1 Reis 22
mkw (MKW) vs ARIB
1 Na manima ya mambu yina lutaka, Isayeli na Alame nwanaka ve mvita, bamvula tatu.
1 Passaram-se três anos sem haver guerra entre a Síria e Israel.
2 Na mvula ya tatu, Yosafate, ntinu ya Yuda kwendaka tala Akabe, ntinu ya Isayeli.
2 No terceiro ano, porém, desceu Jeosafá, rei de Judá, a ter com o rei de Israel.
3 Ntinu ya Isayeli tubaka na bisadi ya yandi: «Beno zaba ti mbanza Lamote yina kele na Ngalaade kele ya beto. Samu na yinki beto ke na kukekama na kubotola yawu na maboko ya ntinu ya Alame?»
3 E o rei de Israel disse aos seus servos: Não sabeis vós que Ramote-Gileade é nossa, e nós estamos quietos, sem a tomar da mão do rei da Síria?
4 Na yina, Akabe tubaka na Yosafate: «Nge me ndima na kukwenda na munu na kwenda nwana mvita samu na kubotola mbanza Lamote ya Ngalaade?» Yosafate vutulaka na ntinu ya Isayeli: «Beto na nge kele muntu mosi, bantu ya munu kele mpe bantu ya nge, bampunda ya munu kele mpe ya nge.»
4 Então perguntou a Jeosafá: Irás tu comigo à peleja, a Ramote-Gileade? Respondeu Jeosafá ao rei de Israel: Como tu és sou eu, o meu povo como o teu povo, e os meus cavalos como os teus cavalos.
5 Yosafate tubaka dyaka na ntinu ya Isayeli: «Mulemvo ya nge, yufula ntete yinki Yave ke na kutuba.»
5 Disse mais Jeosafá ao rei de Israel: Rogo-te, porém, que primeiro consultes a palavra do Senhor.
6 Na manima, ntinu ya Isayeli kutikisaka keba ve mimbikudi bankama yiya (400) mpe yandi yufulaka bawu: «Mu lenda kwenda nwanisa mbanza Lamote ya Ngalaade to mu bika?» Mimbikudi yina vutulaka: «Nge lenda kwenda samu ti Yave ke yekula mbanza yina na maboko ya nge.»
6 Então o rei de Israel ajuntou os profetas, cerca de quatrocentos homens, e perguntou-lhes: Irei à peleja contra Ramote-Gileade, ou deixarei de ir? Responderam eles: Sobe, porque o Senhor a entregará nas mãos do rei.
7 Kasi Yosafate yufulaka: «Awa kele dyaka ve na mumbikudi ya Yave yina beto lenda yufula luzolo ya Yave?»
7 Disse, porém, Jeosafá: Não há aqui ainda algum profeta do Senhor, ao qual possamos consultar?
8 Ntinu ya Isayeli vutulaka na Yosafate: «Mumbikudi ya nkaka kele samu na kuyufula Yave. Nkumbu ya yandi Mika, mwana ya Yimela, kasi mu ke zolaka yandi ve, samu ti yandi ke tubaka kaka mambu ya yimbi samu na munu, kasi ya mbote ve.» Yosafate tubaka: «Ntinu, kutuba ve mutindu yina.»
8 Então disse o rei de Israel a Jeosafá: Ainda há um homem por quem podemos consultar ao Senhor-Micaías, filho de Inlá; porém eu o odeio, porque nunca profetiza o bem a meu respeito, mas somente o mal. Ao que disse Jeosafá: Não fale o rei assim.
9 Ntinu ya Isayeli tumisaka muntu mosi ya mfunu yina ke salaka ya yandi na kutuba: «Kwenda bokila na nswalu Mika, mwana ya Yimela.»
9 Então o rei de Israel chamou um eunuco, e disse: Traze-me depressa Micaías, filho de Inlá.
10 Ntinu ya Isayeli mpe Yosafate, ntinu ya Yuda vwandaka ya kuvwanda na bakiti ya bawu ya kintinu na binkuti ya bawu ya kintinu. Bawu vwandaka na nkotolo ya mbanza Samaliya mpe mimbikudi nyonso vwandaka tutuka na mantwala ya bawu.
10 Ora, o rei de Israel e Jeosafá, rei de Judá, vestidos de seus trajes reais, estavam assentados cada um no seu trono, na praça à entrada da porta de Samária; e todos os profetas profetizavam diante deles.
