Atos 19

AGɄMƐ WAMBƗYA (LIK) vs ARIB

Sair da comparação
ARIB Almeida Revisada Imprensa Bíblica
1 Ngbingo yi nɨnɔ Apɔlɔ a ndɨ mino ka Kolito, Pɔlɔ akɨtanaga ndɨ ka iwili ya ɓangʉpa, adwɛ ka Ɛfɛsɔ. Kʉ ɓɛyɔ, ʉtakanya ndɨ ɓaɓɨɓya ɓemoti-ɓemoti,
1 E sucedeu que, enquanto Apolo estava em Corinto, Paulo tendo atravessado as regiões mais altas, chegou a Éfeso e, achando ali alguns discípulos,
2 ɨyɨ aka na ɨɓʉ ɓɛ: «Ambɛ, minisanatʉ ndɨ na Lɨmbɛngɨ-Lotu ngbingo yi nɨnɔ mabaya ndɨ mino?» Ɓasikisya ndɨ ɓɛ: «Kalɨ! Takanukonigʉ ndɨ gʉtʉgʉ iki yi aka nɨ ɓananzɨna ko bulya Lɨmbɛngɨ-Lotu.»
2 perguntou-lhes: Recebestes vós o Espírito Santo quando crestes? Responderam-lhe eles: Não, nem sequer ouvimos que haja Espírito Santo.
3 Umuuso ɓata ndɨ ɓɛ: «Mogwa ndɨ iɓatiso tino?» Ɓasikisya ɓɛ: «Nɨyɔ ka Yuani.»
3 Tornou-lhes ele: Em que fostes batizados então? E eles disseram: No batismo de João.
4 Pɔlɔ ʉɓɨkya kʉwa ndɨ ɓɛ: «Yuani uɓotisaga ndɨ ɓatʉ nɨɓɔ ɓapaga ndɨ kayikoso ɔɓɨlɨ kaɓʉ. Ʉɓɨkyaga ndɨ gɔnɨ ɓɛ ɓabaɨlyɨ mʉtʉ yi nɨnɔ akodoku kumbuso kakɨ. Mʉtʉ yi ndɨ nɨ Yeso.»
4 Mas Paulo respondeu: João administrou o batismo do arrependimento, dizendo ao povo que cresse naquele que após ele havia de vir, isto é, em Jesus.
5 Nɨyɔ ɓʉkana ɓɛyɔ, ɓiɓotisisa ndɨ ko lino ka Mombukwono-dosu Yeso.
5 Quando ouviram isso, foram batizados em nome do Senhor Jesus.
6 Pɔlɔ ubisilya ndɨ maɓɔkʉ, Lɨmbɛngɨ-Lotu usilyo. Ɓapʉnga ndɨ kanzɨna ka masasʉ dididi na kaɓɨkyaga makpʉmʉka nɨmɔ kanigyonosigʉ.
6 Havendo-lhes Paulo imposto as mãos, veio sobre eles o Espírito Santo, e falavam em línguas e profetizavam.
7 Ɓatʉ ɓi nɨɓɔ ɓasɨ ɓa ndɨ ɓuwobi tɛkɛɓɛ na ɓaɓa.
7 E eram ao todo uns doze homens.
8 Kʉsɔ wa ɓatɨmba ɓasaa, Pɔlɔ ɨndaga ndɨ ka ndaɓʉ ya malʉmba ka Ɓayuda, ananzɨna nɨ kɛgʉ na kʉɓangakʉ. Agyaga ndɨ na ɨɓʉ ɓoɗongoso ko bulya Ɓʉngama ko Kunzi, anakɨsa ɓɛ ɓatʉ ɓi nɨɓɔ ɓikaga ndɨ kamʉkana ɓabaɨlyɨ.
8 Paulo, entrando na sinagoga, falou ousadamente por espaço de três meses, discutindo e persuadindo acerca do reino de Deus.
9 Luki limoti, ɓagɔgɔ ɓa ndɨ mambɛngɨ muti, ɓakya ka baya, ɓapʉnga kanzɨna yanyɛnyɛ ko bulya yo pisi ka Mombukwono-dosu ka musilyoni wa. Kʉwa wa, Pɔlɔ ʉsa ndɨ, aga ndɨ pa imoti na ɓaɓɨɓya aka. Ɓikaga ndɨ kaɨnzɨnzɨnya na ɨɓʉ masyɛ masɨ ka ndaɓʉ ya ɨkɔlɔ ka alʉkʉ ɓemoti nɨnɔ ina ndɨ ɓɛ Tilano.
