Mateus 13
Nuevo Testamento en mixteco de Yosondúa (MPMNT) vs NVT
1 Kɨvɨ un ni kee Jesús veꞌe un kuaꞌan ya, ti ni nukoo ya yuꞌu lago Galilea un.
1 Mais tarde, naquele mesmo dia, Jesus saiu de casa e sentou-se à beira-mar.
2 Ti kuaꞌa xaan yɨvɨ ni ka kututu nuu ya. Yukan ti ni kɨvɨ ya ini ɨɨn barco, ni kɨvɨ ya ini nducha un, ti tendɨꞌɨ yɨvɨ un ni ka kendo nuu ñɨtɨ yuꞌu nducha un.
2 Logo, uma grande multidão se juntou ao seu redor. Então ele entrou num barco, sentou-se e ensinou o povo que permanecia na praia.
3 Yukan ti ni xnaꞌan ya nuu yɨvɨ un siaꞌan, ni kachi ya:
3 Jesus contou várias parábolas, como esta: “Um lavrador saiu para semear.
4 Ti nuu kuaꞌan da jacha da triu un sava triu un ni ka nukoyo ini ichi, ti ni ka chakoyo saa un naa tɨ, ti ni ka nastutu tɨ.
4 Enquanto espalhava as sementes pelo campo, algumas caíram à beira do caminho, e as aves vieram e as comeram.
5 Uu ga triu un ni ka jinu nuu yuu nuu kanchuku yaxin ñuꞌun, ti ni jinu triu un, chi ni niꞌin kajin.
5 Outras sementes caíram em solo rochoso e, não havendo muita terra, germinaram rapidamente,
6 Ti nu ni kaña ndikandii, ti ni kuu niꞌni xaan, ti ni ka ichi triu un, chi tu ni niꞌin yoꞌo.
6 mas as plantas logo murcharam sob o calor do sol e secaram, pois não tinham raízes profundas.
7 Sava ga triu un ni ka jinu nuu yɨꞌɨ yoꞌo nuꞌiñu. Ti nu ni kaña numa nuꞌiñu un, ti ni ka jasɨ nuu triu un.
7 Outras sementes caíram entre espinhos, que cresceram e sufocaram os brotos.
8 Ko sava ga triu un ni ka jinu i nuu yɨꞌɨ ñuꞌun vaꞌa, ti ni kaña triu un ti ni jaꞌnu, ti vaꞌa xaan ni kuu. Sava yoko triu un ni nakuaꞌa ɨɨn ciento triu nuu ɨɨn triu tata. Uu ga ni ka nakuaꞌa uni xiko triu, ti uu ga oko uxi.
8 Ainda outras caíram em solo fértil e produziram uma colheita trinta, sessenta e até cem vezes maior que a quantidade semeada.
9 Ti nau roꞌo na kuni chunsoꞌo, ti chunsoꞌo vaꞌa jnuꞌun kaꞌan ri ―kachi ya.
9 Quem é capaz de ouvir, ouça com atenção!”.
10 Yukan ni ka tuꞌva ndajaꞌa Jesús nuu ya, ti ni ka jikajnuꞌun da:
10 Os discípulos vieram e lhe perguntaram: “Por que o senhor usa parábolas quando fala ao povo?”.
11 Yukan ti ni kachi ya:
11 Ele respondeu: “A vocês é permitido entender os segredos do reino dos céus, mas a outros não.
12 Ti yɨvɨ na kandixia jnuꞌun Yandios, ti viꞌi ga niꞌin jnaꞌan i inijnuni i ja kunukuachi i nuu ya. Ko yɨvɨ ja tu kandixia, ti viꞌi ga kendo i, jaku ga koo i, ansu nava ni kaa i undi nuu.
12 Pois ao que tem, mais lhe será dado, e terá em grande quantia; mas do que nada tem, até o que tem lhe será tirado.
13 Ja yukan kuu ja kaꞌan ri jnuꞌun jaꞌa nuu yɨvɨ naa i, chi vasu ka ñusoꞌo i jnuꞌun kaꞌan ri, ti ka ndeꞌe jniñu saꞌa ri, ko tu ka chaku ini i.
13 É por isso que uso parábolas: eles olham, mas não veem; escutam, mas não ouvem nem entendem.
