Atos 27
Kitapm kɛn Raa dɔɔko kiji ute jeege (KYQ) vs NVI
1 Naan̰ kɛn se, Pɛstus uun doa ɔɔ jꞋajen kɔl taa naaŋ Itali ki ute markaba. Gɔtn se Pɔl ute jee daŋgaygen kuuy se, naan̰ ɔn̰ɗen kaam ji magal asgar kalaŋ bini kꞋdaŋin̰ Julius. Naan̰ se, maakŋ magalge tun gɛn dɔɔl asgargen gɛn Sezar Ogusta.
1 Quando ficou decidido que navegaríamos para a Itália, Paulo e alguns outros presos foram entregues a um centurião chamado Júlio, que pertencia ao Regimento Imperial.
2 Markabm jꞋookŋ maak ki se, iin̰o gɛgɛr kɛn Adramit ki. Ɔɔ naan̰ se ɓaa ɓaa maakŋ gɛgɛrge tun taa baar kɛn taa naaŋ Azi ki. Gɔtn se, naaje jꞋiin̰ kꞋɓaa. Ɔɔ maakŋ markab kɛn ese se, Aristarkus kɔɗ Masedoan kɛn iin̰o maakŋ gɛgɛr kɛn Tɛsalonik ki se kic, utu te naaje.
2 Embarcamos num navio de Adramítio, que estava de partida para alguns lugares da província da Ásia, e saímos ao mar, estando conosco Aristarco, um macedônio de Tessalônica.
3 Mɛtbeen̰ki se, naaje jꞋaan maakŋ gɛgɛr kɛn Sidɔŋ ki ɔɔ aan gɔɔ Julius ro Pɔl ki naan̰ bɛɛ ɗey se, naan̰ ɔn̰in̰ ɗoobo gɛn ɓaa kaakŋ mɛɗin̰ge, taa naaɗe an̰o kɛɗn nakŋ kɛn an̰ noogo.
3 No dia seguinte, ancoramos em Sidom; e Júlio, num gesto de bondade para com Paulo, permitiu-lhe que fosse ao encontro dos seus amigos, para que estes suprissem as suas necessidades.
4 Kɛn naaje jaay jꞋiin̰ jꞋɔn̰ Sidɔŋ se, naaje jꞋaal gɔɔr ute do jɛŋ taa baar gɛn Sipir, taa ajen gaasn kuulu. Ey num kuulu se, ɔl deeb doje ki.
4 Quando partimos de lá, passamos ao norte de Chipre, porque os ventos nos eram contrários.
5 Gɔtn se, naaje jꞋɔmb kꞋgaaŋ baar kɛn taa naaŋ Silisi ute gɛn taa naaŋ Pampili ɔɔ naaje kꞋjꞋaan maakŋ gɛgɛr kɛn kꞋdaŋin̰ Mira kɛn taa naaŋ Lisi ki.
5 Tendo atravessado o mar aberto ao longo da Cilícia e da Panfília, ancoramos em Mirra, na Lícia.
6 Kɛn naaje jaay jꞋaan gɔtn ese se, magal asgarge se, ɔŋ markaba kɛn iin̰o maakŋ gɛgɛr kɛn Alekzandri ki ɔɔ kɛn ɓaa ɓaa taa naaŋ Itali ki. Gɔtn se, naan̰ tɔs ɔmbje maak ki.
6 Ali, o centurião encontrou um navio alexandrino que estava de partida para a Itália e nele nos fez embarcar.
7 Ɓii kando kando se, markabje se ɔŋ an̰ dɛn eyo, kɔr jaay jꞋaan maakŋ gɛgɛr kɛn Sinid ki se, naaje kꞋdabarga dɛna. Anum, aan gɔɔ kuulu lɛ ɔl deeb doje ki se, gaasje gɛn ɓaa ute naanje. Naaje jꞋaalo cɛɛ ool kooy kɛn kꞋdaŋin̰ Salomonɛ gɛn ɓaa kɔŋ gɛgɛr Krɛt ki kɛn maane ɔl gurugin̰ se, taa ajen gaasn kuulu.
