Lucas 8
Mvù Ŋgɔ̀ŋ Feê (MCU) vs ARA
1 Jomo sâ Yeésò nde bele lè lɔɔ́ kokoô mé lɔɔ́ tetɔɔ̂r ndɔ, à né ŋgòr Càŋ teèn tueé, à né Njàgà Bagaà felè *Lò Càŋ se. Bɔ́ bɔ̀ mbɔ̀ŋ seèn yulà cùɔ̀b fà lé naâ kɔɔ́.
1 Aconteceu, depois disto, que andava Jesus de cidade em cidade e de aldeia em aldeia, pregando e anunciando o evangelho do reino de Deus, e os doze iam com ele,
2 Bɔ̀ véh déì lé naâ bɔ́ jomo ndɔ. Bɔ̀ déì, à lé naâ bɔ́ càŋ yoòr kwɔgɔ́ sɔm, à taré sɔm bɔ̀ déì lòù. Lé naâ Marî mé bɔ́ yilá né Marî Magdalâ; bɔ̀ càŋ tándulu téhbeh lé dula yuo kelà naâ lè seèn.
2 e também algumas mulheres que haviam sido curadas de espíritos malignos e de enfermidades: Maria, chamada Madalena, da qual saíram sete demônios;
3 Déì lé naâ Sòsánà bɔ̂ Jâne veèh Cusâ; Cusâ sâ lé naâ nùà koô te seé mgbè *Herôde. Bɔ̀ véh kókoó mbaá lé naá cuù jomo bɔɔ̀n teèn ndɔ, bɔ́ né bele mé bɔ̀ njeré déì beè beè, te bɔ́ gam beh bɔ̀ Yeésò mé njéh.
3 e Joana, mulher de Cuza, procurador de Herodes, Suzana e muitas outras, as quais lhe prestavam assistência com os seus bens.
4 Bɔ̀ nùàr né lè lɔɔ́ dé kàn mé dé kân yuoô, bɔ́ né ká yoòr Yeésò bilí ndeê. Cìlì nùàr yeé baá doó, à si bɔ́ kàn, ye bɔ́ a:
4 Afluindo uma grande multidão e vindo ter com ele gente de todas as cidades, disse Jesus por parábola:
5 «Nuaré déì lé ndeè naâ ké ŋueh bèh gèh vuû. À yeé baá vuú, kèb déì sue le ceér dueè. Bɔ̀ nùàr né gulè dobó keéh, bɔ̀ non né gwaré yieé ndɔ.
5 Eis que o semeador saiu a semear. E, ao semear, uma parte caiu à beira do caminho; foi pisada, e as aves do céu a comeram.
6 Kèb déì nde sue yila te kérré taâ. Yeé ba baá, ŋema yuo cu. Lòù sam, nòmò lé bèh sâ ná ŋgwêh.
6 Outra caiu sobre a pedra; e, tendo crescido, secou por falta de umidade.
7 Kèb déì nde sue yila lètenè bɔ̀ ŋgobó deduanê, ba yuo ndɔ. Yeé baá kulá, bɔ̀ ŋgobó hèllè lané wula sɔm bɔ́.
7 Outra caiu no meio dos espinhos; e estes, ao crescerem com ela, a sufocaram.
8 Kèb déì nde sue yila dé seèn bèh tàbè bagaà, ba yuoô, kula, wa tàb ŋgún.» À yeé tueé gi aá ménâ, à lɔgɔ njií ké ter ye bɔ́ a: «Nuaá né mé tie dé ŋgweê, bú a, ŋgwé nyégé ŋgòr hên bagasé.»
8 Outra, afinal, caiu em boa terra; cresceu e produziu a cento por um. Dizendo isto, clamou: Quem tem ouvidos para ouvir, ouça.
9 Bɔ̀ mbɔ̀ŋ seèn bie bú kwɔ̀m kàn sâ ndɔ.
9 E os seus discípulos o interrogaram, dizendo: Que parábola é esta?
10 À ye bɔ́ a: «Dé biì, ŋgòr felè *Lò Càŋ mé Càŋ lɔ naâ lòù leér kwaá doô, Càŋ né bí ceér feh te bí ŋgweé komo. Dé bɔ̀ déì, kɔ bɔ́ si keéh bɔ́ lè kàne, te bɔ́ ke den dé keè, bɔ́ ŋéné cú; te bɔ́ fela den dé felâ, bɔ́ ŋgwé kɔ́ cú ndɔ.»
