Mateus 22
Yai Wɨn Kɨbiya (IWS) vs NAA
1 Jisɨs siya yaeya boɨniyɨo yaiya ɨna swokɨ boɨnɨn sɨmiirɨn mɨ siya hɨnɨɨna boɨnkɨn,
1 De novo Jesus lhes falou por parábolas, dizendo:
2 Adi Komii siir digworaekwo whɨekakɨm sɨmiir kɨgɨrkakana, saeya ɨni inkam komii nu kɨgrɨraowiyɨn, nae komii siir yɨnisɨm yɨnkamiyɨnɨn wig nonkwonaɨn siirɨm dirɨraerariyɨn ɨni saiir hɨriinan ywowɨn.
2 — O Reino dos Céus é semelhante a um rei que preparou uma festa de casamento para seu filho.
3 Bɨiya kam nhɨrɨm sɨmiir nɨmbina ta wigwas naeya saiir naeyam. Mɨ naeni ɨiya siya siir kam nhɨrɨm sɨmiir yɨkropki. Mɨ sɨma nɨtɨm pɨ boriisopi.
3 Enviou os seus servos a chamar os convidados para a festa, mas estes não quiseram vir.
4 Mɨ siya siir mɨiyan kam nhɨrɨm ɨna swokɨ ɨkropkiyɨm mɨ sɨmiir boɨnmauu, kɨma kamɨm kara nɨmbingigɨm sɨmiir dɨkɨunaki mɨ kɨma sɨmiirɨn hɨnɨɨna boɨn, wakae, kariir naeyɨm bɨdi dirɨraerar haigɨngigɨm. Mɨ bulmakau ɨi ɨkɨm mɨ wraisu hɨkae hɨkaeyɨm kara bɨdi yɨsomsom haigɨngigɨm. Mɨ digworaekwo whɨekakɨm bɨdi dirɨraerar haiigɨngigɨm. Kɨma ta wigwas naeya saiirɨm wɨt.
4 Enviou ainda outros servos, dizendo: “Digam aos convidados: Eis que já preparei o meu banquete; os meus bois e animais da engorda já foram abatidos, e tudo está pronto; venham para a festa.”
5 Siya siir mɨiyan kamɨm tɨ yai ɨmiir boɨnmɨmauu dɨgɨn mɨ sɨma ha namɨm, sɨma, sɨmiir yai ɨmiir wakaeyɨm pɨ boriisop mɨ sɨma ɨna nhɨnoopkiyɨm. Nwɨrɨn siir numɨram yam mɨ nwɨrɨn ɨni umɨr mɨi mɨriiyam yamɨn.
5 Mas os convidados não se importaram e se foram, um para o seu campo, outro para o seu negócio.
6 Mɨ nhɨrɨm inkam komii nu kɨgrɨraowiyɨn siir mɨiyan kam ɨmiir yapiyɨskai kɨgwɨn mɨ sɨma sɨmiir yonkwobumbunɨnkɨn haiigɨnɨugi mɨ sɨmiirɨn ɨna yɨsomsom aokaokiyɨm.
6 Outros, agarrando os servos, os maltrataram e mataram.
7 Mɨ tɨ hɨriinanɨn inkam komii nu kɨgrɨraowiyɨn siir kwoɨnɨn haugɨ hauga ha whiyɨekiyɨn mɨ siir kamɨm sau nɨnɨtiyɨm sɨmiir yɨkropki. Mɨ sɨma inkam biyɨeyɨm sɨmiir yɨsomao mɨ om ɨiir warar yɨnkɨn haɨngɨmugig.
7 — O rei ficou furioso e, enviando as suas tropas, exterminou aqueles assassinos e incendiou a cidade deles.
8 Mɨ sɨma hɨriinan tɨrɨm, inkam komiiyɨn siir mɨiyan kam ɨmiir boɨnmɨmauugi, wigwas naeya bɨdi dirɨraerar haigɨn dɨga, kamɨm kara nɨmbinɨm sɨma mɨiyɨkɨ waeyao panɨɨnsi yɨtsi.
8 Então disse aos seus servos: “A festa está pronta, mas os convidados não eram dignos.
9 Mɨ hɨriinankɨ nɨuwi kɨma ɨkɨ siyɨu whɨekakɨm sɨmiirar dap kɨg yokiyokɨiyam mɨ kam whɨekakɨm kɨma sɨmiir kɨgi mɨ kɨma sɨmiir wɨkɨunani ta wigwas nae aiirɨm.
