Atos 19
Ak'aj tu'jil tyol qman (MAMC) vs NVI
1 Axtaqtza taꞌye Apolos toj Corint, majx tqanx ikyꞌx Pabl toj kꞌul, tuꞌn tkanin toj tnam te Éfeso. Antza, el jyete txqan xjal tuꞌn, a nimilqetaq toj kywutz.
1 Enquanto Apolo estava em Corinto, Paulo, atravessando as regiões altas, chegou a Éfeso. Ali encontrou alguns discípulos
2 Exsin xi tqanin Pabl kye: ¿Kuꞌxsin Xewbꞌaj Xjan toj kyanmiꞌn, tej kyjaw nimiꞌn?
2 e lhes perguntou: "Vocês receberam o Espírito Santo quando creram? " Eles responderam: "Não, nem sequer ouvimos que existe o Espírito Santo".
3 Tuꞌn ikyjo, xitzin tqanin Pabl: ¿Tzeꞌntzin tzelpine kyetza kynimbꞌil, ex tzeꞌn i okiꞌy, tej kykuꞌxa toj aꞌ te jawsbꞌil aꞌ?
3 "Então, que batismo vocês receberam? ", perguntou Paulo. "O batismo de João", responderam eles.
4 Xitzin tqꞌmaꞌn Pabl: Twutzx teꞌ, tzuntaq nchi kuꞌx kyeꞌ xjal toj aꞌ tuꞌn Juan, te jawsbꞌil aꞌ, aj kynimintaq tiꞌj qMan Dios. Me tzuntaq nxi tqꞌmaꞌn kye, a nchi nimintaq, qa iltaq tiꞌj tuꞌn t-xi nimitjo juntl, a lipchetztaq tiꞌj, a Jesucrist.
4 Disse Paulo: "O batismo de João foi um batismo de arrependimento. Ele dizia ao povo que cresse naquele que viria depois dele, isto é, em Jesus".
5 Tej kybꞌinte ikyjo, bꞌeꞌx i nimin, ex bꞌeꞌx i kuꞌx toj aꞌ te jawsbꞌil aꞌ toj tumil tbꞌi Jesús, a tAjaw Tkyaqil.
5 Ouvindo isso, eles foram batizados no nome do Senhor Jesus.
6 Atzaj teꞌ kykubꞌ tqꞌoꞌn Pabl tqꞌobꞌ kyibꞌaj, ex bꞌeꞌx okx Xewbꞌaj Xjan toj kyanmin. Ex i yolin kyojileꞌ yol, a nya ojtzqiꞌn kyuꞌn, ex tzuntaq chi qꞌumlaj tiꞌjjo tqanil ntzaj kybꞌintaq te qMan Dios.
6 Quando Paulo lhes impôs as mãos, veio sobre eles o Espírito Santo, e começaram a falar em línguas e a profetizar.
7 Bꞌalaqa kabꞌlajajtaq kybꞌajjo ichin anetziꞌn.
7 Eram ao todo uns doze homens.
8 Tojxjo oxe xjaw, tzuntaq nxiꞌ Pabl tojjo ja te kynabꞌl Dios Judiy. Antza, tzuntaq qꞌumlaj tiꞌjjo Tbꞌanil Tqanil, me ntiꞌxtaq chꞌin t-xobꞌil. Tzuntaq nyolin, ex tzuntaq xmoxin, tuꞌn tkubꞌ kykꞌuꞌjxjal, tuꞌn kynimin tiꞌjjo Tkawbꞌil qMan Dios.
8 Paulo entrou na sinagoga e ali falou com liberdade durante três meses, argumentando convincentemente acerca do Reino de Deus.
9 Me iteꞌ junjun, a noq xi kychꞌuẍsin kyanmin, tuꞌn mina t-xi kynimin, ex noq i ja yolbꞌin kywutzxjal tiꞌjjo nimbꞌil tiꞌj Jesús. Tuꞌn ikyjo, bꞌeꞌx etz Pabl toj ja te kynaꞌbꞌl Dios Judiy, junx kyukꞌa nimil, exsin i xi tkꞌleꞌntz toj jun ja te xnaqꞌtzbꞌil, a tetaqjo jun ichin, Tirano tbꞌi.
