Atos 17
A quet u tʼʌnoʼ a ricʼbenoʼ (LACNT) vs NAA
1 Caj binob ich u berir quir u ch'ʌticob u cajar Anfípolis bayiri' xan, yejer u cajar Apolonia, jeroj caj c'uchob ich u cajar Tesalónica tu yʌn uch turiri' u chan najir tu cu naj c'ujinticob C'uj u winiquirob judío.
1 Tendo passado por Anfípolis e Apolônia, Paulo e Silas chegaram a Tessalônica, onde havia uma sinagoga dos judeus.
2 A Pablojo', an ten bic cu naj betic caj oquij ich u chan najir tu cu naj c'ujinticob C'uj u winiquirob judío. Rajra' u q'uinin u je'rar u winiquirob judío caj u tsec'taj ti'ob u t'ʌn C'uj, hasta manij tres semanas.
2 Paulo, segundo o seu costume, foi procurá-los e, por três sábados, discutiu com eles a respeito das Escrituras,
3 Pablo caj u ya'araj ti'ob:
3 expondo e demonstrando ter sido necessário que o Cristo padecesse e ressuscitasse dos mortos. Paulo dizia: — Este Jesus, que eu anuncio a vocês, é o Cristo.
4 Yʌn jun yarob a caj u yubajob ya'ara' ten Pablo jeroj caj u yacsajob tu yorob, rajen caj u p'eri'quintob u bʌj yejer Pablo yejer Silas. Bayiri' xan, caj u betajob u winiquirob griego a cu c'ujinticob C'uj. Ya'ab a ti'ob caj u yacsajob tu yorob. Bayiri' xan, ti' yʌn jun yarob xquic a ju winiquirob griego a sʌjta'b ten tu cotor mac caj u yacsajob tu yorob xan.
4 Alguns deles foram persuadidos e se juntaram a Paulo e Silas. O mesmo aconteceu com numerosa multidão de gregos piedosos e muitas mulheres importantes.
5 Caj choquij yorob u winiquirob judío ti' Pablo yejer Bernabé. Rajen p'usa'b yorob ra' mʌ' yacsmʌnob tu yorob u t'ʌn Jesús. Rajen caj u much'quintajob u bʌj, a mac a mʌ' u beyajobe' ich u winiquirob judío, quir u p'usicob yorob a mac a cʌja'anob ich u cajar Tesalónica. Caj ts'oc u p'usicob u yorob caj bin cʌxta'birob Pablo yejer Silas. Ti' ocob cʌxta'bir Pablo yejer Silas cax caj u yubajob ya'ara' ti'ob: “Cax mʌ' a yʌn ocarex.” Mʌ' ju yubaj a ba' ara'b ti'ob, ocob ich yatoch Jasón. Chen mʌ' irir Pablo yejer Silas quir u chucurob.
5 Os judeus, porém, movidos de inveja, trazendo consigo alguns homens maus dentre a malandragem, reuniram uma multidão e provocaram um tumulto na cidade. E, atacando de surpresa a casa de Jasom, procuravam trazer Paulo e Silas para o meio do povo.
6 Barej mʌ' irir Pablo yejer Silas caj u chich chucajob Jasón yejer u jerob a yacsmʌnob tu yorob. Robob caj u chopʌytajob Jasón ich ʌcʌtan u jach ts'urirob u cajar Tesalónica. Caj c'uchob purbirob, c'am caj awʌtnʌjob caj u ya'arajob:
6 Porém, não os encontrando, arrastaram Jasom e alguns irmãos diante das autoridades, gritando: — Estes que promovem tumulto em todo o mundo chegaram também aqui,
7 A je' Jasóna', caj u yacsaj a ra xibo' tu yatoch. Mʌ' ja wirej ―quij―, mʌ' u sʌjticob a ba' ara'b ten ic reyex César, quire' cu camsicob, tan ya'aricob ti' yʌn u jer rey, Jesús u c'aba'. Raji' ic reyex.
7 e Jasom os hospedou na casa dele. Todos estes agem contra os decretos de César, dizendo que existe outro rei, chamado Jesus.
8 Quire', a baxuc u t'ʌnob, caj u joc'sajob u yorob a pimo' yejer u jach ts'urirob u cajar, quire' a ba' caj u yubob ya'ara' ti'.
8 Tanto a multidão como as autoridades ficaram agitadas ao ouvir estas palavras.
9 U jach ts'urirob u cajar Tesalónica, caj u c'atajob u taq'uin ti' Jasón, baxuc ti' a yacsmʌnob tu yorob xan. Barej ca' bin xicob Pablo yejer Silas, je' u ca' ts'abʌr u taq'uin ti'ob ten u jach ts'urirob u cajar. Caj ts'oc u bo'oticob yejer u taq'uin, caj cha'b u bin Jasón yejer u jerob a yacsmʌnob tu yorob.
