2 Crônicas 32
Godɨn Eghaghanim: Akar Gavgavir Dɨkɨrɨzir Ghurim ko Igiam (MSY2020) vs NAA
1 Atrivim Hesekia guizbangɨra Ikiavɨra Itir Godɨn akabar gɨn ghua amizir ingangarir kabar gɨn, Asiriabar Atrivim Senakerip uan mɨdorozir gumaziba ko iza Judabav sosi. Egha men nguibar ekiar dɨvazir bar gavgaviba avɨniziba okarigha iti. Senakerip nguibar ekiar kabagh ativagh dar ganasa nɨghnɨsi.
1 Depois destas coisas e desta fidelidade, Senaqueribe, rei da Assíria, invadiu Judá e sitiou as cidades fortificadas, com a intenção de conquistá-las.
2 Ezɨ Hesekia kamaghɨn oraki, Senakerip uaghan Jerusalem ko mɨsoghasa.
2 Quando Ezequias viu que Senaqueribe tinha vindo e estava resolvido a atacar Jerusalém,
3 Ezɨ Hesekia uan gumazir dapaniba ko, mɨdorozir gumazir bar gavgaviba ko, me nguibar ekiamɨn azenan itir emɨmɨrir dɨpaba apɨrasa akam mɨsoke. Ezɨ me bar an akura.
3 decidiu, em consulta com os seus oficiais e os seus homens valentes, tapar as fontes das águas que havia fora da cidade; e eles o ajudaram.
4 Dughiar kamɨn, me gumazir bɨzir ekiam akuvagha, kamaghɨn me mɨgei, “E mangɨ nguibar ekiamɨn azenan itir emɨmɨrir dɨpaba apɨrika. E kamaghɨn damightɨ, Asiriaba ua izɨ damamin dɨpar avɨriba ikian kogham.” Egha me ghua faner men nguazim abigha zuim ko, emɨmɨrir dɨpar kaba bar ada apemegha da apɨri.
4 Assim, muito povo se ajuntou, e taparam todas as fontes, bem como o ribeiro que corria pelo meio da terra, pois diziam: “Por que viriam os reis da Assíria e achariam tanta água por aqui?”
5 Egha Hesekia zuamɨra Jerusalem avɨnizir dɨvazim gavgavim a danɨngasa, uan ingangarir gumazibav gei. Ezɨ ingangarir gumaziba dɨvazir akaraghirezir akuar mam uam anekɨrigha, me mɨdorozir gumaziba isɨn ikɨ apaniba bagh ganasa, tauan gavgavir ruariba dɨvazim gisɨn dar ingari. Egha nguibar ekiam avɨnizir dɨvazim, an azenan, me ua dɨvazir gavgavir igharazir mamɨn ingarizɨ, a bar nguibar ekiam ekɨaru. Egha me Devitɨn Nguibar Ekiamɨn itir danganir zarir me nguazibar apemezim, me ua gavgavim dɨvazim ganɨdi. Egha me mɨsoghasa afuziba ko, orar avɨribar ingari.
5 Ezequias se animou, restaurou a muralha da cidade e construiu torres sobre ela. Levantou também outra muralha por fora, fortificou Milo na Cidade de Davi e fez armas e escudos em abundância.
6 Egha gɨn, Hesekia Jerusalemɨn gumazamizibar ganasa, mɨdorozir gumazibar garir gumazir dapanim amɨsefe. Egha a nguibar ekiamɨn tiar akamɨn boroghɨn uari akuvir danganir ekiamɨn, bar gumazamiziba akufa. Egha gavgavim men navibar anɨngasa, akar bar aghuibar me mɨgei. A kamaghɨn me mɨgei,
6 Pôs oficiais de guerra à frente do povo, reuniu-os na praça junto ao portão da cidade e lhes falou ao coração, dizendo:
7 “Ia tugh gavgavigh, Asirian atrivim ko, an mɨdorozir gumazir bɨzir kamɨn atiatingan markɨ. Me gavgavir bar ekiam ti, ezɨ e ko itir gumazir mam, an gavgavim bar ekevegha men gavgavim bar a gafira.
