Marcos 14
iyx (IYX) vs ARIB
1 Biluumbu bioolo biasiaali tswaamini a mukuungi a Paaka uto, na mukuungi wa mapa mahele na lifunusu. Mu taanga di, banguu ba bangaanga ba Nziaambi na bayiisi ba mikele, basiayi kuulu mu ukaanga Yiisu mu tsweeyi na mu mayele, paa bamudusu.
1 Ora, dali a dois dias era a páscoa e a festa dos pães ázimos; e os principais sacerdotes e os escribas andavam buscando como prender Jesus a traição, para o matarem.
2 Ni mu buu, bo balelisini: «Dinyaalani ukaanga nde mu taanga dia mukuungi, leeti baata sa batemene kutso nyingi-nyingi.»
2 Pois eles diziam: Não durante a festa, para que não haja tumulto entre o povo.
3 Yiisu ali ku bula Betania, mu nzo a Simooni ngaa a bwaari. Bu nde akidia, mukaasa mosi akoti mu nzo na ibasa kialuulu mu manaasa matala yalaa. Nde adibili ibasa kia alabati, na ayitili mananaasa ma nare nha yulu a mutswe a Yiisu.
3 Estando ele em Betânia, reclinado à mesa em casa de Simão, o leproso, veio uma mulher que trazia um vaso de alabastro cheio de bálsamo de nardo puro, de grande preço; e, quebrando o vaso, derramou-lhe sobre a cabeça o bálsamo.
4 Babamosi mu babali nhaa bakoli kesi: «Mu ki toono babiiyisi wako mananaasa ma?
4 Mas alguns houve que em si mesmos se indignaram e disseram: Para que se fez este desperdício do bálsamo?
5 Keni beeri bayaluu mo mu makama matata ma mikuti mia mboongo, na uha mo kwaa bawele!» Bo batsuyi bubi kwalaa mu mukaasa wuu.
5 Pois podia ser vendido por mais de trezentos denários que se dariam aos pobres. E bramavam contra ela.
6 Ka Yiisu aleeli: «Diamunyaala na pii. Mu ima beni dili mu ukwaamisa nde? Yi nde ayilii mu me, ngwanya ili ndaa yimbwe.
6 Jesus, porém, disse: Deixai-a; por que a molestais? Ela praticou uma boa ação para comigo.
7 Mundaa ti taanga dioosi beni sa dibaaba itwaari na bawele. Na mu pasi taanga di beni ditooni, beni sa dituu uyiluu bo mamabwe. Ka beni a dituu pe uba na me taanga dioosi.
7 Porquanto os pobres sempre os tendes convosco e, quando quiserdes, podeis fazer-lhes bem; a mim, porém, nem sempre me tendes.
8 Nde yilii ma nde atuyi: Nde kwiyitili mananaasa mu nyutu a me, mundaa uyiluu ndiili a me.
8 ela fez o que pode; antecipou-se a ungir o meu corpo para a sepultura.
9 Ngwanya, me nadileeli: pasi peembi yibuyaabisa Ndaa Yimbwe, mu tsi yoosi, sa balibili moonyi mu nde, mu ndaa yi mukaasa wu ayilii mu me.»
9 Em verdade vos digo que, em todo o mundo, onde quer que for pregado o evangelho, também o que ela fez será contado para memória sua.
10 Yuuda Isikarioti, mosi mu kuumi na miyii mioolo, ayiyaabisa tsimi kwaa banguu ba bangaanga ba Nziaambi mu uyeelele Yiisu kwaa bo.
10 Então Judas Iscariotes, um dos doze, foi ter com os principais sacerdotes para lhes entregar Jesus.
11 Mu ndaa yimbwe yii, bo bayaangi na balasini bamuha mboongo. Umata mu taanga dii, Yuuda asiayi kuulu yafwaana mu uyeelele Yiisu kwa bo.