9 Vão, pois, para as encruzilhadas dos caminhos e convidem para o banquete todos os que vocês encontrarem.”
10 Siya hɨriinan yai boɨnkiyɨn mɨ mɨiyan kamɨm ɨna nhɨnoopkiyɨm. Mɨ siyɨu whɨekakɨm sɨmiir nwowɨm iikamɨm sɨmiir yapboɨnmamauu iikam biyɨe biyɨe ɨkɨm mɨ iikam mɨiyɨk mɨiyɨk ɨkɨm sɨmiir yɨkɨunani wigwas nae aiirɨm. Mɨ sɨma ha nɨtɨm ta omaka wigwas nae dirɨraerara ɨni iikamkɨna yɨnkɨnɨugiya.
10 E, saindo aqueles servos pelas estradas, reuniram todos os que encontraram, maus e bons; e a sala do banquete ficou cheia de convidados.
11 Iikamɨm sɨma ha nɨdwodwokai dɨgiyɨm mɨ inkam komii sɨmiir napnɨnopkai kɨgam namkɨn. Mɨ siyar kɨgi inkam nwɨrɨn yɨuɨs mɨiyɨk bɨ pɨuainanikɨn wigwas naeya saiir nɨdwokai aeyamɨn.
11 — Mas, quando o rei entrou para ver os que estavam à mesa, notou ali um homem que não trazia veste nupcial
12 Mɨ inkam komiiyɨn siir boɨnki, akam, kɨra yɨuɨs mɨiyɨk pɨuainani karamae dimusi nwokɨn ta wigwas nae aiiramɨn, ha? Mɨ siya ɨni yai mɨkrɨma ywowɨn. Mɨ ɨna yɨdidkiyɨn.
12 e perguntou-lhe: “Amigo, como você entrou aqui sem veste nupcial?” E ele emudeceu.
13 Inkam komiiyɨn siya siir mɨiyan kamɨm sɨmiirɨn hɨnɨɨna boɨnki, kɨma siir ɨga ɨɨnɨm sɨmiir kogrɨmdɨɨnugi. Mɨ maeyauwa nɨiyɨm nɨiyɨm nwowa saiir hɨriir dɨtkaigi. Ta maeyau nɨiyɨm nɨiyɨm aiirɨn siya wɨ kauu ouu prasae kɨn tani. Mɨ siya wɨ hɨk komiigɨkomii aiir haii. Mɨ wɨ siir big ɨiirar mɨ aegiyɨmgiyɨkaeyami.
13 Então o rei ordenou aos serventes: “Amarrem os pés e as mãos dele e atirem-no para fora, nas trevas; ali haverá choro e ranger de dentes.”
14 Jisɨs siya ta boɨniyɨo yai aiir boɨn dɨgiyɨn mɨ siya sɨmiir boɨnki, ɨhɨ, Adi Komii siya iikam whɨekakɨm sɨmiirar nɨkɨunaei. Mɨ sɨmiirɨn wɨ ɨrɨra nwɨnwɨra nɨkɨuna apnɨnopkainani. Ɨriig.
14 Porque muitos são chamados, mas poucos são escolhidos.
15 Mɨ Farisi kamɨm sɨma yaiya ɨna haɨngiriyɨu hɨd boɨnaiyɨm, Jisɨs siir kɨnankɨuwam.
15 Então os fariseus se retiraram e consultaram entre si como surpreenderiam Jesus em alguma palavra.
16 Mɨ sɨma sɨmiir kɨgna mɨriiyɨm kam nhɨrɨm mɨ inkam komii Herot siir kamɨm sɨmiir warar yɨnkɨn ɨkropki. Mɨ sɨma Jisɨs siir hɨriir yɨmbiyam mɨ ɨna inɨ srɨiyɨuɨm yai nhɨrɨm sɨmiiram. Inkam yaimɨn dimɨn nowomwarkaiyɨuwiyɨn, krɨma ɨna nɨnoknɨnkɨnɨn kɨra yaimwo boɨnan inkamkɨn. Mɨ kɨra yaimwowa saiirar sɨbgu owomwarkaiyɨu boɨnikɨn dimɨnɨm Adi Komii siir iikamɨm sɨmiirɨm. Kɨra inkam nwɨrni bɨ nwowikɨn kou mɨ nwɨrni bɨ nwowikɨn nua. Nɨɨngaka. Kɨra iikam whɨekakɨm sɨmiirɨn whɨruwar nwowaigɨnɨuwikɨn.