11 Sidekya, mwana ya Kenaana yidikaka mampoka ya bisengo mpe yandi tubaka: «Yave ke na kutuba: “Na mampoka yayi, nge ke nunga bantu ya Alame mpe nge ke manisa na kufwa bawu nyonso.”»
11 E Zedequias, filho de Quenaaná, fez para si uns chifres de ferro, e disse: Assim diz o Senhor: Com estes ferirás os sírios, até que sejam consumidos.
12 Mimbikudi nyonso vwandaka tuba mutindu mosi: «Nge lenda kwenda nwanisa bantu ya mbanza Lamote ya Ngalaade. Nge ke nunga, samu ti Yave ke yekula mbanza yina na maboko ya ntinu.»
12 Do mesmo modo também profetizavam todos os profetas, dizendo: Sobe a Ramote-Gileade, e serás bem sucedido; porque o Senhor a entregará nas mãos do rei.
13 Ntumwa yina kwendaka bokila Mika tubaka na yandi: «Mimbikudi nyonso ke na kutuba mambu ya mbote samu na ntinu. Mulemvo ya nge, mambu yina nge ke tuba vwanda mutindu mosi na ya mimbikudi yina, nge fwana tuba mambu ya mbote.»
13 O mensageiro que fora chamar Micaías falou-lhe, dizendo: Eis que as palavras dos profetas, a uma voz, são favoráveis ao rei; seja, pois, a tua palavra como a de um deles, e fala o que é bom.
14 Mika vutulaka: «Na Nkumbu ya Yave, Nzambi ya moyo, mu ke tuba kaka mambu yina Yave ke zabisa munu na kutuba!»
14 Micaías, porém, disse: Vive o Senhor, que o que o Senhor me disser, isso falarei.
15 Ntangu Mika kumaka na sika ya ntinu, ntinu yufulaka yandi: «Mika, beto lenda kwenda nwanisa mbanza Lamote ya Ngalaade to beto bika?» Mika vutulaka: «Kwenda, nge ke nunga samu ti Yave ke yekula mbanza yina na maboko ya ntinu.»
15 Quando ele chegou à presença do rei, este lhe disse: Micaías, iremos a Ramote-Gileade à peleja, ou deixaremos de ir? Respondeu-lhe ele: Sobe, e serás bem sucedido, porque o Senhor a entregará nas mãos do rei.
16 Kasi ntinu tubaka na yandi: «Bambala yikwa mu ke tuba na nge na kudya ndefi, samu na kuzabisa munu kaka butsyelika na Nkumbu ya Yave?»
16 E o rei lhe disse: Quantas vezes hei de conjurar-te que não me fales senão a verdade em nome do Senhor?
17 Na yina, Mika vutulaka:
17 Então disse ele: Vi todo o Israel disperso pelos montes, como ovelhas que não têm pastor; e disse o Senhor: Estes não têm senhor; torne cada um em paz para sua casa.
18 Ntinu ya Isayeli tubaka na Yosafate: «Mu zabisaka nge ve ti yandi ke bikulaka kaka mambu ya yimbi samu na munu? Yandi ke bikulaka ve mambu ya mbote.»
18 Disse o rei de Israel a Jeosafá: Não te disse eu que ele não profetizaria o bem a meu respeito, mas somente o mal?
19 Kasi Mika tubaka dyaka: «Kuwa mambu ya Yave: “mu talaka Yave ya kuvwanda na kiti ya yandi ya kintinu mpe binwani nyonso ya mazulu vwandaka ya kutelama pene-pene ya yandi, ba ya nkaka na lweka ya lubakala, ba ya nkaka na lumoso.”»
19 Micaías prosseguiu: Ouve, pois, a palavra do Senhor! Vi o Senhor assentado no seu trono, e todo o exército celestial em pé junto a ele, à sua direita e à sua esquerda.
20 Mpe Yave tubaka: «nani lenda kwenda vuna Akabe, samu ti yandi kwenda na mvita ya Lamote ya Ngalaade, samu ti yandi kufwa na mvita? Mbazi mosi tubaka mutindu yayi, ya nkaka tubaka mutindu ya nkaka.»
20 E o Senhor perguntou: Quem induzirá Acabe a subir, para que caia em Ramote-Gileade? E um respondia de um modo, e outro de outro.
21 Na yina, mpeve mosi basikaka, mpe yawu kwizaka talana na mantwala ya Yave, mpe yawu tubaka: «ni munu ke kwenda vuna yandi.» Mpe Yave tubaka: «na wapi mutindu?»
