Atos 13
Nuevo Testamento en mixteco de Yosondúa (MPMNT) vs NVT
1 Ñuu Antioquía ni ka iyo kuaꞌa yɨvɨ ni ka kandixia jnuꞌun Jesús. Tɨjnɨ yɨvɨ ni ka kaꞌan da, ti ni ka skuaꞌa da jnuꞌun Yandios. Yukan ni kaꞌiin Bernabé, Simón ja ni ka kaꞌan da “Chaa jnuu”, Lucio chaa ñuu Cirene, Saulo, jiin Manaén chaa ni kuu mani jiin Herodes, chi yukan ni jaꞌnu da.
1 Entre os profetas e mestres da igreja de Antioquia da Síria estavam Barnabé e Simeão, chamado Negro, Lúcio de Cirene, Manaém, que tinha sido criado com o rei Herodes Antipas, e Saulo.
2 Ɨɨn kɨvɨ ni ka ndututu tendɨꞌɨ chaa ka kandixia un, ka iyo ndicha da ja nakanajaa da Yandios naa da, ti ni kachi Espíritu Santo nuu da:
2 Certo dia, enquanto adoravam o Senhor e jejuavam, o Espírito Santo disse: “Separem Barnabé e Saulo para realizarem o trabalho para o qual os chamei”.
3 Yukan na ti ni ka iyo ndicha ini da, ni ka nakanajaa da Yandios. Ni ka chuxndee da ndaꞌa da sɨkɨ Bernabé jiin Saulo ja na kiꞌin saꞌa da jniñu un, ti ni ka kanxiaꞌu da naa da. Siaꞌan ni taji Espíritu Santo Bernabé jiin Saulo ja na saꞌa da jniñu un naa da.
3 Então, depois de mais jejuns e orações, impuseram as mãos sobre eles e os enviaram em sua missão.
4 Yukan kuu ja kuankoyo Bernabé jiin Saulo ñuu Seleucia. Yukan ni ka kɨvɨ da ɨɨn barco ti kuankoyo da ñuu Chipre, ja kande nuu mar un.
4 Enviados pelo Espírito Santo, eles desceram ao porto de Selêucia, de onde navegaram para a ilha de Chipre.
5 Ni jakoyo da ñuu Salamina, ja yɨndaꞌa Chipre. Ni ka kɨvɨ da veñuꞌun yɨvɨ Israel yukan, ti ni ka kaꞌan da jnuꞌun Yandios. Suni ni jaꞌan Juan chindee da Bernabé jiin Saulo.
5 Ali, na cidade de Salamina, foram às sinagogas judaicas e pregaram a palavra de Deus. João Marcos os acompanhava como assistente.
6 Ni ka kee da kuankoyo da ti ni jakoyo da ñuu Pafos. Yukan ni ka jini da ɨɨn chaa Israel nani Barjesús. Suni nani da Elimas chi kuu da ɨɨn chaa tasɨ. Ni xndaꞌu da yɨvɨ, chi ni kachi da ja kaꞌan da jnuꞌun Yandios vasu tu jini da.
6 Viajaram por toda a ilha até que, por fim, chegaram a Pafos, onde encontraram um feiticeiro judeu, um falso profeta chamado Barjesus.
7 Ni kuu mani da jiin Sergio Paulo, chaa ni taꞌu jniñu ñuu yukan. Sergio Paulo ni kuu ɨɨn chaa ndichi ñuu yukan. Ni kana Sergio Paulo Bernabé jiin Saulo ja kuni kunsoꞌo da jnuꞌun Yandios.
7 Ele acompanhava o governador Sérgio Paulo, um homem inteligente que convidou Barnabé e Saulo para visitá-lo, pois desejava ouvir a palavra de Deus.
8 Ko chaa tasɨ un tu kuni da ja na kaꞌan Bernabé jiin Saulo nuu Sergio Paulo, chi tu kuni da ja na kandixia chaa un jnuꞌun Jesús.