10 Respondeu-lhes Jesus: A vós outros é dado conhecer os mistérios do reino de Deus; aos demais, fala-se por parábolas, para que, vendo, não vejam; e, ouvindo, não entendam.
11 Yeésò ye bɔ́ a: «Kàn sâ né mân: Gèh yaàb né ŋgòr Càŋ.
11 Este é o sentido da parábola: a semente é a palavra de Deus.
12 Gèh mé lé naâ lè kpɔŋ ceér-e sue le doô né bɔ̀ɔ́ mé né ŋgòr Càŋ ŋgweé, *Sátàn waà, luaga sɔm cu bɔ́ lè; te bɔ́ temé teèn kwá njí cú, te bɔ́ yìlì yùò cú ndɔ.
12 A que caiu à beira do caminho são os que a ouviram; vem, a seguir, o diabo e arrebata-lhes do coração a palavra, para não suceder que, crendo, sejam salvos.
13 Bɔ̀ɔ́ mé né te kérré taâ doô, né bɔ̀ɔ́ mé né ŋgòr Càŋ ŋgweé, bɔ́ gwaán nyegé mé vɔ́gɔ́-temé mene. Njèh cén, jɔgɔb lè bɔɔ̀n yí ŋgwéh, bɔ́ gwaán lom né cuúr cén mbaá. Mɔ gèr baá bɔ́ kema, bɔ́ cuaré yuo cu.
13 A que caiu sobre a pedra são os que, ouvindo a palavra, a recebem com alegria; estes não têm raiz, creem apenas por algum tempo e, na hora da provação, se desviam.
14 Bɔ̀ɔ́ mé né lètenè bɔ̀ ŋgobó deduanê sue yilá doô né bɔ̀ɔ́ mé né ŋgòr Càŋ ŋgweé, njèh cén, bɔ́ né mé *wɔ́ŋ nyamé le, bɔ́ né ŋgùlù wɔ̂ŋ fɔɔ́n, bɔ́ gwaán seér né wɔ́ŋ yieê. Sé yeé baá môn, bɔ̀ njèh hèllè karé wula sɔm njií ŋgòr Càŋ lè bɔɔ̀n ndɔ, tàb le kɔŋ.
14 A que caiu entre espinhos são os que ouviram e, no decorrer dos dias, foram sufocados com os cuidados, riquezas e deleites da vida; os seus frutos não chegam a amadurecer.
15 Bɔ̀ɔ́ mé né dé bɔɔ̀n bèh tàbè bagaà sue yilá, né bɔ̀ɔ́ mé né ŋgòr Càŋ ŋgweé, bɔ́ né mé temé cén sie huɔɔ́m, bɔ́ né yoló, tàb né teèn yuo.»
15 A que caiu na boa terra são os que, tendo ouvido de bom e reto coração, retêm a palavra; estes frutificam com perseverança.
16 Yeésò ye bɔ́ a: «Bɔ́ lâm mɔ̀gɔ̀ bèh, ye te bɔ́ kibí kwaá ka sɔɔ̀ mé ka ndagâ. Bɔ́ lâm mɔgɔ seér né te bɔ́ tuú njií yí te súgo, bɔ̀ nùàr yilà gwò, bɔ́ ŋene njolo mé njéh.
16 Ninguém, depois de acender uma candeia, a cobre com um vaso ou a põe debaixo de uma cama; pelo contrário, coloca-a sobre um velador, a fim de que os que entram vejam a luz.