9 Mas alguns deles se endureceram e se recusaram a crer, e começaram a falar mal do Caminho diante da multidão. Paulo, então, afastou-se deles. Tomando consigo os discípulos, passou a ensinar diariamente na escola de Tirano.
10 Antza, yoline Pabl kykyaqil qꞌij, ex ikytzin oke tuꞌn, toj kabꞌe abꞌqꞌe. Ikytzin kybꞌiyeꞌ Tyol Diosjo, aye Judiy exqetziꞌn nya Judiy, a najleqetaq tojjo txꞌotxꞌ te Asia.
10 Isso continuou por dois anos, de forma que todos os judeus e os gregos que viviam na província da Ásia ouviram a palavra do Senhor.
11 Ex kyojjo qꞌij anetziꞌn, tzaj tqꞌoꞌn Dios tumil te Pabl, tuꞌn tbꞌant ilaꞌ techil te yekꞌbꞌil teꞌ tipin Dios.
11 Deus fazia milagres extraordinários por meio de Paulo,
12 Majqexpeꞌ suꞌtj exqetziꞌn xbꞌalin, a jaꞌ ok aqꞌle t-xmilil Pabl, xi qꞌiꞌn kye yabꞌ, ex noq tuꞌn ikyjo, bꞌeꞌxtaq nchi qꞌanit, ex ayetzin kye taqꞌnil tajaw il, a iteꞌkxtaq toj kyanmin, bꞌeꞌx nchi etztaq kyeꞌ.
12 de modo que até lenços e aventais que Paulo usava eram levados e colocados sobre os enfermos. Estes eram curados de suas doenças, e os espíritos malignos saíam deles.
13 Me ayetzin kye junjun Judiy, a nchi bꞌettaq toj tnam, ex nchi etztaq taqꞌnil tajaw il kyuꞌn, toj kyanminxjal kyajtaq kyeꞌ tuꞌn tokin tbꞌi Jesús, a tAjaw Tkyaqil kyuꞌn, te qꞌanbꞌil kyexjal. Ikytzin kyqꞌma kyjaluꞌn, kye taqꞌnil tajaw il: Kxel qqꞌmaꞌn kyeꞌy, tuꞌn kyetza toj kyanmin xjal, noq tiꞌj tumil tbꞌi Jesús, a nqꞌumlaj Pabl tiꞌj, chi chiꞌ.
13 Alguns judeus que andavam expulsando espíritos malignos tentaram invocar o nome do Senhor Jesus sobre os endemoninhados, dizendo: "Em nome de Jesus, a quem Paulo prega, eu lhes ordeno que saiam! "
14 Ikytaqtzin nbꞌantjo kyuꞌn wuq tkꞌwaljo jun Judiy, Esceva tbꞌi, a nejinel kyxol pale.
14 Os que estavam fazendo isso eram os sete filhos de Ceva, um dos chefes dos sacerdotes dos judeus.
15 Me jun maj, attaq jun taqꞌnil tajaw il, xi tzaqꞌwinte kyjaluꞌn: Wojtzqin weꞌ Jesús, ex bꞌin weꞌ wuꞌn alkye Pabl; me ayetzinkyetza, ¿Tiꞌn kyeꞌ kyoklin tuꞌn kyyoliꞌn ikyjo?
15 Um dia, o espírito maligno lhes respondeu: "Jesus, eu conheço, Paulo, eu sei quem é; mas vocês, quem são? "
16 Ex texjo paq anetziꞌn, bꞌeꞌx xi joqpaj tej ichin, a attaq taqꞌnil tajaw il toj tanmin kyibꞌaj xjal, a nchi yolintaq, ex tukꞌa txqan tipin, bꞌeꞌx i kubꞌjo ichin tuꞌn, ex i bꞌaj tbꞌyoꞌn. Tuꞌntzin ikyjo, ẍbꞌiꞌqqe ex iẍjlinqe tej kyoq tojjo ja, jaꞌ iteꞌkxtaq.
16 Então o endemoninhado saltou sobre eles e os dominou, espancando-os com tamanha violência que eles fugiram da casa nus e feridos.