16 E enviaram-lhe discípulos, juntamente com os herodianos, para lhe dizer: — Mestre, sabemos que o senhor é verdadeiro e que ensina o caminho de Deus de acordo com a verdade, sem se importar com a opinião dos outros, porque não olha para a aparência das pessoas.
17 Kɨra krɨmiirɨn sɨbgu boɨnmauugi, kɨra panɨɨna naɨngwowi, ha? Moses siir siyɨu komiiyɨn siya boɨnɨn ɨni wadɨeya mɨ owɨn krɨma omom omomi takis umɨrɨm inkam komii Sisa Romanɨn siir hauuwɨn, aniya? Iyɨe? Nɨɨngaka.
17 Assim sendo, diga-nos o que o senhor acha: é lícito pagar imposto a César ou não?
18 Jisɨs siya sɨmiir kwoɨn biyɨe biyɨe ɨmiir bɨdi yɨnoknɨnkɨnɨn mɨ siya sɨmiir boɨnki, kɨma nɨksɨsaeyan inkamkɨm. Kɨma kariirɨm dimusi kɨnankɨunikɨm, ha?
18 Mas Jesus, percebendo a maldade deles, respondeu:
19 Kɨma umɨrɨm omom omomiyɨm kɨma haiiyɨm mɨ mɨiya umɨra saiir nwowa inkam komii Sisa siir hauuwiya kariir wɨisiimauugi. Mɨ sɨma umɨra siirɨm asi hainakikɨm, siir nɨisiimauuɨm.
19 Mostrem-me a moeda do imposto. Trouxeram-lhe um denário.
20 Mɨ siya sɨmiir srɨigi, tɨ whwonkamɨn mɨ tɨ inɨg ɨkɨn umɨr aiir nwowɨn siya nhɨnirgɨn.
20 E Jesus lhes perguntou:
21 Mɨ Jisɨs siya sɨmiir yowarkɨi boɨnki, inkam komii Sisa. Mɨ siya sɨmiir boɨnki, dimɨn Sisa nikɨn, yɨo kɨma Sisa siirar hauu. Mɨ dimɨnɨn Adi Komii krɨmiir Wanɨn siirgɨn yɨo kɨma siirar timɨ hauugi.
21 Eles responderam: — De César. Então Jesus lhes disse:
22 Sɨma ta hɨriinan yai aiir wakaekiyɨm mɨ sɨma ɨna yanaakiyɨm. Mɨ sɨma siir ɨna haiburgigɨm mɨ ɨna yamɨm. Mɨ sɨma Jisɨs siir kɨnankɨuan yai karamaekɨm. Ɨriig.
22 Ouvindo isto, se admiraram e, deixando-o, foram embora.
23 Ta ɨi aiirarɨn Sadyusi kam nhɨrɨm Jisɨs siir hɨriir yɨmbiyam. Tɨ kamɨm sɨma hɨnɨɨna boɨnikɨm, inkamɨn naonamiyɨn sɨma wɨ swokɨ ɨnsiin ɨdwo rani. Sadyusi kamɨm sɨma ha nɨmbiyamɨm mɨ sɨma Jisɨs siir inɨ srɨiyɨu,
23 Naquele dia, alguns saduceus, que dizem não haver ressurreição, aproximaram-se de Jesus e lhe perguntaram:
24 inkamɨn nowomwarkaiyɨuwiyɨn, Moses siya hɨnɨɨna boɨnkɨn, inkam nwɨrɨn siya yɨnɨe niyɨo karam nwowi mɨ siya ha naonami mɨ siir wig igabaeya siir nomousɨm ɨeyar swokɨ ɨtkɨn ɨdwokai naowid. Mɨ yɨnɨekakɨn wɨ siya nwo haigɨnɨuwi siir yaowae ɨiirɨn.
24 — Mestre, Moisés disse: “Se alguém morrer, não tendo filhos, o irmão desse homem deve casar com a viúva e gerar descendentes para o falecido.”
25 Mɨ kam ɨriiyar nwɨskɨnɨuwi mɨ sɨmiir yaowaeyɨn wig siya yonkwona mɨ siya ɨna yaonamɨn mɨ siya yɨnɨekak bɨ nwogigɨn. Mɨ siir wig igabaeya ɨni siir nomousɨm ɨeyar swokɨ ɨtkɨn ɨdwokainaowida.
