1 Reis 1
mkw (MKW) vs NVT
1 Ntinu Davidi vwandaka me nuna mingi. Ba vwandaka fukila yandi bilele, kasi yandi vwandaka kuzwa tiya ve.
1 O rei Davi já estava muito idoso e, por mais cobertores que pusessem sobre ele, não se aquecia.
2 Bisadi ya yinzo ya ntinu tubaka na ntinu: «Bika ti ba sosila nge ndumba yina me zaba ntete ve babakala, samu ti yandi kuvwandaka pene-pene ya nge, samu na kusadisaka nge. Mpe na kulalaka mfulu mosi na nge, samu na kupesaka nge tiya.»
2 Então seus conselheiros lhe disseram: “Vamos procurar uma jovem virgem para servi-lo e cuidar do senhor, o rei. Ela se deitará em seus braços e o manterá aquecido”.
3 Ba kwendaka sosa ndumba ya kitoko na ntoto nyonso ya Isayeli. Ba kuzwaka Abisange ya mu-Suneme mpe ba nataka yandi na sika ya ntinu.
3 Então procuraram em toda a terra de Israel uma jovem bonita e encontraram Abisague, de Suném, e a levaram ao rei.
4 Ndumba yango vwandaka kitoko mingi. Yandi vwandaka sadisa mpe kusadila ntinu. Kasi, ntinu vukisaka ve mfulu na yandi.
4 A jovem, muito bela, passou a cuidar do rei e a servi-lo. O rei, porém, não teve relações sexuais com ela.
5 Adonya mwana ya Angite vwandaka tuba na yisi ya ntima: «Ni munu ke kuma ntinu.» Yandi bakaka pusu-pusu ya mvita na binati-bampunda mpe bantu makumi tanu yina vwandaka kwenda tekila na mantwala ya yandi.
5 Por essa época, Adonias, filho de Davi e Hagite, começou a se gabar: “Eu assumirei o trono”. Providenciou carruagens e cavaleiros, e também cinquenta homens que serviam como sua guarda de honra.
6 Ata kilumbu mosi ve tata ya yandi Davidi ngalaka yandi na kutuba: «Samu na yinki nge ke na kusala mutindu yina?» Na kutala mbote, Adonya vwandaka kitoko mingi mpe ni yandi butukaka na manima ya Abesalome.
6 Seu pai nunca o havia disciplinado, nem sequer lhe perguntava: “Por que está fazendo isso?”. Adonias havia nascido depois de Absalão e também era muito bonito.
7 Adonya sololaka na Yowabe, mwana ya Seluya mpe na nganga-Nzambi Abyatale. Bawu vukanaka na manima ya Adonya.
7 Adonias buscou conselho com Joabe, filho de Zeruia, e com o sacerdote Abiatar, e eles o apoiaram em seu plano.
8 Kasi nganga-Nzambi Sadoke, Benaya yina kele mwana ya Yewoyada, mumbikudi Natane, Simeyi, Leyi, na binwani ya ngolo ya Davidi vukanaka ve na manima ya Adonya.
8 Mas o sacerdote Zadoque, Benaia, filho de Joiada, o profeta Natã, Simei, Reí e a guarda pessoal de Davi se recusaram a apoiar Adonias.
9 Adonya pesaka ya munkayulu ya mameme, bankombo na bangombe na bibulu yina kele na mafuta mingi. Yandi pesaka yawu pene-pene ya ditadi yina ba ke bokilaka «Ditadi yina ke syelumukaka», pene-pene ya mukelo yina ba ke bokilaka Eyine-Longele. Yandi bokilaka bampangi ya yandi nyonso, bana ya ntinu na bantu nyonso ya Yuda yina vwandaka sadila ntinu.
9 Adonias foi à pedra de Zoelete, perto de En-Rogel, onde ofereceu sacrifícios de ovelhas, bois e novilhos gordos. Convidou todos os seus irmãos, os outros filhos do rei Davi, e todos os homens de Judá, oficiais do rei.
10 Kasi yandi bokilaka ve mumbikudi Natane. Yandi bokilaka ve Benaya, Yandi bokilaka ve binwani ya ngolo. Yandi bokilaka ve mpangi ya yandi Salomoni.
10 Mas não convidou o profeta Natã, nem Benaia, nem a guarda pessoal do rei, nem seu irmão Salomão.
11 Na yina, Natane kwizaka tuba na Bateseba, mama ya Salomoni: «Nge me kuwa ti Adonya, mwana ya Angite me kuma ntinu? Kasi mfumu ya beto Davidi me zaba yawu ve?