17 Kykyaqilxjo Judiy ex nya Judiy i bꞌinte, a najleqetaq toj tnam te Éfeso. Tuꞌntziꞌn, bꞌeꞌx tzaj txqan kyxobꞌil, ex tuꞌnjo ikyjo, jaw nimsite tbꞌi Jesús, a tAjaw Tkyaqil.
17 Quando isso se tornou conhecido de todos os judeus e os gregos que viviam em Éfeso, todos eles foram tomados de temor; e o nome do Senhor Jesus era engrandecido.
18 Ex nimku xjal, a otaq chi nimin, i kanin paꞌl kyibꞌ kywutzxjal tiꞌjjo tkyaqil nya bꞌaꞌn, a otaq bꞌant kyuꞌn.
18 Muitos dos que creram vinham, e confessavam e declaravam abertamente suas más obras.
19 Ex ilaꞌtaqjo, a otaq chi ok te yuẍ, ul kyiꞌn jniꞌ kyuꞌj te kytyuẍbꞌil, ex kubꞌ kypatin kywutzjo a iteꞌtaq. Tej tkubꞌ nabꞌlitjo, a jteꞌ otaq japineꞌ loqꞌbꞌin kye uꞌj, bꞌalaqa lajaj toj ox kꞌal mil saqpwaq.
19 Grande número dos que tinham praticado ocultismo reuniram seus livros e os queimaram publicamente. Calculado o valor total, este chegou a cinqüenta mil dracmas.
20 Tuꞌntzintzjo, nim xjal i bꞌinte, ex nim i lonte yekꞌbꞌil tipin Tbꞌanil Tqanil tAjaw Tkyaqil.
20 Dessa maneira a palavra do Senhor muito se difundia e se fortalecia.
21 Tbꞌajlinxitziꞌn ikyjo, kubꞌ tbꞌisin Pabl, tuꞌn t-xiꞌ qꞌolbꞌil kyeꞌ aj te Macedonia ex Acay, ex tuꞌn tikyꞌx tzmax Jerusalén. Ex tqꞌma, qa tajtaq tuꞌn tikyꞌx toj tnam te Rom, aj tmeltzꞌajtaq toj Jerusalén.
21 Depois dessas coisas, Paulo decidiu no espírito ir a Jerusalém, passando pela Macedônia e pela Acaia. Ele dizia: "Depois de haver estado ali, é necessário também que eu vá visitar Roma".
22 Tuꞌntzintzjo, bꞌeꞌx i xi tchqꞌoꞌn kabꞌe mojilte, Timotey ex Erasto, tzmax Macedonia te qꞌolte tqanil antza. Atzin tetz, axsi kyije jun jteꞌbꞌin qꞌijl toj Éfeso, jun tnam toj txꞌotxꞌ te Asia.
22 Então enviou à Macedônia dois dos seus auxiliares, Timóteo e Erasto, e permaneceu mais um pouco na província da Ásia.
23 Tojjo tnam anetziꞌn, jaw tilj xjal tiꞌjjo Tbꞌanil Tqanil,
23 Naquele tempo houve um grande tumulto por causa do Caminho.
24 noq tuꞌn ttzi jun ichin, txꞌnol saqpwaq, Demetrio tbꞌi. A ichin anetziꞌn, tzuntaq nchi bꞌant muchꞌ twutzbꞌiyil ja tuꞌn, te yekꞌbꞌilte ja te naꞌbꞌlte jun kydios, Artemisa tbꞌi. Tuꞌn ikyjo, tkyꞌeꞌtaq Demetrio, tuꞌn kyniminxjal tiꞌjjo Tbꞌanil Tqanil, quꞌn bꞌiꞌntaq tuꞌn, qa ma chi niminxjal, nlaytaq chi loqꞌin tiꞌjjo kꞌaẍjil anetziꞌn; ex bꞌeꞌx aku najjo txqan kykanebꞌ tiꞌjjo kyaqꞌin ikyjo.
24 Um ourives chamado Demétrio, que fazia miniaturas de prata do templo de Ártemis e que dava muito lucro aos artífices,
25 Tuꞌnpetziꞌn, oke tchmoꞌn jniꞌ tukꞌa, exqetziꞌn txqantl, a chꞌime ikyxtaq kyaqꞌiꞌn, exsin xi tqꞌmaꞌntz kye kyjaluꞌn: Noq sameqiꞌy, tata, chi Demetrio. Bꞌiꞌn kyeꞌ kyuꞌn, qa noq tuꞌn qaqꞌin lo, bꞌaꞌnxix otoꞌya.