9 Mas, como alguns deles se endurecessem e não obedecessem, falando mal do Caminho diante da multidão, apartou-se deles e separou os discípulos, discutindo diariamente na escola de Tirano.
10 Lɨkpʉmʉka li nɨlɔ igyonosa ndɨ ka ɓyanga ɓɨɓa. Ɓatʉ ɓasɨ nɨɓɔ ɓa ndɨ ka iwili ya Azia, iki Ɓayuda na gʉtʉgʉ Ɓagiliki aka ɓʉkana ndɨ lɨkpʉmʉka ko Mombukwono-dosu.
10 Durou isto por dois anos; de maneira que todos os que habitavam na Ásia, tanto judeus como gregos, ouviram a palavra do Senhor.
11 Kunzi agyaga ndɨ makpʉmʉka mʉmbanga-mbanga pisi ka Pɔlɔ.
11 E Deus pelas mãos de Paulo fazia milagres extraordinários,
12 Kinili, ɓubisilyaga ndɨ ɓatʉ ɓa ɓokoloɓu ɓotu na matambala nɨmɔ ikaga ndɨ nɨ odundini nzʉyɨ ka Pɔlɔ. Ɓatʉ ɓi nɨɓɔ ɓahʉkagatʉ ndɨ, mambɛngɨ ma ɓʉnyɛ anupupo gɔnɨ.
12 de sorte que lenços e aventais eram levados do seu corpo aos enfermos, e as doenças os deixavam e saíam deles os espíritos malignos.
13 Ɓayuda ɓemoti-ɓemoti ɓikaga ndɨ kaamama ka ɓapa dididi kakɨngɨla kokpumyo mambɛngɨ ma ɓʉnyɛ ko lino ka Mombukwono-dosu Yeso. Ɓanaɓɨkya ɓɛ: «Nakamʉɓɨkya ambɛ puponi ko lino ka Yeso nɨnɔ Pɔlɔ akaɓɨkyaga lɨkpʉmʉka kakɨ.»
13 Ora, também alguns dos exorcistas judeus, ambulantes, tentavam invocar o nome de Jesus sobre os que tinham espíritos malignos, dizendo: Esconjuro-vos por Jesus a quem Paulo prega.
14 Kumu-kumu ɓemoti Muyuda nɨnɔ ina ndɨ ɓɛ Sɛkɛva a ndɨ na ɓomiki maɗɨya na ɨka. Ɓomikakɨ ɓɔ ɓagyaga ndɨ lɨkpʉmʉka li nɨlɔ.
14 E os que faziam isto eram sete filhos de Ceva, judeu, um dos principais sacerdotes.
15 Luki limoti, lɨmbɛngɨ la ɓʉnyɛ usikisya ndɨ ɓɛ: «Namibatʉ Yeso, namiba gɔnɨ Pɔlɔ ɓɨnza. Luki limoti, iɓunu ma ɓa wanɨ?»
15 Respondendo, porém, o espírito maligno, disse: A Jesus conheço, e sei quem é Paulo; mas vós, quem sois?
16 Alʉkʉ yi nɨnɔ a ndɨ na lɨmbɛngɨ la ɓʉnyɛ nɔ ubumbukyoku ɓomika Sɛkɛva, ʉkʉkʉmilyaga, ʉgyagya ndɨ ɓɨnyɛ kadwɛ kʉ kwa kʉ ɓomiki ɓɔ ɓopupoku ndɨ ka ndaɓʉ ɓondumbu na ɓeviɗi.
16 Então o homem, no qual estava o espírito maligno, saltando sobre eles, apoderou-se de dois e prevaleceu contra eles, de modo que, nus e feridos, fugiram daquela casa.
17 Ɓatʉ ɓasɨ ɓa Ɛfɛsɔ, iki Ɓayuda na gʉtʉgʉ Ɓagiliki aka ɓʉkana ndɨ mongoni mi nɨmɔ. Ɨɓʉ ɓasɨ ɓaɓanga ndɨ, ɓobibisa lino ka Mombukwono-dosu Yeso.