7 Navegamos vagarosamente por muitos dias e tivemos dificuldade para chegar a Cnido. Não sendo possível prosseguir em nossa rota, devido aos ventos contrários, navegamos ao sul de Creta, defronte a Salmona.
8 Kɛn naaje kꞋɓaa ɓaa se kic ɓo, kꞋɓaa ute dubar. Bini jꞋaan gɔt kɛn markabge lee ɗaarni gɔtn se kꞋdaŋin̰ gɔtn ɗaar markabgen bɛɛ. Naan̰ se cɛɛ gɛgɛr kɛn kꞋdaŋin̰ Lazaya se.
8 Costeamos a ilha com dificuldade e chegamos a um lugar chamado Bons Portos, perto da cidade de Laséia.
9 Naaje kꞋɓaa ɓaa se kꞋtɛɗga ɗoob ki ɓii dɛna ɔɔ kaaɗ kɛn se, Laa Yaudgen lee eem *Raa taa aɗen tɔɔl *kusin̰ɗe se kic ɓo, deelga. Kaaɗ kɛn ese se, maan baar ki se tooɗ kaam kalaŋ eyo. Ɔɔ markab se lɛ Ꞌkɔŋ kɔmb gaaŋ baar eyo. Taa naan̰ se ɓo Pɔl taaɗɗen ɔɔ:
9 Tínhamos perdido muito tempo, e agora a navegação se tornara perigosa, pois já havia passado o Jejum. Por isso Paulo os advertiu:
10 «Mɛɗumge, Ꞌbooyki. Ɓaa mɛrtjege se, maam mꞋaakin̰ utu Ꞌtɛɗn aak kusu, taa markaba ute nakgen maak ki paac se dɛnin̰ utu kutu, ɔɔ kɛn tɛɗ te bɛɛ eyo se, naajege kic jꞋutu jꞋaki kutu.»
10 "Senhores, vejo que a nossa viagem será desastrosa e acarretará grande prejuízo para o navio, para a carga e também para as nossas vidas".
11 Gaŋ magal asgar Rɔmɛge se, uun taar debm tuur markabm ute gɛn mɛl markabge se cir gɛn taar Pɔl.
11 Mas o centurião, em vez de ouvir o que Paulo falava, seguiu o conselho do piloto e do dono do navio.
12 Kɛn aanga kaaɗn kuul ki num, gɔtn ɗaar markabm ese se, jig eyo. Taa naan̰ se ɓo, jee maakŋ markab kɛn ute dɛnin̰ se, naaɗe taaɗ ɔɔ: «JꞋiin̰ jꞋɔn̰ki gɔtn ese. Bɛɛki num, naaje jꞋaki ɓaa gɔtn ɗaar markab kɛn kꞋdaŋin̰ Pɛniks se.» Kɛse ɓo gɔtn ɗaar markabgen gɛn jee Krɛt ki. Gɔtn se sak kaam aak gɔtn kaaɗa toocn̰ni ɔɔ naaɗe se je kiŋg gɔtn naane se bini kaaɗn kuulu se Ꞌdeele.
12 Visto que o porto não era próprio para passar o inverno, a maioria decidiu que deveríamos continuar navegando, com a esperança de alcançar Fenice e ali passar o inverno. Este era um porto de Creta, que dava para sudoeste e noroeste.
13 Kuulu jaay iin̰o do ji jeelje ki ɔɔ baag kɔl salal se, jee maakŋ markab ki taaɗ ute naapa ɔɔ: «Kɛse ɓo nakŋ kɛn kꞋsaapin̰kiro. Gɔtn mɛrtjege se utu Ꞌkaan̰ kaama.» Gɔtn se maal magal kɛn naaɗe lee ɗaar markaba se, naaɗe uunin̰o maakŋ maane ki se naata ɔɔ naaɗe lee ɓaa ute jɛŋ baar kɛn taa naaŋ Krɛt ki se.
