Mateus 13
Chirin ni Āpo Dyos (IVB) vs VC
1 Do dawri a araw, komnaros Jesos do bahayaw, as nakangay na naydisna do payisaw no minanga a nangnanawo.
1 Naquele dia, saiu Jesus e sentou-se à beira do lago.
2 Ki maynamot do kārwaw no tawotawo a mindibon sya, nangay si Jesos a somnakay a naydisna do sihahatawaw a abang. Ki siraw tawotawowaw, nāw dad payisaw no minanga a nangadngey sya.
2 Acercou-se dele, porém, uma tal multidão, que precisou entrar numa barca. Nela se assentou, enquanto a multidão ficava à margem.
3 Aro innanawo na a inpangarig dyira.
3 E seus discursos foram uma série de parábolas.
4 Do kayan naw a magwaris, myan saw napaychahesday na do rarahan naw, kan kinan san manomanok.
4 Disse ele: Um semeador saiu a semear. E, semeando, parte da semente caiu ao longo do caminho; os pássaros vieram e a comeram.
5 Myan paw kadwan sa a botoh, ki naychahesday sa do mabato saw a yanan. Maynamot do kadēkey no tana, nalisto sa naycharoroting.
5 Outra parte caiu em solo pedregoso, onde não havia muita terra, e nasceu logo, porque a terra era pouco profunda.
6 Ki do nakaibilag daranaw do araw, nahayo sa, ta nakarahem abaw yamot da saw.
6 Logo, porém, que o sol nasceu, queimou-se, por falta de raízes.
7 Myan pa saw kadwan a botoh, ki naychahesday sa do katamtamkan a manolok. Ki do kapayparakoh daranaw a nachisagesagel do tametamek, ki nahonghongan sa.
7 Outras sementes caíram entre os espinhos: os espinhos cresceram e as sufocaram.
8 Ki myan saw botoh a naychahesday do maganayaw a tana. Tomnobo sa, kan minsi sas aro. Siraw kadwanaw, ki mayid, kan myan saw kadwan a mangengen. Siraw kadwanaw, ki mawpayang so dāwa.”
8 Outras, enfim, caíram em terra boa: deram frutos, cem por um, sessenta por um, trinta por um.
9 Do nakatayokaw ni Jesos so nya pangarigan na, binata na, “Inyo a myan so tadyinya, kadngeyen nyo ah.”
9 Aquele que tem ouvidos, ouça.
10 Do nakatayokan Jesos so nya nanawo, nangay sad Jesos nanawhen naw, as nakaiyahes da sya dya a kon da, “Mo Āpo, āngo ta mangosar kas pangarig saya an maychirin ka dyirad tawotawo saya?”
10 Os discípulos aproximaram-se dele, então, para dizer-lhe: Por que lhes falas em parábolas?
11 Ki tinbay san Jesos a kāna, “Inyo nakaitorohan no kapakatoneng so palimedaya a maynamot do pagtorayan no Dyos. Ki siraw kadwan saw a tawotawo, ki engga.
11 Respondeu Jesus: Porque a vós é dado compreender os mistérios do Reino dos céus, mas a eles não.
12 Ta no makaāwat, ki arwaro maitoroh dya tan magsobra. Ki no dya makaāwat, aran iyaw dēkeyaw a myan dya, ki mapakaro panchi dya.
12 Ao que tem, se lhe dará e terá em abundância, mas ao que não tem será tirado até mesmo o que tem.
13 Dawa, nawriw osaran kwayas pangarig an siraw paychirinan ko, ta aran manyideb sa, ki makalasin saba, kan aran mangadngey sa, ki makadngey saba mana aba polos kapakaāwat da.
13 Eis por que lhes falo em parábolas: para que, vendo, não vejam e, ouvindo, não ouçam nem compreendam.
14 Ta an maynamot dyira, natongpal danaw inpadtwaw ni propīta Isayas a kāna,
14 Assim se cumpre para eles o que foi dito pelo profeta Isaías: Ouvireis com vossos ouvidos e não entendereis, olhareis com vossos olhos e não vereis,
15 As maynamot ta matwaw oho dan nyaya tawotawo, sinesengan daw tadyinya da, kan pinayreket daw mata da. Ta an dya komwan, ayket, makaboya sa kan makadngey sa, as makaāwat sa, as āngo nchan maybidi sa dyaken, as pyahen ko sa!’ Nawriw binata no Dyos.