11 Ouvindo-o eles, alegraram-se, e prometeram dar-lhe dinheiro. E buscava como o entregaria em ocasião oportuna.
12 Mu iluumbu kiatsiomi kia mukuungi a mapa ma bahele ufunusu, iluumbu ki bakitsuu bungori ba mwaana a limeme la Paaka, miyii mia Yiisu mialeeli kwaa nde: «Kuni we atoono ti bisi diyayiluu we ndaamba a Paaka?»
12 Ora, no primeiro dia dos pães ázimos, quando imolavam a páscoa, disseram-lhe seus discípulos: Aonde queres que vamos fazer os preparativos para comeres a páscoa?
13 Ninha Yiisu atsinduu mioolo mu miyii mia nde bu aleeli: «Diyene ku ngaanda. Kuu, beni sa dibwaanina na baala limosi lili na mbiindi yaluulu mu maamba. Diamuduku,
13 Enviou, pois, dois dos seus discípulos, e disse-lhes: Ide à cidade, e vos sairá ao encontro um homem levando um cântaro de água; seguí-o;
14 na kuu ku nde akaakoto, dileele kwaa ngaa nzo ti: “Muyiisi fuuli we: Kuni kuli itsuru kia nzo ki me kaadia ndaamba a Paaka na miyii mia me?”
14 e, onde ele entrar, dizei ao dono da casa: O Mestre manda perguntar: Onde está o meu aposento em que hei de comer a páscoa com os meus discípulos?
15 Nde sa wadilaa, itsuru kia nzo ki inene kia ku yulu, mutso nzo a nde, kibasa bungeele na kiamaayilimi. Ni muu beni dikaayiluu ndaamba a Paaka.»
15 E ele vos mostrará um grande cenáculo mobiliado e pronto; aí fazei-nos os preparativos.
16 Miyii miayeni na miakoti ku ngaanda. Bo bamoni mandaa moosi weti bu Yiisu aleeli yo kwaa bo, na ni kuu bo bayilii ndaamba a Paaka.
16 Partindo, pois, os discípulos, foram à cidade, onde acharam tudo como ele lhes dissera, e prepararam a páscoa.
17 Tsitsii bu yatoori, Yiisu ayiri na miyii mia nde kuumi na mioolo.
17 Ao anoitecer chegou ele com os doze.
18 Bu bo bakidia nha meese, Yiisu aleeli: «Ngwanya me nadileeli: Mosi mu beni, wuli mu udia na me, sa ayeelele me.»
18 E, quando estavam reclinados à mesa e comiam, disse Jesus: Em verdade vos digo que um de vós, que comigo come, há de trair-me.
19 Miyii mioosi miakoti mu ngebe, na bo bamuleeli mosi nha mbisi a wunu: «Ni me?»
19 Ao que eles começaram a entristecer-se e a perguntar-lhe um após outro: Porventura sou eu?
20 Yiisu aleeli kwa bo: «Ni mosi mu beni, mosi mu kuumi na mioolo. Wuu wu utsubu lipa la nde na me, mu ikoombo.
20 Respondeu-lhes: É um dos doze, que mete comigo a mão no prato.
21 Mwaana a muutu sa akwa weti bu Mabasonuu ma Ngira mali mu uyaabisa. Ka ngebe kwaa muutu wuu, wu uyeelele Mwaana a muutu! Ali yavulu bubwe kwaa muutu wuu, mu uhele ubutuu!»
21 Pois o Filho do homem vai, conforme está escrito a seu respeito; mas ai daquele por quem o Filho do homem é traído! bom seria para esse homem se não houvera nascido.
22 Mu taanga dia udia, Yiisu aholi lipa. Bu amani uvutulu matoondo kwaa Nziaambi, nde abukili lo na ahi lo kwaa miyii mia nde. Nde wabaleeli: «Diholo, yiinayi ni nyutu a me.»
