Lucas 11
Tuhun tsaa tsa nacoo̱ jutu mañi yo Jesucristo tsi yo (MJCNT) vs NVT
1 Cuví iin tsaha tsa tsicán tahvi ra Jesús. Tsa ndɨhɨ̱ tsica̱n tahvi ra, tan catyí iin ra tsicá tsihin ra:
1 Certo dia, Jesus estava orando em determinado lugar. Quando terminou, um de seus discípulos lhe disse: “Senhor, ensine-nos a orar, como João ensinou aos discípulos dele”.
2 Tacan tan catyí ra Jesús tsihin ra:
2 Jesus disse: “Orem da seguinte forma: “Pai, Venha o teu reino.
3 Cu̱hva tsa catsi ndi tan yaha ndi iin iin quɨvɨ.
3 Dá-nos hoje o pão para este dia,
4 Ja̱ha tucahnu iñi tsi ndi tsa cuenda cuatyi ndi. Tyin nyuhu jahá tucu maa ndi tucahnu iñi tsi nyɨvɨ xaan iñi tsi ndi.
4 e perdoa nossos pecados, assim como perdoamos aqueles que pecam contra nós. E não nos deixes cair em tentação”.
5 Tan catyí tucu ra:
5 E ele prosseguiu: “Suponha que você fosse à casa de um amigo à meia-noite para pedir três pães, dizendo:
6 Tyin iin ra vaha iñi tsi yu ndi tsaa̱ ra yuvehe yu. Tan cañi xaan quee̱ ra. Tan nduve tsa cuhva yu catsi ra.”
6 ‘Um amigo meu acaba de chegar para me visitar e não tenho nada para lhe oferecer’,
7 Tan nyooho cua nacahan ndo tan catyi ndo tsihin ra: “Ña jatyañu un tsi yu, xin. Tyin ndasɨ́ yuvehe yu. Tan ndi quixí yu tsihin sehe yu. Tan ña cuví nduvita yu tan cuhva yu tsa cuhva yu tsi un tsa vityin.” Tacan cua catyi ndo tsihin ra.
7 e ele respondesse lá de dentro: ‘Não me perturbe. A porta já está trancada, e minha família e eu já estamos deitados. Não posso ajudá-lo’.
8 Tan catyí yu tsihin ndo. Vasu ra vaha iñi ndo cuví tsi ra can, ña cua nduvita ndo tan cuhva ndo tsa nducú ra tsa numi ñi. Maa tyin tatun caahán yuhu ra tsihin ndo, jandatsan ra yuvehe ndo tan caná tsaa ra tsi ndo tsa ña cua cuvi cusu ndo, tacan tan cua nduvita ndo tan cuhva ndo tsa nducú ra. Tacan tan ña cua jatyañu ca ra tsi ndo.
8 Eu lhes digo que, embora ele não o faça por amizade, se você continuar a bater à porta, ele se levantará e lhe dará o que precisa por causa da sua insistência.
9 Tan tacan tucu nyooho tsihin Nyoo, nda̱can ndo tsi ra. Tan cua cuhva ra tsi ndo. Na̱nducu ndo tan cua ñihi ndo. Ja̱ndatsan ndo yuvehe tan cua nuña.
9 “Portanto eu lhes digo: peçam, e receberão. Procurem, e encontrarão. Batam, e a porta lhes será aberta.
10 Tyin tatun ndacan ndo, cua ñihi ndo. Tatun nanducu ndo, cua nañihi ndo. Tatun cua jandatsan ndo yuvehe, cua nuña tsi.
10 Pois todos que pedem, recebem. Todos que procuram, encontram. E, para todos que batem, a porta é aberta.
11 ’Tacan tucu nyooho tsa iyó sehe. Tuhvá ndo tsahá tsa vaha tsi sehe ndo. Ña tuhvá ndo cuhva iin yuu itsi tun tsicán tsi paan. Tan ña tuhvá ndo cuhva iin coo itsi tun tsicán tsi tyaca.