9 Porém, depois de terem recebido deles a fiança estipulada, as autoridades soltaram Jasom e os outros.
10 A yacsmʌnob tu yorob ich u cajar Tesalónica seb caj u tuchi'tob Pablo yejer Silas ca' xicob ich u cajar Berea. Cax ac'bir caj u tuchi'tajob ca' xicob. Barej caj c'uchob ich u cajar Berea caj binob ich u chan najir tu cu naj c'ujinticob C'uj u winiquirob judío.
10 E logo, durante a noite, os irmãos enviaram Paulo e Silas para Bereia. Ali chegados, dirigiram-se à sinagoga dos judeus.
11 U winiquirob judío ich u cajar Berea jach tsoy u tucurob, quire' caj u qui' sarob u xiquinob caj u yubob u t'ʌn C'uj, quire' rajra' caj u xacajob u t'ʌn C'uj, soc chʌca'an yiricob wa taj a cu ya'aricob Pablo yejer Silas. A robob ich u cajar Tesalónica mʌ' baxuc u tucurob.
11 Ora, estes de Bereia eram mais nobres do que os de Tessalônica, pois receberam a palavra com toda a avidez, examinando as Escrituras todos os dias para ver se as coisas eram, de fato, assim.
12 Rajen ya'ab u winiquirob judío caj u yacsajob tu yorob. Bayiri' xan, ya'ab a xquicob, a ju winiquirob griego, caj u yacsajob tu yorob xan, bayiri' xan, robob xib caj u yacsajob tu yorob. Robob u winiquirob griego a sʌjta' ten tu cotor mac.
12 Com isso, muitos deles creram, mulheres gregas de alta posição social e muitos homens.
13 Barej u winiquirob judío, a ti' cʌja'an ich u cajar Tesalónica, caj u yubob ti' yʌn Pablo yejer Silas ich u cajar Berea cu tsec'ticob u t'ʌn C'uj. Caj bin p'usa'bir yorob a pimo' a ti' cʌja'anob ich u cajar Berea. Caj u p'usajob u yorob ca' ts'icacob yejer Palo yejer Silas.
13 Mas, logo que os judeus de Tessalônica souberam que a palavra de Deus era anunciada por Paulo também em Bereia, foram lá agitar e perturbar o povo.
14 Seb caj tuchi'ta'b Pablo ten a yacsmʌnob tu yorob ca' xic ich chi'c'ac'nab, chen ti' p'atob Silas yejer Timoteo ich u cajar Berea.
14 Então os irmãos fizeram com que Paulo fosse imediatamente para os lados do mar. Porém Silas e Timóteo continuaram em Bereia.
15 A mac yet binac Pablo caj bin purbirob Pablo hasta c'uchob purbir ich u cajar Atenas. Caj ts'oc u p'ʌticob Pablo ich u cajar Atenas a yacsmʌnob tu yorob caj sutnʌjob tu pach. Yʌn ara'b ti'ob ten Pablo:
15 Os responsáveis por Paulo levaram-no até Atenas e regressaram trazendo ordem a Silas e Timóteo para que fossem encontrá-lo o mais depressa possível.
16 Quire' Pablo cu pajic Silas yejer Timoteo ich u cajar Atenas. Pablo caj yajij yor caj u yiraj p'encʌch yochir u tus c'uj ich u cajar Atenas.
16 Enquanto Paulo os esperava em Atenas, o seu espírito se revoltava em face da idolatria dominante na cidade.
17 Rajen ya'ab u tenin tsicbʌnʌjij Pablo ich u chan najir tu cu naj c'ujinticob C'uj u winiquirob judío, bayiri' xan, yejer u jer ya'ab mac a tu c'ujintajob C'uj. Bayiri' xan, rajra' cu sastar ti' cu bin Pablo tu cu naj mʌnicob yo'och quir u tsicbar yejer a mac a ti' yʌno'.
17 Por isso, falava na sinagoga com os judeus e os gentios piedosos; também na praça, todos os dias, com os que se encontravam ali.