11 Então Natã foi falar com Bate-Seba, mãe de Salomão, e lhe perguntou: “Você está sabendo que Adonias, filho de Hagite, se proclamou rei, e nosso senhor Davi nem sabe?
12 Malu-malu yayi, malongi mu ke na kupesa nge ni yayi samu ti nge vuukisa luzingu ya nge mpe vuukisa luzingu ya mwana ya nge Salomoni.
12 Se deseja salvar a sua vida e a de seu filho Salomão, siga meu conselho.
13 Kwenda na sika ya ntinu Davidi, zabisa yandi mutindu yayi: “ntinu, mfumu ya munu, ni nge mosi kudyaka ndefi na kuzabisa na munu kisadi ya nge ti: Na manima ya munu, ni mwana ya nge Salomoni ke kuma ntinu. Ni yandi ke vwanda na kiti ya munu ya kintinu! Samu na yinki ni Adonya me kuma ntinu?”»
13 Vá depressa ao rei Davi e diga-lhe: ‘Meu senhor, o rei, não jurou a mim que meu filho Salomão certamente seria o próximo rei e se sentaria em seu trono? Então por que Adonias se proclamou rei?’.
14 Ntangu nge ke solola na ntinu, munu mosi, mu ke landa nge samu na kwiza singisa mambu yina nge ke tuba.
14 E, enquanto você ainda estiver falando com ele, eu virei e confirmarei tudo que disse”.
15 Bateseba kwendaka kota na kivinga ya ntinu. Ntinu vwandaka me nuna mingi mpe ni Abisange ya mu-Suneme vwandaka sadisa yandi.
15 O rei Davi, já bastante idoso, estava em seu quarto, onde Abisague cuidava dele. Bate-Seba foi até lá
16 Bateseba fukamaka mpe yandi yinamaka na mantwala ya ntinu mpe ntinu tubaka: «Wapi mambu ke na nge?»
16 e curvou-se diante do rei. “O que você quer?”, perguntou ele.
17 Yandi vutulaka: «Mfumu ya munu, ni nge mosi kudyaka ndefi samu na munu na Nkumbu ya Yave, Nzambi ya nge na kutuba: “na manima ya munu, ni mwana ya nge Salomoni ke kuma ntinu. Ni yandi ke vwanda na kiti ya munu ya kintinu.”»
17 Ela respondeu: “Meu senhor jurou diante do S enhor , seu Deus, que Salomão, o filho de sua serva, certamente seria o próximo rei e se sentaria em seu trono.
18 Kasi, mu me kuwa ti Adonya me kuma ntinu, mpe nge ntinu, mfumu ya munu, nge me zaba yawu ve.
18 Mas, agora, Adonias se proclamou rei, e meu senhor, o rei, nem sabe.
19 Yandi me pesa minkayulu ya bangombe ya mbakala, ya mameme na bankombo mingi, ya bibulu yina ke na mafuta mingi. Yandi bokilaka bana nyonso ya ntinu, yandi bokilaka nganga-Nzambi Abyatale. Yandi bokilaka Yowabe, mfumu ya binwani, kasi, yandi bokilaka ve Salomoni, kisyelo ya nge.
19 Ele ofereceu muitos sacrifícios de bois, novilhos gordos e ovelhas, e convidou todos os filhos do rei para a celebração. Também convidou o sacerdote Abiatar e Joabe, o comandante do exército. Mas não convidou seu servo Salomão.
20 Ntinu, mfumu ya munu, bantu nyonso ya Isayeli ke na kutala kaka ni nge, samu ti nge zabisa bawu nani ke vwanda na kiti ya nge ya kintinu na manima ya nge.
20 Agora, ó meu senhor, o rei, todo o Israel espera que o senhor anuncie quem o sucederá no trono.
21 Kana nge sala ve mutindu yina, ntangu nge ke kufwa, munu na mwana ya munu Salomoni, beto ke vwanda mutindu misumuki.
21 Se o senhor não tomar uma providência, meu filho Salomão e eu seremos tratados como criminosos quando meu senhor, o rei, morrer”.
22 Ntangu yina Bateseba vwandaka solola ntete na ntinu, mumbikudi Natane kwizaka kuma.
22 Enquanto ela ainda falava com o rei, chegou o profeta Natã.
23 Bantu zabisaka ntinu ti: «Mumbikudi Natane me kwiza.» Mpe Natane kwizaka yinama na mantwala ya ntinu, kizizi na ntoto.