13 Começando a soprar suavemente o vento sul, eles pensaram que haviam obtido o que desejavam; por isso levantaram âncoras e foram navegando ao longo da costa de Creta.
14 Kɛn kꞋɓaa cɔkɔ sum se, guduray kꞋdaŋin̰ yurukila se naar dɔɔbɔ makɔn̰ɔ do ko Krɛtge tu ɔɔ ɓaaɗo aal doje ki.
14 Pouco tempo depois, desencadeou-se da ilha um vento muito forte, chamado Nordeste.
15 Gɔtn se, guduray se ɓaaɗo uun markaba se ɔɔ jeen̰ge se ɔŋ ɔk gaas te markaba se eyo ɔɔ gɔtn se, naaje jꞋɔn̰ roje guduray tuun ɓaanje.
15 O navio foi arrastado pela tempestade, sem poder resistir ao vento; assim, cessamos as manobras e ficamos à deriva.
16 Kɛn jꞋaan se, jꞋɔŋ gɔtɔ kaam kalaŋ ɔɔ gɔtn se, maane ɔl gurugin̰a ɔɔ naaŋa se kꞋdaŋin̰ Koda. Gɔtn se ɓo kɛn gaasjen guduray se, naaje se kꞋdabarga dɛn jaay ɓo, markabm baatn kɛn lee naakje se, jꞋuun kꞋjꞋaalin̰ do markab kɛn magal se.
16 Passando ao sul de uma pequena ilha chamada Clauda, foi com dificuldade que conseguimos recolher o barco salva-vidas.
17 Gɔtn se jee markabge se bɔɔy maan jaay dɔɔk ɗaap markabm magal se ute kɔlɔ, taa naaɗe ɓeer ɓeere ɔɔ sɔm Ꞌkoocn̰ do kɛɛs kɛn sak kaam aak Libi se. Taa naan̰ se ɓo, kaagŋ kɛn naaɗe dɔɔk jaay lee gakɗen markabɗe do baar ki se, naaɗe tuutin̰ ɔn̰in̰ bɔɔy maan. Naan̰ kɛn se, naaɗe ɔn̰ kuulu ɓo tɔɔɗ ɓaanje.
17 Levantando-o, lançaram mão de todos os meios para reforçar o navio com cordas; e temendo que ele encalhasse nos bancos de areia de Sirte, baixaram as velas e deixaram o navio à deriva.
18 Mɛtbeen̰ki se kic ɓo, guduray se ɔl tɛɗ daama ɔɔ tuun markaba se ɓaan̰ kaam ara kaam ara. Taa naan̰ se ɓo, jee markabge se, tɔs sin ute nakgen mɛtin̰gen maakŋ markab ki se, maakŋ baar ki.
18 No dia seguinte, sendo violentamente castigados pela tempestade, começaram a lançar fora a carga.
19 Ɓii k‑mɔtɔge tu se, jee tuur markabge mala tɔs nakŋ kɛn naaɗe lee tɛɗn naabm markaba se ɔɔ sin̰ maakŋ baar ki.
19 No terceiro dia, lançaram fora, com as próprias mãos, a armação do navio.
20 Daan ɓii kando kando se, kaaɗa ute k‑dijge se jꞋɔŋ jꞋaakɗe eyo ɔɔ guduray se lɛ, ɔl tɛɗ daama. Taa naan̰ se ɓo, naaje kꞋsaap jꞋɔɔ naaje se jꞋkɔŋ kaaj ey sum.
20 Não aparecendo nem sol nem estrelas por muitos dias, e continuando a abater-se sobre nós grande tempestade, finalmente perdemos toda a esperança de salvamento.
