Lucas 6
Fau Alanga'inga Faolu Ana Ala'anga Kwara'ae (KWF) vs NVT
1 TaꞋi Sabat, asoa ana mamaloꞋanga, sa Jesus faꞋinia fafarongo nia ki kira leleka, ma kira ka liu toꞋo folo ana taꞋi oꞋolaꞋi witi, na ru kira saungani fuana beret. Ma kaidaꞋi kira liu ana, na fafarongo nia ki kira ka loia ti fingi ru, ma kira ka ꞋasaꞋasanga saena limada, ma kira ka Ꞌania.
1 Num sábado, enquanto Jesus caminhava pelos campos de cereal, seus discípulos colheram espigas, removeram a casca com as mãos e comeram os grãos.
2 Ma kaidaꞋi ngwae ana Farasi ki kira lisia, kira ka fata Ꞌuri, “Ru neꞋe kaumulu sasia nia Ꞌoia na taki sa Moses, osiꞋana kamu loia witi neꞋe ana Sabat, asoa ana mamaloꞋa.”
2 Alguns fariseus lhes disseram: “Por que vocês desobedecem à lei colhendo cereal no sábado?”.
3 Sa Jesus ka olisida ka Ꞌuri, “Nau ku saiana kaumulu toꞋomaꞋi sulia saena Buka Abu na ru ba sa David na tatalafaꞋa nia sasia Ꞌi naꞋo. Ana kaidaꞋi neꞋeri, sa David faꞋinia ngwae nia ki kira fiolo liu,
3 Jesus respondeu: “Vocês não leram nas Escrituras o que fez Davi quando ele e seus companheiros tiveram fome?
4 nia ka leka Ꞌi saena na luma God, ma na ꞋingataꞋi fata abu ka kwatea fuana sa David na beret neꞋe kira Ꞌau abua fuana God. Ma sa David ka Ꞌania naꞋa beret neꞋeri, ma ka kwatea logo fuana ngwae nia ki, ma kira ka Ꞌania. Bore ma na taki kulu alaꞋani fuana talitoꞋona goꞋo na fata abu God ki neꞋe kira saiana Ꞌanilana. Ma noaꞋa kulu kasi lisia saena Buka Abu neꞋe God nia saetaꞋa fuana sa David.”
4 Ele entrou na casa de Deus, comeu os pães sagrados que só os sacerdotes tinham permissão de comer e os deu também a seus companheiros”.
5 Sui sa Jesus ka fata naꞋa Ꞌuri, “Nau, na Ngela Ngwae, nau ku toꞋo ana na ngasingasiꞋanga fuana saelana ru ki fuana ngwae ki kira saiana kike sasia goꞋo Ꞌada ana asoa ana mamaloꞋanga.”
5 E acrescentou: “O Filho do Homem é senhor até mesmo do sábado”.
6 Ma ana ta asoa ana Sabat logo, sa Jesus ka leka saena luma fuana foꞋongaꞋa ma ka faꞋamanata. Ma taꞋi ngwae nia tua logo Ꞌi neꞋeri neꞋe lima ꞋoloꞋolo ana nia mae.
6 Em outro sábado, enquanto Jesus ensinava na sinagoga, estava ali um homem cuja mão direita era deformada.
7 Ma ti ngwae faꞋamanata ana taki ki, ma na Farasi ki, kira ka tua logo Ꞌi neꞋeri, ma kira ka lialia Ꞌuana diꞋia sa Jesus ke gura ngwae neꞋeri ana Sabat, asoa ana mamaloꞋa. DiꞋia ꞋunaꞋeri, kira ka fata maana sa Jesus ana Ꞌoilana taki God ana guraꞋa, ru neꞋeri kira manata sulia ma nia diꞋia raoꞋa.
7 Os mestres da lei e os fariseus observavam Jesus atentamente. Se ele curasse aquele homem, eles o acusariam, pois era sábado.
8 Ma sa Jesus nia saiana goꞋo Ꞌana manatada, ma nia ka fata Ꞌuri fuana ngwae neꞋe limana mae, “TataꞋe maꞋi, Ꞌoko uu maꞋi Ꞌi naꞋona ngwae ki taꞋifau.” Ma ngwae neꞋeri ka tataꞋe, ma ka leka maꞋi siana sa Jesus.