7 — Sejam fortes e corajosos, não tenham medo, nem se assustem por causa do rei da Assíria, nem por causa de toda a multidão que está com ele, porque conosco está alguém que é maior do que o que está com ele.
8 Asirian atrivim, a gumaziba da uan gavgavim ini, ezɨ en gavgavim, a Ikiavɨra Itir God, en Godra. A e ko ikɨ en akuragh, en mɨdorozibar aven, an e bagh en apaniba abɨnam.” Gumazamiziba atrivimɨn akaba barazima, akar kaba gavgavim men navibagh anɨngi.
8 Com ele está o braço de carne, mas conosco está o Senhor , nosso Deus, para nos ajudar e para guerrear as nossas guerras. O povo se animou com as palavras de Ezequias, rei de Judá.
9 Dughiar kamɨn Senakerip uan mɨdorozir gumaziba ko, me Lakisɨn nguibar ekiamɨn mɨsosi. Egha a uan gumazir dapanir maba amangizɨ, me an akabar gun Hesekia ko, Judabav kɨmasa Jerusalemɨn ghue. An akabar kara:
9 Depois disto, quando Senaqueribe, rei da Assíria, com todo o seu exército sitiava Laquis, ele enviou os seus servos a Ezequias, rei de Judá, e a todo o povo de Judá que estava em Jerusalém, dizendo:
10 “Kɨ Asirian Atrivim Senakerip, kɨ foghasa, ia manmaghɨn garir gavgavim ikia ghaze, e ian nguibar ekiam inian iburagham? Bar puvatɨ.
10 — Assim diz Senaqueribe, rei da Assíria: “Em que vocês confiam, vocês que estão aí em Jerusalém, que está sitiada?
11 Kɨ fo, Hesekia kamaghɨn ia mɨgei, Ikiavɨra Itir God, a ian God, a ian akuraghtɨ, e Asiriaba ia gasɨghasighan kogham. Hesekia ia gifari, ia nɨghnɨzir gavgavim an akabar ikɨ e ateghtɨ, e ian nguibar ekiam inigham koghtɨ, ia uari bagh ganigh. E ia ekɨarughtɨ, ia damamin dagheba ko, dɨpaba puvatɨgh arɨghiregham.
11 Por acaso, não é Ezequias quem está incitando vocês, para que morram de fome e de sede, dizendo: ‘O Senhor , nosso Deus, nos livrará das mãos do rei da Assíria?’
12 Ia fo, Hesekian kamra, mɨghsɨabar pɨn itir danganir Godɨn ziam feba ko, an ofa gamir dakozir pura tintinibar itiba bar dagh asɨghasɨki. Egha ghaze, ia Judaba ko Jerusalemia, ia mangɨ ofa gamir dakozir vamɨra, mughuriar aghuim zuir ofabar amuva Godɨn ziam fam.
12 Não é Ezequias o mesmo que removeu os lugares altos e os altares do Senhor , dizendo a Judá e a Jerusalém: ‘Diante de um só altar vocês devem se prostrar e apenas sobre ele devem queimar incenso?’
13 “Kɨ uan ovaviba ko, e kantrin igharazibagh amizir biziba, ia ti dagh fozir puvatɨ? Ia ghaze, igharaz darazir aseba men akurazɨ, kɨ ti men kantribagh asɨghasɨghizir pu? Bar puvatɨ.
13 Vocês não sabem o que eu e os meus pais fizemos com todos os povos das outras terras? Será que os deuses das nações daquelas terras puderam de alguma forma livrar o seu país das minhas mãos?