14 Ja siaꞌan ka saꞌa i, ti yukan kundaa jnuꞌun ni kaꞌan profeta Isaías na ni kachi da:
14 “Cumpre-se, desse modo, a profecia de Isaías que diz: ‘Quando ouvirem o que digo, não entenderão. Quando virem o que faço, não compreenderão.
15 Chi yɨvɨ niꞌin xaan ini ni ka nduu ini yɨvɨ jaꞌa, ti tu ka chunsoꞌo vaꞌa i.
15 Pois o coração deste povo está endurecido; ouvem com dificuldade e têm os olhos fechados, de modo que seus olhos não veem, e seus ouvidos não ouvem, e seu coração não entende, e não se voltam para mim, nem permitem que eu os cure’.
16 Ko kandichi Yandios jiin roꞌo naa ra, chi ka ndeꞌe ra jiin nduchi ra, ka jini ra jniñu saꞌa ri, ti ka jinisoꞌo ra jnuꞌun kaꞌan ri.
16 “Felizes, porém, são seus olhos, pois eles veem; e seus ouvidos, pois eles ouvem.
17 Ti jandaa na kachi ri nuu ra naa ra ja kuaꞌa xaan profeta ni ka kikoyo na janaꞌan, jiin yɨvɨ vaꞌa un, ni ka ñukuu ini i ja kuni i taka ja ka jini ra jaꞌa vijna, ko tu ni ka jini i. Suni ni ka ñukuu ini i ja kunsoꞌo i taka jnuꞌun ka jinisoꞌo ra jaꞌa vijna, ko tu ni ka jinisoꞌo i ―ni kachi Jesús.
17 Eu lhes digo a verdade: muitos profetas e justos desejaram ver o que vocês têm visto e ouvir o que vocês têm ouvido, mas não puderam.
18 Siin Jesús xndaku ya, ti ni kachi ya:
18 “Agora, ouçam a explicação da parábola sobre o lavrador que saiu para semear.
19 Yɨvɨ ka ñunsoꞌo nasa kuu jniñu taꞌu Yandios ko tu ka chaku ini i, yɨvɨ yukan ka kuu nanu triu ni jinu nuu yuꞌu ichi un. Chi chaa jaꞌuꞌu un ti kencha taka jnuꞌun vaꞌa ni chaku ini i.
19 As sementes que caíram à beira do caminho representam os que ouvem a mensagem sobre o reino e não a entendem. Então o maligno vem e arranca a semente que foi lançada em seu coração.
20 Ti triu ni jinu nuu kanchuku yaxin ñuꞌun nuu yuu, kuu i nanu yɨvɨ ni ka jinisoꞌo jnuꞌun kaꞌan ri, ni ka jantaꞌu i, ti ka kusɨɨ ini i jiin.
20 As que caíram no solo rochoso representam aqueles que ouvem a mensagem e, sem demora, a recebem com alegria.
21 Ko vanuxia changa ga kuñɨɨ ini i jiin jnuꞌun un, ti nu ni ka kejaꞌa ka jito uꞌu yɨvɨ i ja sɨkɨ jnuꞌun un, ti ka nakani ini i ti tukaa ga ka siin i.
21 Contudo, uma vez que não têm raízes profundas, não duram muito. Assim que enfrentam problemas ou são perseguidos por causa da mensagem, cedo desanimam.
22 Ti triu ni ka jinu nuu yɨꞌɨ yoꞌo nuꞌiñu un, kuu nanu yɨvɨ ni ka chunsoꞌo jnuꞌun un, ko ka ndɨꞌɨ ga ini i ja kuu taka ga ja iyo nuu ñuyɨvɨ jaꞌa, ja na kuu riku i. Ti yukan kuu ja jasɨ ja tu ka siin jiin jnuꞌun Yandios, chi tu ka kuni kuandatu i nuu jnuꞌun ya.
22 As que caíram entre os espinhos representam outros que ouvem a mensagem, mas logo ela é sufocada pelas preocupações desta vida e pela sedução da riqueza, de modo que não produzem fruto.
23 Ko triu ni ka jinu nuu ñuꞌun vaꞌa un kuu nanu yɨvɨ ni ka jinisoꞌo, ti ni ka chaku ini i nasa kuu jnuꞌun Yandios, ti ka siuku i jiin. Sava i ka kuu nanu triu ni ka nakuaꞌa ɨɨn ciento triu nuu ndɨ ɨɨn ndɨ ɨɨn xini, xi uni xiko, xi oko uxi triu nuu ndɨ ɨɨn ndɨ ɨɨn xini ―ni kachi Jesús.