8 Jesus, porém, sabia o que planejavam e disse ao homem com a mão deformada: “Venha e fique aqui, diante de todos”, e o homem foi à frente.
9 Ma sa Jesus ka fata Ꞌuri fuana Farasi ki, ma na ngwae faꞋamanata ana taki ki, “Nau ku saefilo kamu basi. Tae neꞋe taki kulu nia alaꞋania fasi Ꞌiri kulu ka sasia ana asoa ana mamaloꞋanga? Nia alaꞋania sasilana ru leꞋa ki, nama sasilana ru taꞋa ki? Nia alaꞋania na faꞋamaurilana ta ngwae, nama saungilana ta ngwae?”
9 Então Jesus lhes disse: “Tenho uma pergunta para vocês: O que a lei permite fazer no sábado? O bem ou o mal? Salvar uma vida ou destruí-la?”.
10 Sa Jesus nia fata ꞋunaꞋeri ka sui, nia ka lia kwailiu fuada, goꞋo nia ka fata Ꞌuri fuana ngwae neꞋe limana nia mae, “Taga maꞋi limamu.” Ma nia ka taga, ma na limana ka leꞋa naꞋa.
10 Depois, olhando para cada um ao redor, disse ao homem: “Estenda a mão”. O homem estendeu a mão, e ela foi restaurada.
11 Ana kaidaꞋi kira lisia, kira ka saetaꞋa liu, ma kira ka alaꞋa fiku ma kira ka manata Ꞌoi ru Ꞌuana tae neꞋe kike sasia ana sa Jesus.
11 Com isso, os inimigos de Jesus ficaram furiosos e começaram a discutir o que fazer contra ele.
12 Ana ta kaidaꞋi logo, sa Jesus ka raꞋe Ꞌuana gwauna faꞋi ua Ꞌiri nia ka foꞋo. Ma saena rodo laꞋulaꞋu neꞋeri, nia ka foꞋosia God.
12 Certo dia, pouco depois, Jesus subiu a um monte para orar e passou a noite orando a Deus.
13 KaidaꞋi nia Ꞌofodangi naꞋa, nia ka saea maꞋi fafarongo nia ki siana, ma ka filia akwala ma ro ngwae, ma ka saeda Ꞌani lifurongo ki.
13 Quando amanheceu, reuniu seus discípulos e escolheu doze para serem apóstolos. Estes são seus nomes:
14 Na satada: sa Simon neꞋe sa Jesus faꞋasata Ꞌani sa Peter, ma sa Andrew na ngwaefuta nia, ma sa James, ma sa John, ma sa Filip, ma sa Batolomiu,
14 Simão, a quem ele chamou Pedro, André, irmão de Pedro, Tiago, João, Filipe, Bartolomeu,
15 ma sa Matthew, ma sa Tomas, ma sa James na ngela sa Alfeas, ma sa Simon ta ngwae ana ngwae Jiu ki ba kira oga lalilana ngwae Ꞌi Rom ki faꞋasia Ꞌi Israel,
15 Mateus, Tomé, Tiago, filho de Alfeu, Simão, apelidado de zelote,
16 ma sa Judas na ngela sa James, ma sa Judas Iskariot na ngwae neꞋe nia ke baꞋa Ꞌolosaea sa Jesus fuana malimae nia ki.
16 Judas, filho de Tiago, Judas Iscariotes, que se tornou o traidor.
17 Sa Jesus nia koso maꞋi faꞋasia Ꞌi gwauna ua neꞋeri faꞋinia na akwala ma ro lifurongo nia ki, ma ka uu ana kula ote faꞋinia na fikuꞋa doe neꞋeri neꞋe ti ngwae laꞋu ana fafarongo nia ki. Ma ti ngwae Ꞌoro laꞋu neꞋe kira leka maꞋi faꞋasia abaꞋi kula Ꞌi Judea, ma faꞋinia fanoa doe Ꞌi Jerusalem, ma na fanoa ki Ꞌi Taea ma Ꞌi Saedon neꞋe kira tua Ꞌi sulia asi, kira tua logo Ꞌi neꞋeri.