14 E kantrin avɨriba ko mɨsoke, ezɨ men aser avɨriba iti. Ezɨ kantrin igharazitamɨn asetam men akurazɨ, me mɨdorozir tamɨn e abɨrazir puvatɨ. Ezɨ ia tizim bagha ghaze, ian God ian akuraghtɨ ia mɨdorozimɨn e abɨragham? Ti puvatɨgham!
14 De todos os deuses daquelas nações que os meus pais destruíram, qual deles foi capaz de livrar o seu povo das minhas mãos? Então como o Deus de vocês será capaz de livrá-los das minhas mãos?
15 Ia Hesekia ateghtɨ a ia gifaran markɨ, egh ia an akam baraghan markɨ. Bar guizbangɨra, kantrin igharazitamɨn asetam an akuragha gavgavim a ganɨngizɨ, a nan ovaviba ko mɨsogha me abɨrazir puvatɨ. Bar guizbangɨra, ian God uaghan ian akuraghan kogham.”
15 Portanto, não deixem agora que Ezequias os engane, nem que os incite assim. Não acreditem nele! Porque nenhum deus de nação alguma nem de reino algum foi capaz de livrar o seu povo das minhas mãos, nem das mãos de meus pais. Muito menos o Deus de vocês será capaz de livrá-los das minhas mãos!”
16 Asirian atrivimɨn gumazir dapaniba, akar kurar bar avɨribar Ikiavɨra Itir God ko, an ingangarir gumazim Hesekia gami.
16 Os servos de Senaqueribe falaram ainda mais contra o Senhor Deus e contra Ezequias, seu servo.
17 Atrivim Senakerip uaghan akɨnafariba osira Ikiavɨra Itir God, Israelian God dɨpofi. Akɨnafarir kaba, mɨgɨrɨgɨar kaba iti, “Kɨ kantrin igharazibav sozima, men aseba men akurazɨ, me na abɨrazir puvatɨ. Ezɨ kamaghɨra, Hesekian God uaghan nan dafarim da, uan gumazamizibar akuraghan kogham. Bar puvatɨgham.”
17 Senaqueribe escreveu também cartas para blasfemar do Senhor , Deus de Israel, e para falar contra ele, dizendo: “Assim como os deuses das nações de outras terras não livraram o seu povo das minhas mãos, assim também o Deus de Ezequias não livrará o seu povo das minhas mãos.”
18 Asirian gumazir dapaniba pamtemɨn Hibrun akamɨn dɨm tiariba akar mɨkɨmtɨ, Jerusalemɨn nguibar ekiam avɨnizir dɨvazir mɨtiar gavgavim gisɨn itir gumazamiziba uan akam baregh, bar atiatigham. Eghtɨ tuavir kamɨn, Asiriaba nguibar ekiam inian iburaghan kogham.
18 Os servos gritaram bem alto, em hebraico, ao povo de Jerusalém, que estava sobre a muralha, para os atemorizar e os perturbar, para tomarem a cidade.
19 Asiriaba kamaghɨn nɨghnɨgha ghaze, Jerusalemɨn God ti kantrin igharazibar asebar mɨn gari. Aser kaba gumazamiziba uari uan dafaribar dar ingari, kamaghɨn amizɨ, me dɨbovir akabar a gami.
19 Falaram do Deus de Jerusalém como falavam dos deuses dos povos da terra, que são obras das mãos dos homens.
20 Atrivim Hesekia, Asiriabar akar kaba baregha, akam inigha izir gumazim Aisaia ko, aning uaningɨn akurvaghasa God ko mɨgɨa an dei. (Aisaia, a Emosɨn otarim.)
20 Então o rei Ezequias e o profeta Isaías, filho de Amoz, oraram por causa disso e clamaram ao céu.
21 Ikiavɨra Itir God aningɨn dɨmdiam baregha enselɨn mam amadazɨ, a Asirian atrivimɨn mɨdorozir gumaziba itir danganimɨn ghua, gumazir dapaniba ko, mɨdorozir gumazir bar gavgaviba ko, mɨdorozir gumazibar garir gumazir dapanibav soghezɨ me bar ariaghire. Kamaghɨn amizɨ, Atrivim Senakerip bar aghumsigha, uamategha uan kantrin ghu. Egha gɨn, a uan asemɨn ziam fasa, an dɨpenimɨn aven ghuzɨ, an otarir maba iza mɨdorozir sababar a mɨsoghezɨ, an areme.