11 “Vocês que são pais, respondam: Se seu filho lhe pedir um peixe, você lhe dará uma cobra?
12 Tan ña tuhvá ndo cuhva tujuhma tsi sehe ndo tatun tsicán tsi ndɨvɨ catsi tsi.
12 Ou, se lhe pedir um ovo, você lhe dará um escorpião?
13 Nyooho quiñi iyó ndo, maa tyin tsitó ndo nácaa cuhva ndo tsa vaha tsi sehe ndo. Tan vihi ca maa Jutu Mañi yo, ra nyaá gloria, cuhva ra Tatyi Ii ra cunyaa añima ndo tun ndacan ndo tsi ra.
13 Portanto, se vocês que são pecadores sabem como dar bons presentes a seus filhos, quanto mais seu Pai no céu dará o Espírito Santo aos que lhe pedirem!”.
14 Ra Jesús tava̱ ra tatyi ña vaha tsa janduñɨɨhɨ̱ tsi iin rayɨɨ. Tsa quita̱ nu tatyi can tsi ra can, cuvi̱ nacaha̱n ra. Tacan tan iyo xaan cuñí nyɨvɨ tsa nyehe̱ ñi tsa cuvi̱.
14 Certo dia, Jesus expulsou um demônio que deixava um homem mudo e, quando o demônio saiu, o homem começou a falar. A multidão ficou admirada,
15 Tan yɨhɨ́ ñi catyí ñi:
15 mas alguns disseram: “É pelo poder de Belzebu, o príncipe dos demônios, que ele expulsa os demônios”.
16 Tan yɨhɨ́ ñi cuñí ñi nducu cuhva ñi tsi ra, tan tsicán ñi tsi ra Jesús na javaha ra iin tsa iyo tsa quita andɨvɨ.
16 Outros exigiram que Jesus lhes desse um sinal do céu para provar sua autoridade.
17 Maa tyin ra Jesús tsitó ra tsa tsicá iñi ñi. Tan catyí ra tsihin ñi:
17 Jesus, conhecendo seus pensamentos, disse: “Todo reino dividido internamente está condenado à ruína. Uma família dividida contra si mesma se desintegrará.
18 Tan tacan tucu nu ña vaha, tatun natahvi nahnu, cua cundɨhɨ tunyee iñi tsa iyó tsi nahnu. Caahán yu tyehen tsihin ndo, tyin catyí ndo tyin tsihin tunyee iñi nu Beelzebú tavá yu tsi nu tatyi ña vaha nahnu.
18 Vocês dizem que eu expulso demônios pelo poder de Belzebu. Mas, se Satanás está dividido e luta contra si mesmo, como o seu reino sobreviverá?
19 Maa tyin tun tsatyin tavá yu tsi nahnu tumaa cuhva catyí ndo, nda̱ca tuhun ndo tsi ra nyecú tsihin ndo yóo tsahá tunyee iñi tsi ra naha tan tavá ra naha tsi nahnu. Maa ra naha cua cahan tsa nditsa tsihin ndo tyin nyooho soho xaan tsicá iñi ndo.
19 E, se meu poder vem de Belzebu, o que dizer de seus discípulos? Eles também expulsam demônios, de modo que condenarão vocês pelo que acabaram de dizer.
20 Maa tyin catyí yu tsihin ndo tyin yuhu tavá yu tatyi ña vaha tsihin tunyee iñi Nyoo. Tan cuñí tsi catyi yacan tyin nditsa tyin Nyoo, ra taahán tsi cundaca ñaha tsi nyɨvɨ, tsa tsaa̱ ra nu yucú ndo.
20 Se, contudo, expulso demônios pelo poder de Deus, então o reino de Deus já chegou a vocês.
21 ’Tatun iin ra tan iyó xaan tunyee iñi tsi ra tan nyisó ra mityi ra, tan jahá cuenda ra vehe ra, nu yɨhɨ́ xeehe vaha ndaha tyiñu ra tsitsi vehe ra, tsa ña cua cuvi quinyaa ñasuhu.
