Daniel 5
Bateli Vavaluna (MPX) vs NAA
1 Kin Belsesa hagali bwabwatana etega i ginol, towasawasa ali gewi tausan maisena kaiweliya, inoke alonau hi anan ge oine hi imwim toyawa.
1 O rei Belsazar deu um grande banquete a mil homens importantes do seu reino e bebeu vinho na presença deles.
2 Sauga Belsesa iyoho ana oine i imwim, yaka i ba kom bolo gold ge silba elana hi ginoliya nihi pwatanik elana, toto valila tubuna Nebukanesa i ahem Yelusalema Limi Bwabwalena gamwanaa. He nuwana alonau towasawasa, lagonau hot, ge lagonau al nihi imwimwa.
2 Enquanto Belsazar bebia e apreciava o vinho, mandou trazer os utensílios de ouro e de prata que Nabucodonosor, o seu pai, havia tirado do templo de Jerusalém, para que ele, os homens importantes do reino e as mulheres e concubinas do rei os usassem para beber vinho.
3 Yaka kom bolo valila tubuna i ahem Yelusalema Yabowaine wana Limi Bwabwalena gamwanaa hi bugul pwatanik elana, inoke alonau alonau hi imwimwa.
3 Então trouxeram os utensílios de ouro, que haviam sido tirados do templo da Casa de Deus em Jerusalém, e beberam neles o rei, os homens importantes do reino e as mulheres e concubinas do rei.
4 Oine hi imwim ee, inoke hi tobatobal yabowaineyau gogoginol elal, bolo gold, silba, kopa, aiyan, abwakil ge pat elana hi ginoliya.
4 Beberam o vinho e deram louvores aos deuses de ouro, de prata, de bronze, de ferro, de madeira e de pedra.
5 Sauga o elana, gamagal nimana gigina i masal inoke i leleli kin wana limi ana baba tuwanaa, labi toto odam i miminaa. Kin niman gigina i gagayawa-an i leleli.
5 No mesmo instante, apareceram uns dedos de mão humana, que começaram a escrever na parede caiada do palácio real, no lugar iluminado pelo candelabro; e o rei via os dedos que estavam escrevendo.
6 Yaka i lovakun nabi, inoke ana awa i mwaleli, aena i ginu ge tuwana i pweyata.
6 Então o semblante do rei empalideceu, e os seus pensamentos o deixaram perturbado; as suas pernas bambearam, e os seus joelhos batiam um no outro.
7 Inoke wana totuwalali sisibal bolo hi atena hauna i mamasal sauga i nenem, aloliyau tokukula ge toolaolal, i yogaagil ge i baek elal i ba, “Henala ebo leleli ya ni vasili ge ni pwamwananal eliyau, iya towasawasa ali kaliko na pagaloi ge bobot gold hi ginoliya na pin mwamwalinaa. Yaka na teli heyan ni tabwa Babiloniya ana tologugui etonina, nau ge nam gabulameya.”
7 O rei ordenou, em voz alta, que fossem chamados os encantadores, os caldeus e os feiticeiros. O rei disse aos sábios da Babilônia: — Aquele que ler o que está escrito na parede e me declarar a sua interpretação será vestido de púrpura, receberá uma corrente de ouro para pôr no pescoço e será o terceiro homem mais importante do meu reino.
8 Yaka kin wana tosiba gegewel hi tuk, yaa nige bosowailiya leleli nihi vasili ge nihi pwamwananal elana.
8 Então entraram todos os sábios do rei, mas não puderam ler o que estava escrito na parede, nem revelar ao rei a sua interpretação.
9 Inoke i lovakun nabi ge ana awa i mwaleli hot. I ola al towasawasa bolo alonau, nuwaliya i gewagewa nabi.
9 Com isto, o rei Belsazar ficou muito perturbado e o seu semblante se tornou cada vez mais pálido. Os homens importantes do reino estavam perplexos.
10 Kin alonau ge towasawasa analiya hinana i hago, inoke i na i tuk hagaliya ge i ba, “Oo kin, yawalim ni mihot! Bahi nu lolovakun ge am awa ni mwamwaleli.
10 A rainha-mãe, que tinha ouvido os gritos do rei e dos homens importantes do reino, entrou na sala do banquete e disse: — Que o rei viva eternamente! Não deixe que os seus pensamentos o perturbem, nem fique assim tão pálido.