21 E o Senhor enviou um anjo que destruiu todos os homens valentes, os chefes e os príncipes no arraial do rei da Assíria; e este, com o rosto coberto de vergonha, voltou para a sua terra. Quando ele entrou no templo de seu deus, os seus próprios filhos ali o mataram à espada.
22 Arazir kamɨn, Ikiavɨra Itir God, Atrivim Hesekia ko, Jerusalemian akura, ezɨ Asirian Atrivim Senakerip me gasɨghasɨghizir puvatɨ. Ikiavɨra Itir God uaghan, igharaz darazi ataghizɨ, me iza Judabagh asɨghasɨghizir puvatɨ. Judaba amir biziba bar, Ikiavɨra Itir God men akurazɨ me navir amɨrizim sara deraghavɨra ikia avughsi.
22 Assim o Senhor livrou Ezequias e os moradores de Jerusalém das mãos de Senaqueribe, rei da Assíria, e das mãos de todos os inimigos; e lhes deu paz por todos os lados.
23 Ezɨ Kantrin Igharazibar Gumazamizir avɨrim, Jerusalemɨn iza, Ikiavɨra Itir God bagha ofaba inigha izi. Me uaghan bizir aghuiba inigha iza Hesekia ganɨdi. Dughiar kamɨn ikegha zui, Kantrin Igharazibar Gumazamiziba, ziar ekiam Judan Atrivim Hesekia ganɨga ghuavɨra iti.
23 Muitos traziam presentes a Jerusalém ao Senhor e coisas preciosíssimas a Ezequias, rei de Judá, de modo que, depois disto, foi exaltado à vista de todas as nações.
24 Asiriaba paza Judabagh amir dughiar kamɨn, Atrivim Hesekia arɨmariar bar ekiam inigha aremeghasava ami. Dughiar kamɨn, a Ikiavɨra Itir God ko mɨgeima, Ikiavɨra Itir God an dɨmdiam ikaragha, ababanir mam an akagha ghaze, an arɨmariam gɨvagham.
24 Por esse tempo, Ezequias adoeceu de uma enfermidade mortal. Então orou ao Senhor , que lhe falou e lhe deu um sinal.
25 Hesekian arɨmariam gɨn gɨvazɨ, a Ikiavɨra Itir God, an akurazir bizir ekiar kam gɨnɨghnɨzir puvatɨ. A uabɨ fava, Ikiavɨra Itir God mɨnabazir puvatɨ. Kamaghɨn amizɨ, Ikiavɨra Itir God an anɨngaghegha, a ko, Juda ko, Jerusalemɨn gumazamizibagh asɨghasɨghasava ami.
25 Mas Ezequias não correspondeu aos benefícios que lhe foram feitos, pois o seu coração se exaltou. Por isso veio grande ira sobre ele e sobre Judá e Jerusalém.
26 Ezɨ Hesekia Jerusalemia ko, me uari fer arazim ategha uari abɨra. Kamaghɨn amizɨ, an atrivimɨn itir dughiamɨn, Ikiavɨra Itir God me gasɨghasɨghizir puvatɨ.
26 Porém Ezequias se humilhou por se ter exaltado o seu coração, ele e os moradores de Jerusalém; e a ira do Senhor não veio sobre eles nos dias de Ezequias.
27 Hesekia dagɨar bar avɨriba ikia, atrivir bar gavgavimɨn otogha ziar ekiam iti. A ingangarir gumazamizibav kemezɨ, me silvaba ko, gol ko, dagɨar ivezir bar pɨn koziba ko pauran mughuriar aghuim zuiba ko, bizir igharazir ivezim bar pɨn kozibar arɨghamin dɨpenibar ingari.
