma, Isipɨn atrivim irebamɨn gani. A irebamɨn uabɨn gari, a Nailɨn Fanem boroghɨn tughav iti.
1 Dois anos se passaram. Um dia o rei do Egito sonhou que estava de pé na beira do rio Nilo.
2 A garima, 7plan bulmakaun mɨkarziba sara itir ekiaba dɨpamɨn anagava otifi. Egha graziba dɨpar mɨriamɨn da api.
2 De repente, saíram do rio sete vacas bonitas e gordas, que começaram a comer o capim da beira do rio.
3 Ezɨ gɨn 7plan igharaziba dɨpamɨn ikegha anagava otifi. Egha me bar aghariba gunigha mɨkarziba eromotuegha men ganganiba bar ikufi. Ezɨ bulmakaun aghariba guizir kaba mɨkarziba sara itir kabar boroghɨn tuivighav iti.
3 Logo em seguida saíram do rio outras sete vacas, feias e magras, que foram ficar perto das primeiras vacas, na beira do rio.
4 Ezɨ aghariba guizir bulmakaun kaba, mɨkarziba sara itiba apava da tuizɨ da iraghue. Egha atrivim irebar kamɨn ganigha gɨvagha ose.
4 E as vacas feias e magras engoliram as bonitas e gordas. Aí o rei acordou.
5 Egha a uam akua irebar mamɨn gani. Ezɨ irebar a ua ganizir kam, a gari 7plan raizɨn dapaniba raizɨn agharir vamɨra gata mɨsefe. Ezɨ dapanir kaba ekevegha raizɨn ovɨzir bar avɨriba dar ikia, anizɨ dar aghoramin dughiam roghɨra ize.
5 Mas tornou a dormir e teve outro sonho. Desta vez ele viu sete espigas de trigo que saíam de um mesmo pé; elas eram boas e cheias de grãos.
6 Ezɨ gɨn 7plan raizɨn dapanir igharaziba otifi. Amɨnir mam danganir mɨsɨngizimɨn otogha iza dagh apongezɨ da isigha bar sufi.
6 Depois saíram sete espigas secas e queimadas pelo vento quente do deserto
7 Egha raizɨn dapanir suvizir kuraba, da raizɨn dapanir ekiar aghuiba apa da tuavaremezɨ da bar iraghue. Ezɨ atrivim uam osegha dɨkavigha fo, kar pura irebamra.
7 e elas engoliram as sete espigas cheias e boas. O rei acordou: tinha sido um sonho.
8 Egha mɨzaraghara a nɨghnɨzir avɨribagh amua, egha Isipɨn fofozir gumaziba ko kukunir gumaziba, men diazɨ me izima, a uan irebar pumuningɨn me mɨgeima, irebar kamningɨn mɨngarimning abɨghamin gumaziba puvatɨ.
8 De manhã ele estava muito preocupado e por isso mandou chamar todos os adivinhos e todos os sábios do Egito. O rei contou os seus sonhos, mas nenhum dos sábios foi capaz de dar a explicação.
9 Ezɨ gɨn gumazir atrivimɨn dɨpenimɨn wainɨn garim kamaghɨn a mɨgei, “Datɨrɨghɨn kɨ uan arazir kurar amizir mamɨn gun mɨkɨmam.
9 Então o chefe dos copeiros disse ao rei: — Chegou a hora de confessar um erro que cometi.
10 Nɨ fomɨra uan ingangarir gumazimning ko adarim ikia, egha kɨ ko nɨn bretɨn ingarir gumazibar dapanim, ga amadazɨ, ga ghua kalabusɨn ikia, nɨn mɨdorozir gumazibar dapanimɨn dɨpenimɨn ike.
10 Um dia o senhor ficou com raiva de mim e do chefe dos padeiros e nos mandou para a cadeia, na casa do capitão da guarda.
11 Egha dɨmagarir mamɨn ga uaghara irebamningɨn gani. Ezɨ gan irebamningɨn mɨngarimning, uaning oghara.
11 Certa noite cada um de nós teve um sonho, e cada sonho queria dizer uma coisa.
12 Ezɨ Hibruian gumazir igiar mam uaghan ga ko iti. A mɨdorozir gumazir kabar dapanimɨn ingangarir gumazir kɨnim. Ezɨ ga uan irebamningɨn gun a mɨkeme. Ezɨ a gan irebamningɨn mɨngariba abigha ga mɨkeme.