21 Naajen maakŋ markab ki se, jꞋɔkga ɓii dɛna jꞋɔs te eyo. Gɔtn se, Pɔl iin̰ ɗaar daanɗe ki ɔɔ ɗeekɗen ɔɔ: «Mɛɗumge, Ꞌbooyki! Bɛɛki se, naase akiro Ꞌbooy kuun taar kɛn maam taaɗseno se. Bin se, naase akiro kiin̰ kɔn̰ Krɛt eyo. Kɛn taarum se jaay naase uunkiroga num, kaaɗn naane ɗim tap ɓo Ꞌtuj eyo ɔɔ Ꞌkiig eyo.
21 Visto que os homens tinham passado muito tempo sem comer, Paulo levantou-se diante deles e disse: "Os senhores deviam ter aceitado o meu conselho de não partir de Creta, pois assim teriam evitado este dano e prejuízo.
22 Ɓɔrse se, Ꞌbooyki mꞋasen taaɗa: ɔkki maakse tɔɔgɔ, taa maakse ki se, nam kalaŋ tap ɓo Ꞌkut eyo. Num markaba kalin̰ ki sum ɓo, utu Ꞌkutu.
22 Mas agora recomendo-lhes que tenham coragem, pois nenhum de vocês perderá a vida; apenas o navio será destruído.
23 Kɛn ɔlum jaay mꞋtaaɗ bin se, taa maakŋ nɔɔr kɛn deel se, Mɛlum Raa kɛn maam mꞋlee mꞋeemin̰ se, ɔlo kɔɗin̰ kalaŋ ɓaaɗo teec naanum ki.
23 Pois ontem à noite apareceu-me um anjo do Deus a quem pertenço e a quem adoro, dizendo-me:
24 Ɔɔ naan̰ taaɗum ɔɔ: ‹Pɔl, ɔn̰te ɓeere! Ɗeere, naai utu Ꞌɓaa naan Sezar ki se. Anum taa naai se, jee maakŋ markab kɛn ute naai paac se, Raa utu aɗen kaaja.›
24 ‘Paulo, não tenha medo. É preciso que você compareça perante César; Deus, por sua graça, deu-lhe as vidas de todos os que estão navegando com você’.
25 Taa naan̰ se, mɛɗumge, aayki kaamse! Maam se mꞋaal maakum do Raa ki ɔɔ mꞋjeele taar kɛn naan̰ taaɗumga se, utu Ꞌkaan gɔɔn̰ ki.
25 Assim, tenham ânimo, senhores! Creio em Deus que acontecerá do modo como me foi dito.
26 Naɓo Ꞌjeelki, markabjege se utu Ꞌkɔsn do jɛŋ kɛn kaam gam ɔɔ utu Ꞌtɛrɛcɛ.»
26 Devemos ser arrastados para alguma ilha".
27 Kɛn naaje kꞋdo baar kɛn kꞋdaŋin̰ Adriatik se, gɔtn guduray dɔɔbɔ sum se ɔkga ɓii sik‑kaar‑sɔɔ ɔɔ guduray se, tuun ɓaanjen kaam ara kaam ara do baar kɛn se. Ɓii kɛn se aan daan nɔɔr ki se, jee markabge se saap ɔɔ jꞋaanga gɔɔr ute naaŋa.
27 Na décima quarta noite, ainda estávamos sendo levados de um lado para outro no mar Adriático, quando, por volta da meia-noite, os marinheiros imaginaram que estávamos próximos da terra.
28 Taa naan̰ se ɓo, naaɗe dɔɔk maala taa kɔlki gɛn naam maane. Kɛn naaɗe jaay undin̰ se, ɔŋ maane se jɛrlin̰ aas kɛyɛ sik‑dio ɔɔ tɛr naaje jꞋiik cɔkɔ se, naaɗe undin̰ daala Ꞌdɔɔjin̰ se, ɔŋin̰ kɛyɛ sik‑kaar‑mii.
28 Lançando a sonda, verificaram que a profundidade era de trinta e sete metros; pouco tempo depois, lançaram novamente a sonda e encontraram vinte e sete metros.