17 Quando Jesus e os discípulos desceram do monte, pararam numa região plana e ampla. Havia ali muitos de seus seguidores e uma grande multidão vinda de todas as partes da Judeia, de Jerusalém e de lugares distantes ao norte, como o litoral de Tiro e Sidom.
18 Kira leka maꞋi fuana rongolana sa Jesus, ma Ꞌiri sa Jesus ke gurada faꞋasia na mataꞋinga kira ki. Ma na ngwae neꞋe kira toꞋo ana anoꞋi ru taꞋa ki, kira leka logo maꞋi, ma sa Jesus ka gurada.
18 Tinham vindo para ouvi-lo e para ser curados de suas enfermidades, e os que eram atormentados por espíritos impuros eram curados.
19 Na ngwae ki taꞋifau kira iliili Ꞌuana samaꞋa toꞋona sa Jesus, osiꞋana na ngasingasiꞋanga nia leka kwau faꞋasia fuana guralana na ngwae ki taꞋifau.
19 Todos procuravam tocar em Jesus, pois dele saía poder, e ele curava a todos.
20 Sa Jesus ka lia kwau fuana fafarongo nia ki ma ka fata Ꞌuri,
20 Então Jesus se voltou para seus discípulos e disse: “Felizes são vocês, pobres, pois o reino de Deus lhes pertence.
21 SaesaeleꞋanga fuamuꞋa ngwae neꞋe kamu fiolo ana kaidaꞋi neꞋe ki, osiꞋana kamu ke baꞋa abusu.
21 Felizes são vocês que agora estão famintos, pois serão saciados. Felizes são vocês que agora choram, pois no devido tempo rirão.
22 SaesaeleꞋanga fuamuꞋa kaidaꞋi na ngwae ki kira ke silolongaꞋi kamu, ma kike ifulangaꞋi kamu, ma kira ka fata faꞋali kamu, ma fuꞋusi taꞋa amuꞋa, osiꞋana kamu roꞋosuli nau na Ngela Ngwae.
22 Felizes são vocês quando os odiarem e os excluírem, quando zombarem de vocês e os caluniarem como se fossem maus porque seguem o Filho do Homem.
23 Kamu ke saesaeleꞋa, ma muke ngwaꞋe sakasaka Ꞌani saeleꞋanga doe kaidaꞋi neꞋe ngwae ki kike sasi ꞋunaꞋeri amuꞋa, osiꞋana na kwaiaraꞋa doe nia maꞋakwali kamu Ꞌi langi. Nau ku saea ru neꞋeri osiꞋana kira ke baꞋa sasia logo ru taꞋa fuamuꞋa neꞋe koꞋo bora kira ki sasia ana profet ki maꞋi Ꞌi naꞋo.
23 Quando isso acontecer, alegrem-se e exultem, porque uma grande recompensa os espera no céu. E lembrem-se de que os antepassados deles trataram os profetas da mesma forma.
24 Bore ma, nia ke taꞋa ka lilisu fuamuꞋa na ngwae neꞋe kamu toꞋo ana toꞋoruꞋa ki ana kaidaꞋi neꞋe, osiꞋana ngwangwaneꞋanga ki kamu toꞋo ani ka sui naꞋa.
24 “Que aflição espera vocês, ricos, pois já receberam sua consolação!
25 Nia ke taꞋa ka lilisu fuamuꞋa na ngwae neꞋe kamu fanga abusu ki ana kaidaꞋi neꞋe, osiꞋana kamu ke baꞋa fiolo.
25 Que aflição espera vocês que agora têm fartura, pois um terrível tempo de fome os espera! Que aflição espera vocês que agora riem, pois em breve seu riso se transformará em lamento e tristeza!
26 Nia taꞋa ka lilisu fuamuꞋa kaidaꞋi neꞋe ngwae ki kira fataleꞋa amuꞋa, osiꞋana na koꞋo bora kira ki, kira sasia logo ru neꞋeri ki fuana na profet ꞋosoꞋoso ki.”
