Daniel 4
Bateli Vavaluna (MPX) vs NTLH
1 Nau kin Nebukanesa, wasa ya ya patuna panuwa gegewena gamagaliliyau eliyamiu, tuwan tomaha tomaha, ge anan tomaha tomaha, panayawi pwatanaa.
1 O rei Nabucodonosor mandou aos povos de todas as nações, raças e línguas a seguinte mensagem: — Felicidade e paz para todos!
2 Sauga ya nuwau wami wasa na pewa ginol yawiyawi ge pankite kaiweliya, bolo Yabowaine Tomihahaina Hot i ginola elau.
2 Quero que todos saibam dos maravilhosos milagres que o Deus Altíssimo fez em meu favor.
3 Wana pankite abanuwa ahi,
3 Grandes são os seus milagres, e as coisas que ele fez são espantosas! Pois ele é o Rei eterno e reinará para sempre.
4 Nau Nebukanesa iyoho no limiya, no minamina i waisi ge ya yaliyaliyaya.
4 E continuou: — Eu, Nabucodonosor, vivia sossegado no meu palácio, e tudo ia muito bem.
5 Bulin etega ya kenonou ge i palovakunau. He nau iyoho ya kenukenu no abakenuwa, yaka ya lovakun pankite bolo hi masal no nuwatu elana kaiweliya.
5 Mas certa noite tive um sonho que me deixou preocupado. Enquanto dormia, ideias e visões horrorosas tomaram conta de mim.
6 Inoke ya ba tosiba gegewel bolo hi miminaa Babiloni gamwanaa, nihi nem ge o kenonou nihi pasikal.
6 Por isso, mandei chamar todos os sábios da Babilônia, para que eles me explicassem o sonho.
7 Sauga totuwalali sisibal bolo hi atena hauna i mamasal sauga i nenem, avaliyau tokukula ge toolaolal hi nem, yaka o kenonou ya baunanik elal, yaa nige bosowailiya nihi pasikal.
7 Vieram então os sábios, os adivinhos, os astrólogos e os feiticeiros, e eu lhes contei o sonho, mas nenhum deles pôde explicá-lo.
8 Yaka Daniyela mulaa abwe i nem ge o kenonou ya baunan eliyana. (He iya alana al Beltesesa, no yabowaine valihina, ge Yabowaine Bwabwalena yayaluwana i minek elana.)
8 Finalmente, apresentou-se Daniel, conhecido também como Beltessazar, nome que recebeu em honra do meu deus. O espírito dos santos deuses está nele, e por isso eu lhe contei o meu sonho. Eu disse:
9 Ya baek elana ya ba, “Beltesesa, tosiba wali tohouwa, ya atena Yabowaine Bwabwalena yayaluwana i minewa eliyam, ge nige bugul misusumena etega i pupulowan hot elam. He o kenonou hiwe. Nuwau nu pasikal.
9 “Beltessazar, chefe dos adivinhos, eu sei que o espírito dos santos deuses está em você e que não há mistério que você não possa explicar. Por isso vou lhe contar o sonho e quero que você explique o que ele quer dizer.
10 “Sauga ya kenukenu no abakenuwa, inoke pankite etega i masal eliyau. Abwakil yayapona hot ya kite i talmilila panayawi ana luwaluwala.
10 Eu estava deitado na cama e, de repente, tive uma visão. Nela vi uma árvore muito alta, plantada no centro da terra.
11 Abwakil i siun i bwata ge i gasisi, ana siga i tupa labulabumwa, inoke gamagal gegewel panayawiya bosowailiya nihi kite.
11 A árvore cresceu e cresceu até tocar o céu e era tão grande, que podia ser vista de qualquer lugar do mundo.
12 He lamwana ana awa i waisi ge enona i gewi boda bosowailiya. Bwasumu bekikil wali abaveyaho hi pwawaa pwapwaligumwina elana, ge bolo hi youyou hawawala ali vata hi ginola lalana elana. He gamagal ge bwasumu gegewel hi anana elana.
12 As suas folhas eram belas, e ela dava tantas frutas, que o mundo todo podia se alimentar delas. Animais selvagens descansavam na sombra da árvore, as aves faziam ninhos nos seus galhos, e todos os seres vivos se alimentavam das suas frutas.