17 E isto tornou-se conhecido de todos os que moravam em Éfeso, tanto judeus como gregos; e veio temor sobre todos eles, e o nome do Senhor Jesus era engrandecido.
18 Ɓatʉ ɓudingi nɨɓɔ ɓa ndɨ nɨ ɓoboilyini, ɓodogoku ndɨ kaɓɨnɨkyana na kaɓɨkyaga ɓʉnyɛ kaɓʉ nɨɓɔ ɓagyaga ndɨ ɓɨngbanganya ko misa ka ɓambanzʉ.
18 E muitos dos que haviam crido vinham, confessando e revelando os seus feitos.
19 Luga ka ɓatʉ nɨɓɔ ɓʉkɨmaga ndɨ ɓanɛkɔ, ɓudingi ɓodoku ndɨ na ɓakɨtaɓʉ kaɓʉ ɓaya ɓanɛkɔ kabʉsya kambwa ka ɓambanzʉ ɓasɨ. Ɓagya kʉwa ndɨ ɨsaɓʉ ya ɓakɨtaɓʉ ɓi nɨɓɔ, apá ɓuyi ɓambuma ɓɛlɔfʉ ɓatɛkɛɓɛ kuɓukumuti.
19 Muitos também dos que tinham praticado artes mágicas ajuntaram os seus livros e os queimaram na presença de todos; e, calculando o valor deles, acharam que montava a cinqüenta mil moedas de prata.
20 Kinili, pisi ko ngu ka Mombukwono-dosu, lɨkpʉmʉka ko Kunzi ɨgbata ndɨ, ɨtʉlyana ka ɓapa ɓayasɨ.
20 Assim a palavra do Senhor crescia poderosamente e prevalecia.
21 Kumbusa wa lɨkpʉmʉko li nɨlɔ, Pɔlɔ osisila ndɨ kaɨnda ka Yelusalɛma pisi ka iwili ya Makedonia na nɨyɔ ya Akaya. Ɨyɨ aka ndɨ ɓɛ: «Nakadwɛ kʉ, nakwananatʉ ɓanʉ gɔnɨ kaaga ka Lʉma.»
21 Cumpridas estas coisas, Paulo propôs, em seu espírito, ir a Jerusalém, passando pela Macedônia e pela Acaia, porque dizia: Depois de haver estado ali, é-me necessário ver também Roma.
22 Ʉtɨka kʉwa ndɨ ka Makedonia ɓatʉ ɓaɓa luga ka nɨɓɔ ɓesingyaga ndɨ ka ligubo, a ndɨ nɨ Timotio ɨɓʉ na Ɨlasɨtɔ. Ɨyɨ mombukwana-dakɨ otigolo mbɛyɨ ndɨ ɓata ka Azia aka.
22 E, enviando à Macedônia dois dos que o auxiliavam, Timóteo e Erasto, ficou ele por algum tempo na Ásia.
23 Ko ngbingo yi nɨnɔ, ɓambanzʉ ɓavɨkɨmanaga ndɨ ka Ɛfɛsɔ ko bulya Pisi ka Mombukwono-dosu.
23 Por esse tempo houve um não pequeno alvoroço acerca do Caminho.
24 Kʉ ɓɛyɔ, a ndɨ na mutwo-mabɨsya ɓemoti nɨnɔ ina ndɨ ɓɛ Demetilio. Ɨyɨ Demetilio otwaga ndɨ ka ɓangwɛyɨ ɓekingyosi ɓayɨkɛkɛkɛ ɓaya ɓandaɓʉ ko kunzi muko yi nɨnɔ ina ndɨ ɓɛ Alitemisi. Ligubo li nɨlɔ ʉpága ndɨ ɓotwa-mabɨsya ɓuyi ɓudingi.
24 Porque certo ourives, por nome Demétrio, que fazia da prata miniaturas do templo de Diana, proporcionava não pequeno negócio aos artífices,
25 Demetilio ʉmʉmʉla kʉwa ndɨ ɓotwa-mabɨsya na ɓatʉ ɓasɨ nɨɓɔ ɓagyaga ndɨ ɓʉsɔlɔ ɓa ligubo li nɨlɔ. Ɨyɨ aka na ɨɓʉ ɓɛ: «Ɓomika-mama, makaiba ɓɨnza ɓɛ talyalyaga ka ligubo li nɨlɨ.