23 Os servos do rei lhe disseram: “O profeta Natã deseja vê-lo”. Natã entrou, curvou-se com o rosto no chão diante do rei
24 Na manima, Natane yufulaka ntinu: «Ntinu, mfumu ya munu, ni nge tubaka ti na manima ya munu, Adonya ke vwanda ntinu mpe ni yandi ke vwanda na kiti ya munu ya kintinu?
24 e perguntou: “Meu senhor, o rei, decidiu que Adonias será o próximo rei e se sentará em seu trono?
25 Bubu yayi, Adonya me kulumuka na kukwenda pesa minkayulu ya bangombe ya mbakala, ya mameme, ya bankombo mingi na ya bibulu yina ke na mafuta mingi. Yandi me bokila bana nyonso ya ntinu. Yandi me bokila mfumu ya binwani, yandi me bokila nganga-Nzambi Abyatale. Bawu ke na kudya mpe kunwa na mantwala ya yandi mpe bawu ke na kutuba: “Nkembo na ntinu Adonya!”
25 Hoje ele ofereceu muitos sacrifícios de bois, novilhos gordos e ovelhas, e convidou todos os filhos do rei para a celebração. Também convidou os comandantes do exército e o sacerdote Abiatar. Estão comendo e bebendo com ele e gritando: ‘Viva o rei Adonias!’.
26 Kasi yandi me bokila ve munu yina kele kisadi ya nge. Yandi me bokila ve nganga-Nzambi Sadoke. Yandi me bokila ve Benaya, mwana ya Yewoyada na Salomoni, kisyelo ya nge.
26 Mas ele não convidou a mim, seu servo, nem ao sacerdote Zadoque, nem a Benaia, filho de Joiada, nem a seu servo Salomão.
27 Ntinu, mfumu ya munu, ni nge me zola ti ya vwandila mutindu yina? Samu na yinki nge zabisaka ve na munu kisyelo ya nge, nani ke vwanda na kiti ya nge ya kintinu na manima ya nge?»
27 Meu senhor, o rei, fez isso sem informar nenhum de seus conselheiros quem será o próximo rei?”.
28 Ntinu Davidi tubaka: «Beno bokila munu Bateseba!» Bateseba kwizaka mpe yandi telamaka na mantwala ya ntinu.
28 O rei Davi respondeu: “Chamem Bate-Seba!”. Então ela voltou e ficou em pé diante dele.
29 Na yina, ntinu kudyaka ndefi na kutuba: «Na Nkumbu ya Yave, Nzambi ya moyo yina me kuula munu na bampasi nyonso,
29 O rei repetiu seu juramento: “Tão certo como vive o S enhor , que me livrou de todos os perigos,
30 ndefi yina mu kudyaka na Nkumbu ya Yave, Nzambi ya Isayeli na kutuba: “Na manima ya munu, ni mwana ya nge Salomoni ke vwanda ntinu, ni yandi ke vwanda na kiti ya munu ya kintinu na kisika ya munu.” Bubu yayi mu ke sala yawu.»
30 seu filho Salomão será o próximo rei e se sentará em meu trono hoje mesmo, como jurei a você diante do S enhor , o Deus de Israel!”.
31 Bateseba yinamaka na mantwala ya ntinu, yandi kubwaka kizizi na ntoto mpe tubaka: «Bika ti mfumu ya munu, ntinu Davidi kuzinga seko.»
31 Então Bate-Seba se curvou diante do rei com o rosto no chão e exclamou: “Que o rei Davi, meu senhor, viva para sempre!”.
32 Ntinu Davidi tubaka: «Beno bokila munu nganga-Nzambi Sadoke na mumbikudi Natane mpe Benaya, mwana ya Yewoyada.» Ba bokilaka bawu mpe bawu kwizaka na mantwala ya ntinu.
32 O rei Davi ordenou: “Chamem o sacerdote Zadoque, o profeta Natã e Benaia, filho de Joiada”. Quando eles chegaram à presença do rei,
33 Ntinu zabisaka bawu: «Beno baka bantu yina ke salaka na munu, beno yulukisa mwana ya munu Salomoni na zulu ya mpunda ya munu ya mutela ya nkufi mpe beno kulumuka kuna na mudimba ya Ngiwone.
33 ele lhes disse: “Levem Salomão e meus conselheiros à fonte de Giom. Salomão deve ir montado em minha mula.