22 Enquanto comiam, Jesus tomou pão e, abençoando-o, o partiu e deu-lho, dizendo: Tomai; isto é o meu corpo.
23 Nha mbisi, nde aholi mbasa a viinyi. Bu amani uvutulu matoondo kwaa Nziaambi, nde wabaheeri yo. Na boosi banwyiiri yo.
23 E tomando um cálice, rendeu graças e deu-lho; e todos beberam dele.
24 Yiisu wabaleeli: «Maa-na-ma ni makila ma me, makili mali mu uhamisa lilasina la Nziaambi, matsiaamii mu toono a baata babalayi.
24 E disse-lhes: Isto é o meu sangue, o sangue do pacto, que por muitos é derramado.
25 Ngwanya me nadileeli: Me a nibwanywa pe mala ma mbutu dia viinyi ma, natee iluumbu ki me ni bwanywa mo, mu Ipfumu kia Nziaambi.»
25 Em verdade vos digo que não beberei mais do fruto da videira, até aquele dia em que o beber, novo, no reino de Deus.
26 Tumake bo bamani uyimbi mikuunga mia mukuungi, na bo bayeni ku mulaanda a Olive.
26 E, tendo cantado um hino, saíram para o Monte das Oliveiras.
27 Yiisu aleeli kwaa miyii mia nde: «Beni boboosi sa dibwoongolo me, ka bali mu utaanga mu Mabasonuu ma Ngira:
27 Disse-lhes então Jesus: Todos vós vos escandalizareis; porque escrito está: Ferirei o pastor, e as ovelhas se dispersarão.
28 Ka, Yiisu abwileele, nha mbisi a tsimbilili a me, sa naditswaamina ku Ngalili.»
28 Todavia, depois que eu ressurgir, irei adiante de vós para a Galiléia.
29 Peetero wamuleeli: «Ka so boboosi babwoongili we, me a nibwoongolo we pe!»
29 Ao que Pedro lhe disse: Ainda que todos se escandalizem, nunca, porém, eu.
30 Yiisu avutili kwaa nde « Ngwanya me ndeeli kwaa we: Lolo li, mu butsuu ba ka, tswaamina tsutsu ukookolo mbala dioolo, we sa tunu me mbala tata.»
30 Replicou-lhe Jesus: Em verdade te digo que hoje, nesta noite, antes que o galo cante duas vezes, três vezes tu me negarás.
31 Ka Peetero ahami mu usa paa: «So me nikwa ka itwaari na we, ngori me a nituu utunu we pe!» Na boosi baleeli bumosi ka.
31 Mas ele repetia com veemência: Ainda que me seja necessário morrer contigo, de modo nenhum te negarei. Assim também diziam todos.
32 Tumake bo batoori nha mbuu mosi ya kuumbu Ngetesemane, na Yiisu aleeli kwaa miyii mia nde: «Didiaala nhaa na nha, mu taanga di me niyakuundu.»
32 Então chegaram a um lugar chamado Getsêmani, e disse Jesus a seus discípulos: Sentai-vos aqui, enquanto eu oro.
33 Nde abiti itwaari na nde Peetero, Yaki na Yowani. Nde abaandii umono ikuuhulu na mangoongo,
33 E levou consigo a Pedro, a Tiago e a João, e começou a ter pavor e a angustiar-se;
34 na nde wabaleeli: «Me ndi na ngebe mu ukwa, didiaala nhaa na nha, na diba likanda!»
34 e disse-lhes: A minha alma está triste até a morte; ficai aqui e vigiai.
35 Nde ayeni mwaana taka hoolo; atsukini, na akuundi paa ti, so ali butuu uba, ti nguungu yii ya mapasi yilabuu la na nde.
35 E adiantando-se um pouco, prostrou-se em terra; e orava para que, se fosse possível, passasse dele aquela hora.
36 Nde aleeli: «Aba, Taata, mioosi utuu uyilimi mu we. Takala la na me mbasa ya mapasi yiinayi. Ka, a buba weti buli litoono la me pe, ka buli litoono la we.»