25 os quais ele ajuntou, bem como os oficiais de obras semelhantes, e disse: Senhores, vós bem sabeis que desta indústria nos vem a prosperidade,
26 Mbɨya wanʉ, makaɨna na kaʉkana nɨlɔ Pɔlɔ akagya. Kɛgʉ asɨ ka Ɛfɛsɔ aka, luki limoti lɨkpʉmʉko nɨlɔ a kʉwa ɓuwobi kaɨtʉlyana ka Azia wasɨ. Ulutoni ɓatʉ ɓudingi, uyikasa tamanaga kaɓʉ ɓɛ ɓokunzi nɨɓɔ ɓambanzʉ ɓutwogo ɓakɛgʉ ɓokunzi.
26 e estais vendo e ouvindo que não é só em Éfeso, mas em quase toda a Ásia, este Paulo tem persuadido e desviado muita gente, dizendo não serem deuses os que são feitos por mãos humanas.
27 Kɛgʉ asɨ ligubo kusu aka lɔ akakɨsa kapʉtɨkana, luki limoti, gʉtʉgʉ ɨbɨba ya ndaɓʉ ko kunzi mudingi Alitemisi aka. Ɨyɨ nɨnɔ ɓabibisogo ɓapa ɓayasɨ ka Azia na ka ɔɓɨlɨ wasɨ!»
27 E não somente há perigo de que esta nossa profissão caia em descrédito, mas também que o templo da grande deusa Diana seja estimado em nada, vindo mesmo a ser destituída da sua majestade aquela a quem toda a Ásia e o mundo adoram.
28 Nɨyɔ ɓambanzʉ ɓʉkana lɨkpʉmʉka li nɨlɔ ɓɛyɔ, ɓavɨkɨmanaga ndɨ, ɓanapamɨkanaga ɓɛ: «Alitemisi wa Ɛfɛsɔ a mudingi!»
28 Ao ouvirem isso, encheram-se de ira, e clamavam, dizendo: Grande é a Diana dos efésios!
29 Kʉwa wa, gʉɗʉ wasɨ avɨkɨmanaga ndɨ. Ɨɓʉ ɓasɨ ɓʉkanana ndɨ kaaga ɓɨgala-gala ka pa yangba nɨyɔ ɓamʉmʉkanaga ndɨ mino, ɓagwi ndɨ Gayɔ na Alisitaliko, Ɓamakedonia ɓaɓa ɓi nɨɓɔ ɓakpakyana ndɨ na Pɔlɔ.
29 A cidade encheu-se de confusão, e todos à uma correram ao teatro, arrebatando a Gaio e a Aristarco, macedônios, companheiros de Paulo na viagem.
30 Pɔlɔ a ndɨ wakɨtʉlya kaɨnda kambwa ka ambaza yi nɨnɔ, luki limoti ɓaɓɨɓya ɓapakya ndɨ.
30 Querendo Paulo apresentar-se ao povo, os discípulos não lho permitiram.
31 Gʉtʉgʉ ɓangama ɓemoti-ɓemoti ɓa Azia nɨɓɔ ɓa ndɨ ɓawai-dakɨ, ɓatɨkɨlya ndɨ ɓambanzʉ kaɓɨkya ɓɛ kipupisonitɔgʉ kʉ ɓɛyɔ.
31 Também alguns dos asiarcas, sendo amigos dele, mandaram rogar-lhe que não se arriscasse a ir ao teatro.
32 Ko ngbingo yi nɨnɔ aka nɔ, ɓambanzʉ ɓapʉnga ndɨ kanzɨna gbalɨ, ɓanzɨngɨmana ndɨ. Luga kaɓʉ, ɓambanzʉ ɓudingi ɓakɛgʉ ndɨ kaiba gʉtʉgʉ ɓɛ ɓomumukoni ko bulya ɨkɨ.
32 Uns, pois, gritavam de um modo, outros de outro; porque a assembléia estava em confusão, e a maior parte deles nem sabia por que causa se tinham ajuntado.
