Marcos 12
Ụ́ꞌdụ́kọ́ Múké Múngú vé rị (KBO) vs NAA
1 Ũꞌa vị́nyọ̃ vé rĩ|src="hk00112c.tif" size="span" loc="12:1-11" copy="Knowles" ref="12:1-11" Kúru Yẹ́sụ̃ ní átázú atala atala rĩ pi drị̃gé rĩ pi ní, ꞌbá tãị́mbị́ Mósẽ vé rĩ ímbáꞌbá rĩ pi ní, ãzini ꞌbá ambugu ụrụkọꞌbée ní nãpí sĩ kĩnĩ, “Ágó ãzi sa pẹtị vị́nyọ̃ vé rĩ pi, sị ãbi ọ́mvụ́ rĩ ã gãrã sĩ kụ́rụ̃, ga ꞌbụ́ kụụ́ vũgá ꞌdãá, rizú vị́nyọ̃ rĩ zozú ãní, ãzini sị lágáráka ãco ụrụgégé ꞌdãá, rizú ãngũ úndrézú. Kúru ĩri ní ívé vị́nyọ̃ ọ́mvụ́ agá rĩ kuzú ꞌbá ụrụkọꞌbée ọ́mvụ́ ꞌãꞌbá ni pi ní ũkõlõ, kộpi ũfẽkí ĩri ní mũfẽngã, ĩri ní ꞌdezú mụzú ãngũ ãzi gé.
1 Depois Jesus começou a falar-lhes por parábola:
2 Lókí ĩ ní rizú ũꞌa rĩ ũtĩzú pẹtị vị́nyọ̃ vé rĩ pi sị́gé sĩ rĩ kã ícó, ĩri ní ívé ãtíꞌbá pẽzú mụzú ꞌbá ĩri ní ọ́mvụ́ rĩ kuú kộpi ní ũkõlõ ꞌdãꞌbée vúgá ꞌdãá, ãtíꞌbá rĩ mụ ĩrivé ũꞌa rĩ ã vúgú íjị́.
2 No tempo da colheita, mandou um servo para que recebesse dos lavradores a sua parte dos frutos da vinha.
3 ꞌBo ꞌbá ĩ ní ọ́mvụ́ rĩ kuú kộpi ní ũkõlõ ꞌdãꞌbée ní ĩri rụzú, kộpi ní ĩri ũgbãzú, ĩri pẽzú mụzú drị́ be ule.
3 Mas os lavradores o agarraram, espancaram e o despacharam de mãos vazias.
4 “Ĩri ní ãtíꞌbá ãzi pẽzú mụzú kộpi vúgá ꞌdãlé dị̃ị́, ꞌbo kộpi ã gbãkí ĩri ẽ drị̃, kộpi uꞌdakí ĩri ũnjí ũnjí.
4 De novo, enviou-lhes outro servo, e eles bateram na cabeça dele e o insultaram.
5 Ĩri ní gõzú ãtíꞌbá ãzi pẽzú, kộpi ꞌdịkí ãtíꞌbá ꞌdĩri drãá rá. Ri nyo ãtíꞌbá rĩ pi ũpẽé mụzú dị̃ị́ dị̃ị́, kộpi ũgbãkí ụrụkọꞌbée, úꞌdị́kí ụrụkọꞌbée ũdrãá rá.
5 Mandou ainda outro servo, e a este mataram. Muitos outros lhes enviou, dos quais espancaram uns e mataram outros.
6 “ꞌBá rĩ ẽ ị̃mbị́tã ace ãlu, ꞌbá aceépi rĩ, ĩri ọ́mvụ́ ꞌdị́pa rĩ vé mvá ĩri ní lẽé ambamba rĩ. Ĩri ní mvá rĩ pẽzú mụzú ꞌbá ĩri ní ọ́mvụ́ rĩ kuú kộpi ní ũkõlõ rĩ pi vúgá ꞌdãá kĩnĩ, ‘Kộpi ícó mávé mvá ị̃njị̃ rá.’