23 E as que caíram em solo fértil representam os que ouvem e entendem a mensagem e produzem uma colheita trinta, sessenta e até cem vezes maior que a quantidade semeada”.
24 Yukan ti ni kaꞌan tuku Jesús ɨnga jnuꞌun jaꞌa, ti ni kachi ya:
24 Esta foi outra parábola que Jesus contou: “O reino dos céus é como um agricultor que semeou boas sementes em seu campo.
25 Ko nuu ni naa maꞌna da ka kixi da, ti ni jaa ɨɨn chaa jito uꞌu chaa xiin jniñu un, ti ni jacha da ndɨkɨn yuku kueꞌe nuu triu chaa un, ti kuaꞌan da.
25 Enquanto os servos dormiam, seu inimigo veio, semeou joio no meio do trigo e foi embora.
26 Nu ni jaꞌnu triu un, ni kejaꞌa kuu yoko. Yukan ti sa ni ka jini da ja iin yuku kueꞌe un jiin.
26 Quando a plantação começou a crescer, o joio também cresceu.
27 Yukan ti ni ka jaꞌan muzu da, ti ni ka kaxjnuꞌun da nuu chaa xiin triu un ja siaꞌan ni kuu, ti ni ka kachi da: “Taa, ¿Ansu mani triu vaꞌa ni jacha ni nu? ¿Ti nanu ni kii yuku kueꞌe un nusa”? ni ka kachi da.
27 “Os servos do agricultor vieram e disseram: ‘O campo em que o senhor semeou as boas sementes está cheio de joio. De onde ele veio?’.
28 Yukan ti ni kachi chaa xiin triu un: “Va ɨɨn ñakuasun ini ni saꞌa”, kachi da. Ti ni ka kachi muzu un: “¿Kuni ni ja na kiꞌin jnuꞌun na yuku un nu”? ni ka kachi da.
28 “‘Um inimigo fez isso’, respondeu o agricultor. “‘Devemos arrancar o joio?’, perguntaram os servos.
29 Ti ni kachi chaa xiin triu un: “Tuu, chi nu na jnuꞌun ra yuku un naa ra ti suni kaña triu un.
29 “‘Não’, respondeu ele. ‘Se tirarem o joio, pode acontecer de arrancarem também o trigo.
30 Sia, na kuꞌiin maa, ti undi na kuaꞌnu triu un, ti sa na taji ri muzu ja na kiꞌin kaꞌncha da yuku kueꞌe un xnaka. Ti na kaꞌncha da nuꞌni ti na kaꞌma yo, ti sa na nastutu da triu un, ja na ndɨvɨ vaꞌa ini veꞌe ri”, kachi da ―ni kachi Jesús.
30 Deixem os dois crescerem juntos até a colheita. Então, direi aos ceifeiros que separem o joio, amarrem-no em feixes e queimem-no e, depois, guardem o trigo no celeiro’”.
31 Ti ni siin kaꞌan Jesús:
31 Então Jesus contou outra parábola: “O reino dos céus é como a semente de mostarda que alguém semeia num campo.
32 Jandaa kuu ja kuu ɨɨn ndɨkɨn lulu ga ja kuu taka ga ndɨkɨn, ko nu na kuaꞌnu, ti yukan kuu ja kuu kaꞌnu xaan ga ja kuu taka ga yuku. Ti kuu nanu ɨɨn yujnu kaꞌnu xaan tonto nu ka jaꞌan saa, ti ka saꞌa tɨ taka tɨ nuu ndaꞌa yujnu un ―kachi ya.
32 É a menor de todas as sementes, mas se torna a maior das hortaliças; cresce até se transformar em árvore, e vêm as aves e fazem ninho em seus galhos”.
33 Suni ni kachi ya ɨnga jnuꞌun jaꞌa:
33 Jesus também contou a seguinte parábola: “O reino dos céus é como o fermento usado por uma mulher para fazer pão. Embora ela coloque apenas uma pequena quantidade de fermento em três medidas de farinha, toda a massa fica fermentada”.