11 Tau etega i gan wam abalogugui gamwanaa, iya Yabowaine Bwabwalena yayaluwana i minek eliyana. Tubum Nebukanesa wana sauga logugui elana, tau ya hi kite wana siba ge wana aatena i bwata, i ola yabowaineyau wali siba. Inoke tubum tau ya i teli i tabwa tokukula, toolaolal ge tosiba gegewel wali tohouwa.
11 Há aqui no seu reino um homem que tem o espírito dos santos deuses. Nos dias de seu pai, se achou nele luz, inteligência e sabedoria como a sabedoria dos deuses. O seu pai, o rei Nabucodonosor, sim, o seu pai, ó rei, o constituiu chefe dos magos, dos encantadores, dos caldeus e dos feiticeiros,
12 Tau o iya Daniyela, alana tubum i tun al Beltesesa. He hi pwawa wana nuwatu i sapu, wana aatena ge wana siba i bwata, i ola al bosowaina kenonou ni pasikal, kunkun ni talisian ge pulowan bwabwatal ni ase. He u yogaan, inoke iya leleli ya ni pwamwananal eliyam.”
12 porque nesse Daniel, a quem o rei tinha dado o nome de Beltessazar, se acharam espírito excelente, conhecimento e inteligência, interpretação de sonhos, declaração de enigmas e solução de casos difíceis. Portanto, chame Daniel, e ele dará a interpretação.
13 Yaka Daniyela hi en pwatanik kin elana, inoke i neli i ba, “Owa Daniyela, yowayowanil bolo tubu i ahemiuek Yuda avaliya etega?
13 Então Daniel foi levado à presença do rei. O rei falou com Daniel e lhe perguntou: — Você é aquele Daniel, dos exilados de Judá, que o rei, meu pai, trouxe de Judá?
14 “Ya hago tage Yabowaine Bwabwalena yayaluwana i minewa eliyam, inoke wam siba ge wam aatena i bwata hot.
14 Tenho ouvido dizer a seu respeito que o espírito dos deuses está em você, e que em você se acham luz, inteligência e excelente sabedoria.
15 He ya ba tosiba ge tokukula hi enil pwatanim eliyau tage leleli ya nihi vasili ge nihi pwamwananal eliyau, yaa nige bosowailiya.
15 Acabam de ser trazidos à minha presença os sábios e os encantadores, para lerem o que está escrito na parede e me darem a sua interpretação. Mas eles não puderam dar a interpretação dessas palavras.
16 Iyaka ya hago owa bosowaim bugul misusumena nu pwamwananal ge pulowan bwabwatal nu ase. He ebo leleli ya nu vasili ge nu pwamwananal eliyau, nasi towasawasa ali kaliko na pagaloiwa ge bobot gold hi ginoliya na pin mwamwalimwa. Yaka na telewa nu tabwa Babiloni ana tologugui etonina, nau ge nam gabulameya.”
16 Eu, porém, tenho ouvido dizer que você é capaz de dar interpretações e solucionar casos difíceis. Portanto, se você puder ler o que está escrito e me revelar a sua interpretação, você será vestido de púrpura, receberá uma corrente de ouro para pôr no pescoço e será o terceiro homem mais importante do meu reino.
17 Inoke Daniyela kin anana i lahe i ba, “Wam mulolu ni minewa eliyam, o ebo nigeya, u pek gamagal getoga elana. Yaa leleli na vasili ge na pwamwananal eliyam.
17 Então Daniel respondeu e disse na presença do rei: — O senhor pode ficar com os seus presentes e dar as suas recompensas a outra pessoa. No entanto, vou ler para o rei o que está escrito na parede e lhe darei a interpretação.
18 “Oo kin, Yabowaine Tomihahaina Hot tubum Nebukanesa i teli heyan abalogugui bwabwatana i pek elana ge i pawasawasa.
18 Ó rei, o Deus Altíssimo deu o reino a Nabucodonosor, seu pai, bem como grandeza, glória e majestade.
19 Alana ana miha kaiwena, panuwa gegewena gamagaliliyau, tuwan tomaha tomaha ge anan tomaha tomaha, hi lovakunan. Ebo nuwana etega ni tagapaaliga, ni tagapaaliga ya. Ebo nuwana etega ni pwamwal, nasi ni pwamwal ya. Ebo nuwana etega ni teli heyan, he ni teli heyan. Ge ebo nuwana etega ni teli lowan, he ni teli lowan.
19 Por causa da grandeza que lhe deu, pessoas de todos os povos, nações e línguas tremiam e temiam diante dele. Matava a quem queria e a quem queria deixava com vida; exaltava uns e humilhava outros.