21 Então saiu um espírito, apresentou-se diante do Senhor, e disse: Eu o induzirei. E o Senhor lhe perguntou: De que modo?
22 Mpe mpeve yango vutulaka: «Mu ke kwenda mpe mu ke vwanda munu mosi mpeve ya luvunu na bayinwa ya mimbikudi nyonso ya Akabe.» Yave tubaka: «Nge ke vuna yandi, nge ke lenda. Kwenda mpe nge sala yawu.»
22 Respondeu ele: Eu sairei, e serei um espírito mentiroso na boca de todos os seus profetas. Ao que disse o Senhor: Tu o induzirás, e prevalecerás; sai, e faze assim.
23 Mika tubaka dyaka: «Ntangu yayi, Yave me tula mpeve ya luvunu na bayinwa ya mimbikudi ya nge nyonso. Ya tsyelika, Yave me baka lukanu ya kufidisa nge mambu ya yimbi.»
23 Agora, pois, eis que o Senhor pôs um espírito mentiroso na boca dentes da casa dele; sim, tornarei a tua casa como a casa de respeito de ti.
24 Sidekya, mwana ya Kenaana belamaka na Mika mpe bulaka yandi mbata na dibundi na kutuba: «Wapi mutindu mpeve ya Yave me basika na munu samu na kwiza tuba na nge?»
24 Então Zedequias, filho de Quenaaná, chegando-se, feriu a Micaías na face e disse: Por onde passou de mim o Espírito do Senhor para falar a ti?
25 Mika vutulaka: «Ee! Nge ke zaba yawu kilumbu yina nge ke banda na kwendaka kota kivinga ni kivinga samu na kubumbama.»
25 Respondeu Micaías: Eis que tu o verás naquele dia, quando entrares numa câmara interior, para te esconderes.
26 Kaka na ntangu yina, ntinu ya Isayeli tubaka: «Beno kanga Mika samu na kunata yandi na sika ya Amone, mfumu ya mbanza mpe na sika Yowase, mwana ya ntinu.»
26 Então disse o rei de Israel: Tomai Micaías, e tornai a levá-lo a Amom, o governador da cidade, e a Joás, filho do rei,
27 Nge ke tuba na bawu ntinu me tuba mutindu yayi: «Beno tula muntu yayi na boloko, beno ke pesa yandi kaka mwa dimpa ya kuyuma na mwa maza ya kunwa tii ntangu yina mu ke vutuka na manima ya kununga mvita.»
27 dizendo-lhes: Assim diz o rei: Metei este homem no cárcere, e sustentai-o a pão e água, até que eu volte em paz.
28 Mika tubaka: «Beto ke tala, kana nge vutuka na kati ya kununga, yawu zola kutuba ti Yave tubaka ve na yinwa ya munu.» Yandi tubaka dyaka: «Bantu nyonso, beno kuwa munu.»
28 Replicou Micaías: Se tu voltares em paz, o senhor não tem falado por mim. Disse mais: Ouvi, povos todos!
29 Ntinu ya Isayeli mpe Yosafate, ntinu ya Yuda, bawu kwendaka nwanisa bantu ya mbanza Lamote ya Ngalaade
29 Assim o rei de Israel e Jeosafá, rei de Judá, subiram a Ramote-Gileade.
30 Ntinu ya Isayeli tubaka na Yosafate: «Mu ke soba mvwatulu samu ti bantu kuzaba munu ve, samu na kukwenda na mvita. Kasi nge, lwata kinkuti ya nge ya kintinu. Akabe sobaka mvwatulu samu ti bantu kuzaba yandi ve mpe yandi kwendaka na mvita.»
30 E disse o rei de Israel a Jeosafá: Eu me disfarçarei, e entrarei na peleja; tu, porém, veste os teus trajes reais. Disfarçou-se, pois, o rei de Israel, e entrou na peleja.
31 Ntinu ya Alame pesaka ntumunu yayi na makumi tatu na zole ya bamfumu ya binwani, bayina ke nataka bapusu-pusu ya mvita, yandi tubaka: «Beno nwanisa ata muntu ya nkaka ve, kaka ntinu ya Isayeli.»
31 Ora, o rei da Síria tinha ordenado aos capitães dos carros, que eram trinta e dois, dizendo: Não pelejeis nem contra pequeno nem contra grande, senão só contra o rei de Israel.