33 Kʉwa wa, ɓambanzʉ ɓemoti-ɓemoti luga wa ambaza ɓatʉmbʉlyaga ndɨ Alesandulia lɨkpʉmʉka li nɨlɔ. Ɓayuda ɓakpamya ndɨ ɓɛ akɨtagɨ kambwa. Kʉwa wa, Alesandulia ʉgbʉma na maɓɔkʉ ɓɛ ɓadakɨ kyɛ a ndɨ kapa kanzɨna.
33 Então tiraram dentre a turba a Alexandre, a quem os judeus impeliram para a frente; e Alexandre, acenando com a mão, queria apresentar uma defesa ao povo.
34 Luki limoti, nɨyɔ ɓambanzʉ ɓibo ɓɛ Alesandulia a Muyuda, ɨɓʉ ɓasɨ ɓapʉnga ndɨ kapamɨkanaga ka ɓasaa banda ɓaɓa ɓɛ: «Alitemisi wa Ɛfɛsɔ a mudingi!»
34 Mas quando perceberam que ele era judeu, todos a uma voz gritaram por quase duas horas: Grande é a Diana dos efésios!
35 Ka muliɓo, ndɔmbɛ mudingi wa gʉɗʉ yi nɨnɔ udokisa ndɨ, ʉɓɨkya ɓɛ: «Ɓatʉ ɓa Ɛfɛsɔ, ɓambanzʉ ɓasɨ ɓakaiba ɓɛ Ɛfɛsɔ a pa yi nɨyɔ oɓuulyogo ndaɓʉ ko kunzi Alitemisi mudingi na mulundu kakɨ nɨmɔ ogwoku ndɨ kʉgʉ wa lɨsyɛ.
35 Havendo o escrivão conseguido apaziguar a turba, disse: Varões efésios, que homem há que não saiba que a cidade dos efésios é a guardadora do templo da grande deusa Diana, e da imagem que caiu de Júpiter?
36 Kɛgʉ na mʉtʉ gʉtʉgʉ ɓemoti aka nɨnɔ akwanana kaanganya. Kinili, okwononi mbɛyɨ kosisa mambɛngɨ, nɨ makogyigʉ lɨkpʉmʉka ɓɨsɔsɔsɔ.
36 Ora, visto que estas coisas não podem ser contestadas, convém que vos aquieteis e nada façais precipitadamente.
37 A ɓɛyɔ, ɓalʉkʉ ɓi nɨɓana moduku na ɨɓʉ ɓa ɓakiɓigʉ ka ndaɓʉ ko kunzi kusu ikanɨ katʉmbwa yi.
37 Porque estes homens que aqui trouxestes, nem são sacrílegos nem blasfemadores da nossa deusa.
38 Kika nɨ Demetilio na ɓotwa-maɓɨsya nɨɓɔ ɓagyaga na ɨɓʉ ligubo ɓakɛgʉ kaʉkanana na mʉmbanzʉ, masyɛ mʉkɔ ɓangbanga atʉ, ɓazozi ɓatʉ gɔnɨ, ɓakwanana kaaga kʉ ɓɛyɔ.
38 Todavia, se Demétrio e os artífices que estão com ele têm alguma queixa contra alguém, os tribunais estão abertos e há procônsules: que se acusem uns aos outros.
39 Makika na lɨkpʉmʉka lagɔgɔ lɨɓɨkya, nɨyɔ igyonosa kʉwa ɓanʉ kambwa ka ɓangama.
39 E se demandais alguma outra coisa, averiguar-se-á em legítima assembléia.
40 A ɓɛyɔ, kaɓyɛnɛnɛ na lɨkpʉmʉka li nɨlɔ igyonosi na lɨsyɛ li nɨlɨ, ɓakwanana katɨpɨlyaga ɓangbanga ɓɛ tovikimonogini. Takɛgʉ no pisi yi nɨyɔ tatʉmbʉlaga mino mʉ ma musilyoni mi nɨma.»
40 Pois até corremos perigo de sermos acusados de sedição pelos acontecimentos de hoje, não havendo motivo algum com que possamos justificar este ajuntamento.
41 Nɨyɔ ama kanzɨna ɓɛyɔ, ʉpá ɓambanzʉ lɨgʉndʉ.
41 E, tendo dito isto, despediu a assembléia.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 19, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.