8 Mas Elimas, o feiticeiro (esse é o significado de seu nome), opôs-se a eles, na tentativa de impedir que o governador viesse a crer.
9 Ti Saulo, ja suni nani da Pablo, jiin inijnuni Espíritu Santo ni ndeꞌe vaꞌa da nuu chaa tasɨ un,
9 Cheio do Espírito Santo, Saulo, também conhecido como Paulo, encarou Elimas nos olhos
10 ti ni kachi da:
10 e disse: “Filho do diabo, cheio de toda espécie de engano e maldade e inimigo de tudo que é certo! Quando deixará de distorcer os caminhos retos do Senhor?
11 Vijna na ti xndichi Yandios roꞌo. Kukuaa ra ti tu kundeꞌe ra ja kuu tɨjnɨ kɨvɨ ―ni kachi Pablo.
11 Preste atenção, pois o Senhor colocou a mão sobre você para castigá-lo, e você ficará cego, sem conseguir ver a luz do sol por algum tempo”. No mesmo instante, neblina e escuridão cobriram-lhe os olhos e ele começou a tatear, suplicando que alguém o tomasse pela mão e o guiasse.
12 Ni jini Sergio Paulo nava ni jnaꞌan chaa tasɨ un, ti ni kejaꞌa da kandixia da Jesús, ti ni naa ini da jiin taka jnuꞌun Yandios ni ka kaꞌan Bernabé jiin Pablo.
12 Quando o governador viu o que havia acontecido, creu, muito admirado com o ensino a respeito do Senhor.
13 Pablo jiin uu ga jnaꞌan da, ni ka kee da ñuu Pafos, ni ka kɨvɨ da barco ti kuankoyo da ñuu Perge, ja kande nuu yɨndaꞌa ñuu Panfilia. Yukan ni xndoo Juan Bernabé jiin Pablo, ti ni nandeokuñɨ da ñuu Jerusalén.
13 Paulo e seus companheiros saíram de Pafos num navio e foram à Panfília, onde aportaram em Perge. Ali, João Marcos os deixou e voltou para Jerusalém.
14 Ni ka yaꞌa Pablo jiin uu ga chaa kuankoyo jiin da ñuu Perge, ti kuankoyo da ñuu Antioquía ja kande nuu yɨndaꞌa ñuu Pisidia. Ni jakoyo da yukan ɨɨn sábado, ni ka kɨvɨ da veñuꞌun nuu ka nchañuꞌun chaa Israel, ti ni ka nukoo da jiin yɨvɨ un.
14 Paulo e Barnabé prosseguiram para o interior, até Antioquia da Pisídia. No sábado, foram à sinagoga.
15 Xnakan ni ka kaꞌu da tutu ni chaa Moisés, ti sa ni ka kaꞌu da tutu ni ka chaa profeta, chaa kaꞌan ja kuu Yandios. Yukan ti sa ni ka taji chaa ka kuñaꞌnu veñuꞌun un ɨɨn chaa ni kaxjnuꞌun nuu Pablo jiin uu ga chaa un, ti ni kachi da:
15 Depois da leitura dos livros da lei e dos profetas, os chefes da sinagoga lhes mandaram um recado: “Irmãos, se vocês têm uma palavra de encorajamento para o povo, podem falar”.
16 Ni ndokuɨñɨ Pablo, ti ni saꞌa da seña jiin ndaꞌa da ja na kasɨ yuꞌu yɨvɨ un, ti ni kachi da:
16 Então Paulo ficou em pé, levantou a mão para pedir silêncio e começou a falar: “Homens de Israel e gentios tementes a Deus, ouçam-me!
17 Ni nakaji Yandios jnaꞌan yo najanaꞌan, ti ni ka nchañuꞌun da ya. Ni chindee ya maa da na ni kanchuku da ñuu Egipto, chi ni ka nakaya xaan da. Yukan ti ni keniꞌin Yandios maa da ñuu Egipto, chi kuu saꞌa Yandios nasa kuni maa ya.