17 Mè tueé bí, bɔ̀ njií mé né bèh cibì dɔɔ́ŋ nde gi né cie ŋené le; bɔ̀ dé bèh lèrrèb ŋené yuo kela giì bèsɔ́nè ndɔ.
17 Nada há oculto, que não haja de manifestar-se, nem escondido, que não venha a ser conhecido e revelado.
18 «Sâ mɔ bí baá ŋgòr Càŋ ŋgweé, bí ŋgwé nyégé bagasé. Bí kɔ́ɔ ye, nuaré déì nde gi né mé njéh lè deí, bɔ́ haá sagá cu bú déì teèn. Nuaré déì dé seèn mé njéh lè sam nde ŋgweéh; né mene dé maàn mé à né munó ye nyí né mé njéh dɔɔ́ŋ, bɔ́ nde né bú lè horó sɔm.»
18 Vede, pois, como ouvis; porque ao que tiver, se lhe dará; e ao que não tiver, até aquilo que julga ter lhe será tirado.
19 Meì Yeésò mé bɔ̀ dìm Yeésò lé naâ yoòr Yeésò ndeé, bɔ́ wa, sâ bɔ̀ nùàr yuú tena baá toò, bɔ́ ceér kwà ŋgweéh.
19 Vieram ter com ele sua mãe e seus irmãos e não podiam aproximar-se por causa da concorrência de povo.
20 Bɔ̀ nùàr tueé keéh ye Yeésò a: «Meí yeè bɔ́ bɔ̀ dìm yeè né wò yí cie ke den.»
20 E lhe comunicaram: Tua mãe e teus irmãos estão lá fora e querem ver-te.
21 Yeésò ye bɔ́ a: «Meí mò mé bɔ̀ dìm mɔ̀ né seér bɔ̀ɔ́ mé né ŋgòr Càŋ ŋgweé, mé né ménâ bɔɔ́ ndɔ.»
21 Ele, porém, lhes respondeu: Minha mãe e meus irmãos são aqueles que ouvem a palavra de Deus e a praticam.
22 Cieé déì Yeésò bɔ́ bɔ̀ mbɔ̀ŋ seèn nde yila lè kɔme, à ye bɔ́ a: «Béh nde tub kèb yágà.» Bɔ́ yuo gò ndɔ.
22 Aconteceu que, num daqueles dias, entrou ele num barco em companhia dos seus discípulos e disse-lhes: Passemos para a outra margem do lago; e partiram.
23 Bɔ́ né ka ndeé, bɔ́ wa beré déì, lɔ́m sie bú. Tètèì sam, fu baá kobó taré, né nòmò lè kɔme pieém njií den, kɔm baá yuú. Yeé nde aá jiím,
23 Enquanto navegavam, ele adormeceu. E sobreveio uma tempestade de vento no lago, correndo eles o perigo de soçobrar.
24 bɔ́ ŋgoró nde yí kwarè seèn, bɔ́ nyimé bú, ye bú a: «Dé koô, dé koô, béh nde aá kum le!» À nyimé yuoô, à pam fu bɔ̂ nòmò; bɔ́ huné, pɔ́ŋ die dùà.
24 Chegando-se a ele, despertaram-no dizendo: Mestre, Mestre, estamos perecendo! Despertando-se Jesus, repreendeu o vento e a fúria da água. Tudo cessou, e veio a bonança.
25 À ye bɔ̀ mbɔ̀ŋ a: «Ndèm biì baá he wa?» Veéh kwaá njií bɔ́ be yoòr ndɔ, hiím yɔgɔ́ bɔ́ dé tueê. Bɔ́ yila lètenè bɔɔ̀n tueé kuú ye: «Nùà hên né neì? Kè kú: né mene fu, né mene nòmò, bɔ́ né sòn seèn ŋgweé!»
25 Então, lhes disse: Onde está a vossa fé? Eles, possuídos de temor e admiração, diziam uns aos outros: Quem é este que até aos ventos e às ondas repreende, e lhe obedecem?
26 Bɔ́ sela yuo kela te tàbè bɔ̀ Jerasénè, sâ Galilê né kèb kân.
26 Então, rumaram para a terra dos gerasenos, fronteira da Galileia.
27 Yeésò suaga die doó. À yeé ke, nùà lɔɔ̂ déì baá ká yoòr seên ndeê. Nùà hèllè yoòr né mé tándulu. Dàb baá teèn mé à né luŋturu mbaá yɔŋ gɔ, à gwò cèr ŋgwéh, à cer yeé ké màsou.