29 Gɔtn se, naaɗe ɓeere ɔkɗe se saap ɔɔ: «Sɔm, markaba se Ꞌɓaa kɔsn ro ko kɛn gam.» Taa naan̰ se ɓo, naaɗe tuun maalgen deer se sɔɔ kɛn naaɗe lee ɗaar markabɗe se bɔɔyɗe kaam mɔɔtn maakŋ maane ki. Gɔtn se, naaɗe booy nuŋ ki nuŋ ki sum ɓo gɔtɔ aɗen kiipi.
29 Temendo que fôssemos jogados contra as pedras, lançaram quatro âncoras da popa e faziam preces para que amanhecesse o dia.
30 Gaŋ jee markabge se uun bɔɔy maan markabm baatn kɛn lee naakɗe se ɔɔ naaɗe taaɗ jeege tu ɔɔ: «Naaje se kꞋɓaa bɔɔy nakŋ kɛn kꞋlee kꞋɗaar markaba se maan.» Gaŋ naaɗe nakɗe raaye. Naaɗe se je ɓo Ꞌkaan̰ kɔn̰ markaba se.
30 Tentando escapar do navio, os marinheiros baixaram o barco salva-vidas ao mar, a pretexto de lançar âncoras da proa.
31 Gɔtn se, magal asgarge ute asgarin̰ge se Pɔl taaɗɗen ɔɔ: «Kɛn jee se jaay ɔn̰ɗeki bɔɔy ɔn̰ga markaba se num, ɓɛrɛ, naase se aki kɔŋ kaaj eyo.»
31 Então Paulo disse ao centurião e aos soldados: "Se estes homens não ficarem no navio, vocês não poderão salvar-se".
32 Taa naan̰ se ɓo, asgarge se gaaŋ ute kɔl kɛn kꞋdɔɔkŋ markabm baat se, ɔɔ naaɗe ɔn̰in̰ ɓaa do baar ki kalin̰ ki.
32 Com isso os soldados cortaram as cordas que prendiam o barco salva-vidas e o deixaram cair.
33 Kɛn naaɗe jaay booy booy nuŋ ki sum ɓo gɔtɔ kiip se, Pɔl taaɗɗen ɔɔ: «JꞋaay kaamɗe, jꞋɔs ɗim! Ɔɔ ɓɔrse jꞋɔkkiga ɓii sik‑kaar‑sɔɔ se, naase ɔski te ɗim eyo ɔɔ iŋgki ɓo uunki kuun nirlse sum. Maakŋ ɓiige tun ese se, ɗim tap ɓo naase ɔs naamki te eyo.
33 Pouco antes do amanhecer, Paulo insistia que todos se alimentassem, dizendo: "Hoje faz catorze dias que vocês têm estado em vigília constante, sem nada comer.
34 Ɓɔrse, Ꞌbooyki mꞋdɛjse, ɔski jaay anki kɔkŋ tɔɔgɔ taa maakse ki se, nam tap ɓo kalaŋ, Ꞌkut eyo.»
34 Agora eu os aconselho a comerem algo, pois só assim poderão sobreviver. Nenhum de vocês perderá um fio de cabelo sequer".
35 Kɛn naan̰ jaay taaɗ naŋ taarin̰ se, naan̰ uun mappa jin̰ ki ɔɔ tɔɔm Raa naan jeege tun gɔtn ese, jaay ɓo naan̰ dupin̰a ɔɔ baag kɔsɔ.
35 Tendo dito isso, tomou pão e deu graças a Deus diante de todos. Então o partiu e começou a comer.
36 Kɛn naaɗe jaay aak Pɔl ɔs sum se, gɔtn se naaɗe nirlɗe ɓaaɗo kaaɗɗe ki ɔɔ naaɗe kic baag kɔsɔ.
36 Todos se reanimaram e também comeram algo.
37 Maakŋ markab ki se, naaje kꞋjeege kaar‑dio‑ute‑sik‑cili‑kaar‑mɛcɛ.
37 Estavam a bordo duzentas e setenta e seis pessoas.
38 Kɛn naaɗe jaay ɔs aasɗe se, gɛm kɛn ɔɔp maakŋ markab ki se kic ɓo, naaɗe sin̰ naatn maakŋ baar ki, taa markaba se aɗen Ꞌkɔɔpm cɛɛpɛ.