6 — Restava-lhe ainda um: o seu filho amado. Por fim, mandou o filho, pensando: “O meu filho eles respeitarão.”
7 “ꞌBo ꞌbá ĩri ní ọ́mvụ́ rĩ kuú kộpi ní ũkõlõ rĩ pi ní rizú átázú ĩ ãsámvú gé sĩ kínĩ, ‘ꞌBá ímụ́pi ĩrivé ngá ẽ tị rụụ́pi rĩ, ĩri ímụ́ ꞌdã, lẽ ꞌbâ ꞌdịkí ĩri drãá ꞌdĩísĩ rá, ꞌbâ ꞌdụkí rí ọ́mvụ́ rĩ ꞌbá ní.’
7 Mas os tais lavradores disseram entre si: “Este é o herdeiro; venham, vamos matá-lo, e a herança será nossa.”
8 Kộpi ní ĩri rụzú, ĩri ꞌdịzú drãzú rá, kộpi ní ĩrivé ãvũ ꞌdụzú ọ́mvụ́ rĩ agásĩ, jịzú ꞌbezú ãmvé.”
8 E, agarrando o filho, mataram-no e o lançaram fora da vinha.
9 Yẹ́sụ̃ ní kộpi zịzú kĩnĩ, “Ĩmi kádõ ụ̃sụ̃ụ́, ọ́mvụ́ ꞌdị́pa ri gõ tã íngóni ni ꞌo? Á lẽ lũú ĩmi ní ꞌyozú kínĩ, ĩri ímụ́ ꞌbá ĩri ní ọ́mvụ́ rĩ kuú kộpi ní ꞌdãꞌbée úꞌdị́ ũdrã rá, ĩri gõ ọ́mvụ́ rĩ sẽ ꞌbá ụrụkọꞌbée ní.
9 — Que fará, pois, o dono da vinha? Virá, exterminará aqueles lavradores e entregará a vinha a outros.
10 Ĩmi lãkí tã ĩ ní sĩí Búkũ Múngú vé rĩ agá rĩ kuyé? Búkũ rĩ kĩnĩ,
10 Vocês ainda não leram este trecho da Escritura:
11 Úpí ꞌo tã ꞌdĩri nĩ,
11 Isto procede do Senhor
12 ꞌBá Yẹ́sụ̃ ní átá kộpi be ꞌdĩꞌbée nị̃kí ámá rá, nãpí Yẹ́sụ̃ ní ũlũú ꞌdĩri, Yẹ́sụ̃ ri tã rĩ pi nãpí rú ĩ rụ́ꞌbá gá. Kộpi lẽkí kõdô ĩri rụụ́, ꞌbo kộpi rukí ꞌbá bị́trị́ká rĩ pi, kộpi kukí ĩri ãní, kộpi gõkí mụụ́ ꞌdĩísĩ rá.
12 E procuravam prender Jesus, porque entenderam que ele havia contado essa parábola contra eles; mas temiam o povo. Então eles o deixaram e foram embora.
13 Drị̃koma ꞌdĩꞌbée ní Fãrụ́sị̃ rĩ pi ã ụrụkọ pẽzú ꞌbá Ẽródẽ ri ẹ̃tị̃ꞌbá rĩ pi be mụzú Yẹ́sụ̃ ri uzịzú, ã ꞌyo rí tã, ĩ tõkí rí ĩri ãní bẽnĩ.
13 E enviaram a Jesus alguns dos fariseus e dos herodianos, para que o apanhassem em alguma palavra.
14 Kộpi ní cazú ĩri vúgá ꞌdãá, kộpi ní ꞌyozú ĩri ní kínĩ, “Ímbápi, ꞌbá nị̃kí rá mi ꞌbá tã ꞌoópi pịrị ni, ꞌbá ãzi ícó mívé yị̃kị̂ tã ꞌozú rĩ újá ku, mi ꞌbá rĩ pi vé tã ꞌdụ nga céré trõtrõ, átã dõ ꞌbá rĩ ãꞌdi ꞌi, mi ri tã áda Múngú vé rĩ ímbá. Ĩri nyo múké ĩ ní mũfẽngã umbe jezú rĩ ũfẽzú ꞌbãgú ãmbúgú Rómã vé rĩ ní, dõku ã ũfẽkí ku?