27 Logo ao desembarcar, veio da cidade ao seu encontro um homem possesso de demônios que, havia muito, não se vestia, nem habitava em casa alguma, porém vivia nos sepulcros.
28 À yeé nde ŋene njií Yeésò mân, à si kéŋ, à komo die nde doó ka seèn, à tueé njií ké ter, ye bú a: «Yeésò Ŋunà Càŋ terrèb, bélɔ̀ né lè keé-re wa? Kúkùr yeè, té mè gèr fèh.»
28 E, quando viu a Jesus, prostrou-se diante dele, exclamando e dizendo em alta voz: Que tenho eu contigo, Jesus, Filho do Deus Altíssimo? Rogo-te que não me atormentes.
29 Sâ Yeésò la baá càŋ yí lè seèn paám, ye te à yuo kelà lè seèn. Lòù sam, cu dɔɔ́ŋ tándulu né yeé nùà hèllè seé weh. Mɔ baá bú seé weh, kɔ bɔ́ kaga bú be mé yuií lɔ̀ŋ, bɔ́ colo kwaá bú lè fɔ̀gɔ; mé njéh mene à né yeé bɔ̀ yuií hèllè tené sɔm, bɔ̀ tándulu lu njií bú ya dueè.
29 Porque Jesus ordenara ao espírito imundo que saísse do homem, pois muitas vezes se apoderara dele. E, embora procurassem conservá-lo preso com cadeias e grilhões, tudo despedaçava e era impelido pelo demônio para o deserto.
30 Yeésò yeé pam gi aá tándulu, ye nùàr hèllè a: «Yilí yeè né neì wa?» Ye Yeésò a: «Yilí mò né: Bilíbɔ́.» À yilá kwaá né yilí seèn ménâ felè bɔ̀ càŋ tándulù ŋgún mé bilí den né lè seèn doô.
30 Perguntou-lhe Jesus: Qual é o teu nome? Respondeu ele: Legião, porque tinham entrado nele muitos demônios.
31 Bɔ̀ càŋ hèllè bɔŋ Yeésò ndɔ, ye bú a: «Té béh ké te lege ŋgɔbè kùm njí.»
31 Rogavam-lhe que não os mandasse sair para o abismo.
32 Cu sâ bɔ̀ŋ ŋguiâŋ né yab ké cueè tòr yieé den; bɔ́ né teèn ŋgún. Bɔ̀ tándulu hèllè bɔŋ Yeésò te bɔ́ nde yila den seér ké lè bɔ̀ ŋguiâŋ. Yeésò gwaán ndɔ.
32 Ora, andava ali, pastando no monte, uma grande manada de porcos; rogaram-lhe que lhes permitisse entrar naqueles porcos. E Jesus o permitiu.
33 Bɔ́ durá yuo kela baá-re lè nùà hèllè, bɔ́ nde yila nde lè bɔ̀ ŋguiâŋ. Bɔ̀ ŋguiáŋ kem ŋar suagà ké cueè, bɔ́ sue yila nde ké te tube, bɔ́ kum le dùà.
33 Tendo os demônios saído do homem, entraram nos porcos, e a manada precipitou-se despenhadeiro abaixo, para dentro do lago, e se afogou.
34 Bɔ̀ tèŋ ŋguiâŋ yeé nde ŋene njií mân, bɔ́ fɔɔ́n doò ndɔ, bɔ́ nde bɔ̀ nùàr ké lɔ mé kè kèbè mene tueé wellê.
34 Os porqueiros, vendo o que acontecera, fugiram e foram anunciá-lo na cidade e pelos campos.
35 Bɔ̀ nùàr yeé ŋgweé aá ménâ, bɔ́ bilí nde teèn, ye te bɔ́ nde njií mé la naâ bɔɔ́ sâ ŋené ndɔ. Bɔ́ wa, sâ nuaá mé bɔ̀ càŋ la kem yuoó naâ lè seèn doô né ké ka Yeésò mé cɔ̀gɔ̀ yoòr den den. À taré yuo aá kèn. Veéh bɔɔ́ bɔ́ njèh.