13 “Nau iyoho ya kenukenu no abakenuwa, inoke o pankite gamwanaa anelose etega ya kite i loem labulabumwa, iya elopapatuna.
13 Eu ainda estava sonhando, quando, de repente, vi um anjo-vigia que descia do céu
14 I yoga anana i bwata i ba, ‘Abwakil ku gopaguli, lalana ku tagaan, lamwana ku pwalaha yoho ge enona ku yohi pwapwati. Bwasumu bolo hi minaa gabulanaa ge bolo ali vata hi ginola lalana elana, ku takel yohil.
14 e dizia em voz muito alta: ‘Derrubem a árvore, cortem os seus galhos, tirem as folhas e joguem fora as frutas. Espantem os animais que estão descansando na sua sombra e as aves que estão nos seus galhos.
15 Yaa etutukina ku yowan hikan aiyan ge kopa elana, yaka ni miminaa bilibiliya mwawin gamwaliyaa.
15 Mas deixem ficar o toco e as suas raízes e o amarrem com correntes de ferro e de bronze, no meio do capim bravo, no campo. Assim o sereno cairá sobre esse toco — esse homem —, e ele comerá capim como os animais.
16 Wana nuwanuwatu nige ni oola gamagal, yaa ni ola bwasumu wali nuwatu, ana siga baliman seben ni mowasi.
16 Ele perderá o juízo e começará a pensar como animal; sete anos viverá assim.
17 “‘Logugui ya, ama aneloseyau elopapatuna ha wasaan, inoke gamagalau gegewel nihi atena Tomihahaina Hot abalogugui gegewena panayawiya i logugui-an. Iya bosowaina abalogugui ni guyauan gamagal toto i hile elana, bwagana henala alana i kekeisi hot ni teli heyan ni tologugui.’
17 Esta é a sentença dada pelos anjos, pelos anjos-vigias do céu, a fim de que todos saibam que o Deus Altíssimo domina todos os reinos do mundo. Ele dá esses reinos a quem quer, mesmo ao mais humilde de todos os homens.’ ”
18 “He kenonou toto nau Nebukanesa ya kenonou-an, i ola to. He owa Beltesesa, nuwau nu pasikal na hago, kaiwena tosiba gegewel bolo hi miminaa no abalogugui elana, nige bosowailiya nihi pasikal. Yaa owa bosowaim, kaiwena Yabowaine Bwabwalena yayaluwana i minewa eliyam.”
18 E Nabucodonosor terminou, dizendo: — Foi esse o sonho que eu tive, e nenhum dos meus sábios pôde me explicar o que ele quer dizer. Mas você, Beltessazar, pode dar a explicação porque o espírito dos santos deuses está em você. Portanto, explique o que o sonho quer dizer.
19 Sauga no baaba ya pwamowasi, inoke Daniyela, alana al Beltesesa, i nuwanuwatu nabi ge atena i bwanabwana. Yaka nau kin ya ba, “Beltesesa, bahi kenonou ana sapu kaiwena ge nu nuwanuwatu nabi.”
19 Ao ouvir isso, Daniel, também conhecido como Beltessazar, ficou espantado e por alguns instantes não sabia o que pensar. O rei lhe disse: — Beltessazar, não se preocupe com o sonho nem com o que ele quer dizer. Mas Daniel respondeu: — Ó rei, quem dera que o sonho e a sua mensagem não fossem a respeito do senhor, mas a respeito dos seus inimigos!
20 Abwakil toto u kite i siun i bwata ge i gasisi, ana siga i tupa labulabumwa, inoke gamagal gegewel panayawiya bosowailiya nihi kite.
20 O senhor viu uma árvore que cresceu e cresceu até tocar o céu e que era tão grande, que podia ser vista de qualquer lugar do mundo.
21 Lamwana ana awa i waisi ge enona i gewi boda bosowailiya. Bwasumu bekikil wali abaveyaho hi pwawaa pwapwaligumwina elana, ge bolo hi youyou hawawala ali vata hi ginola lalana elana.