12 Lá na cadeia estava com a gente um moço hebreu, que era escravo do capitão da guarda. Contamos a esse moço os nossos sonhos, e ele explicou o que queriam dizer.
13 Ezɨ biziba da guizɨn a mɨkemezɨ moghɨrama otifi. Ezɨ kɨ uamategha uan ingangarim ini. Ezɨ gumazir bretɨn ingarim, me tememɨn anegura.”
13 E tudo deu certo, exatamente como ele havia falado. Eu voltei para o meu serviço, e o padeiro foi enforcado.
14 Ezɨ Isipɨn atrivim akar kam baregha uan ingangarir gumazibav keme, eghtɨ me mangɨ Josep inigh izam. Ezɨ me zuamɨra kalabusɨn dɨpenimɨn ghugha a inigha ize. Ezɨ Josep uan ghuamasɨzim gisegha korotiar aghuiba aghuizɨ, me a inigha atrivim bagha ghu.
14 Então o rei mandou chamar José, e foram depressa tirá-lo da cadeia. Ele fez a barba, trocou de roupa e se apresentou ao rei.
15 Ezɨ atrivim kamagh Josep mɨgei, “Kɨ irebamɨn gani, ezɨ gumazir an mɨngarim abɨghamba puvatɨ. Ezɨ gumazamiziba ghaze, nɨ a baregh an mɨngarim abɨghamin fofozim iti.”
15 Então o rei disse: — Eu tive um sonho que ninguém conseguiu explicar. Ouvi dizer que você é capaz de explicar sonhos.
16 Ezɨ Josep kamaghɨn an akam ikaragha ghaze, “Kɨ uabɨ fofoziba puvatɨ, ezɨ Godra nɨn irebamɨn mɨngarim deragh anebightɨ, nɨ a baragh bar akuegham.”
16 — Isso não depende de mim — respondeu José. — É Deus quem vai dar uma resposta para o bem do senhor, ó rei.
17 Egha atrivim ghaze, “Kɨ kamaghɨn irebamɨn gani. Kɨ Nailɨn faner mɨriamɨn tughav iti,
17 Aí o rei disse: — Sonhei que estava de pé na beira do rio Nilo.
18 egha gari bulmakaun 7plan mɨkarziba sara itiba dɨpamɨn ikegha anagav otifi. Egha dɨpar mɨriamɨn graziba api.
18 De repente, saíram do rio sete vacas bonitas e gordas, que começaram a comer o capim da beira do rio.
19 Ezɨ gɨn bulmakaun 7plan igharaziba anagav otifi. Egha me aghariba gunigha, mɨkarziba eromotuegha ganganiba bar ikufi. Kɨ Isipɨn aven bar bulmakaun kamaghɨn garitamɨn ganizir puvatɨ.
19 Depois saíram do rio outras sete vacas, mas estas eram feias e magras. Em toda a minha vida eu nunca vi no Egito vacas tão feias como aquelas.
20 Ezɨ bulmakaun agharir kaba, bulmakaun mɨkarziba sara itir kaba apa da tuavaremezɨ da bar iraghue.
20 E as vacas feias e magras engoliram as bonitas e gordas,
21 Me amegha gɨvagha egha men ganganim mati me amezir puvatɨ. Ezɨ kɨ maghɨra osegha dɨkafi.
21 mas nem dava para notar isso, pois elas continuavam tão feias como antes. Então eu acordei.
22 Egha gɨn kɨ uam akua ua irebar mamɨn gari. Kɨ gari, 7plan raizɨn dapaniba raizɨn agharir vamɨra gata mɨsefe. Ezɨ dapanir kaba ekevegha raizɨn ovɨzir bar avɨriba ikia egha anizɨ, dughiar dar aghoramim roghɨra ize.
22 Depois tive outro sonho. Eu vi sete espigas de trigo boas e cheias de grãos, as quais saíam de um mesmo pé.
23 Ezɨ gɨn 7plan raizɨn dapanir igharaziba otifi. Amɨnir mam danganir mɨsɨngizimɨn otogha iza dagh apongezɨ da isigha, bar sufi.