14 Chegando, disseram-lhe: — Mestre, sabemos que o senhor é verdadeiro e não se importa com a opinião dos outros, porque não olha a aparência das pessoas, mas, segundo a verdade, ensina o caminho de Deus; é lícito pagar imposto a César ou não? Devemos ou não devemos pagar?
15 ꞌBâ ũfẽkí ĩyí, dõku ꞌbâ ũfẽkí ku?”
15 Mas Jesus, percebendo a hipocrisia deles, respondeu:
16 Kộpi ní mũfẽngã ã fífí íjị́zú ãlu Yẹ́sụ̃ vú nõó, Yẹ́sụ̃ ní kộpi zịzú kĩnĩ, “Ị́ndrị́lị́kị́ ĩ ní údé mũfẽngã rụ́ꞌbá gá nõri, ãzini rụ́ ĩ ní sĩí rụ́ꞌbá ni gé nõri ãꞌdi vé ni?”
16 Eles trouxeram. E Jesus lhes perguntou: Eles responderam: — De César.
17 Yẹ́sụ̃ ní újázú kộpi ní kĩnĩ, “Ngá rĩ dõ ꞌbãgú ãmbúgú Rómã vé rĩ vé ni, ĩmi sẽkí ꞌbãgú ãmbúgú Rómã vé rĩ ní, ngá rĩ dõ Múngú vé ni, ĩmi sẽkí Múngú ní.”
17 Então Jesus disse: E muito se admiraram dele.
18 Kúru ꞌbá ĩ ní zịị́ Sãdókẽ, ꞌyoꞌbá kínĩ, ꞌbá rĩ drã dõ gí ícó gõó íngá ídri rú ku ꞌdĩꞌbée ní ímụ́zú Yẹ́sụ̃ vúgá nõó, kộpi ní Yẹ́sụ̃ ri zịzú
18 Então alguns saduceus, que dizem não haver ressurreição, aproximaram-se de Jesus e lhe perguntaram:
19 kínĩ, “Ímbápi, Mósẽ sĩ ꞌbá ní kínĩ, ‘ꞌBá rĩ vé ẹ́drị́pị drã dõ, ku dõ ọ̃wụ́zị́ kú mvá ãkó, ꞌbá drãápi rĩ vé ẹ́drị́pị rĩ gõ ọ̃wụ́zị́ rĩ ẹ́ꞌyị́ ꞌí ní ũkú rú, kộpi anji tị ọ̃wụ́zị́ rĩ be, anji kộpi ní tịị́ rĩ pi adri ẹ́drị́pị drãápi ꞌdãri vé ni.’
19 — Mestre, Moisés nos deixou escrito que, se um homem morrer e deixar mulher sem filhos, o irmão desse homem deve casar com a viúva e gerar descendentes para o falecido.
20 Ándúrú anji ãgõ ẹ́zị̂rị̃, kộpi ẹ́drị́pị́ị rú, mvá kãyú rĩ je ũkú, ĩri ní drãzú, kộpi tịkí mvá ũkú rĩ be kuyé.
20 Havia sete irmãos. O primeiro casou e morreu sem deixar filhos;
21 Ẹ́drị́pị ãzi rĩ ní gõzú ũkú rĩ ẹ́ꞌyị́zú, ĩri ní kpá drãzú mvá ãkó, ẹ́drị́pị ãzi rĩ ní kpá ũkú rĩ ẹ́ꞌyị́zú, drã kpá ꞌdíni, kộpi tịkí mvá ũkú rĩ be kuyé.
21 o segundo casou com a viúva e morreu, também sem deixar descendência; e o terceiro, da mesma forma.