35 Então, saiu o povo para ver o que se passara, e foram ter com Jesus. De fato, acharam o homem de quem saíram os demônios, vestido, em perfeito juízo, assentado aos pés de Jesus; e ficaram dominados de terror.
36 Njií mé la kelà naâ yoòr nùà hèllè te à nde ye taré, bɔ̀ɔ́ mé la naâ ŋené dɔɔ́ŋ tueé nyegé cu bɔ̀ mbeí.
36 E algumas pessoas que tinham presenciado os fatos contaram-lhes também como fora salvo o endemoninhado.
37 Yeé baá ménâ, bɔ̀ nùàr te tàbè bɔ̀ Jerasénè dɔɔ́ŋ, veéh bɔɔ́ bɔ́ njèh, bɔ́ ye Yeésò a: «Kúkùr yeè, yùò lè tàbè beèh yuoò.» Yeésò ŋaá yila cu kɔm ndɔ. À yeé baá mé gò,
37 Todo o povo da circunvizinhança dos gerasenos rogou-lhe que se retirasse deles, pois estavam possuídos de grande medo. E Jesus, tomando de novo o barco, voltou.
38 nùà mé bɔ̀ tándulu naâ bú lè doô bɔŋ bú, te bɔ́ bú nde. Yeésò berɔ́ŋ, ye bú a:
38 O homem de quem tinham saído os demônios rogou-lhe que o deixasse estar com ele; Jesus, porém, o despediu, dizendo:
39 «Ndé dèn sér á ké lɔ yeè, wò tueé bele bɔ̀ nùàr njií mé Càŋ la naâ felè yeè bɔɔ́ dɔɔ́ŋ.» Nùà doô yuo baá-re doó sâ ndɔ. Njií mé Yeésò naâ felè seèn bɔɔ́ keéh dɔɔ́ŋ, à né lɔɔ́ mé njéh beè yɔŋ sie, à né bɔ̀ nùàr saán gɔ.
39 Volta para casa e conta aos teus tudo o que Deus fez por ti. Então, foi ele anunciando por toda a cidade todas as coisas que Jesus lhe tinha feito.
40 Yeésò yuo cuù kèb yágà, à cu cuù, sâ cìlì nùàr né bú kela den. À yeé waà baá, bɔ́ vra bú.
40 Ao regressar Jesus, a multidão o recebeu com alegria, porque todos o estavam esperando.
41 Nùà koô *gwà sóù déì waà ndɔ; yilí seèn né Jàrûs. À cemmé nde ka Yeésò, à bɔŋ bú, ye te à nde ké lɔ nyî.
41 Eis que veio um homem chamado Jairo, que era chefe da sinagoga, e, prostrando-se aos pés de Jesus, lhe suplicou que chegasse até a sua casa.
42 Sâ huaán gi lom né ka bú cén sâ, né dé vêh, à baá mé nyèmà yulà cùɔ̀b fà, à nde aá kuú dɔlé. Yeésò yuo gò ndɔ. À né ndeé, bɔ̀ nùàr né bú baré ŋeí.
42 Pois tinha uma filha única de uns doze anos, que estava à morte. Enquanto ele ia, as multidões o apertavam.
43 Sâ ma déì né doó sâ teèn; baá nyèmà yulà cùɔ̀b fà húɔ́m né bú yoòr yuo den. Nuaá mé né beén sâ lɔ komo teèn sam.
43 Certa mulher que, havia doze anos, vinha sofrendo de uma hemorragia, e a quem ninguém tinha podido curar [e que gastara com os médicos todos os seus haveres],
44 Yeé baá mân, à ŋgoró nde yí jomo Yeésò, à kema weh sòn cɔ̀gɔ̀ seèn. À yeé baá kema, húɔ́m tené bú yoòr ndɔ.
44 veio por trás dele e lhe tocou na orla da veste, e logo se lhe estancou a hemorragia.
45 Yeésò bie njií ye bɔ̀ nùàr a: «Neì mè kema né kɔɔ́?» Nùà kàn ye nyí sam. Piêr ye bú a: «Dé koô, bɔ̀ nùàr faŋ sela baá, bɔ́ baré né wò lòù.»