21 Pois, quando um homem forte está bem armado e guarda seu palácio, seus bens estão seguros,
22 Maa tyin tatun quitsi iin ra tsa cuaha ca tunyee iñi iyó, tan cañí tahan ra tsihin ra, tan cuví jaha canaa ra tsi ra, tacan tan quinyaa ra ndaha tyiñu ra tan natsatsa ra tsi ra vaha iñi tsi ra.
22 até que alguém ainda mais forte o ataque e o vença, tire dele suas armas e leve embora seus pertences.
23 Nyɨvɨ ña jahá tyiñu tsihin yu, jatɨvɨ́ ñi tyiñu jahá yu. Tan tatun ña caahán ñi tuhun Nyoo tsihin nyɨvɨ, tyin cunyicun ñi tsi yu; cuñí tsi catyi tsi tyin ña tsahá ñi tsa cunyicun nyɨvɨ tsi yu.
23 “Quem não está comigo opõe-se a mim, e quem não trabalha comigo trabalha contra mim.
24 ’Tatun iin nu tatyi ña vaha quita̱ nu tsi iin nyɨvɨ, tsicá nuu nu iin ñuhu ityi, nanducú nu nu quitatu nu. Maa tyin ña nañihí maa nu nu quitatu nu, tacan tan tsicá iñi nu: “Cunuhu nyico yu nda vehe yu nu quee̱ yu.”
24 “Quando um espírito impuro sai de uma pessoa, anda por lugares secos à procura de descanso. Mas, não o encontrando, diz: ‘Voltarei à casa da qual saí’.
25 Tacan tan tsaa̱ nyico nu añima nu quee̱ nu. Tan nyehé nu tyin ndɨɨ xaan tan sɨɨ xaan caá.
25 Ele volta para sua antiga casa e a encontra vazia, varrida e arrumada.
26 Tacan tan cua quihin nu utsa taahan ca tatyi ña vaha tsa yaha ca caquiñi tan ñavin ca maa nu. Tacan tan iin caa ñi cua quɨhvɨ tandɨhɨ nahnu añima ñi ican. Yacan cuenda yaha ca caquiñi ñi tan ñavin ca tsa jihna ñi ―catyí ra Jesús.
26 Então o espírito busca outros sete espíritos, piores que ele, e todos entram na pessoa e passam a morar nela, e a pessoa fica pior que antes”.
27 Tsitsi tsa ndi caahán ca ra Jesús yacan, tan cana̱ tsaa iin ñaha tsa nyií mahñu nyɨvɨ ican. Tan catyí ña:
27 Enquanto ele falava, uma mulher na multidão gritou: “Feliz é sua mãe, que o deu à luz e o amamentou!”.
28 Maa tyin ra Jesús catyí ra:
28 Jesus, porém, respondeu: “Ainda mais felizes são os que ouvem a palavra de Deus e a praticam”.
29 Tacan tan tsaa̱ ca nyɨvɨ nu nyií ra Jesús. Tan catyí ra tsihin ñi:
29 Enquanto a multidão se apertava contra Jesus, ele disse: “Esta geração perversa insiste que eu lhe mostre um sinal, mas o único sinal que lhes darei será o de Jonas.
30 Tumaa tsa janaha̱ ra Jonás tsi nyɨvɨ ñuu Nínive taha̱n tsanaha tyin ii Nyoo, tacan tucu yuhu, Rayɨɨ tsa quee̱ nda gloria, janahá yu tsi nyɨvɨ tsa iyó vityin tyin ii Nyoo.
30 O que aconteceu com ele foi um sinal para o povo de Nínive. O que acontecer com o Filho do Homem será um sinal para esta geração.
31 Quɨvɨ cua tatsi tuñi Nyoo tsi nyɨvɨ, cua nandoto ñaha cuvi̱ reina ityi sur taha̱n tsanaha, tan cua catyi ña tyin cuhun ndo anyaya tyin maa ña vasu cañi ñuu ña, maa tyin quitsi̱ ña, quitsi̱ tyaa soho ña tsa tsiñi tuñi tsa caha̱n ra Salomón. Tan vityin cahnu ca cuví ra nyaá tsihin ndo tan ñavin ca ra Salomón.