17 “O Deus desta nação de Israel escolheu nossos antepassados e fez que se multiplicassem e se fortalecessem durante o tempo em que ficaram no Egito. Então, com braço poderoso, ele os tirou da escravidão.
18 Ni jaꞌa ya jnuꞌun ja na saꞌa yɨvɨ un nava kuu ini i nuu ñuꞌun teꞌe un ja kuu uu xiko kuiya.
18 Ele suportou seu comportamento durante os quarenta anos em que andaram sem rumo pelo deserto.
19 Ni jaa ɨɨn kɨvɨ nu ni ka kɨvɨ da ñuu Canaán. Ni chindee Yandios maa da, ti ni ka xnaa da uxia ñuu naꞌnu yukan. Ti ñuu yukan ni ka kuñaꞌnu nuu uu ga ñuu, ko Yandios ni jaꞌa ndɨꞌɨ ya ñuꞌun un nuu da naa da.
19 Destruiu sete nações em Canaã e deu seu território a Israel como herança.
20 Ni kunchuku da yukan kuun ciento uu xiko uxi kuiya, ti ni kachi Yandios ja na taꞌu chaa kuu juez jniñu nuu yɨvɨ un undi kɨvɨ ni kii Samuel.
20 Tudo isso levou cerca de quatrocentos e cinquenta anos. “Depois, Deus lhes deu juízes para governá-los até o tempo do profeta Samuel.
21 Nɨ kuiya ni chaku Samuel, ni ka jikantaꞌu yɨvɨ un nuu Yandios ja na koo ɨɨn chaa kañaꞌnu taꞌu jniñu nuu da naa da. Yukan ti ni jaꞌa ya jnuꞌun ni kii Saúl, seꞌe Cis, ni kuu da chaa ni taꞌu jniñu nuu yɨvɨ un. Ni kuu da ɨɨn jnaꞌan Benjamín. Ni taꞌu Saúl jniñu nuu yɨvɨ un nuu uu xiko kuiya.
21 Então o povo pediu um rei, e ele lhes deu Saul, filho de Quis, homem da tribo de Benjamim, e ele reinou por quarenta anos.
22 Ni keniꞌin Yandios Saúl.
22 Mas Deus removeu Saul e colocou em seu lugar Davi, a respeito de quem Deus disse: ‘Davi, filho de Jessé, é um homem segundo o meu coração; fará tudo que for da minha vontade’.
23 Na kɨvɨ ni yaꞌa ni kachi Yandios: “Jaa ɨɨn kɨvɨ ja koo ɨɨn jnaꞌan David, ti chaa un nama sɨkɨ yɨvɨ ti ketaꞌu i”, ni kachi ya.
23 “E Jesus, um dos descendentes de Davi, é o salvador que Deus concedeu a Israel, conforme sua promessa!
24 Tu jaꞌi kejaꞌa Jesús kaꞌan ya jnuꞌun Yandios na ni kaꞌan Juan ja na nakani ini yɨvɨ Israel nuu kuachi i, ti na kuanducha i.
24 Antes da vinda de Jesus, João Batista anunciou que todo o povo de Israel precisava se arrepender e ser batizado.
25 Kuan kuyajni kɨvɨ ja xndiꞌi Juan jniñu da, ti ni kachi da nuu yɨvɨ: “Ka ndatu ra ɨɨn chaa kuñaꞌnu ga, ti ka ndoꞌo ini ra ja ruꞌu kuu, ansu ruꞌu kuu, ko kuan kuyajni chaa chaa un, ti taꞌu da jniñu ñaꞌnu ga. Yukan kuu ja tu kejnaꞌan ri jiin da, chi tu kuñaꞌnu ga ri”, ni kachi Juan ―kachi Pablo.
25 Quando João estava concluindo seu trabalho, perguntou: ‘Vocês pensam que eu sou o Cristo? Não sou! Mas ele vem em breve, e não sou digno sequer de desamarrar as correias de suas sandálias’.