23 Depois saíram sete espigas secas e queimadas pelo vento quente do deserto
24 Egha raizɨn dapanir suvizir kuraba, raizɨn dapanir ekiar aghuiba apa da tuavaremezɨ da bar iraghue. Ezɨ kɨ osegha dɨkavigha, kukunir gumazir bizibar gariba kɨ uan irebamɨn gun me mɨgei, ezɨ nan irebar kɨ ganizir kamningɨn mɨngarim abɨghamin gumaziba puvatɨ.”
24 e elas engoliram as sete espigas cheias e boas. Eu contei os sonhos aos adivinhos, mas nenhum deles foi capaz de explicá-los.
25 Ezɨ Josep kamaghɨn mɨgei, “Nɨn irebamningɨn mɨngarimning uaghara ghu. God damuamin bizim, a nɨn akakasi.
25 Então José disse ao rei: — Os dois sonhos querem dizer a mesma coisa. Por meio deles Deus está dizendo ao senhor o que ele vai fazer.
26 Guizbangɨra, 7plan bulmakaun mɨkarziba sara itir kaba, da 7plan azenibar ababanim gami. Ezɨ 7plan raizɨn dapanir aghuiba, da uaghan 7plan azeniba. Egha da bizir vamɨram akakasi.
26 As sete vacas bonitas são sete anos, e as sete espigas boas também são. Os dois sonhos querem dizer uma coisa só.
27 Ezɨ gɨn otivizir 7plan bulmakaun aghariba guniziba, ko raizɨn dapanir 7plan kaba, amɨnir puvɨra feim iza dagh apongezɨ, dar dagheba gɨn otivizir puvatɨ, da 7plan azenibar dagheba puvatɨghamin ababanim aka.
27 As sete vacas magras e feias que saíram do rio depois das bonitas e também as sete espigas secas e queimadas pelo vento quente do deserto são sete anos em que vai faltar comida.
28 Kɨ faragha nɨ mɨkemegha gɨfa, God damuasava amir bizim, a nɨ mɨkeme.
28 É exatamente como eu disse: Deus mostrou ao senhor, ó rei, o que ele vai fazer.
29 Guizbangɨra, 7plan azeniba Isipɨn kantrin aven dagheba bar izɨvagham.
29 Virão sete anos em que vai haver muito alimento em todo o Egito.
30 Eghtɨ gɨn 7plan azenibar dagheba puvatɨzir dughiam otoghtɨ, Isipia ua dagheba avɨrasamezir dughiabagh nɨghnɨghan kogham. Eghtɨ mɨtiriam aghamin dughiar bar ekiam, kantrin kamɨn otogham.
30 Depois virão sete anos de fome.
31 Eghtɨ mɨtiriam aghamin dughiar gɨn izamin kam bar ikuvigham, kamaghɨn gumazamiziba dughiar me dagheba avɨrasemezir kam bar a gɨn amadagham.
31 E a fome será tão terrível, que ninguém lembrará do tempo em que houve muito alimento no Egito.
32 Ezɨ God bizir kam damuasa nɨghnɨzim akɨrigha gɨfa. Kamaghɨn a mɨngarir vamɨra itir irebar kamning nɨn aka. A uaghan kamaghɨn nɨn akagha ghaze, bizir a damuamin kam, a zuamɨram otogham.
32 A repetição do sonho quer dizer que Deus resolveu fazer isso e vai fazer logo.
33 “Eghtɨ nɨ datɨrɨghɨn Isipɨn kantrin ganamin fofozim ko nɨghnɨzir aghuim itir gumazitam atɨghtɨ, a Isipɨn kantrin aven ingangariba bar dagh ativagh dar ganam.
33 E José continuou: — Portanto, será bom que o senhor, ó rei, escolha um homem inteligente e sábio e o ponha para dirigir o país.
34 Egh nɨ gumazir dapanir taba uaghan, me amɨsefegh. Eghtɨ gumazir dapanir kaba, 7plan azenibar vaghvagh dagheba izɨvazir dughiam, me gumazamizibav kɨmtɨ, me uan azenibar dagheba isɨ 5plan pozibar arigh, dar pozitam takisɨn mɨn a inigh gavman bagh anenɨngigh.
34 O rei também deve escolher homens que ficarão encarregados de viajar por todo o país para recolher a quinta parte de todas as colheitas, durante os sete anos em que elas forem boas.
35 Eghtɨ gumazir dapaniba azenir aghuir kabar, dagher kaba inigh da akufagh. Egh me nɨn ziam ko gavgavimɨn apengan ingarɨva raizɨbagh eghuvagh, da isɨ dagher dɨpenir ekiar nguibar ekiabar itibar amangigh deraghvɨra dar gan.