25 reuniu-os juntamente com os trabalhadores dessa profissão e disse: "Senhores, vocês sabem que temos uma boa fonte de lucro nesta atividade
26 Me ikytzin tzeꞌnku n-ok kykaꞌyiꞌn, ex n-ok kybꞌiꞌn, lu jun maꞌ xjal, Pabl tbꞌi; lu nyolin qa nya diosqe dios, a kybꞌinchbꞌin xjal. Ex nimx xjal, ma kubꞌ kykꞌuꞌj tuꞌn, nya oꞌkxjo tzaluꞌn toj Éfeso, qalaꞌ toj tkyaqil txꞌotxꞌ te Asia.
26 e estão vendo e ouvindo como este indivíduo, Paulo, está convencendo e desviando grande número de pessoas aqui em Éfeso e em quase toda a província da Ásia. Diz ele que deuses feitos por mãos humanas não são deuses.
27 Nya wenjo luꞌn, quꞌn bꞌalaqa nlay bꞌant tikyꞌjo qkꞌaẍjil. Bꞌapetla teꞌ, qalaꞌ bꞌala majxjo ja te naꞌbꞌlte qdios, a Artemisa, okla knajsitiljo tbꞌanil yolbꞌilte, ex tuꞌntzintzjo, bꞌeꞌxla k-elil iꞌjlin nim toklin qdios anetziꞌn, a kꞌuꞌjlinxix tzaluꞌn toj Asia ex toj tkyaqil twutz txꞌotxꞌ.
27 Não somente há o perigo de nossa profissão perder sua reputação, mas também de o templo da grande deusa Ártemis cair em descrédito e de a própria deusa, adorada em toda a província da Ásia e em todo o mundo, ser destituída de sua majestade divina".
28 Tej kybꞌinte xjal ikyjo, bꞌeꞌx jaw kyikyꞌinxix, ex jaw kyẍchꞌin kyjaluꞌn: Nimxix toklin Artemisa, a qdios a awo aj Éfeso.
28 Ao ouvirem isso, eles ficaram furiosos e começaram a gritar: "Grande é a Ártemis dos efésios! "
29 Nimx i ja naj xjal tojjo tkyaqil tnam, ex ok kytzyuꞌn kabꞌe tukꞌa Pabl, a Gay ex Aristarco kybꞌi, kabꞌe ichin te aj Macedonia, ex i el jukikin kyuꞌn tzmax tkꞌatz ja, jaꞌ nchi chmete xjal.
29 Em pouco tempo a cidade toda estava em tumulto. O povo foi às pressas para o teatro, arrastando os companheiros de viagem de Paulo, os macedônios Gaio e Aristarco.
30 Tajtaq Pabl tuꞌn tokx yolil kywutz xjal antza, me mix kytziye nimil.
30 Paulo queria apresentar-se à multidão, mas os discípulos não o permitiram.
31 Ex kyxoljo kawil te Asia, iteꞌtaq junjun tukꞌa Pabl, xi kychqꞌoꞌn qꞌmalte, tuꞌn mina tzꞌokx antza.
31 Alguns amigos de Paulo dentre as autoridades da província chegaram a mandar-lhe um recado, pedindo-lhe que não se arriscasse a ir ao teatro.
32 Me atzin teꞌ tojjo ja, jaꞌ iteꞌkxitaq xjal, iteꞌtaq junjun chꞌuq njaw kyẍchꞌintaq jun tumil, me mikyxi kyuꞌn txqantl. Nbꞌajtaqjo luꞌn, tuꞌn otaq chi jaw najxjal. Me txqantl teꞌ ntiꞌtaq bꞌiꞌn kyuꞌn, tiquꞌn nkychmoꞌntaq kyibꞌ antza.
32 A assembléia estava em confusão: uns gritavam uma coisa, outros gritavam outra. A maior parte do povo nem sabia por que estava ali.