26 Siin Pablo kaꞌan da:
26 “Irmãos, vocês que são filhos de Abraão e também vocês gentios tementes a Deus, esta mensagem de salvação foi enviada a nós.
27 Sábado taka semana, ka skuaꞌa yɨvɨ ñuu Jerusalén jiin taka chaa ka taꞌu jniñu un, tutu ni ka saꞌa profeta janaꞌan, ko tu ka chaku ini ra taka jnuꞌun ka skuaꞌa ra. Yukan kuu ja ni ka siuku i jnuꞌun ni ka skuaꞌa ra un, chi tu ni ka nakuni ra na chaa ni kuu Jesús, ti ni ka xndichi ra ya.
27 O povo de Jerusalém e seus líderes não reconheceram que Jesus era aquele a respeito de quem os profetas haviam falado. Em vez disso, eles o condenaram e, ao fazê-lo, cumpriram as palavras dos profetas, que são lidas todos os sábados.
28 Ni ka jini ra ja tu ni iyo kuachi Jesús, ko ni ka ndoꞌo ini i ja kaꞌni ra ya. Ni ka kaꞌan ra jiin Pilato ja na kaꞌni da ya.
28 Não encontraram motivo legal para executá-lo, mas, ainda assim, pediram a Pilatos que o matasse.
29 Kuaꞌa ja ni ka saꞌa i jiin Jesús, ti ni ka jaꞌni ra ya nava ni ka kachi profeta najanaꞌan. Yukan ti ni ka kuniꞌin ra Jesús ndaꞌa cruz un, ti ni ka chunduji ra ya.
29 “Depois de cumprirem tudo que as profecias diziam a respeito dele, eles o tiraram da cruz e o colocaram num túmulo,
30 Ko ni jaꞌa Yandios jniñu nuu ya ti ni naxndoto ya Jesús nuu ñujiꞌi un.
30 mas Deus o ressuscitou dos mortos.
31 Tɨjnɨ kɨvɨ ni ka jini ndajaꞌa Jesús un ja chaku ya. Chaa un ni ka yaku jiin ya na kɨvɨ ni kee ya ñuu Galilea, ti ni nandeokuñɨ ya ñuu Jerusalén. Ni ka kachi chaa un ja ni ka jini da ya ―ni kachi Pablo.
31 E, por muitos dias, ele apareceu àqueles que o tinham acompanhado da Galileia para Jerusalém. Agora eles são suas testemunhas diante do povo.
32 Siin Pablo kaꞌan da, ti ni kachi da:
32 “Estamos aqui para trazer a vocês esta boa-nova. A promessa foi feita a nossos antepassados,
33 Ja ka jini yo vijna ja ni siuku Yandios nava ni kachi ya, chi ni jaꞌa ya jniñu ñaꞌnu nuu Jesús, ti ni naxndoto tuku ya Jesús. Nuu Salmo kuu uu ni chiso David nava ni kachi Yandios ja nava jnaꞌan Jesús na ni kachi ya: “Roꞌo kuu seꞌe ri, ti vijna ni stuu ri roꞌo nuu yɨvɨ, ti na kuni yɨvɨ ja seꞌe ri kuu ra”, ni kachi ya.
33 e agora Deus a cumpriu para nós, os descendentes deles, ao ressuscitar Jesus. É isto que o segundo salmo diz a respeito dele: ‘Você é meu Filho; hoje eu o gerei’.
34 Iyo nuu yoso ɨnga jnuꞌun ja ni kaꞌan Yandios jiin Jesús na ni kachi ya: “Chindee ri roꞌo nava ni kachi ri nuu David.” Siaꞌan ni kachi Yandios, chi kuaꞌa ya jniñu nuu Jesús ti naxndoto ya Jesús nuu ñujiꞌi un, chi tu ni jaꞌa Yandios jnuꞌun ja teꞌyu yɨkɨ kuñu Jesús.