34 Tɨjnɨ nuu jnuꞌun ni jajniñu Jesús ni kaꞌan ya nuu yɨvɨ naa i, ti tukaa ga naa jnuꞌun ni kaꞌan ya ja kuu jnuꞌun un.
34 Jesus sempre usava histórias e comparações como essas quando falava às multidões. Na verdade, nunca lhes falava sem usar parábolas.
35 Yukan ni kundaa jnuꞌun ni kaꞌan profeta na ni chaa da tutu:
35 Cumpriu-se, desse modo, o que foi dito por meio do profeta: “Eu lhes falarei por meio de parábolas; explicarei coisas escondidas desde a criação do mundo”.
36 Yukan ti ni kanxiaꞌu Jesús jiin yɨvɨ un, ti kuaꞌan ya. Ni najaa ya veꞌe. Yukan ni ka ndututu ndajaꞌa ya jiin ya, ti ni ka jikajnuꞌun da:
36 Em seguida, deixando as multidões do lado de fora, Jesus entrou em casa. Seus discípulos lhe pediram: “Por favor, explique-nos a história do joio no campo”.
37 Yukan ti ni kachi Jesús jiin da:
37 Jesus respondeu: “O Filho do Homem é o agricultor que planta as boas sementes.
38 ti ñuꞌun un kuu ñuyɨvɨ. Triu un kuu yɨvɨ ja yɨꞌɨ nuu taꞌu Yandios jniñu. Ti nanu yuku kueꞌe un, ka kuu yɨvɨ ja ka yɨꞌɨ jiin jaꞌuꞌu un.
38 O campo é o mundo, e as boas sementes são o povo do reino. O joio são as pessoas que pertencem ao maligno,
39 Ti ñakuasun ini ja ni xndee ndɨkɨn kueꞌe un kuu maa jaꞌuꞌu. Ti kɨvɨ ndututu triu un kuu nanu kɨvɨ na ndɨꞌɨ ñuyɨvɨ jaꞌa. Ti chaa ka nastutu triu un ka kuu maa ángel Yandios ja kikoyo andɨvɨ.
39 e o inimigo que plantou o joio no meio do trigo é o diabo. A colheita é o fim dos tempos, e os que fazem a colheita são os anjos.
40 Ti siaꞌan nanu kuu jiin yuku un ja nastutu yo ti kaꞌma yo. Ti suni siaꞌan kuu nu na jaa kɨvɨ na naa ñuyɨvɨ.
40 “Da mesma forma que o joio é separado e queimado no fogo, assim será no fim dos tempos.
41 Ko maa Seꞌe Yɨvɨ Ñuyɨvɨ, taji ya ángel ya kikoyo i undi nuu andɨvɨ, ti nastutu ya taka yɨvɨ ka saꞌa kuachi jiin taka yɨvɨ ndevaꞌa kuɨtɨ.
41 O Filho do Homem enviará seus anjos, e eles removerão do reino tudo que produz pecado e todos que praticam o mal
42 Ti ángel un jnaa da yɨvɨ un na kayu i nuu ñuꞌun. Yukan kondoꞌo i nundoꞌo, ti kuꞌyu yuꞌu i, ti na kee yɨꞌɨ i jnuꞌun i.
42 e os lançarão numa fornalha ardente, onde haverá choro e ranger de dentes.
43 Yɨvɨ na kachi Yandios ja ka kuu i yɨvɨ vaꞌa, ti nakuaka ya i ja na kunchuku i ñuu nuu taꞌu ya jniñu, ti nduñaꞌnu i nanu ndikandii un, ja jaꞌa nduva ja kuu nɨ tuꞌu ñuyɨvɨ yo. Ti nu na chunsoꞌo ra naa ra, ti chunsoꞌo jnuꞌun kaꞌan ri jaꞌa ―kachi Jesús.
43 Então os justos brilharão como o sol no reino de seu Pai. Quem é capaz de ouvir, ouça com atenção!”
44 Siin Jesús xndaku ya, ti ni kachi ya:
44 “O reino dos céus é como um tesouro escondido que um homem descobriu num campo. Em seu entusiasmo, ele o escondeu novamente, vendeu tudo que tinha e, com o dinheiro da venda, comprou aquele campo.”
45 Siin Jesús xndaku ya, ti ni kachi ya:
45 “O reino dos céus também é como um negociante que procurava pérolas da melhor qualidade.