38 Depois de terem comido até ficarem satisfeitos, aliviaram o peso do navio, atirando todo o trigo ao mar.
39 Kɛn gɔtɔ jaay iip se, jee markabge se aak naaŋa naanɗe ki, naɓo naaɗe jeel gɔt eyo. Gaŋ naaɗe aak taa jɛŋ baar kɛn ɔk ɗoobm kɛn maane ɓaaɗoga num ɔɔy ɛnd maak ki se, gɔtn se, naaɗe saap ɔɔ: «Bɛɛki num, naaje jꞋɗaar markabje gɔtn ese.»
39 Quando amanheceu não reconheceram a terra, mas viram uma enseada com uma praia, para onde decidiram conduzir o navio, se fosse possível.
40 Gɔtn se, naaɗe gaaŋ ute kɔl nakŋ kɛn lee gakɗe markabɗe do baar ki se ɔɔ nakgen se lɛ naaɗe ɔn̰ɗe maakŋ baar ki. Naan̰ kɛn se, kaaggen naaɗe lee tɔɔɗn markaba se lɛ, naaɗe tuutin̰a ɔɔ gɔtn se, naaɗe uun dɔɔk raan kal kɛn kuulu tɛɗin̰ga num lee tɔɔɗ markaba se, taa kuulu se, aɗen tɔɔɗn kɔl do kɛɛs kɛn taar baar ki se.
40 Cortando as âncoras, deixaram-nas no mar, desatando ao mesmo tempo as cordas que prendiam os lemes. Então, alçando a vela da proa ao vento, dirigiram-se para a praia.
41 Kɛn naaɗe jaay aan gɔtɔ kaam kalaŋ se, naaɗe ɓaa ɔs doɗe do kɛɛs kɛn maakŋ maane ki ɔɔ naan markabɗe se ɓaa ɛnd nɛɓ maakŋ kɛɛs kɛn ese. Gɔtn se, kuulu ɔl makɔn̰ se, uuno maane ɓaaɗo ɔnd tɛrɛcin̰ ute mɛtn markaba se naatn.
41 Mas o navio encalhou num banco de areia, onde tocou o fundo. A proa encravou-se e ficou imóvel, e a popa foi quebrada pela violência das ondas.
42 Kɛn asgarge jaay aak markaba tɛrɛc sum se, naaɗe je an tɔɔl ute jee daŋgayge se, taa naaɗe ɓeer ɔɔ sɔm maakɗe ki se, deb kalaŋ Ꞌkaan̰ kɔtɔ.
42 Os soldados resolveram matar os presos para impedir que algum deles fugisse, jogando-se ao mar.
43 Aan gɔɔ magal asgarge je kaajn̰ Pɔl se, taaɗ asgarge tu ɔɔ jꞋɔn̰te tɛɗn naan̰ se. Gɔtn se, naan̰ taaɗ jee daŋgayge tu ɔɔ: «Jee jeel maane se, kꞋjꞋɔmb kꞋteec kꞋdeel deete.»
43 Mas o centurião queria poupar a vida de Paulo e os impediu de executar o plano. Então ordenou aos que sabiam nadar que se lançassem primeiro ao mar em direção à terra.
44 Tɛr naan̰ taaɗ jeege tun kuuy se ɔɔ: «Jee mɛtin̰ge se Ꞌtɔkki kaagŋ markaba se ɔɔ kɛngen kuuy se lɛ, Ꞌtɔkki nakŋ markabm kɛn tɛrɛcga tɛrɛc se ɔɔ ɔkki mɛtn jeegen jeel maane se.» Ute naan̰ se ɓo, tɛɗ jeege paac aan do jɛŋ ki ute lapia.
44 Os outros teriam que salvar-se em tábuas ou em pedaços do navio. Dessa forma, todos chegaram a salvo em terra.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 27, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.