26 Que aflição espera vocês que são elogiados por todos, pois os antepassados deles também elogiaram falsos profetas!”
27 Sa Jesus nia faꞋamanata logo ka Ꞌuri, “Nau ku saea fuamuꞋa na ngwae neꞋe kamu rongo sulia fatalaku, muke kwaima ana na malimae kamu ki, ma muke sasi leꞋa fuana ngwae neꞋe kira silolongaꞋi kamu ki.
27 “Mas a vocês que me ouvem, eu digo: amem os seus inimigos, façam o bem a quem os odeia,
28 Ma muke foꞋosia God, Ꞌiri nia ke faꞋaleꞋa ngwae neꞋe kira agia kamuꞋa, ma muke foꞋo fuana na ngwae neꞋe kira sasia ru taꞋa ki amuꞋa.
28 abençoem quem os amaldiçoa, orem por quem os maltratam.
29 Ma diꞋia ta ngwae ka fidalia na satemu, Ꞌoke alaꞋania nia ka fidalia laꞋu ta bali sate. Ma diꞋia ta ngwae ka ngalia na toꞋongi fafo doe Ꞌoe, Ꞌoke alaꞋania nia ke ngalia logo na toꞋongi sae Ꞌoe fuana.
29 Se alguém lhe der um tapa numa face, ofereça também a outra. Se alguém exigir de você a roupa do corpo, deixe que leve também a capa.
30 Ma Ꞌoke kwatea fuana ta ngwae bore Ꞌana neꞋe nia ke gania ta ru amuꞋa. Ma diꞋia ta ngwae nia ngalia ta ru ana ru Ꞌoe ki, noaꞋa Ꞌoe kosi gania laꞋu fuana olitaꞋilana fuamu.
30 Dê a quem pedir e, quando tomarem suas coisas, não tente recuperá-las.
31 Ta tae neꞋe kamu oga na ngwae matamata ki kira ke sasia fuamuꞋa, kamu ke sasia logo fuada.
31 Façam aos outros o que vocês desejam que eles lhes façam.
32 “Ma diꞋia kamu kwaima goꞋo amuꞋa ana ngwae neꞋe kira kwaima amuꞋa ki, noaꞋa kamu kasi ngalia goꞋo ta kwaiaraꞋanga. OsiꞋana na ngwae taꞋa ki bore, kira kwaima logo ana ngwae neꞋe kira kwaima ada ki.
32 “Se vocês amam apenas aqueles que os amam, que mérito têm? Até os pecadores amam quem os ama.
33 Ma diꞋia kamu sasi leꞋa goꞋo ꞋamuꞋa fuana ngwae neꞋe kira sasi leꞋa fuamuꞋa ki, noaꞋa kamu kasi ngalia goꞋo ta kwaiaraꞋanga. OsiꞋana neꞋe ngwae abula taꞋa ki bore, kira sasi logo ꞋunaꞋeri.
33 E, se fazem o bem apenas aos que fazem o bem a vocês, que mérito têm? Até os pecadores agem desse modo.
34 Ma diꞋia kamu kwate ru goꞋo ꞋamuꞋa fuana ngwae neꞋe kira saiana kike duꞋua fuamuꞋa, noaꞋa kamu kasi ngalia goꞋo ta kwaiaraꞋanga. OsiꞋana neꞋe ngwae abula taꞋa ki bore, kira sasi logo ꞋunaꞋeri fuana ngwae abula taꞋa ki, fasi Ꞌiri kira ka duꞋua nama fuada.
34 E, se emprestam dinheiro apenas aos que podem devolver, que mérito têm? Até os pecadores emprestam a outros pecadores, na expectativa de receber tudo de volta.
35 Bore ma kamu ke kwaima nama ana malimae kamu ki, ma muke sasi leꞋa fuada, ma kamu ke kwate ru ma noaꞋa kamu kasi masia laꞋu na duꞋulana. DiꞋia kamu sasi ꞋunaꞋeri, kamu ke baꞋa ngalia na kwaiaraꞋanga doe, ma na abulalamuꞋa neꞋe ke diꞋia God na maꞋa kamu neꞋe nia ꞋinotoꞋa ka tasa. OsiꞋana God nia sasi leꞋa fuana ngwae taꞋa ki ma ngwae neꞋe noaꞋa kira kasi saeleꞋa faꞋinia tae neꞋe God sasia fuada.