31 “A rainha de Sabá se levantará contra esta geração no dia do juízo e a condenará, pois veio de uma terra distante para ouvir a sabedoria de Salomão; e vocês têm à sua frente alguém maior que Salomão!
32 Tan quɨvɨ cua cutuñi tandɨhɨ nyɨvɨ, cua nandoto nyɨvɨ tsicoo̱ ñuu Nínive taha̱n tsanaha, tan cua catyi ñi tyin nyooho nyɨvɨ tsa iyó vityin cuhun ndo anyaya, tyin nyɨvɨ Nínive ican, nasama̱ ñi cuhva iyó ñi quɨvɨ caha̱n ra Jonás tuhun Nyoo tsihin ñi. Tan vityin cahnu ca cuví ra nyaá tsihin ndo tan ñavin ca ra Jonás.
32 Os habitantes de Nínive também se levantarão contra esta geração no dia do juízo e a condenarão, pois eles se arrependeram de seus pecados quando ouviram a mensagem anunciada por Jonas; e vocês têm à sua frente alguém maior que Jonas!”
33 ’Ndi intuhun ndo tan ña tuhvá ndo tyaá ñuhu̱ tyuma tan tyihí xeehe ndo can, a tinyií ndo can tsitsi iin caja. Tyin ñuhu̱ can taahán tsi cunyii can nu sucun. Tyin tatun quɨhvɨ nyɨvɨ tsitsi vehe ndo, nditsin.
33 “Não faz sentido acender uma lâmpada e depois escondê-la ou colocá-la sob um cesto. Pelo contrário, ela é colocada num pedestal, de onde sua luz é vista por todos que entram na casa.
34 Tinuu yo, iin ñuhu̱ nditsin cuví tsi tsa cuenda cuñu ñuhu yo. Tan tacan tucu tsa nditsin Nyoo, tsa cuenda añima yo. Tatun iyó tsa nditsin jahá Nyoo añima yo, vaha nyɨvɨ cuví yo. Tatun nduve tsa nditsin jahá Nyoo añima yo, tumaa iin ra cuaa cuví yo, ña cuví nyehe yo ityi vaha tsa cuahán nu nyaá Nyoo.
34 “Seus olhos são como uma lâmpada que ilumina todo o corpo. Quando os olhos são bons, todo o corpo se enche de luz. Mas, quando são maus, o corpo se enche de escuridão.
35 Yacan cuenda ja̱ha ndo cuenda tsi ndo, na coo tsa nditsin jahá Nyoo añima ndo, tan ña coo tsa naa.
35 Portanto, tomem cuidado para que sua luz não seja, na verdade, escuridão.
36 Tatun tsitú añima ndo tsihin tsa nditsin jahá Nyoo, nduve ca maa tsa naa iyó tsihin ndo, tyin jandunditsín tsi tanɨɨ cahnu ndo. Tumaa tsa nyaá iin ñuhu̱ tyuma jandunditsín tsi tanɨɨ cahnu ndo cuví can ―catyí ra Jesús.
36 Se estiverem cheios de luz, sem nenhum canto escuro, sua vida inteira será radiante, como se uma lamparina os estivesse iluminando”.
37 Tsa ndɨhɨ̱ caha̱n ra Jesús tsihin nyɨvɨ, iin ra fariseo, catyí ra tsihin ra, na cuhun ra cucatsi ra yuvehe ra. Tan tsaa̱ ra Jesús vehe ra. Tan quɨhvɨ̱ ra tsicunyaa̱ ra nu mesa.
37 Quando Jesus terminou de falar, um dos fariseus o convidou para comer em sua casa. Ele foi e tomou lugar à mesa.
38 Tacan tan ra fariseo ican iyo cuñí ra tyin ña nacatya̱ ra Jesús ndaha ra tsa ndi cumañi ca catsi ra, tumaa cuhva iyó maa ra naha.