22 Anji ẹ́zị̂rị̃ ꞌdĩꞌbée ũdrãkí céré, tịkí anji ũkú rĩ be kuyé. Ụ̃dụ̃ ni gé, ũkú rĩ ní kpá drãzú.
22 E, assim, os sete não deixaram descendência. Por fim, depois de todos, morreu também a mulher.
23 Kúru ꞌí lũ ꞌbá ní, ãgõ ũdrãꞌbá ẹ́zị̂rị̃ ꞌdĩꞌbée céré rikí ũkú ãlu ꞌdĩri jeé, kãdõ mụụ́ caá ụ́ꞌdụ́ ꞌbá rĩ pi ní íngázú gõzú ídri rú rĩ gé, ũkú ꞌdĩri adri ãꞌdi vé ni?”
23 Na ressurreição, quando eles ressuscitarem, de qual deles ela será a esposa? Porque os sete casaram com ela.
24 Yẹ́sụ̃ ní újázú kộpi ní kĩnĩ, “Tã ĩmi ní átá ꞌdĩri adri pịrị ku! Ĩmi nị̃kí tã ĩ ní sĩí Búkũ Múngú vé rĩ agá rĩ kuyé! Ĩmi nị̃kí ũkpõ Múngú vé rĩ kuyé!
24 Jesus respondeu:
25 ꞌBá ũdrãꞌbá gí rĩ pi kádõ íngá gõó ídri rú, ágó gõ ũkú jeé ku, ũkú gõ ágó jeé ku. Kộpi adri sụ̃ mãlãyíkã ꞌbụ̃ gé ꞌdãlé rĩ pi tị́nị.
25 Pois, quando ressuscitarem dentre os mortos, nem casarão, nem se darão em casamento, mas serão como os anjos nos céus.
26 ꞌBá ũdrãꞌbá gí rĩ pi vé íngángárá gõó ídri rú rĩ vé tã, ĩmi lãkí búkũ Mósẽ ní sĩí rĩ agá rá. Ĩmi nị̃kí tã ãcí ní dị̃zú rụ̃dụ́ agá rĩ rá, Múngú ꞌyo Mósẽ ní kĩnĩ, ‘Ma Múngú Ãbũrámã vé rĩ, Múngú Ĩsákã vé rĩ, ãzini Múngú Yõkóbũ vé rĩ,’
26 Quanto aos mortos, que eles de fato ressuscitam, vocês nunca leram no Livro de Moisés, no trecho referente à sarça, como Deus lhe falou: “Eu sou o Deus de Abraão, o Deus de Isaque e o Deus de Jacó”?
27 Múngú adri ꞌyozú kínĩ, ĩri Múngú ꞌbá ũdrãꞌbá gí rĩ pi vé ni kuyé, ĩri Múngú ꞌbá ídri rú rĩ pi vé ni. Ĩmi Sãdókẽ ꞌdĩꞌbée, tã ĩmi ní ꞌyoó kínĩ, ꞌbá ũdrãꞌbée gí rĩ pi íngákí gõó ídri rú ku ꞌdĩri ũnjõ.”
27 Ele não é Deus de mortos, e sim de vivos. Vocês estão completamente enganados.
28 ꞌBá tãị́mbị́ ímbáꞌbá rĩ pi vé ãlu ní ícázú, ị́sụ́ Yẹ́sụ̃ pi ri ãgátá gã Sãdókẽ rĩ pi be. Kã ímụ́ ị́sụ́ Yẹ́sụ̃ újá tã rĩ pịrị, ĩri ní Yẹ́sụ̃ ri zịzú kĩnĩ, “Tãị́mbị́ ꞌdĩꞌbée agásĩ céré, ngõri ndẽ nĩ?”
28 Chegando um dos escribas, que ouviu a discussão entre eles e viu que Jesus tinha dado uma boa resposta, perguntou-lhe: — Qual é o principal de todos os mandamentos?
29 Yẹ́sụ̃ ní újázú ĩri ní kĩnĩ, “Tãị́mbị́ agaápi rá rĩ, ĩri ꞌdĩ, ‘Ĩmi anji Ĩsẽrélẽ vé ꞌdĩꞌbée, ĩmi yịkí drĩ ká! Úpí ꞌbávé rĩ, ĩri ꞌyéŋá Úpí Múngú ꞌi.