32 Ntangu bamfumu ya binwani, bayina ke nataka bapusu-pusu ya mvita talaka Yosafate, bawu tubaka: «Ya tsyelika, yandi yayi, ni ntinu ya Isayeli.» Bawu landaka yandi samu na kunwanisa yandi, kasi Yosafate bandaka na kulooka.
32 E sucedeu que, vendo os capitães dos carros a Jeosafá, disseram: Certamente este é o rei de Israel. Viraram-se, pois, para pelejar com ele, e Jeosafá gritou.
33 Na yina, bamfumu yango ya binwani bakulaka ti ya vwandaka ve ntinu ya Isayeli mpe bawu bikaka na kulanda yandi.
33 Vendo os capitães dos carros que não era o rei de Israel, deixaram de segui-lo.
34 Na manima, kinwani mosi ya yinsi ya Alame kubulaka na munani ya yandi kaka mutindu yina. Dyonga ya yandi kwendaka kota ntinu ya Isayeli na kati-kati ya mwa bima ya kinwanunu yina ke kebaka ntulu. Na yina, ntinu tubaka na kinati pusu-pusu ya yandi ya mvita: «Baluka mpe basisa munu na kisika yayi ya mvita samu ti mu me lwala.»
34 Então um homem entesou o seu arco, e atirando a esmo, feriu o rei de Israel por entre a couraça e a armadura abdominal. Pelo que ele disse ao seu carreteiro: Dá volta, e tira-me do exército, porque estou gravemente ferido.
35 Kasi kilumbu yina, mvita vwandaka ngolo mingi mpe ntinu vwandaka kaka na kati ya pusu-pusu ya yandi ya mvita na kisika yina vwandaka talasana na binwani ya Alame. Na nkokila ya kilumbu yina, ntinu kufwaka mpe menga ya yandi vwandaka tanga na kati ya pusu-pusu ya yandi ya mvita.
35 E a peleja tornou-se renhida naquele dia; contudo o rei foi sustentado no carro contra os sírios; porém à tarde ele morreu; e o sangue da ferida corria para o fundo do carro.
36 Ntangu kotaka mpe bantu vwandaka looka mutindu yayi: «Konso muntu vutuka na mbanza yandi! Konso muntu vutuka na yinsi ya yandi!»
36 Ao pôr do sol passou pelo exército a palavra: Cada um para a sua cidade, e cada um para a sua terra!
37 Ni mutindu yina ntinu kufwaka, ba nataka nzutu ya yandi na Samaliya,
37 Morreu, pois, o rei, e o levaram para Samária, e ali o sepultaram.
38 Ntangu bantu vwandaka sukula pusu-pusu ya mvita ya Akabe na kizinga yina kele na Samaliya, bayimbwa vwandaka pela menga ya Akabe mpe bakento ya kindumba vwandaka yobila kuna, yawu salamaka mutindu vwandilaka mambu ya Yave.
38 E lavaram o seu carro junto ao tanque de Samária, e os cães lamberam-lhe o sangue, conforme a palavra que o Senhor tinha dito; ora, as prostitutas se banhavam ali.
39 Mambu ya nkaka ya Akabe, nyonso yina yandi salaka, yinzo yina yandi tungaka yina ba bongisaka na meno ya nzawu mpe bambanza nyonso yina yandi tungaka, yawu kele ya kusonama na kati ya dibuku ya kinkulu ya bantinu ya Isayeli.
39 Quanto ao restante dos atos de Acabe, e a tudo quanto fez, e à casa de marfim que construiu, e a todas as cidades que edificou, porventura não estão escritos no livro das crônicas dos reis de Israel?
40 Akabe kufwaka mpe ni mwana ya yandi Akazya yalaka na kisika ya yandi.
40 Assim dormiu Acabe com seus pais. E Acazias, seu filho, reinou em seu lugar.
41 Na mvula ya yiya ya kintinu ya Akabe, ntinu ya Isayeli, Yosafate mwana ya Asa kumaka ntinu ya Yuda.
41 Ora, Jeosafá, filho de Asa, começou a reinar sobre Judá no quarto ano de Acabe, rei de Israel.
42 Yosafate vwandaka na bamvula makumi tatu na tanu ntangu yandi kumaka ntinu, yandi yalaka na Yelusalemi bamvula makumi zole na tanu. Nkumbu ya mama ya yandi vwandaka Azuba, mwana ya Sili.