46 Ti nu ni niꞌin da ɨɨn yuu fino xaan un ja nchaa yaꞌu xaan tonto ga, kiꞌin da ti xiko da taka ja ñavaꞌa da, ti kuaan da yuu fino un―kachi Jesús.
46 Quando descobriu uma pérola de grande valor, vendeu tudo que tinha e, com o dinheiro da venda, comprou a tal pérola.”
47 Siin Jesús xndaku ya, ti ni kachi ya:
47 “O reino dos céus é, ainda, como uma rede de pesca que foi lançada ao mar e pegou peixes de todo tipo.
48 Nu ni chitu ñunu un, yukan na ti chaa ka jnɨɨ chāká un tava da ñunu un yuꞌu mar, ti yukan nukoo da nakaji da chāká un, nasavaꞌa da chāká vaꞌa un ini chika da, ti sukoyo da chāká kueꞌe un.
48 Quando a rede estava cheia, os pescadores a arrastaram até a praia, sentaram-se e juntaram os peixes bons em cestos, jogando fora os ruins.
49 Ti siaꞌan kuu jiin yɨvɨ na ndɨꞌɨ ñuyɨvɨ jaꞌa. Chakoyo ángel Yandios ja kii undi andɨvɨ, ti sasɨɨn i yɨvɨ kueꞌe un, ti suni sasɨɨn i yɨvɨ ja na kachi Yandios ja ka kuu i yɨvɨ vaꞌa.
49 Assim será no fim dos tempos. Os anjos virão, separarão os perversos dos justos
50 Ti jnaa i yɨvɨ kueꞌe un ja na kayu i nuu ñuꞌun, ti yukan nakani ini yɨvɨ un ti ndeꞌe, ti kuꞌyu yuꞌu i ―ni kachi ya.
50 e os lançarão na fornalha ardente, onde haverá choro e ranger de dentes.
51 Yukan na ti ni jikajnuꞌun Jesús maa da naa da, ti ni kachi ya:
51 Vocês entendem todas essas coisas?” “Sim”, responderam eles.
52 Ti ni kachi Jesús:
52 Então ele acrescentou: “Todo mestre da lei que se torna discípulo no reino dos céus é como o dono de uma casa que tira do seu tesouro verdades preciosas, tanto novas como velhas”.
53 Nu ni ndɨꞌɨ ni kaꞌan Jesús taka jnuꞌun un, ni kee ya kuaꞌan ya.
53 Quando Jesus terminou de contar essas parábolas, deixou aquela região
54 Ti ni najaa ya ñuu maa ya, ti yukan ni kejaꞌa ya ni xnaꞌan ya nuu yɨvɨ ini veñuꞌun Israel ñuu yukan. So ni ka naa ini yɨvɨ un, ti ni ka kejaꞌa ka kaꞌan:
54 e voltou para Nazaré, cidade onde tinha morado. Enquanto ensinava na sinagoga, todos se admiravam e perguntavam: “De onde lhe vêm a sabedoria e o poder para realizar milagres?
55 ¿Ti ansu seꞌe chaa yokon yujnu un kuu chaa jaꞌa nu? Ti nana da kuu María. Ti ñani da ka kuu Jacobo, José, Simón jiin Judas.
55 Não é esse o filho do carpinteiro? Conhecemos Maria, sua mãe, e também seus irmãos, Tiago, José, Simão e Judas.
56 Ti suni jaꞌa kanchuku kuaꞌa da jiin yo jaꞌa naa yo. ¿Ko nanu ni jan skuaꞌa chaa jaꞌa taka jnuꞌun un nusa? ―kachi naa.
56 Todas as suas irmãs moram aqui, entre nós. Onde ele aprendeu todas essas coisas?”.
57 Siaꞌan ni ka ndeꞌe yɨvɨ un ya nanu ɨɨn chaa ndevaꞌa ni. Ja yukan kuu ja tu ni ka ndee nuu ya. Ko ni kachi Jesús jiin da:
57 E sentiam-se muito ofendidos. Então Jesus lhes disse: “Um profeta recebe honra em toda parte, menos em sua cidade e entre sua própria família”.
58 Ti ja yukan kuu ja tu ni saꞌa ya tɨjnɨ jniñu ñaꞌnu ñuu yukan, chi tu ni ka kandixia i ya.
58 E, por causa da incredulidade deles, realizou ali apenas uns poucos milagres.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 13, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.