38 Seu anfitrião ficou surpreso por ele não realizar primeiro a cerimônia de lavar as mãos, como era costume entre os judeus.
39 Maa tyin Jutu Mañi yo Jesús catyí ra tsihin ra:
39 Então o Senhor lhe disse: “Vocês, fariseus, têm o cuidado de limpar o exterior do copo e do prato, mas estão sujos por dentro, cheios de ganância e perversidade.
40 Ndava xaan iñi ndo. ¿A ña tsitó ndo tyin ra tsa javaha̱ ityi tsata ndo, juvin ñi maa ra javaha̱ ityi tsitsi ndo?
40 Tolos! Acaso Deus não fez tanto o interior como o exterior?
41 Taahán tsi javaha ndo tumañi iñi tsi nyɨvɨ ndaahvi, tan jatyinyee ndo tsi ñi tsihin tanɨɨ añima ndo. Ja̱vaha ndo tsa vaha tsihin ñi, tacan tan nduvaha tucu ityi tsitsi ndo.
41 Portanto, limpem o interior dando ofertas aos necessitados e ficarão limpos por completo.
42 ’¡Ndahvi nyooho ra fariseo! tyin nyooho, cahví ndo ndaha menta tan ndaha lura tan náa ndɨhɨ ca yucu tsa tsatsí ndo, tan tavá ndo intuhun tsi tsa iin iin utsi tan tsahá ndo tsi Nyoo, maa tyin ña tyaá yahvi ndo tsa vaha tsa cuñí Nyoo javaha yo tan tsa cuñí yo tsi ra. Taahán tsi tsa cu̱ñi vaha ca ndo tsi Nyoo tan ja̱vaha ndo cuhva cuñí ra, tan ña jandɨhɨ ndo tsa cuhva ndo diezmo can.
42 “Que aflição os espera, fariseus! Vocês têm o cuidado de dar o dízimo da hortelã, da arruda e de todas as ervas, mas negligenciam a justiça e o amor de Deus. Sim, vocês deviam fazer essas coisas, mas sem descuidar das mais importantes.
43 ¡Ndahvi nyooho tsa cuví ndo fariseo! tyin cuñí ndo cunyaa ndo nu tyayu vaha tsitsi vehe ñuhu. Tan cuñí ndo tsa tyaa yahvi nyɨvɨ tsi ndo nuyahvi.
43 “Que aflição os espera, fariseus! Pois gostam de sentar-se nos lugares de honra nas sinagogas e de receber saudações respeitosas enquanto andam pelas praças.
44 ¡Ndahvi nyooho ra maestro cuenda ley, tan nyooho ra fariseo! Vaha xaan jahá ndo tsi ndo tan ña nditsa ndo. Cuví ndo tumaa iin ñaña ndɨyɨ tsa ña nditsin ca canyií. Tyin tsañí nyɨvɨ tsata can tan ña tsitó ñi tyin nyií ndɨyɨ tsitsi ñaña ican. Tyin nduve ca cuhva canyií nu nyií ndɨyɨ ican. Cuñí maa nyɨvɨ tyin vaha ndo, tan ña tsitó ñi tyin ña vaha añima ndo ―catyí ra Jesús.
44 Sim, que aflição os espera! Pois são como túmulos escondidos: as pessoas passam por cima deles sem saber onde estão pisando”.
45 Tacan tan nacaha̱n iin ra maestro cuenda ley vehe ñuhu, tan catyí ra:
45 Então um especialista da lei disse: “Mestre, o senhor insultou também a nós com o que acabou de dizer”.
46 Tacan tan catyí ra Jesús tsihin ra naha:
46 Jesus respondeu: “Sim, que aflição também os espera, especialistas da lei! Pois oprimem as pessoas com exigências insuportáveis e não movem um dedo sequer para aliviar seus fardos.