36 E dizia: Aba, Pai, tudo te é possível; afasta de mim este cálice; todavia não seja o que eu quero, mas o que tu queres.
37 Nde abwiyiri avutuu na amoni miyii mitaata mialaa tolo. Nde aleeli kwaa Peetero: «Simooni, we tolo? We abayi mifuri mia uba likanda so mu nguungu mosi?
37 Voltando, achou-os dormindo; e disse a Pedro: Simão, dormes? não pudeste vigiar uma hora?
38 Diba likanda na dikuundu paa dihele ubwa mu mapuusu. Mutimi a muutu li ahama, ka musunyi a nde adee.»
38 Vigiai e orai, para que não entreis em tentação; o espírito, na verdade, está pronto, mas a carne é fraca.
39 Nde abwitakuu, na akuundi Nziaambi bu abwileele mandaa maanamaa.
39 Retirou-se de novo e orou, dizendo as mesmas palavras.
40 Nha mbisi a mwaana a taanga hoolo, nde abwivutuu kwaa miyii mia nde na wabamoni bala tolo. Bu bo bakooni uba misi bwaasi, bo a bayaabi pe mima buleele kwaa nde.
40 E voltando outra vez, achou-os dormindo, porque seus olhos estavam carregados; e não sabiam o que lhe responder.
41 Bu abwiyiri mbala ya mutata, nde aleeli kwaa bo: «Beni kaala matolo na beni dili mu uwuumu? Bumaakuu! Nguungu yimaato. Mu taanga di, muutu mosi sa ayeelele Mwaana a muutu nha mioo mia bangaa masumu.
41 Ao voltar pela terceira vez, disse-lhes: Dormi agora e descansai.-Basta; é chegada a hora. Eis que o Filho do homem está sendo entregue nas mãos dos pecadores.
42 Ditemene, tsweendani! Dimono, muutu wukaayeelele me kwaa bo, nha ali!»
42 Levantai-vos, vamo-nos; eis que é chegado aquele que me trai.
43 Yiisu ali keni mu utsuu. Ni mu taanga di Yuuda, mosi mu miyii kuumi na mioolo, ayiri. Koongi a baata bali na mikasa na mipaanga bali itwaari na Yuuda. Banguu ba bangaanga ba Nziaambi, bayiisi ba mikele na bakuutu ba babaala boosi baa nibabatsindii bo.
43 E logo, enquanto ele ainda falava, chegou Judas, um dos doze, e com ele uma multidão com espadas e varapaus, vinda da parte dos principais sacerdotes, dos escribas e dos anciãos.
44 Yuuda wuu wayeelili Yiisu, amweesi bo iliimbi ki nde akaasa. Nde wabaleeli: «Wuu wu me kaanyumbutu, ni nde. Diamukaanga na diamubiti, diyiluu ukebe nde.»
44 Ora, o que o traía lhes havia dado um sinal, dizendo: Aquele que eu beijar, esse é; prendei-o e levai-o com segurança.
45 Mu taanga di Yuuda atoori, nde asweesi kwaa Yiisu, na wamuleeli: «Muyiisi!» Na wamunyumbiti.
45 E, logo que chegou, aproximando-se de Jesus, disse: Rabi! E o beijou.
46 Babakimi babwiilili Yiisu na bamukaangi.
46 Ao que eles lhes lançaram as mãos, e o prenderam.
47 Ka mosi mu babali nhaa, apalisi mukasa a nde mutso kutu a nde, ateti musiali a nguu a bangaanga ba Nziaambi, na wamukesi litswi.