35 “Portanto, amem os seus inimigos, façam-lhes o bem e emprestem a eles sem esperar nada de volta. Então a recompensa que receberão do céu será grande e estarão agindo, de fato, como filhos do Altíssimo, pois ele é bondoso até mesmo com os ingratos e perversos.
36 Muke kwaimanatai ana ngwae ki, ka diꞋia logo na MaꞋa kamu neꞋe nia kwaimanatai amuꞋa.
36 Sejam misericordiosos, assim como seu Pai é misericordioso.”
37 “NoaꞋa kamu kasi matalangaꞋinia ta ngwae matamata, Ꞌasu Ꞌubani God kata matalangaꞋi kamu logo. Ma noaꞋa kamu kasi saea na kwaꞋikwaꞋinga fuana ti ngwae matamata, ma God noaꞋa kasi kwatea logo na kwaꞋikwaꞋinga fuamuꞋa. Muke rufuanata nama ana ngwae ki, ma God ke rufuanata kamu logo.
37 “Não julguem e não serão julgados. Não condenem e não serão condenados. Perdoem e serão perdoados.
38 Muke kwate nama ru ki fuana ngwae ki, ma God ke kwate ru logo fuamuꞋa. Ma God ke baꞋa kwatea na kwateꞋa neꞋe nia diꞋia ta ngwae ba nia faꞋafungua ta ngwaꞋi ru neꞋe nia nekea, leleka nia ka fungufungu ma ka Ꞌalasaka naꞋa. Ma God ke baꞋa kwate fuamuꞋa, diꞋia logo neꞋe kamu kwatea fuana na ngwae matamata ki.”
38 Deem e receberão. Sua dádiva lhes retornará em boa medida, compactada, sacudida para caber mais, transbordante e derramada sobre vocês. O padrão de medida que adotarem será usado para medi-los”.
39 Sa Jesus nia fata logo sulia tarifulaꞋa fuada ka Ꞌuri, “Ta ngwae neꞋe maana nia rodo, nia ꞋafitaꞋi ka talaꞋia laꞋu ta ngwae neꞋe maana rodo. DiꞋia nia sasi ꞋunaꞋeri, keroꞋa taꞋifau goꞋo neꞋe kera ke Ꞌasia saena kilu.
39 Jesus deu ainda a seguinte ilustração: “É possível um cego guiar outro cego? Não cairão os dois num buraco?
40 Aia, na ngwae neꞋe nia saesaeꞋi ru goꞋo Ꞌana, nia ꞋafitaꞋi ka liufia na ngwae neꞋe faꞋamanata nia. Ma diꞋia na ngwae saesaeꞋi ru nia ngali taꞋifau ru neꞋe ngwae faꞋamanata nia kwate fuana ki, nia diꞋia naꞋa na ngwae faꞋamanata nia.
40 Os discípulos não são maiores que seu mestre. Mas o aluno bem instruído será como o mestre.
41 “ꞋOko toꞋo ana taꞋangaꞋa doe ki, bore ma Ꞌoko balufia naꞋa Ꞌamu ta ngwae neꞋe nia toꞋo ana taꞋangaꞋa tiꞋitiꞋi. ꞋOko diꞋia taꞋi ngwae neꞋe nia lisia na gegeo Ꞌi saena na maana toꞋolana, bore ma nia kasi lisia goꞋo ta buli ano doe neꞋe nia saena maana talana.
41 “Por que você se preocupa com o cisco no olho de seu amigo enquanto há um tronco em seu próprio olho?
42 Ma Ꞌoko fata Ꞌuri fuana na ngwae matamata, ‘ꞋOe kosi sasia ta ru neꞋe nia taꞋa.’ Bore ma Ꞌoe kosi manata Ꞌabera goꞋo ana taꞋangaꞋa doe neꞋe Ꞌoko sasiꞋi ki. ꞋAeꞋo ngwae kwalabasa. ꞋOke faꞋasia basi na taꞋangaꞋa Ꞌoe ki. Sui, Ꞌoko fiꞋi bolo fuana kwaiꞋafiꞋanga kwau ana ta ngwae matamata fuana na taꞋangaꞋa nia ki.”