29 Jesus respondeu:
30 Lẽ mî lẽ Úpí Múngú mívé rĩ ẹ́sị́ be céré, índrí mívé rĩ be céré, yị̃kị̂ mívé rĩ be céré, ũkpõ mívé rĩ be céré.’
30 Ame o Senhor, seu Deus, de todo o seu coração, de toda a sua alma, de todo o seu entendimento e com toda a sua força.”
31 Tãị́mbị́ ị̃rị̃ rĩ ꞌdíni, ‘Lẽ mî lẽ ꞌbá mî gãrã gá rĩ sụ̃ mí ní mî rụ́ꞌbá lẽé rĩ tị́nị.’ Tãị́mbị́ ãzi tãị́mbị́ ị̃rị̃ ꞌdĩꞌbée ndẽépi rá ni ꞌdãáyo.”
31 O segundo é: “Ame o seu próximo como você ama a si mesmo.” Não há outro mandamento maior do que estes.
32 Ágó riípi tãị́mbị́ ímbápi rĩ ní ꞌyozú kĩnĩ, “Ímbápi, tã mí ní ꞌyoó kínĩ, Múngú ri ꞌyéŋá ãlu, Múngú ãzi túngú ni ꞌdãáyo ꞌdĩri, ĩri tã áda.
32 Então o escriba disse: — Muito bem, Mestre! E com verdade o senhor disse que ele é o único, e não há outro além dele,
33 Ádarú lẽ mî lẽ ĩri ẹ́sị́ be céré, yị̃kị̂ mívé rĩ be céré, ũkpõ mívé rĩ be céré, ãzini ꞌí lẽ dõ ꞌbá mî gãrã gá rĩ sụ̃ mí ní mî rụ́ꞌbá lẽé rĩ tị́nị, ndẽ ngá mí ní sẽé rĩ pi rá, ãzini ndẽ rọ̃bọ̃ŋọ̃ mí ní zãá rĩ rá.”
33 e que amar a Deus de todo o coração e de todo o entendimento e com todas as forças e amar o próximo como a si mesmo é mais do que todos os holocaustos e sacrifícios.
34 Yẹ́sụ̃ kã ndreé ágó rĩ újá tã rĩ pịrị, ĩri ní ꞌyozú ágó rĩ ní kĩnĩ, “Mí ítrú nóni mi ícá ĩnyiŋá mãlũngã Múngú vé rĩ ã jẽlé gá gí.” Vụ́drị̃ ni gé, ꞌbá ãzi gõ Yẹ́sụ̃ ri zịị́ tã ãzi sĩ dị̃ị́ kuyé.
34 Vendo Jesus que o escriba havia respondido sabiamente, declarou-lhe: E ninguém mais ousava fazer perguntas a Jesus.
35 Yẹ́sụ̃ kã rií ꞌbá rĩ pi ímbá Jó Múngú vé rĩ ã bóró gá ꞌdãá, ĩri ní ꞌbá rĩ pi zịzú kĩnĩ, “ꞌBá tãị́mbị́ ímbáꞌbá rĩ pi ri ꞌyo kínĩ, Kúrísítõ ri ímụ́ ĩfũ úyú Dãwụ́dị̃ vé rĩ agá, tã kộpi ní ꞌyoó ꞌdĩri, kộpi ụ̃sụ̃kí ífífí ni aꞌdi?
35 Jesus, ensinando no templo, perguntou:
36 Índrí Uletere rĩ ású Dãwụ́dị̃ ri, sẽ átá ꞌdíni kĩnĩ,
36 O próprio Davi falou, pelo Espírito Santo:
37 Dãwụ́dị̃ zị dõ Kúrísítõ ri ívé Úpí pírí, Kúrísítõ ri ícó adri Dãwụ́dị̃ ã mvá íngóni ngóni?”
37 — O próprio Davi chama o Cristo de Senhor; então como ele pode ser filho de Davi? E a grande multidão o ouvia com prazer.