42 Era Jeosafá da idade de trinta e cinco anos quando começou a reinar, e reinou vinte e cinco anos em Jerusalém. Era o nome de sua mãe Azuba, filha de Sili.
43 Na mambu nyonso, Yosafate vwandaka landa nzila ya tata ya yandi Asa. Yandi bikaka yawu ve mpe vwandaka sadila mambu ya kudedama na mantwala ya Yave.
43 E andou em todos os caminhos de seu pai Asa; não se desviou deles, mas fez o que era reto aos olhos do Senhor.
44 Kasi bisika ya lusambulu yina kele na zulu ya myongo vwandaka kaka. Bantu vwandaka tatamana na kupesaka minkayulu mpe na kuyokaka maaka ya nsunga ya mbote na bisika ya kuzangama.
44 Todavia os altos não foram tirados e o povo ainda sacrificava e queimava incenso nos altos.
45 Yosafate vwandaka zinga na kizunu na ntinu ya Isayeli.
45 E Jeosafá teve paz com o rei de Israel.
46 Mambu ya nkaka ya Yosafate, mambu yina me tadila kibakala ya yandi, bamvita yina yandi vwandaka nwana, yawu kele ya kusonama na kati ya dibuku ya kinkulu ya bantinu ya Yuda.
46 Quanto ao restante dos atos de Jeosafá, e ao poder que mostrou, e como guerreou, porventura não estão escritos no livro das crônicas dos reis de Judá?
47 Yandi manisaka na kufwa bantu nyonso yina vwandaka sadila kindumba ya longo yina tatamanaka na ntangu ya tata ya yandi Asa.
47 Também expulsou da terra o restante dos sodomitas, que ficaram nos dias de seu pai Asa
48 Bantu ya Edome vwandaka ve na ntinu na ntangu yina. Bawu vwandaka kaka na mfumu ya kizunga.
48 Nesse tempo não havia rei em Edom; um vice-rei governava.
49 Yosafate sadisaka babwatu ya nene na Talesise samu na kwenda baka wolo na Ofile. Kasi yandi kwendaka ve samu ti babwatu ya nene yina mwanganaka na Esiwone-Ngebele.
49 E Jeosafá construiu navios de Társis para irem a Ofir em busca de ouro; porém não foram, porque os navios se quebraram em Eziom-Geber.
50 Na yina, Akazya, mwana ya Akabe tubaka na Yosafate: «bika ti bisadi ya munu kwenda na kati ya babwatu ya nene na bisadi ya nge, kasi Yosafate mangaka.»
50 Então Acazias, filho de Acabe, disse a Jeosafá: Vão os meus servos com os teus servos nos navios. Jeosafá, porém, não quis.
51 Ntangu Yosafate kufwaka, ba tulaka yandi na ndyamu, kuna na Mbanza ya Davidi, tata ya yandi, kisika mosi na bankooko ya yandi yina kufwaka. Ni mwana ya yandi Yolame kumaka ntinu na kisika ya yandi.
51 Depois Jeosafá dormiu com seus pais, e foi sepultado junto a eles na cidade de Davi, seu pai. E em seu lugar reinou seu filho Jeorão.
52 Akazya, mwana ya Akabe kumaka ntinu ya Isayeli. Yandi yalaka na Samaliya na mvula ya kumi na nsambwadi ya kintinu ya Yosafate, ntinu ya Yuda. Akazya yalaka Isayeli bamvula zole.
52 Ora, Acazias, filho de Acabe, começou a reinar em Samaria no ano dezessete de Jeosafá, rei de Judá, e reinou dois anos sobre Israel.
53 Yandi salaka mambu ya yimbi na ntadisi ya Yave. Akazya landaka nzila ya tata ya yandi, ya mama ya yandi, mpe ya nkooko ya yandi Yelobowame, mwana ya Nebate yina kotisaka Isayeli na masumu.
53 E fez o que era mau aos olhos do Senhor; porque andou no caminho de seu pai, como também no caminho de sua mãe, e no caminho de Jeroboão, filho de Nebate, que fez Israel pecar.
54 Yandi vwandaka sadila mpe vwandaka sambila nzambi Baale. Yandi salaka ti Yave, Nzambi ya Isayeli kuzwa nkele mutindu salaka tata ya yandi.
54 Serviu a Baal, e o adorou, provocando à ira o Senhor Deus de Israel, conforme tudo quanto seu pai fizera.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar 1 Reis 22, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.