25 Ora, havia entre nós sete irmãos. O primeiro, tendo casado, morreu e, não tendo descendência, deixou sua mulher para seu irmão.
26 Mɨ siir nomousɨmɨn ɨriipa hɨriinanar mɨ tɨr, yɨnɨe karamaeyar mɨ aowɨn. Mɨ nwoɨmaka ɨriipa hɨriinanar mɨ tɨr mɨ ɨni hɨrii hɨriinanar tɨr yokiyokɨiyamɨn. Mɨ tɨ iwɨniyao ɨriiyar nwɨso ɨni yɨnɨe karamaeyar yaowɨm.
26 O mesmo aconteceu com o segundo, com o terceiro, até o sétimo.
27 Sɨma yaowɨn naokao dɨgiyɨm mɨ mhoɨigɨ mhoɨiya sɨmiir yao wig igabae aeyar yaonam.
27 Por fim, depois de todos, morreu também a mulher.
28 Kɨra boɨnki, ɨiya iikamɨm naokaowɨm sɨma nɨnsiin ɨdwowi. Tɨ iwɨnyao ɨriiyar nwɨswo ta wiga saiir kamkɨ kamɨn wɨ nhɨnga nwowi? Kɨra ɨna nɨnoknɨnkɨnɨn, sɨma yaowɨn saiirara nonkwona swokɨm.
28 Portanto, na ressurreição, de qual dos sete ela será esposa? Porque todos casaram com ela.
29 Mɨ Jisɨs siya sɨmiir yai aka ɨna yowarkɨi boɨnɨn, kɨma Yokwo Komii saiir yai ɨmiir bɨ nɨnoknɨnkɨnkɨm, ha? Mɨ kɨma Adi Komii siir kɨrɨe aiir bɨ nɨnoknɨnkɨnkɨn, ha? Mɨ kɨma hɨriinanɨn whaowaeya prɨiboɨn, aniya?
29 Jesus respondeu:
30 Mɨ ɨiya iikamɨm sɨma nɨnsiin ɨdwowi mɨ sɨma wɨ nonkwona rani. Nɨɨngaka. Mɨ sɨma wɨ Adi Komii siir oman paekwosɨmɨm nɨnomor kou hɨr nwowɨn wɨ sɨmiir hɨriinan nwowi, nɨɨnga nɨɨngar.
30 Porque, na ressurreição, nem casam, nem se dão em casamento, mas são como os anjos no céu.
31 Tɨ iikamɨm naonamɨm mɨ ha swokɨ ɨnsiin ɨdwowi. Kara kɨmiir srɨiyɨm mɨni. Adi Komii siir yaiyɨm Moses siir hauuwɨm, kɨma sɨmiir bɨ mwaɨngɨm, aniya? Siya hɨnɨɨna boɨnkɨn,
31 Quanto à ressurreição dos mortos, vocês nunca leram o que Deus disse a vocês:
32 kara Ebraham mɨ Aisak mɨ Jekop sɨmiir Adi Komiigɨn. Adi Komii siya iikamɨm naonamɨm sɨmiir Adi Komii rani. Iikamɨm kwoɨnbudɨn omwai waiyayokiyokɨiiyɨn sɨmiir Adi Komiigɨn.
32 “Eu sou o Deus de Abraão, o Deus de Isaque e o Deus de Jacó”? Ele não é Deus de mortos, e sim de vivos.
33 Iikamɨm kingiin nokwoɨm sɨma ta hɨriinan yai aiir wakaekiyɨm mɨ sɨma ɨni hindara yanaakiyɨm Ɨriig.
33 Ouvindo isto, as multidões se maravilhavam da sua doutrina.
34 Ta hɨriinan yaiya Jisɨs siya Sadyusi sɨmiir yai aiir boɨn tankaigikɨn. Mɨ Farisi kamɨm sɨma ta yai aiir wakaekiyɨm mɨ sɨma ɨna haɨngiriyɨu boɨnainamɨm.
34 Entretanto, os fariseus, sabendo que Jesus havia silenciado os saduceus, reuniram-se em conselho.
35 Mɨ sɨmiir bopwo hɨrɨn inkam nwɨrɨn siyɨu ɨmiir nɨnoknɨnkɨniyɨn ɨni hɨrar nwowɨn. Siya Jisɨs siir srɨikɨnankɨuwam namkɨn.