38 Yẹ́sụ̃ kã rií ꞌbá rĩ pi ímbá, ĩri ní ꞌyozú kộpi ní kĩnĩ, “Ĩmi adrikí mị be kọwụ ꞌbá riꞌbá tãị́mbị́ Mósẽ vé rĩ ímbáꞌbá ꞌdĩꞌbée ã tã sĩ. Kộpi lẽkí ĩ úsú bõngó ãcoco ni pi sĩ, rií ẹ́cị́ jọ̃kọ́nị̃ agásĩ, ꞌbá rĩ pi kádõ ĩ ẹzịị́, kộpi ẽ ị̃njị̃kí rí ĩ ị̃njị̃njị̃.
38 E, ao ensinar, Jesus dizia:
39 Ãzini kộpi lẽkí ã ꞌbãkí ĩ úrí vũrã ꞌbá ambugu rĩ pi vé rizú úrízú Jó Múngú ri Zịzú rĩ pi agá ꞌdãá rĩ gé, ãzini vũrã ꞌbá ị̃njị̃zú ị̃njị̃njị̃ rizú ụ̃mụ̃ nyazú rĩ gé.
39 buscam as primeiras cadeiras nas sinagogas e os primeiros lugares nos banquetes;
40 Kộpi ri ọwụzị rĩ pi ẽ mị ũꞌbã rizú kộpivé ngá jó ãsámvú gé rĩ pi uꞌdụzú kộpi drị́gé sĩ. Kộpi ri Múngú ri zị sâ be ãco, ꞌbá rĩ pi ã ndrekí rí ĩ. ꞌBá tã ꞌoꞌbá ꞌdíni ꞌdĩꞌbée, Múngú ri ímụ́ kộpi ĩrĩŋã ũnjí ũnjí.”
40 devoram as casas das viúvas e, para o justificar, fazem longas orações. Estes sofrerão juízo muito mais severo.
41 Yẹ́sụ̃ ní ꞌdezú mụzú úrízú sọ̃ndụ́kụ̃ ĩ ní ꞌbãá kuú Jó Múngú vé rĩ agá, ĩ ní rizú mũfẽngã ꞌbezú ꞌa ni gé rĩ ã gãrã gá. Tẽ rií ꞌbá kárákará mũfẽngã jịꞌbá ꞌbeꞌbá rĩ pi ndreé. Ndre ꞌbá ãꞌbú be rĩ pi ꞌbekí mũfẽngã ĩvé rĩ ãmbúgú.
41 Sentado diante da caixa de ofertas, Jesus observava como o povo lançava ali o dinheiro. Ora, muitos ricos depositavam grandes quantias.
42 Kúru ọ̃wụ́zị́gọ́ ãzi íjị́ ívé rĩ mũfẽngã fífí nyíríŋá ẹ̃njị̃ị́pi ku ni ꞌbeé ị̃rị̃.
42 Vindo, porém, uma viúva pobre, lançou duas pequenas moedas correspondentes a um quadrante.
43 Yẹ́sụ̃ ní ívé ꞌbá ꞌî pámvú ũbĩꞌbá rĩ pi zịzú ímụ́zú ꞌí vúgá nõó, ĩri ní ꞌyozú kộpi ní kĩnĩ, “Ádarú á ꞌyo ĩmi ní ꞌdíni, ũkú ọ̃wụ́zị́gọ́ ngá ãkó ꞌdĩri vé mũfẽngã ꞌbeé rĩ, ndẽ ꞌbá ꞌbeꞌbá ãmbúgú rĩ pi vé rĩ rá.
43 E, chamando os seus discípulos, Jesus disse:
44 Ngá ꞌbá ãꞌbú be rĩ pi ní sẽé rĩ, kộpi íꞌdụ́kí ĩvé ãꞌbú kárákará rĩ pi agá, ꞌbo ũkú ngá ãkó ꞌdĩri sẽ ívé ngá ꞌí ní kõdô ꞌî ĩzã kozú rĩ ãrẽvú céré.”
44 Porque todos eles deram daquilo que lhes sobrava; ela, porém, da sua pobreza deu tudo o que possuía, todo o seu sustento.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Marcos 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.