45 Mas Jesus disse: Quem me tocou? Como todos negassem, Pedro [com seus companheiros] disse: Mestre, as multidões te apertam e te oprimem [e dizes: Quem me tocou?].
46 Yeésò ye bú a: «Nùà sâ mè kema naâ mé be. Terreb mò kèb déì naâ yoòr mò yuo.»
46 Contudo, Jesus insistiu: Alguém me tocou, porque senti que de mim saiu poder.
47 Ma doô yeé kɔ aá ye, nyí lèr kòmò ndé cú, à ndelé ndeè ká toò Yeésò ndɔ, à die nde ka seèn, à se bú kwɔ̀m mé à la kemá naâ bú mé njéh, à bú se gi toò bɔ̀ nùàr doó sâ, à tueé cu bú gèh dé mé beén seèn la naâ gií ndɔ.
47 Vendo a mulher que não podia ocultar-se, aproximou-se trêmula e, prostrando-se diante dele, declarou, à vista de todo o povo, a causa por que lhe havia tocado e como imediatamente fora curada.
48 Yeésò ye bú a: «Huaán mò, wò né lom temé cén yoòr mò kwaá njií, wò taré yuo aá kèn. Ndé bá-re.»
48 Então, lhe disse: Filha, a tua fé te salvou; vai-te em paz.
49 Yeésò née seèn mé ma doô tueé den, tóm waà ndɔ, ye Jàrûs a: «Ŋuna yeè kuú aá ma. Té yeè Nùà fèh-njèh mbaá kì kú cú.»
49 Falava ele ainda, quando veio uma pessoa da casa do chefe da sinagoga, dizendo: Tua filha já está morta, não incomodes mais o Mestre.
50 Yeésò yeé ŋgweé aá ménâ, ye Jàrûs a: «Té vèh, kwá njí lòm ndèm mé mè; ŋuna yeè nde né taré.»
50 Mas Jesus, ouvindo isto, lhe disse: Não temas, crê somente, e ela será salva.
51 Bɔ́ yeé wa baá ké lɔ Jàrûs, Yeésò yiín bɔ̀ nùàr dɔɔ́ŋ gwò yilâ, gi cegé bɔ́ bɔ̀ Piêr, mé Jâŋ bɔ̂ Jâk, mé bɔ̀ tele bɔ̂ meì huaân.
51 Tendo chegado à casa, a ninguém permitiu que entrasse com ele, senão Pedro, João, Tiago e bem assim o pai e a mãe da menina.
52 Sâ bɔ̀ nùàr baá huaán yueé, bɔ́ né mbà genné den. Yeésò deên ndɔ, ye bɔ̀ nùàr a: «Bí té yúé. Huaán njeré déì kú ŋgwéh, à cer né lɔ́m.»
52 E todos choravam e a pranteavam. Mas ele disse: Não choreis; ela não está morta, mas dorme.
53 Te bɔ̀ nùàr yeé nde ŋgweé njií ménâ, bɔ́ kem sue bú yoòr mé séb. Sâ bɔ́ kɔ gi aá ye huaán doô kuú aá kèn.
53 E riam-se dele, porque sabiam que ela estava morta.
54 Yeésò kɔ lom né dé seèn huaán be ter sie njiî, à né bú yilá, ye bú a: «Huaán mò, wùò ter!»
54 Entretanto, ele, tomando-a pela mão, disse-lhe, em voz alta: Menina, levanta-te!
55 Huaán doô nyimé yuo ndɔ, à yila cu hueè, à komo wuo ter. Yeésò ye: bɔ́ fɔ́n há bú yáb.
55 Voltou-lhe o espírito, ela imediatamente se levantou, e ele mandou que lhe dessem de comer.
56 Geí lɔ tele bɔ̂ meí mbaá. Yeésò luɔm bɔ́ ndɔ, ye bɔ́ a: «Bɔ̀ njií mé naâ kelá hên, Càŋ a bɔ́ bí tueé nuaré déì.»
56 Seus pais ficaram maravilhados, mas ele lhes advertiu que a ninguém contassem o que havia acontecido.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 8, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.