34 Pois Deus havia prometido ressuscitá-lo dos mortos, para que jamais apodrecesse no túmulo. Ele disse: ‘Eu lhes darei as bênçãos sagradas que prometi a Davi’.
35 Ti iyo nuu yoso ɨnga jnuꞌun ja ni kaꞌan David ja ndoo na jnaꞌan Jesús na ni kachi da: “Yandios, tu kuaꞌa ni jnuꞌun ja teꞌyu yɨkɨ kuñu seꞌe ni, ja kin saꞌa jniñu ñaꞌnu”, siaꞌan ni kachi da.
35 Em outro salmo, ele explicou de modo mais direto: ‘Não permitirás que o teu Santo apodreça no túmulo’.
36 Na ni kuncha David ñuyɨvɨ jaꞌa, ni saꞌa da nava ni kachi Yandios, ti ni jaa ɨɨn kɨvɨ ja ni jiꞌi da. Ñunduji da nuu ka ñunduji jnaꞌan da najanaꞌan, ti ni teꞌyu yɨkɨ kuñu da.
36 Não se trata de uma referência a Davi, porque, depois que Davi fez a vontade de Deus em sua geração, morreu e foi sepultado com seus antepassados, e seu corpo apodreceu.
37 Siaꞌan ni jnaꞌan David, ko nuu Jesús ni jaꞌa Yandios ɨɨn jniñu nuu ya, ni naxndoto tuku ya Jesús, ti tu ni teꞌyu yɨkɨ kuñu ya.
37 É uma referência a outra pessoa, a alguém a quem Deus ressuscitou e cujo corpo não apodreceu.
38 Kuni ri ja na kuni ra naa ra ja maa Jesús kuu ja kenchaa kuachi yo.
38 “Ouçam, irmãos! Estamos aqui para proclamar que, por meio de Jesus, há perdão para os pecados.
39 Undi vijna tu jaꞌi ketaꞌu ra vasu ni ka jandatu ra taka jnuꞌun Yandios ni chiso Moisés. Ko vijna ti Jesús kuu ja kenchaa kuachi ra naa ra, ti nanitaꞌu ra nu na kandixia ra ya naa ra.
39 Todo o que nele crê é declarado justo diante de Deus, algo que a lei de Moisés jamais pôde fazer.
40 Koto ra maa ra naa ra nava tu jnaꞌan ra nava kaꞌan jnuꞌun ni ka chiso profeta najanaꞌan. Ni kachi da:
40 Por isso, tomem cuidado para que não se apliquem a vocês as palavras dos profetas:
41 Ko ruꞌu ja kuu Yandios, nu na saꞌa ri ɨɨn jniñu ñaꞌnu, ti naa ini ra naa ra ti kuū ra.
41 ‘Olhem, zombadores; fiquem admirados e morram! Pois faço algo em seus dias, algo em que vocês não acreditariam mesmo que lhes contassem’”.
42 Yukan ti nu kuan kee Pablo jiin uu ga chaa un, ti ni ka kachi yɨvɨ un jiin da ja na kinkoyo tuku da ɨnga semana, ti na kaꞌan tuku da jnuꞌun un.
42 Quando Paulo e Barnabé estavam saindo da sinagoga, o povo pediu que voltassem a falar dessas coisas na semana seguinte.
43 Nu ni ndɨꞌɨ yɨvɨ ni ka jicha veñuꞌun un, kuaꞌa yɨvɨ Israel ni ka ndikun da Pablo jiin Bernabé. Suni ni ka ndikun yɨvɨ ka ñavaꞌa jnuꞌun chaa Israel. Ti ni kachi Pablo jiin Bernabé nuu yɨvɨ un ja nɨ ini nɨ añu i na kundikun i ichi Yandios.
43 Muitos judeus e gentios devotos convertidos ao judaísmo seguiram Paulo e Barnabé, que insistiam com eles para que continuassem a confiar na graça de Deus.