18 Yʌn mac caj tarob u tsicbarob yejer Pablo. A cu bino', tan u cʌnicob a ba' cu camsa'r ten yʌjcamsʌyʌjir u c'aba' Zenón. U jerob, a tan u bino' ich Pablo, cu cʌnicob a ba' cu camsa'r ten yʌjcamsʌyir Epicuro. Jun yarob a binob ich Pablo caj u c'atajob ich u rac'ob:
18 E alguns dos filósofos epicureus e estoicos discutiam com ele, havendo quem perguntasse: — Que quer dizer esse tagarela? Outros diziam: — Parece pregador de deuses estranhos. Diziam isso porque Paulo pregava Jesus e a ressurreição.
19 Jeroj caj u pʌyajob Pablo, caj bin u purbob soc u yuba'r u t'ʌn Pablo ich tanxer u cajar tu yʌn u chan witsir u c'aba' Areópago. Tiri' cu naj tsicbarob u jach ts'urirob u cajar Atenas quir u quetquinticob u yorob ti' u beyajob. Tiri' bin purbirob Pablo xan. Caj c'uchob caj c'ata'b ti':
19 Então, tomando-o consigo, levaram-no ao Areópago, dizendo: — Podemos saber que nova doutrina é essa que você ensina?
20 Mʌ' ja wirej, mʌ' ij cu'ymʌnex uch a ba' ca camsico'onex. Ij c'atex ic najtex a ba' u c'at ya'aric aro'.
20 Pois você nos traz aos ouvidos coisas estranhas e queremos saber o que vem a ser isso.
21 A mac a ti' cʌja'anob ich u cajar Atenas, cax a mac a nach cu tar cʌjtarob, cu naj man cʌxta'birob quir u tsicbarob yejer u jer mac, soc yerob ba' cu tsicbʌticob a ric'beno'. Bayiri' xan, u c'at u tsicbʌticob a ba' ric'ben xan, ich u yet cajarob.
21 Acontece que todos os de Atenas e os estrangeiros residentes não se ocupavam com outra coisa senão dizer ou ouvir as últimas novidades.
22 Jeroj Pablo caj ch'icraj quir u tsicbʌtic ʌcʌtan tu cotor mac ich a Areópago caj u ya'araj:
22 Então Paulo, levantando-se no meio do Areópago, disse: — Senhores atenienses! Percebo que em tudo vocês são bastante religiosos,
23 Quire' tu quin man ich a cajarex caj in wiraj ya'ab ba' a ca c'ujintiquex. Jeroj, caj in wiraj u naj cuchir tu ca naj c'ujintiquex yochir tus c'uj. Jeroj, caj in wiraj ti' ts'iba'an ich a ray u naj cuchir tu ca naj c'ujintiquex yochir tus c'uj, a tan ya'aric: “A je'ra' u naj cuchir a mʌ' ij quiramʌnex c'uj.” Tan ya'ara' ti' ten Pablo. A jera' a ca c'ujintiquex jujuntur c'uj, a mʌ' a wiramʌnex, a C'ujo' raji' tar in tsec'tej techex, a C'ujo' a ca wa'ariquex a mʌ' a wiramʌnexe'.
23 porque, andando pela cidade e observando os objetos de culto que vocês têm, encontrei também um altar no qual aparece a seguinte inscrição: “ Ao Deus Desconhecido ”. Pois esse que vocês adoram sem conhecer é precisamente aquele que eu lhes anuncio.
24 ’A je' C'uja', a ra' caj u betaj a yoc'ocabo' yejer tu cotor ba' a ti' yʌn te'ra'. A je' C'uja', a cu ts'urintic tu cotor mac a ti' yʌn yoc'ocab, bayiri' xan, cu ts'urintic tu cotor ba' a ti' yʌn ca'anano'. A je' C'uja', a mʌ' u cʌjtar tu cu c'axʌr yatoch ten mac quir u c'ujinticob C'uj.
24 — O Deus que fez o mundo e tudo o que nele existe, sendo ele Senhor do céu e da terra, não habita em santuários feitos por mãos humanas;
25 A ba' cu ts'abʌr ten xib ti' C'uj mʌ' ba'wir ti' C'uj. Mʌ' ja wirej, a C'ujo', cu ts'ajic u cuxtar tu cotor mac. C'uj cu ts'ajic quir ic ch'ic ij q'uiq'uerex quir ij cuxtarex u burur q'uin. A ba' cu manob u cʌxtej mac ra' cu ts'abʌr ten C'uj.
25 nem é servido por mãos humanas, como se precisasse de alguma coisa, pois ele mesmo é quem a todos dá vida, respiração e tudo mais.