34 Kuna, nganga-Nzambi Sadoke na mumbikudi Natane ke tula yandi mafuta samu na kubyeka yandi ntinu ya Isayeli. Beno ke sika kulumenta mpe beno ke tuba: Nkembo na ntinu Salomoni!»
34 Ali o sacerdote Zadoque e o profeta Natã o ungirão rei sobre Israel. Toquem a trombeta e gritem: ‘Viva o rei Salomão!’.
35 Ntangu beno ke vutuka na mbanza, beno ke vwanda na manima ya yandi. Yandi ke kwiza vwanda na kiti ya munu ya kintinu mpe ni yandi ke vwanda ntinu na kisika ya munu. Mu me pesa lutumu ti yandi kuvwanda mfumu ya Isayeli mpe ya Yuda.
35 Em seguida, acompanhem Salomão de volta para cá, e ele se sentará em meu trono. Será meu sucessor, pois eu decretei que ele reinará sobre Israel e Judá”.
36 Na yina, Benaya, mwana ya Yewoyada vutulaka na ntinu: «Ameni, ni Yave, Nzambi me tuba yawu na yinwa ya ntinu, mfumu ya munu.
36 “Amém!”, respondeu Benaia, filho de Joiada. “Que o S enhor , o Deus de meu senhor, o rei, confirme suas palavras.
37 Mutindu Yave me vwanda na mfumu, ntinu ya munu, bika ti yandi kuvwanda mpe na Salomoni. Yandi sala ti luyalu ya yandi kuvwanda ya nkembo kulutila luyalu ya mfumu ya munu, ntinu Davidi!»
37 E que o S enhor esteja com Salomão como esteve com meu senhor, o rei, e que torne o reinado de Salomão ainda maior que o seu!”
38 Nganga-Nzambi Sadoke, mumbikudi Natane, Benaya, mwana ya Yewoyada mpe ba-Kelete na ba-Pelete, bawu kulumukaka mpe bawu yulukisaka Salomoni na zulu ya mpunda ya mutela ya nkufi, ya ntinu Davidi. Mpe bawu nataka yandi na Ngiwone.
38 Então o sacerdote Zadoque, o profeta Natã, Benaia, filho de Joiada, e a guarda pessoal do rei levaram Salomão à fonte de Giom, e Salomão foi montado na mula que pertencia ao rei Davi.
39 Nganga-Nzambi Sadoke bakaka dimpoka ya mafuta yina vwandaka na kati ya yinzo ya lele. Yandi byekaka Salomoni. Ba sikaka kulumenta mpe bantu nyonso tubaka: «Nkembo na ntinu Salomoni!»
39 Ali o sacerdote Zadoque pegou uma vasilha de óleo da tenda sagrada e ungiu Salomão. Em seguida, tocaram a trombeta, e todo o povo gritou: “Viva o rei Salomão!”.
40 Na kuvutuka na mbanza, bantu nyonso vwandaka kwenda tambula na manima ya Salomoni. Bawu vwandaka sika matuutu mpe vwandaka yangalala na kyese ya kulutila. Na makelele yina bawu vwandaka sala, ntoto vwandaka ningana.
40 E todos acompanharam Salomão, tocando flautas e soltando gritos de alegria. A celebração era tão animada e barulhenta que fazia o chão tremer.
41 Kaka na ntangu yina bawu vwandaka me manisa na kudya, Adonya na bantu yina yandi bokilaka, bawu kuwaka makelele yina. Yowabe kuwaka muningu ya kulumenta mpe yandi tubaka: «Samu na yinki makelele yayi ke na kuwakana na kati ya mbanza?»
41 Adonias e seus convidados ouviram a celebração bem na hora em que terminavam o banquete. Quando Joabe ouviu o som da trombeta, perguntou: “O que está acontecendo? Por que a cidade está nesse alvoroço?”.
42 Yowabe manisaka ntete ve na kuzonza mpe Yonatane mwana ya nganga-Nzambi Abyatale kwizaka kuma. Adonya tubaka: «Kwiza awa samu ti nge kele muntu ya mfunu mpe nge me kwiza na bansangu ya mbote.»
42 Enquanto ele ainda falava, chegou Jônatas, filho do sacerdote Abiatar. “Entre”, disse-lhe Adonias. “Você é um homem de bem. Com certeza traz boas notícias.”
43 Yonatane vutulaka na Adonya: «Ve! Mu me kwiza samu na kuzabisa beno ti, mfumu ya beto, ntinu Davidi me byeka Salomoni ntinu.»