44 Nu ni jaa ɨnga sábado, ti ni ka ndututu kuaꞌa xaan ga yɨvɨ ñuu un ja ka kuni i kunsoꞌo i jnuꞌun Yandios.
44 No sábado seguinte, quase toda a cidade compareceu para ouvir a palavra do Senhor.
45 Uu chaa Israel, tu ni ka jajnaꞌan ini ja ni ka jini da ja kuaꞌa xaan yɨvɨ un ni ka ndututu, ti ni ka kuu kuasun ini da. Yukan ti ni ka kachi da ja tu vaꞌa jnuꞌun ni ka kaꞌan Pablo jiin uu ga chaa un, ti ni ka kejaꞌa ka kananchaa da Pablo jiin uu ga chaa ka jika jiin da un.
45 Quando alguns dos judeus viram as multidões, ficaram com inveja, de modo que difamaram Paulo e contestavam tudo que ele dizia.
46 Pablo jiin Bernabé, tu ni ka yuꞌu da, ti ni ka kejaꞌa da ka kaꞌan da nuu yɨvɨ un, ti ni ka kachi da:
46 Então Paulo e Barnabé se pronunciaram corajosamente, dizendo: “Era necessário que pregássemos a palavra de Deus primeiro a vocês, judeus. Mas, uma vez que vocês a rejeitaram e não se consideraram dignos da vida eterna, agora vamos oferecê-la aos gentios.
47 Yukan kuu ja na kinkoyo ri nuu kaꞌiin yɨvɨ ɨnga nación, chi undi janaꞌan ni kachi Yandios:
47 Pois foi isso que o Senhor nos ordenou quando disse: ‘Fiz de você uma luz para os gentios, para levar a salvação até os lugares mais distantes da terra’”.
48 Nu ni ka jinisoꞌo yɨvɨ ɨnga nación kaꞌiin un taka jnuꞌun ni kaꞌan Pablo, ni ka kusɨɨ ini ti ni ka kachi:
48 Quando ouviram isso, os gentios se alegraram e agradeceram ao Senhor por essa mensagem, e todos que haviam sido escolhidos para a vida eterna creram.
49 Yukan ti taka chaa un ni ka kaꞌan da jnuꞌun Yandios nɨ ñuu yukan.
49 Assim, a palavra do Senhor se espalhou por toda aquela região.
50 Yukan kaꞌiin tɨjnɨ ñasɨꞌɨ ka siuku ndaa jnuꞌun chaa Israel. Nɨnɨ ka jaꞌan ña veñuꞌun Israel, ka kanajaa ña Yandios. Ti chaa Israel un ni ka kejaꞌa ka kaꞌan jiin ñasɨꞌɨ un, jiin chaa ka kuñaꞌnu ñuu un, ti ni ka ndondaa da sɨkɨ Pablo jiin Bernabé. Yukan ti ni saꞌa yɨvɨ un ja na kondoꞌo Pablo jiin Bernabé, chi tu ni ka jajnaꞌan ini, ti ni ka keniꞌin da kuankoyo da.
50 Então os judeus, instigando as mulheres religiosas influentes e as autoridades da cidade, provocaram uma multidão contra Paulo e Barnabé e os expulsaram dali.
51 Yukan ti Pablo jiin Bernabé, ni ka kɨsɨ da tɨkacha jaꞌa da nuu yɨvɨ un. Yukan ni kuu seña ja tu ni ka jantaꞌu yɨvɨ un maa da. Ni ka kee da ti kuankoyo da ñuu Iconio.
51 Eles, porém, sacudiram o pó dos pés em sinal de reprovação e foram à cidade de Icônio.
52 Yukan ti taka yɨvɨ ni ka kandixia ñuu Antioquía un ni ka kusɨɨ ini i, chi ja ni chaa Espíritu Santo kancha ya jiin i naa i.
52 E os discípulos estavam cheios de alegria e do Espírito Santo.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 13, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.