47 Mas um dos que ali estavam, puxando da espada, feriu o servo do sumo sacerdote e cortou-lhe uma orelha.
48 Yiisu wabaleeli: « Me ihaangi ndi, paa beni diyiri na mikasa na mipaanga, mu ukaanga me?
48 Disse-lhes Jesus: Saístes com espadas e varapaus para me prender, como a um salteador?
49 Mu biluumbu bioosi me mbeeriangi itwaari na beni, na nakiyiisi mutso lipaanga la nzo a Nziaambi, na beni a diakaangi me pe. Ka maa mamaayilimi, paa Mabasonuu ma Ngira mayene tsitsi.»
49 Todos os dias estava convosco no templo, a ensinar, e não me prendestes; mas isto é para que se cumpram as Escrituras.
50 Nhaa-na-tsi, miyii mioosi miamubwoongili, na miabati.
50 Nisto, todos o deixaram e fugiram.
51 Mufuru a baala mosi wali walwaata ndila tsaanda mosi, akiduku Yiisu. Bayesini mu ukaanga nde,
51 Ora, seguia-o certo jovem envolto em um lençol sobre o corpo nu; e o agarraram.
52 ka nde anyaali tsaanda na abati pene.
52 Mas ele, largando o lençol, fugiu despido.
53 Ba bakaangi Yiisu babiti nde kwaa nguu a ngaanga a Nziaambi. Banguu ba bangaanga ba Nziaambi, bakuutu ba Bayuudayo na bayiisi ba mikele boosi bakukini.
53 Levaram Jesus ao sumo sacerdote, e ajuntaram-se todos os principais sacerdotes, os anciãos e os escribas.
54 Peetero akiduku Yiisu ku lala, natee ku mbari a lipaanga la nzo a nguu a bangaanga ba Nziaambi. Kuu, nde adiaali itwaari na bakebi na akiyoto mbaa.
54 E Pedro o seguiu de longe até dentro do pátio do sumo sacerdote, e estava sentado com os guardas, aquentando-se ao fogo.
55 Banguu ba bangaanga ba Nziaambi na ikuutu kia bo kioosi, bakisaa toono yiibwiisi Yiisu paa bamudusu, ka a babayi pe.
55 Os principais sacerdotes testemunho contra Jesus para o matar, e não o achavam.
56 Ka baata babalayi bakita bimbaangi bia pia mu nde, ka a baki uyuhusunu bo na bo pe.
56 Porque contra ele muitos depunham falsamente, mas os testemunhos não concordavam.
57 Babamosi batemini na bati nde imbaangi kia pia kiinaki:
57 Levantaram-se por fim alguns que depunham falsamente contra ele, dizendo:
58 «Bisi diayuyi bu aleeli: “Me sa tsara nzo a Nziaambi yiinayi yi batuungu mu mioo mia baata, na mu biluumbu bitata me sa bwatuungu nzo kimi yi ihele uba iyiluu kia muutu.”»
58 Nós o ouvimos dizer: Eu destruirei este santuário, construído por mãos de homens, e em três dias edificarei outro, não feito por mãos de homens.
59 Ka so mu ndaa yii bo a bayuhisini pe.
59 E nem assim concordava o seu testemunho.
60 Nguu a bangaanga ba Nziaambi atemini nha kati-a-kati a baata, na ahi Yiisu nduru: «We mvutu yi we uvutulu yo pe? We mima leeli mu bimbaangi bi baata bali mu uta mu we?»
60 Levantou-se então o sumo sacerdote no meio e perguntou a Jesus: Não respondes coisa alguma? Que é que estes depõem conta ti?
61 Ka Yiisu awuri, na a avutili mvutu so mosi pe. Nguu a bangaanga ba Nziaambi abwifuulu nde: «We ni Kristo, mwaana a Ngaa Lisieme?»
61 Ele, porém, permaneceu calado, e nada respondeu. Tornou o sumo sacerdote a interrogá-lo, perguntando-lhe: És tu o Cristo, o Filho do Deus bendito?
62 Yiisu avutili: «Ee-e, ni me! Na beni sa dimono Mwaana a muutu adiaala nha koo kia babaala kia wuu wuli na litu, na nde sa ayiri mu matuti ma yula.»