27 Ezequias teve riquezas e glória em grande abundância. Construiu depósitos para guardar a prata, o ouro, as pedras preciosas, as especiarias, os escudos e todos os objetos de valor.
28 Ezɨ an ingangarir gumaziba uaghan witba ko, wainɨn dɨpaba ko, olivɨn boreba arɨghamin dɨpenibar ingari. Egha me uaghan bulmakaun guar avɨriba arɨghamin dɨpenir ekiabar ingarigha, sipsipbar arɨghasa dɨvazibar ingari.
28 Também construiu armazéns para a colheita do cereal, do vinho e do azeite, estrebarias para toda espécie de animais e currais para os rebanhos.
29 God bizir aghuir bar avɨriba Hesekia ganɨngi, ezɨ Hesekia sipsipba ko, bulmakaun bar avɨriba ini. Ezɨ an ingangarir gumaziba a bagha nguibar ekiar avɨribar ingari.
29 Edificou cidades e teve ovelhas e vacas em abundância, porque Deus lhe tinha dado muitos bens.
30 Atrivim Hesekia fomɨra Gihonɨn Emɨmɨrir Dɨpam pɨn anepɨrigha, Devitɨn Nguibar Ekiamɨn aruem uaghiri naghɨn, dɨpam bagha nguazimɨn aven torir ruarim gɨkuizɨ, dɨpam an aven uaghiri. Atrivim Hesekia amizir biziba bar deravɨram otifi.
30 Também o mesmo Ezequias tapou o manancial superior das águas de Giom e as canalizou para o oeste da Cidade de Davi. Ezequias prosperou em toda a sua obra.
31 Babilonɨn kantrin itir gumazir aruaba, God kantri Juda gamizir mirakelɨn kamɨn eghaghanim baregha, bizir kamɨn mɨngarim gɨfoghasa gumazir maba amangizɨ, me Hesekia bagha izi. God Hesekian araziba ko, navir averiam gɨfoghasa a badava, dughiar kamɨn Hesekia ataki.
31 Mas, quando os embaixadores dos príncipes da Babilônia lhe foram enviados para se informarem a respeito do prodígio que tinha acontecido na terra, Deus o desamparou, para prová-lo e para saber tudo o que havia no coração dele.
32 Atrivim Hesekia amizir bizir igharaziba ko, an arazir aghuibar eghaghaniba bar, akɨnafarir me kamaghɨn dɨborimɨn iti, Akam Inigha Izir Gumazim Aisaia, A Emosɨn Otarim, a Irebamɨn Mɨn Garir Bizimɨn Ganizir Bizibar Eghaghaniba ko, akɨnafarir me kamaghɨn dɨborim, Judaba ko Israelian Atrivibar Eghaghanibar Akɨnafarim.
32 Quanto aos demais atos de Ezequias e às suas obras de misericórdia, está tudo escrito na Visão do Profeta Isaías, filho de Amoz, e no Livro da História dos Reis de Judá e de Israel.
33 Atrivim Hesekia uan inazir afeziabar mɨn aremezɨ, me an kuam isa Atrivim Devitɨn ovavir boribar mozibar boroghɨn anefa. An mozim atrivir igharazir mabar mozibar mong mɨghsɨamɨn pɨn iti. Ezɨ Juda ko, Jerusalemian gumazamiziba, an ziar ekiam gɨnɨghnɨgha bar an kuarkufi. Ezɨ an otarim Manase an danganim inigha atrivimɨn oto.
33 Ezequias morreu e foi sepultado na subida para os túmulos dos filhos de Davi. Todo o povo de Judá e os moradores de Jerusalém lhe prestaram honras na sua morte. E Manassés, seu filho, reinou em seu lugar.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar 2 Crônicas 32, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.