21 As suas folhas eram belas, e ela dava tantas frutas, que o mundo todo podia se alimentar delas. Animais selvagens descansavam na sombra da árvore, e as aves faziam ninhos nos seus galhos.
22 Oo kin, abwakil toto o heiya te owa. U miha ge u gasisi. Wam gasisi i bwata hot, i miha ana siga i tupa labulabumwa, ge wam abalogugui i noek panayawi labena gegewena elal.
22 — Aquela árvore, ó rei, é o senhor. Pois o senhor se tornou poderoso, e o seu poder aumentou tanto, que chegou até o céu, e o seu domínio se estendeu pelo mundo inteiro.
23 “Oo kin, am kenonou elana anelose etega u kite i loem labulabumwa, iya elopapatuna, yaka i ba, ‘Abwakil ku gopaguli ge ku apapanak-an, yaa etutukina ku yowan hikan aiyan ge kopa elana ge ku teli ni miminaa mwawin gamwaliyaa, ge ewahilina ni miminaa bilibiliya. Bekubeku tuwana ni pahun, ge iya ni ola bwasumu bekikina, ana siga baliman seben ni mowasi.’
23 E o senhor viu também um anjo-vigia descendo do céu e dizendo: “Derrubem a árvore e quebrem todos os seus galhos, mas deixem ficar o toco e as suas raízes e o amarrem com correntes de ferro e de bronze, para que fique no meio do capim bravo, no campo. Assim o sereno cairá sobre esse homem, e ele terá de comer o que os animais comem. Sete anos ele viverá assim.”
24 “Oo kin, kenonou ana pasikal ge am logugui toto Tomihahaina Hot i ginol ni masal no babala eliyam, i ola hiwe.
24 E Daniel continuou: — E agora vou dar a explicação. Este sonho trata da sentença do Deus Altíssimo contra o senhor, ó rei.
25 Owa nihi patuna owaowa-agiwa gamagalau gamwaliyaa, nu nok nu na uleya ge alomwau bwasumu bekikil nuku mina. Mwawin nu anan ni ola bulumwakau ge tuwam bekubeku ni pahunhun. Baliman seben nu ola to, ana siga nu atena Tomihahaina Hot abalogugui gegewena panayawiya i logugui-an, ge iya bosowaina abalogugui ni guyauan gamagal toto i hile elana.
25 O senhor será expulso do meio dos seres humanos e ficará morando com os animais selvagens. O senhor comerá capim como os bois, dormirá ao ar livre e ficará molhado pelo sereno. Isso durará sete anos, até que o senhor reconheça que o Deus Altíssimo domina todos os reinos do mundo e coloca como rei o homem que ele quer.
26 Logugui toto anelose i baunan i ba, ‘Etuktuk ge ewahil ni minaa bilibiliya,’ he ana sapu i ola hiwe. Wam abalogugui abwe nihi pewa pasikal, sauga ebo iyaka nu atena ge nu ba, ‘Yehoba iya panayawi ana tologugui.’
26 A ordem do anjo para que deixassem ficar o toco da árvore com as raízes quer dizer que o senhor será rei de novo, mas só quando confessar que Deus domina o mundo inteiro.
27 “Oo kin, nuwau no baaba nu hago. Wam gegi ana en nu pek, inoke pagan waiwaisana nu ginol ge bolo hi palomwanagil nu atilomwan-agil. Binimala nu ola o, inoke tabam wam minamina waiwaisana toto sauga ya nige ni momowasi.”
27 Ó rei, aceite o meu conselho. Deixe de pecar e faça o que é certo; acabe com as suas maldades e ajude os pobres. Assim talvez o senhor possa continuar a viver em paz e felicidade.
28 Yaka bugul gegewena i masal nau kin Nebukanesa elau i ola Daniyela wana baaba.
28 E, de fato, tudo isso aconteceu com o rei Nabucodonosor.
29 Weikena elulutega eluwa i mowasi, inoke sauga etega ya nononawanawa no limi pwatanaa, Babiloni gamwanaa.
29 Doze meses mais tarde, ele estava passeando no terraço do seu palácio na cidade de Babilônia
30 Yaka ya ba, “Oo nige Babiloni ana bwata! Iyaka ya tal no wasawasa panuwana, inoke no gasisi ge no wasawasa ana bwata gamagalau nihi kite.”