33 Tiꞌjjo nbꞌajtaq iteꞌ junjunkye, xi chikyꞌbꞌinte te Lejantr, jun xjal, a otaq txi kylimoꞌn Judiy, kywutz kykyaqiljo, a iteꞌtaq antza. Xitzin tqanin Lejantr tukꞌa tqꞌobꞌ, tuꞌn mina chi chꞌotj xjal, quꞌn tuꞌntaq tyolin twutz tnam te kolbꞌil kye jniꞌ Judiy.
33 Alguns da multidão julgaram que Alexandre era a causa do tumulto, quando os judeus o empurraram para frente. Ele fez sinal pedindo silêncio, com a intenção de fazer sua defesa diante do povo.
34 Me atzaj teꞌ tel kynikyꞌxjal qa Judiytaq teꞌ Lejantr, i jaw ẍchꞌin kabꞌe or kykyaqilx. Chi chiꞌ kyjaluꞌn: Nimx toklin Artemisa, a qdios a awo aj Éfeso.
34 Mas quando ficaram sabendo que ele era judeu, todos gritaram a uma só voz durante cerca de duas horas: "Grande é a Ártemis dos efésios! "
35 Atzin teꞌ aj tzꞌibꞌil te tnam, tej kyxmoxit-xjal tuꞌn, tqꞌma: Noq sameqiꞌy, ayiꞌy xjal te Éfeso. Tkyaqil xjal te twutz txꞌotxꞌ bꞌiꞌn tuꞌn, qa a tnam lo, atzin qꞌoꞌnkjo te xqꞌuqil te ja te naꞌbꞌlte Artemisa, a qdios nimxix toklin, ex te kaꞌyil teꞌ twutzbꞌiyil, a tzaj tzꞌaq toj kyaꞌj.
35 O escrivão da cidade acalmou a multidão e disse: "Efésios, quem não sabe que a cidade de Éfeso é a guardiã do templo da grande Ártemis e da sua imagem que caiu do céu?
36 Mix aꞌl aku kubꞌ ewinte luꞌn. Tuꞌnpetziꞌn, mina chi chꞌotja, ex mina kubꞌ kybꞌinchiꞌn jun tiꞌla, aj qa nya bꞌisinxix wen.
36 Portanto, visto que estes fatos são inegáveis, acalmem-se e não façam nada precipitadamente.
37 Quꞌn aye xjal, a ma chi ul kyiꞌn tzaluꞌn, nya ma chi jaw yolbꞌin kyeꞌ tiꞌj qdios ex tiꞌjjo ja te naꞌbꞌlte.
37 Vocês trouxeram estes homens aqui, embora eles não tenham roubado templos nem blasfemado contra a nossa deusa.
38 Qa at te Demetrio tqꞌoj tiꞌj jun aꞌla, exqetziꞌn nchi aqꞌnin tukꞌa, kꞌaꞌ cheꞌx qꞌmalte kywutz kawil. Teyile te junjuntz kꞌaꞌ klonte tibꞌ.
38 Se Demétrio e seus companheiros de profissão têm alguma queixa contra alguém, os tribunais estão abertos, e há procônsules. Eles que apresentem suas queixas ali.
39 Qatzin kyaj kyetza, tuꞌn kyqaniꞌn juntl tiꞌla, iltzin tiꞌjtz tuꞌn tyolajtz kywutz kawil ex toj tumilxix.
39 Se há mais alguma coisa que vocês desejam apresentar, isso será decidido em assembléia, conforme a lei.
40 Tuꞌn a ma bꞌaj jaꞌlin, aku qo ok qꞌoꞌn te meltzꞌil kynaꞌbꞌlxjal tuꞌn tbꞌantjo nya bꞌaꞌn. Me ntiꞌxix jun tumil quꞌn te tzaqꞌwilte, qa ma tzaj qanin qe, tiquꞌn ma jaw tiljxjal.
40 Da maneira como está, corremos o perigo de sermos acusados de perturbar a ordem pública por causa dos acontecimentos de hoje. Nesse caso, não seríamos capazes de justificar este tumulto, visto que não há razão para tal".
41 Tbꞌajlinxitziꞌn ikyjo, bꞌeꞌx el tpaꞌn tej aj tzꞌibꞌil tibꞌ kyiꞌjxjal.
41 E, tendo dito isso, encerrou a assembléia.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 19, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.