47 ¡Ndahvi nyooho! tyin janduvahá vaha ndo ñaña nu ñuhú yɨquɨ ra cuvi̱ ndusu yuhu Nyoo tsa tsahñi̱ ra cuvi̱ tsii tsaahnu ndo taha̱n tsanaha.
47 Que aflição os espera! Pois constroem monumentos para os profetas que seus próprios antepassados assassinaram.
48 Yacan cuñí tsi catyi tyin ndoó ndo vaha tsa javaha̱ tsii tsaahnu ndo naha ra. Tyin tsii tsaahnu ndo tsahñi̱ ra naha tsi ra cuvi̱ ndusu yuhu Nyoo. Tan nyooho janduvahá ca ndo ñaña ra naha.
48 Com isso, porém, testemunham que concordam com o que seus antepassados fizeram. Eles mataram os profetas, e vocês cooperam com eles construindo os monumentos!
49 Yacan cuenda catyi̱ Nyoo taha̱n tsanaha tsihin tsa tsiñi tuñi ra tyin cua jaquitsi ra tsi ra cua cuvi ndusu yuhu ra tan ra caca tyiñu ra nu iyó ndo. Tan cua cahñi ndo juhva ra naha tan inga ra cua jacunu ndo tsi ra naha.
49 Foi a isto que Deus, em sua sabedoria, se referiu: ‘Eu lhes enviarei profetas e apóstolos, mas eles matarão alguns e perseguirão outros’.
50 Tan nditsa tyin tacan javahá ndo. Nyoo cua tatsi tuñi ra tsi ndo tan tsi nyɨvɨ iyó vityin tsa cuenda tandɨhɨ ra cuvi̱ ndusu yuhu ra tsa tsahñi̱ tsii tsaahnu ndo naha ra nda cuanda tsinu̱ ñuhu ñayɨvɨ tan nda cuanda vityin.
50 “Portanto, esta geração será responsabilizada pelo assassinato de todos os profetas de Deus desde a criação do mundo,
51 Nda cuanda nɨñɨ ra Abel tsa tsatɨ̱ tsa tsahñi̱ ra Caín yañi ra tsi ra, tan nda cuanda nɨñɨ ra Zacarías tsa tsahñi̱ nyɨvɨ tsitsi vehe ñuhu yatyin nu nyaá altar. Yacan cuenda catyí Nyoo tyin cua tatsi tuñi ra tsi nyɨvɨ tsa iyó vityin tsa catyí cuatyi nyɨvɨ tsa tsicoo̱ taha̱n tsanaha.
51 desde o assassinato do justo Abel até o de Zacarias, morto entre o altar e o santuário. Sim, certamente esta geração será considerada responsável.
52 ¡Ndahvi nyooho ra maestro cuenda ley vehe ñuhu! tyin tumaa tsa tyihí xeehe ndo ndaha tucu yuvehe nu quɨhvɨ́ nyɨvɨ ityi nu nyaá Nyoo. Tan ndi maa ndo ña quɨhvɨ́ ndo nu nyaá Nyoo. Tan ndi ña tsahá ndo tsa quɨhvɨ inga nyɨvɨ tsa cuñí quɨhvɨ ―catyí ra Jesús.
52 “Que aflição os espera, especialistas da lei! Vocês se apossaram da chave do conhecimento e, além de não entrarem no reino, impedem que outros entrem”.
53 Ndɨhɨ caha̱n ra Jesús tacan. Tan ra maestro cuenda ley vehe ñuhu naha ra tsihin ra fariseo naha ra, nduxaa̱n xaan ra naha tan quitsaha̱ nducú tuhun xaan ra naha tsi ra Jesús.
53 Quando Jesus se retirou dali, os mestres da lei e os fariseus ficaram extremamente irados e tentaram provocá-lo com muitas perguntas.
54 Tyin cuñí ra naha tsa cahan ra Jesús iin tsa ña vaha, tyin tacan tan cuvi tyaa ra naha cuatyi tsi ra.
54 Queriam apanhá-lo numa armadilha, levando-o a dizer algo que pudessem usar contra ele.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 11, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.