35 Durante os anos bons que estão chegando, esses homens ajuntarão todo o trigo que puderem e o guardarão em armazéns nas cidades, sendo tudo controlado pelo senhor.
36 Eghtɨ gɨn dagheba puvatɨzir 7plan azeniba Isipɨn kantrin otoghtɨ, gumazamiziba dagher gumazir dapaniba pozibav kɨnizir kaba iniam. Tuavir kamɨn gumazamiziba dagheba oteveghamin dughiamɨn, me ovengan kogham.”
36 Assim, o mantimento servirá para abastecer o país durante os sete anos de fome no Egito, e o povo não morrerá de fome.
37 Ezɨ Isipɨn atrivim uan ingangarir gumaziba ko Josepɨn akam baregha bar an gakonge.
37 O conselho de José agradou ao rei e aos seus funcionários.
38 Egha atrivim uan gumazir dapaniba kamaghɨn me mɨgei, “Godɨn Duam gumazir kamɨn aven iti. Ezɨ ingangarir kam damuamin gumazitam an mɨn itir puvatɨ.”
38 E o rei lhes disse: — Não poderíamos achar ninguém melhor para dirigir o país do que José, um homem em quem está o Espírito de Deus.
39 Egha atrivim kamaghɨn Josep mɨgei, “God uabɨ bizir kaba aka, ezɨ ua gumazitam nɨn mɨn nɨghnɨzir aghuitam ko fofozir aghuitam itir puvatɨ.
39 Depois virou-se para José e disse: — Deus lhe mostrou tudo isso, e assim está claro que não há ninguém que tenha mais capacidade e sabedoria do que você.
40 Ezɨ kɨ uan kantri bagh nɨ amɨseveghtɨ, nɨ nan kantrin gumazir dapanimɨn ikiam. Eghtɨ nan gumazamiziba nɨn akam baragham. Kɨ uabɨ atrivimra, egh nan ziam uabɨra nɨn ziam gafiragham.”
40 Você vai ficar encarregado do meu palácio, e todo o meu povo obedecerá às suas ordens. Só eu terei mais autoridade do que você, pois sou o rei.
41 Egha atrivim kamaghɨn Josep mɨgei, “Nɨ oragh, kɨ datɨrɨghɨn Isip bar an ganamin gumazir dapanimɨn ikiasa nɨ amɨsefe.”
41 Neste momento eu o ponho como governador de todo o Egito.
42 Egha atrivim uan dafarimɨn ring suegha Josep garu. Ezɨ ringɨn kam atrivimɨn ababanim an iti. Egha atrivim uaghan korotiar aghuir mam a garugha gol sen an fɨrimɨn da.
42 Então o rei tirou do dedo o seu anel-sinete e o colocou no dedo de José. Em seguida mandou que o vestissem com roupas de linho fino e pôs uma corrente de ouro no pescoço dele.
43 Egha Josep ataghizɨ an atrivimɨn karisɨn namba 2ɨn arui. Ezɨ ingangarir gumaziba an faragha ghua kamaghɨn dɨa ghaze, “Gumazir ekiam izi! Tuavim gitagh!” Egha kamaghɨn atrivim Josep gamizɨ a Isipɨn kantrin nguibaba bar dar gumazir dapanimɨn oto.
43 Depois fez com que José subisse no carro reservado para a maior autoridade do Egito depois do rei e mandou que os seus homens fossem na frente dele, gritando: “Abram caminho!” Assim, José foi posto como governador de todo o Egito.
44 Ezɨ atrivim kamaghɨn Josep mɨgei, “Kɨ atrivim. Egha kɨ mɨgei, Isipɨn gumazitam uan ifongiamɨn gɨn mangɨ bizitam puram a damighan kogham. Bar puvatɨgham. A faragh nɨn azaragham.”
44 O rei disse a José: — Eu sou o rei, mas sem a sua licença ninguém poderá fazer nada em toda a terra do Egito. José tinha trinta anos quando entrou para o serviço do rei do Egito. Ele saiu da presença do rei e viajou por todo o Egito.