42 Como pode dizer: ‘Amigo, deixe-me ajudá-lo a tirar o cisco de seu olho’, se não consegue ver o tronco em seu próprio olho? Hipócrita! Primeiro, livre-se do tronco em seu olho; então você verá o suficiente para tirar o cisco do olho de seu amigo.”
43 Sa Jesus ka fata logo Ꞌania taꞋi tarifulaꞋa fuada ka Ꞌuri, “Na Ꞌai neꞋe nia bulao ka leꞋa, nia ꞋafitaꞋi ka fungu Ꞌani fuaꞋi ru taꞋa ki. Ka diꞋia logo, na Ꞌai neꞋe nia bulao ka taꞋa, nia ꞋafitaꞋi ka fungu Ꞌani na fuaꞋi ru leꞋa ki.
43 “Uma árvore boa não produz frutos ruins, e uma árvore ruim não produz frutos bons.
44 Kulu saiana Ꞌai ki taꞋifau, osiꞋana fufuaꞋi ru kira ki neꞋe kira fungu Ꞌani. Ma nia ꞋafitaꞋi ta ngwae ka fisua na fufuana Ꞌai leꞋa faꞋasia na kwalongarangaraꞋa.
44 Uma árvore é identificada por seus frutos. Ninguém colhe figos de espinheiros, nem uvas de arbustos espinhosos.
45 Ma na ngwae leꞋa nia sasia logo na ru leꞋa ki sulia na manataꞋi ngwae raola nia. Ma na ngwae taꞋa nia sasia logo na ru taꞋa ki sulia na manataꞋi ngwae bulibuli nia. Na ru neꞋe nia tua Ꞌi saena na manatalana ngwae, nia neꞋe ka ruꞋu maꞋi Ꞌi maa Ꞌani fatalana.”
45 A pessoa boa tira coisas boas do tesouro de um coração bom, e a pessoa má tira coisas más do tesouro de um coração mau. Pois a boca fala do que o coração está cheio.”
46 Ma sa Jesus ka alaꞋa laꞋu Ꞌuri, “FaꞋuta neꞋe, ana kaidaꞋi kamu alaꞋa faꞋinau, kamu ka saea nau Ꞌani Aofia, bore ma noaꞋa kamu kasi sasi goꞋo sulia na ru neꞋe nau ku saeꞋe fuamuꞋa ki?
46 “Por que vocês me chamam ‘Senhor! Senhor!’, se não fazem o que eu digo?
47 Sa tai bore ana neꞋe nia leka maꞋi siaku, ma ka rongo sulia na fatalaku, ma ka sasi sulia, nai faꞋataꞋinia fuamuꞋa na fitoꞋonga nia, ma na tualana.
47 Eu lhes mostrarei como é aquele que vem a mim, ouve as minhas palavras e as pratica.
48 Nia diꞋia na ngwae neꞋe nia saungaꞋinia luma nia, ma nia ka Ꞌilia na diro Ꞌai ki ka koso lalo. Aia, ma ana kaidaꞋi na uta ka toꞋo, ma na kafo nia afetafa maꞋi, nia ꞋafitaꞋi ka malangisia, osiꞋana nia saungaꞋinia luma nia Ꞌi fafona na diro Ꞌai ki neꞋe nia Ꞌilia ka koso lalo.
48 Ele é como a pessoa que está construindo uma casa e que cava fundo e coloca os alicerces em rocha firme. Quando a água das enchentes sobe e bate contra essa casa, ela permanece firme, pois foi bem construída.
49 Ma na ngwae neꞋe nia rongoa na fatalaku, ma noaꞋa kasi sasi sulia, nia diꞋia ngwae neꞋe nia saungaꞋinia luma nia fafona one, noaꞋa nia kasi Ꞌilia diro Ꞌai kasi koso lalo goꞋo. KaidaꞋi kafo nia afetafa maꞋi, ma ka foto ana luma neꞋeri, luma neꞋeri ka Ꞌasia, ma ka takalo taꞋifau naꞋa.”
49 Mas quem ouve e não obedece é como a pessoa que constrói uma casa sobre o chão, sem alicerces. Quando a água bater nessa casa, ela cairá, deixando uma pilha de ruínas”.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 6, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.