26 Ti' toy cu tsicbar Pablo ti' a mac a ti' yʌnob ich a Areópago:
26 De um só homem fez todas as nações para habitarem sobre a face da terra, havendo fixado os tempos previamente estabelecidos e os limites da sua habitação;
27 C'uj caj u cha'j ij cuxtarex ich yoc'ocab quir ij cʌxtiquex C'uj soc ij cacsic tij corex. Mʌ' ja wirej, mʌ' nach yʌn C'uj, tiri' yʌn tu yʌnechex, quire' tiri' yʌn C'uj ich tu cotor mac.
27 para buscarem Deus se, porventura, tateando, o possam achar, ainda que não esteja longe de cada um de nós;
28 Quire' C'uj cu ts'ic ic cuxtarex. C'uj cu ts'ic ic ximbarex, cax a ba' quic betiquex C'uj, caj u ts'ajaj to'onex. Mʌ' wa baxuc caj u ts'ibtaj techex turiri' yʌjts'ibirju'un u winiquirob griego? Mʌ' wa raji' caj u ya'araj: “Raji' u pararo'onex C'uj quire' raji' caj u beto'onex uch, quij.”
28 pois nele vivemos, nos movemos e existimos, como alguns dos poetas de vocês disseram: “Porque dele também somos geração.”
29 Wa C'uj caj u beto'onex biquinin ca wa'aric a c'ujex a sʌc taq'uinexo'? Biquinin ca wa'ariquex a C'ujex a c'ʌn c'ʌn taq'uinex wa ca wa'ariquex a C'ujex a ba' jo't'ʌn tunich? Biquinin ca c'ujintiquex ―quij ya'araj ti'―, a ba' a bʌjiri'ex caj a betajex? Rajen mʌ' tsoy ij c'ujintiquex a caj u tucraj u betic mac.
29 Portanto, visto que somos geração de Deus, não devemos pensar que a divindade é semelhante ao ouro, à prata ou à pedra, trabalhados pela arte e imaginação do homem.
30 A C'uj ucho', mʌ' ju ya'ar u bo'otic ic si'pirex, quire' a ucho' a maco' mʌ' u jach erob C'uj a ucho'. Chen baje'rer, C'uj cu chich aric ti' tu cotor mac ca' u c'axej yorob, ca' u p'ʌtob a ba' c'asir yʌn ti'ob uch, u si'pirob.
30 Deus não levou em conta os tempos da ignorância, mas agora ele ordena a todas as pessoas, em todos os lugares, que se arrependam.
31 Mʌ' ja wirej, C'uj u c'at ca' ij c'axiquex ij corex soc ic p'ʌtiquex a c'aso', quire' caj u toc tetaj u q'uinin quir ic binex ʌcʌtan C'uj. Mʌ' ja wirej, C'uj caj u tetaj Jesús a mac iro'onex soc u joc'ar u tajir tu cotor ba'. Caj teta'b Jesús ten C'uj, quire' ra' u beyaj quir u joc'ar u tajir ba' tu cotor. Mʌ' ja wirej, jari' Jesús cu ya'aric a ba' u tajir quire' ric'sa'b Jesús ti' u quimirir ten C'uj. Baxuc a jera' C'uj caj u yesaj caj u tetaj Jesús. Ra' u beyaj ―a baywo' ts'oc u tsicbar Pablo ich a Areópago.
31 Porque Deus estabeleceu um dia em que julgará o mundo com justiça, por meio de um homem que escolheu. E deu certeza disso a todos, ressuscitando-o dentre os mortos.
32 Barej caj u yubob t'ʌn Pablo caj u ya'araj u riq'uir ti' u quimirir Jesús yʌn jun yarob caj u p'astajob, yʌn u jer jun yarob a tu ya'arajob:
32 Quando ouviram falar de ressurreição de mortos, uns zombaram, e outros disseram: — A respeito disso ouviremos você em outra ocasião.
33 Baxuco', caj ruq'uij Pablo ich a Areópago caj bin.
33 A essa altura, Paulo se retirou do meio deles.
34 Chen yʌn jun yarob xib, caj u p'eri'quintajob u bʌj yejer Pablo, quire' caj u yacsajob tu yorob u t'ʌn Jesús. Tiri' ich a jun yarob, a caj u yacsajob tu yorob ti' yʌn turiri' xib u c'aba' Dionisio. Raji' u jach ts'urir tu cu much'quinticob u bʌj ich Areópago. Turiri' xquic xan, caj u yacsaj tu yor u t'ʌn Jesús, u c'aba' Dámaris. Ti' yʌn u jer jun yarob caj u yacsaj tu yor.
34 Houve, porém, alguns homens que se juntaram a ele e creram; entre eles estava Dionísio, o areopagita, uma mulher chamada Dâmaris e, com eles, mais algumas pessoas.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 17, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.