45 Egha atrivim ziam Safenat Panea Josep gatɨ. Egha amuir mam a ganɨngi. Ezɨ amizir kamɨn ziam Asenat, a Potiferan guivim, Potifera a Heliopolisɨn nguibamɨn itir Isipɨn aseba bagha ofa gamir gumazir mam. Egha Josep Isipɨn kantrin aven itir nguibaba bar dagh aruigha dar gani.
45 — ausente —
46 Josep 30plan azeniba ikia Isipɨn atrivimɨn ingangarim gami. Egha Josep atrivim ategha Isipɨn kantrin itir nguibaba bar dagh arui.
46 — ausente —
47 Ezɨ 7plan azenir aghuibar, Isipɨn aven dagher bar avɨriba otifi.
47 Durante os sete anos de fartura a terra produziu cereais em grande quantidade.
48 Ezɨ 7plan azenir kabar, Josep dagher avɨribagh kuva da arɨsi. Nguibar ekiaba vaghvagha, a men azenibar dagheba isa, dagher dɨpenibar da akuva da arɨsi.
48 E José ajuntou todos os cereais e os guardou em armazéns nas cidades, ficando em cada cidade os cereais colhidos nos campos vizinhos.
49 Egha raiziaba, a da isa dagher dɨpenir bar ekiar avɨribar da arɨzi, da ongarimɨn gigimɨn mɨn ghuzɨ, Josep datɨrɨghɨn ua mengan iburagha uaghan da osirizir puvatɨ.
49 José ajuntou tanto mantimento, que desistiu de pesar, pois não dava mais: parecia a areia da praia do mar.
50 Ezɨ dagheba tɨghar oteveghamin dughiamɨn, Josepɨn amuim Asenat, an otarir pumuning bate. Asenat a Potiferan guivim. Potifera, a Heliopolisɨn nguibamɨn itir ofa gamir gumazim.
50 Antes de começarem os anos de fome, José teve dois filhos com a sua mulher Asenate.
51 Ezɨ Josep kamaghɨn mɨgei, “God nan akurazɨ kɨ uan afeziamɨn adarazi gɨn amadagha, uaghan uan osɨmtɨziba gɨn amada.” Egha kamaghɨn a uan otarir ivariam, ziam “Manase,” a gatɨ.
51 Pôs no primeiro o nome de Manassés e explicou assim: “Deus me fez esquecer todos os meus sofrimentos e toda a família do meu pai.”
52 Egha a uaghan ghaze, “God borim danganir kɨ osɨmtɨziba itimɨn na ganɨngi.” Egha uan otarir dozim, ziam “Efraim,” a gatɨ.
52 No segundo filho pôs o nome de Efraim e disse: “Deus me deu filhos no país onde tenho sofrido.”
53 Ezɨ Isipɨn kantrin aven 7plan azenir aghuir kaba gɨvazɨ,
53 Então acabaram-se os sete anos de fartura no Egito,
54 Josep mɨkemezɨ moghɨn, azenir dagheba puvatɨzir kaba otifi. Dughiar kamɨn mɨtiriar ekiar kam kantrin igharaziba uaghan me batifi. Ezɨ Isipɨn kantrin aven dagheba bar nguibabar iti.
54 e, como José tinha dito, começaram os sete anos de fome. Nos outros países o povo passava fome, mas em todo o Egito havia o que comer.
55 Ezɨ gɨn, dagheba otevezir arazir kam bar Isipɨn nguibabar otivima, gumazamiziba atrivim mɨgɨava arai, eghtɨ a dagheba me danɨngam. Ezɨ atrivim Isipɨn gumazamizibav gɨa ghaze, “Ia mangɨ Josep batoghtɨ, a mɨkemezɨ moghɨn damu.”
55 Quando os egípcios começaram a passar fome, foram pedir alimentos ao rei. Ele disse: — Vão falar com José e façam o que ele disser.
56 Ezɨ Isipɨn aven mɨtiriam bar ekevezɨ, Josep dagher dɨpenir ekiaba kuizɨ, Isipɨn gumazamiziba iza daghebagh ivesi.
56 Quando a fome aumentou no país inteiro, José abriu todos os armazéns e começou a vender cereais aos egípcios.
57 Ezɨ mɨtiriar bar ekiam kantriba bar paza me gami. Ezɨ kamaghɨn kantriba bar dar gumazamiziba Josep bagha iza a da daghebagh ivesi.
57 E de todos os países vinha gente ao Egito para comprar cereais de José, pois no mundo inteiro havia uma grande falta de alimentos.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Gênesis 41, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.