20 Yaa wana hanaha ge wana ati elolol kaiwena, inoke Yabowaine i ahek yoho abanaa nige al i totologugui, ge wana wasawasa i ahek yoho.
20 Mas, quando o coração dele se elevou, e o seu espírito se tornou orgulhoso e arrogante, foi derrubado do seu trono real e perdeu toda a sua glória.
21 Yaka hi patuna owaowani gamagalau gamwaliyaa, ge wana nuwanuwatu nige i oola gamagal, yaa i ola bwasumu wali nuwatu. Inoke alonau donki bekikil hi mina, ge mwawin i anan i ola bulumwakau. Ge tuwana bekubeku i pahunhun, ana siga i atena age Yabowaine Tomihahaina Hot abalogugui gegewena panayawiya i logugui-an, ge iya bosowaina abalogugui ni guyauan gamagal toto i hile elana.
21 Foi expulso do meio dos filhos dos homens, o seu coração foi feito semelhante ao dos animais, e passou a morar com os jumentos selvagens. Comia capim como os bois e o seu corpo foi molhado pelo orvalho do céu, até que reconheceu que Deus, o Altíssimo, tem domínio sobre os reinos do mundo e os dá a quem ele quer.
22 “Oo Belsesa, bwagana owa Nebukanesa tubuna, nige abapankite u aheya elana ge nu pahanalowagiwa.
22 — E o senhor, rei Belsazar, que é filho de Nabucodonosor, não humilhou o seu coração, mesmo sabendo de tudo isso.
23 Totom u teli heyagiwa ge Babala labulabumwa u awatautau-an, yaka u ba wana Limi Bwabwalena komwina hi bugul pwatanim elam. Inoke alomwau towasawasa, lagomwau hot, ge lagomwau al ku imwimwa. Inoke ku tobatobal yabowaineyau gogoginol elal, bolo silba, gold, kopa, aiyan, abwakil ge pat elana hi ginoliya. Yabowaineyau bolo ya, nige mataliya, nige tanaliya, ge nige bugul etega hi aatena. Yaa Yabowaine toto yawalim ge wam nawanawa gegewena i logugui-an, nige u aawatauwan.
23 Pelo contrário, se levantou contra o Senhor do céu, mandando trazer os utensílios do templo dele, para que o senhor, ó rei, as suas mulheres e concubinas, juntamente com os homens importantes do reino, bebessem vinho neles. Além disso, o senhor deu louvores aos deuses de prata, de ouro, de bronze, de ferro, de madeira e de pedra, que não veem, não ouvem e não sabem nada. Mas o senhor não deu glória a Deus, em cuja mão estão a sua vida e todos os seus caminhos.
24 Heiya te kaiwena Yabowaine niman i patuna eliyam, toto u kikite i leleli limi ana baba tuwanaa.
24 É por isso que ele enviou aquela mão que escreveu na parede.
25 “Leleli ana baaba i ola hiwe:
25 E o que está escrito é isto: Mene , Mene , Tequel e Parsim .
26 “He baaba ana sapu i ola hiwe:
26 — Esta é a interpretação daquilo: Mene : Deus contou os dias do seu reinado, ó rei, e pôs um fim nele.
27 Luvi: Yabowaine i luvewa sikel elana, inoke am luvi toto iya nuwana nige i pwapwawa, u aimweyaha hot.
27 Tequel : Você foi pesado na balança e achado em falta.
28 Wali: Wam abalogugui iyaka i wali ge i pek Mediya ge Pesiya elal.”
28 Peres : O seu reino foi dividido e entregue aos medos e aos persas.
29 Yaka Belsesa i ba wana totuwalali elal towasawasa ali kaliko hi ahe Daniyela hi pagaloi, ge bobot gold hi ginoliya hi pin mwamwalinaa. Inoke kin i wasa i ba, “Daniyela iyaka ya teli heyan i tabwa tologugui etonina Babiloni gamwanaa.”
29 Então Belsazar mandou que vestissem Daniel de púrpura, que lhe pusessem uma corrente de ouro no pescoço, e que proclamassem que passaria a ser o terceiro no governo do seu reino.
30 Bulin o, Mediya ge Pesiya hi nem Belsesa, Babiloni wali kin, hi tagapaaliga.
30 Naquela mesma noite, Belsazar, rei dos caldeus, foi morto.
31 Inoke Dalaiyas, gagama Mediya, wana baliman sikisti tu, abana i ahe.
31 E Dario, o medo, se apoderou do reino, quando tinha mais ou menos sessenta e dois anos de idade.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Daniel 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.