43 “Pelo contrário!”, respondeu Jônatas. “O rei Davi, nosso senhor, proclamou Salomão o novo rei!
44 Ntinu fidisaka nganga-Nzambi Sadoke na mumbikudi Natane na Benaya, mwana ya Yewoyada kintwadi na ba-Kelete na ba-Pelete. Bawu yulukisaka Salomoni na zulu ya mpunda ya mutela ya nkufi, ya ntinu.
44 Enviou-o à fonte de Giom acompanhado do sacerdote Zadoque, do profeta Natã e de Benaia, filho de Joiada, sob a proteção da guarda pessoal do rei. Salomão ia montado na mula que pertence ao rei,
45 Kuna na Ngiwone, nganga-Nzambi Sadoke mpe mumbikudi Natane tulaka yandi mafuta samu na kubyeka yandi ntinu. Na manima, bantu nyonso vwandaka vutuka na nsayi mpe makelele vwandaka wakana na mbanza nyonso, ni yawu yina, beno kuwaka makelele.
45 e Zadoque e Natã o ungiram rei na fonte de Giom. Acabam de voltar, e a cidade inteira está festejando com grande alegria. Esse é o motivo de todo esse alvoroço.
46 Salomoni me vwanda mpe na kiti ya kintinu.
46 Além disso, agora mesmo Salomão está sentado no trono real,
47 Bantu yina ke salaka na ntinu kwizaka sakumuna mfumu ya beto, ntinu Davidi na kutuba: «Bika ti Nzambi ya nge kusala ti nkumbu ya Salomoni kuvwanda nsangu kulutila nkumbu ya nge. Bika ti nkembo ya luyalu ya yandi kulutila nkembo ya luyalu ya nge.» Ntinu fukamaka na zulu ya mfulu ya yandi.
47 e todos os oficiais do rei foram cumprimentar Davi e lhe disseram: ‘Que o seu Deus torne a fama de Salomão ainda maior que a sua, e que o reinado de Salomão seja ainda maior que o seu!’. E, deitado na cama, o rei curvou-se em adoração
48 Yandi tubaka dyaka: «Nkembo na Yave, Nzambi ya Isayeli yina me tula muntu na kiti ya munu ya kintinu mpe yandi me sala ti mu tala muntu yango.»
48 e disse: ‘Louvado seja o S enhor , o Deus de Israel, que hoje escolheu um sucessor para sentar-se em meu trono enquanto ainda estou vivo para ver isso acontecer’.”
49 Bantu nyonso yina Adonya bokilaka bandaka na kutekita, bawu telamaka mpe kimaka konso muntu na nzila ya yandi.
49 Então, em pânico, os convidados de Adonias se levantaram da mesa do banquete e se dispersaram.
50 Adonya kumaka na boma ya Salomoni, yandi kwendaka simba mampoka ya kiyokolo ya minkayulu.
50 Adonias, com medo de Salomão, correu para a tenda sagrada e se agarrou às pontas do altar.
51 Ba kwendaka tuba na Salomoni ti: «Samu na boma ya nge ntinu, Adonya me kwenda simba mampoka ya kiyokolo ya minkayulu. Yandi me tuba: “Bika ti ntinu Salomoni kudya ntete ndefi ti yandi ke kufwa munu ve na mbele ya mvita, munu kisadi ya yandi.”»
51 Salomão soube que Adonias, por medo, estava agarrado às pontas do altar e dizia: “Que o rei Salomão jure hoje que não matará a mim, seu servo!”.
52 Salomoni tubaka: «Kana yandi talana muntu ya mbote, ata dyambu ya yimbi ke kumina yandi, kasi kana yandi sala mwa dyambu ya yimbi, yandi ke kufwa.»
52 Salomão respondeu: “Se ele for leal, não se tocará num só fio de cabelo de sua cabeça. Mas, se ele demonstrar más intenções, morrerá”.
53 Na yina, Salomoni fidisaka bantu na kwenda katula Adonya na kiyokolo ya minkayulu. Yandi kwizaka fukama na mantwala ya ntinu Salomoni mpe ntinu tubaka na yandi: «Kwenda na yinzo ya nge!»
53 Então o rei Salomão mandou chamar Adonias, e eles o retiraram de junto do altar. Ele veio e se curvou diante do rei Salomão, que lhe disse: “Vá para casa”.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar 1 Reis 1, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.