30 e disse: — Como é grande a cidade de Babilônia! Com o meu grande poder, eu a construí para ser a capital do meu reino, a fim de mostrar a todos a minha grandeza e a minha
31 No baaba nige ya pwapwamowasi, inoke anan etega ya hago i loem labulabumwa i ba, “Kin Nebukanesa, am logugui i ola hiwe. Wam logugui ana gasisi iyaka ya ahek yoho elam.
31 O rei ainda estava falando quando veio uma voz do céu, que disse: — Preste atenção, rei Nabucodonosor! Este reino não é mais seu.
32 Owa nihi patuna owaowa-agiwa gamagalau gamwaliyaa, nu na uleya ge alomwau bwasumu bekikil nuku mina, inoke nu alaalamwawin ni ola bulumwakau. Baliman seben nu ola to, ana siga nu atena Tomihahaina Hot abalogugui gegewena panayawiya i logugui-an, ge iya bosowaina abalogugui ni guyauan gamagal toto i hile elana.”
32 Você será expulso do meio dos seres humanos, ficará morando com os animais selvagens e comerá capim como os bois. Isso durará sete anos, até que você reconheça que o Deus Altíssimo domina todos os reinos do mundo e coloca como rei quem ele quer.
33 Sauga o elana, nau kin Nebukanesa o bateli i tabwa tunahot. Hi patuna owaowa-agau gamagalau gamwaliyaa, yaka ya alaalamwawin i ola bulumwakau, ge bekubeku tuwau i pahun. Inoke kokowau pupunona i siun nabi i ola magisubu dagulina, ge nimwau kimbwaina i loyapu i ola bwasumu kimbwaina.
33 Naquele mesmo instante, cumpriu-se a sentença contra Nabucodonosor. Ele foi expulso do meio dos seres humanos e começou a comer capim como os bois. Dormia ao ar livre e ficava molhado pelo sereno. O seu cabelo ficou comprido, parecido com penas de águia, e as suas unhas cresceram tanto, que pareciam garras de um gavião.
34 Baliman seben i mowasi, abwe matau ya lihin labulabumwa ge ya awanun, inoke nuwatu waiwaisana i sikal eliyau. Inoke Tomihahaina Hot ya tobalan, ya awatauwan ge ya awa wasawasa-an, iya yawalina i gangan sauga gegewena.
34 O rei disse: — Depois de passados os sete anos, eu olhei para o céu, e o meu juízo voltou. Aí agradeci ao Deus Altíssimo e dei louvor e “O poder do Altíssimo é eterno; o seu
35 Gamagalau gegewel panayawiya
35 Para ele, os seres humanos não têm nenhum valor; ele governa todos os anjos do céu e todos os moradores da terra. Não há ninguém que possa impedi-lo de fazer o que quer; não há ninguém que possa obrigá-lo a explicar o que faz.”
36 Sauga nuwatu waiwaisana i sikal eliyau, inoke gamagalau hi awatauwagau al i ola kin ali awatauwan. O tolabe ge panuwa ana tohouwa hi aheyau, inoke no abamina hi pem pasikal ya tologugui al. Yaka abwe alau i bwata hot, i lake toto valila.
36 — Logo que o meu juízo voltou — continuou Nabucodonosor —, eu recebi outra vez a minha honra, a minha majestade e a glória do meu reino. Os meus conselheiros e as altas autoridades do meu governo me receberam de volta. Fui rei de novo, com mais poder do que antes.
37 Inoke sauga ya nau Nebukanesa Kin toto labulabumwa alana ya latahin, ya tobalan ge ya awa wasawasa-an, kaiwena bugul gegewena bolo i awaawaginol i sapu ge i olaolaek. He bolo hi hanaha iya bosowaina ni teli lowagil.
37 Portanto, eu, o rei Nabucodonosor, agradeço ao Rei do céu e lhe dou louvor e glória. Tudo o que ele faz é certo e justo, e ele pode humilhar qualquer pessoa orgulhosa.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Daniel 4, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.