35 E um deles, intérprete da Lei, querendo pôr Jesus à prova, perguntou-lhe:
36 Iikam nowomwarkaiyɨuan inkam pɨkɨ hɨnɨɨn siyɨu ɨkɨn, siyɨu whɨekakɨm Moses siya wɨnɨm sɨmiir bɨi nwowɨm, ha?
36 — Mestre, qual é o grande mandamento na Lei?
37 Mɨ Jisɨs siya siir boɨnki, Bɨiyan Inkam Komiiyɨn siya kɨriir Adi Komiigɨn. Mɨ kɨriir mhɨi kwoɨnɨm mɨ kɨriir kɨrɨeya wɨ saiirar hauu ɨuguski mɨ kɨriir digworaekwo whɨekakɨm sɨmiir warar.
37 Jesus respondeu:
38 Tɨ siyɨuɨn siya ɨni siyɨu nhɨrɨm Moses siya wɨnɨm sɨmiir kou ywowɨn.
38 Este é o grande e primeiro mandamento.
39 Mɨ mhoɨiyan siyɨu whɨrɨn yɨo hɨnɨɨna boɨnkɨn, kɨra inkam nhɨrɨm sɨmiirɨm naɨngwowiyɨm mɨ kɨramar naɨngwonaeiyɨn saiir hɨriinanar daɨngwo.
39 E o segundo, semelhante a este, é: “Ame o seu próximo como você ama a si mesmo.”
40 Tɨ siyɨuwo sowa boɨnkiywo ɨni Moses mɨ profet kamɨm sɨmiir siyɨu ɨmiirar higrɨnɨu ɨrkakiyɨm. Ɨriig.
40 Destes dois mandamentos dependem toda a Lei e os Profetas.
41 Farisi kamɨm sɨma ɨrɨpa nikɨ haɨngiriyɨu owɨm mɨ Jisɨs siya sɨmiir srɨi,
41 Estando reunidos os fariseus, Jesus lhes perguntou:
42 kɨma Krais siirɨn ɨni panɨɨna naɨngwowɨm tɨ inkamɨn Adi Komii siya nɨkropkiyɨn, ha? Siya nhɨnir pɨugan ankɨn, ha? Mɨ sɨma siirɨn hɨnɨɨna yowarkɨi boɨnki, Devid siir pɨuganankɨn.
42 — O que vocês pensam do Cristo? De quem é filho? Eles responderam: — De Davi.
43 Mɨ Jisɨs siya sɨmiirɨn ɨna swokɨ srɨiyɨn. Dimusika? Mɨ Adi Komii siir naeyɨuɨn Devid siir nwowɨn siirɨn siya nɨisiimauugɨn mɨ Devid siya siirɨn Bɨiyan Inkam Komii dimusi dapkɨn, ha? Siya hɨnɨɨna boɨnkɨn,
43 E Jesus perguntou:
44 Devid siya hɨnɨɨna boɨnkɨn Adi Komii siya, kariir Bɨiyan Inkam Komiiyɨn siirɨn hɨnɨɨna boɨnkɨn, kɨra kariir ɨɨna ɨɨniga saiir dɨdwo. Mɨ mhoɨiya kɨriir sau omomɨn wɨ kara kɨntɨokɨi sɨmiirɨn. Mɨ wɨ kɨriir aowa nwokaii.
44 “Disse o Senhor ao meu Senhor:
45 Kɨma kɨgi Devid siya dapkikɨn Inkamɨn Adi Komii siya nɨkropkiyɨn Bɨiyan Inkam Komii siya mɨ siya tɨ inkamɨn Devid siir isid panɨɨna nwokɨn, ha? Nɨɨngaka. Siyɨu karamaekɨn.
45 — Portanto, se Davi o chama de Senhor, como ele pode ser filho de Davi?
46 Mɨ inkam nwɨrkɨn bɨ nowarki boɨnmɨmɨnkɨn ta Jisɨs siir yaiya. Nɨɨngaka. Mɨ ta ɨi aiirɨn sɨma ɨna yɨdidbwakainamɨm siirsiyɨn mɨ mhoɨiya sɨma siirɨmɨn dimɨn whɨram bɨ swokɨ srɨi mɨmɨnkɨm. Ɨriig.
46 E ninguém podia lhe responder uma palavra; e a partir daquele dia ninguém mais ousou fazer perguntas.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 22, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.