62 Respondeu Jesus: Eu o sou; e vereis o Filho do homem assentado à direita do Poder e vindo com as nuvens do céu.
63 Ni mu buu nguu a bangaanga ba Nziaambi akaki bikutu bia nde, na aleeli: «Bisi a dili na nzala usaa bambaangi pe!
63 Então o sumo sacerdote, rasgando as suas vestes, disse: Para que precisamos ainda de testemunhas?
64 Beni diyuyi bu nde atuyi Nziaambi. Buni beni dili mu utsimi?» Bo boosi bayaabisi ti nde maasa bubi na nde afwaana ubaa tsieembili ya likwa.
64 Acabais de ouvir a blasfêmia; que vos parece? E todos o condenaram como réu de morte.
65 Babamosi babaandii mu utswiili nde mate, bamufuuli tsaanda ku busu, bamuteti. Bo bamuleeli: «Bili, na yesene uyaaba wu yilii we maa!». Na bakebi ba nzo a Nziaambi bamuteti mambata.
65 E alguns começaram a cuspir nele, e a cobrir-lhe o rosto, e a dar-lhe socos, e a dizer-lhe: Profetiza. E os guardas receberam-no a bofetadas.
66 Peetero ali keni ku tsini nha mbari a lipaanga la nguu a bangaanga ba Nziaambi. Mu diina taanga dii, mosi mu basiali babakaasa ba nguu a bangaanga wuu ayiri.
66 Ora, estando Pedro em baixo, no átrio, chegou uma das criadas do sumo sacerdote
67 Nde amoni Peetero bu akiyoto mbaa. Musiali wa mukaasa wuu wamutali, na wamuleeli: «We ka beeri na Yiisu musi Nazareti.»
67 e, vendo a Pedro, que se estava aquentando, encarou-o e disse: Tu também estavas com o nazareno, esse Jesus.
68 Peetero atuni bu ayaabisi: «Me a nayaaba pe ma we tooni uleele, me a ndi mu uyuu pe.» Na nde amati nha mukoo a mbaa, na ayitemene nha peembi na munywa a lipaanga. [Ninha, tsutsu akookili.]
68 Mas ele o negou, dizendo: Não sei nem compreendo o que dizes. E saiu para o alpendre.
69 Ka musiali wa mukaasa wamumoni, na abwiyaabisa nha kulu a babali nhaa: «Muutu wuunawu, li mosi nha kati a bo!»
69 E a criada, vendo-o, começou de novo a dizer aos que ali estavam: Esse é um deles.
70 Na Peetero abwitunu. Mwaana a idii hoolo, baa babali nhaa, bakibwaleele kwaa nde: «Utuu uba ngwanya, we li mosi mu bo, mu ndaa ti we ka, li musi Ngalili.»
70 Mas ele o negou outra vez. E pouco depois os que ali estavam disseram novamente a Pedro: Certamente tu és um deles; pois és também galileu.
71 Ninha Peetero aloyi: «Nyaala Nziaambi asieembe me, mbiiti me pia ndi mu ufutu! Ngwanya, me a nayaaba muutu pe wu beni dili mu utsuu mu nde.»
71 Ele, porém, começou a praguejar e a jurar: Não conheço esse homem de quem falais.
72 Nhaa-na-tsi, tsutsu akookili mbala ya dioolo. Ninha, Peetero alibili moonyi mu maa mamuleeli Yiisu: «Tswaamini tsutsu ukookolo mbala dioolo, we sa tunu me mbala tata.» Ni mu buu, Peetero akoti mu ngebe, abaandii ulili.
72 Nesse instante o galo cantou pela segunda vez. E Pedro lembrou-se da palavra que lhe dissera Jesus: Antes que o galo cante duas vezes, três vezes me negarás. E caindo em si, começou a chorar.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Marcos 14, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.