15 porque o coração deste povo se endureceu: taparam os seus ouvidos e fecharam os seus olhos, para que seus olhos não vejam e seus ouvidos não ouçam, nem seu coração compreenda; para que não se convertam e eu os sare {Is 6,9s}.
16 “Ki inyo, ki magasat kamo, ta makaboya kan makadngey kamo.
16 Mas, quanto a vós, bem-aventurados os vossos olhos, porque vêem! Ditosos os vossos ouvidos, porque ouvem!
17 Ibahey ko dyinyo oyod a aro saw propīta kan siraw masingpetaw kaychowaw taywara mangahahay a manyideb so maboyaboya nyowaya, ki naboya daba, kan chakey da adngeyen iyaw madngedngey nyowaya, ki nadngey daba.”
17 Eu vos declaro, em verdade: muitos profetas e justos desejaram ver o que vedes e não o viram, ouvir o que ouvis e não ouviram.
18 “Sichangori, adngeyen nyo chakey na batahen pangarigaya maynamot do kapaymohamoha.
18 Ouvi, pois, o sentido da parábola do semeador:
19 “No mangadngey so chirinaya a maynamot do pagtorayanaya no Dyos as dyi na maawātan, ki maipariho do payisaya no rarahan a naychahesdayan botoh. Nangay si Sairo, as kan sinodib naw maganayaw a naimoha dya.
19 quando um homem ouve a palavra do Reino e não a entende, o Maligno vem e arranca o que foi semeado no seu coração. Este é aquele que recebeu a semente à beira do caminho.
20 As no kabatwanaya a naychahesdayan botoh, ki nawriw pachiyengayan tawowaw a nyeng a masoyot a mangrawat an madngey naw chirin no Dyos.
20 O solo pedregoso em que ela caiu é aquele que acolhe com alegria a palavra ouvida,
21 Ki maynamot ta nakarahem abaw yamot na do aktokto na, manayon aba. Ta an myan kalidyatan kan kaidadanes a maynamot do chirinaya a nadngey na, chaōpay narana kan malisto a tomadyichokod do kapanganohed naw.
21 mas não tem raízes, é inconstante: sobrevindo uma tribulação ou uma perseguição por causa da palavra, logo encontra uma ocasião de queda.
22 As no kanonolokanaya a naychahesdayan no botoh, ki maipariho do tawowaw a mangadngey so chirin no Dyos. Ki iyaw chirinaya nadngey na, makalo na mabo a maynamot do kabakel na makayapo do problima do byay kan no pangawis no kinabaknang. Nya sayaw manghonghong so chirinaw a nadngey na, kan may-asi aba.
22 O terreno que recebeu a semente entre os espinhos representa aquele que ouviu bem a palavra, mas nele os cuidados do mundo e a sedução das riquezas a sufocam e a tornam infrutuosa.
23 As iyaw maganayaw a tana a naychahesdayan no botoh, ki mayarig do tawowaw a mangadngey so chirin no Dyos kan maawātan na. As siraw naimohaw dya a botoh, ki nay-asi sa. Myan saw mayid, mangengen, kan mawpayang so dāwa.”
23 A terra boa semeada é aquele que ouve a palavra e a compreende, e produz fruto: cem por um, sessenta por um, trinta por um.
24 Myan paw matarek a pangarig a inbahey ni Jesos dyira a kāna, “Maiyarig iyaw pagtorayan ni Āpo Dyos do naparinaya do asaya a tawo a nagwaris so maganay a botoh do bengkag na.
24 Jesus propôs-lhes outra parábola: O Reino dos céus é semelhante a um homem que tinha semeado boa semente em seu campo.
25 Do asa kahep do kapakaycheh daranan akin bengkagaw, nangay kabosor naw, as kan naymohas tamek do payapayawan daw no mohamoha naw a trigo, as nakayam narana.
25 Na hora, porém, em que os homens repousavam, veio o seu inimigo, semeou joio no meio do trigo e partiu.
26 Ki do nakapayparakoh daranaw no mohamohaw kan somiknan dana sa magdāwa, madlaw danaw kayan tamekaw.
26 O trigo cresceu e deu fruto, mas apareceu também o joio.
27 Sinpangan na, nangay saw tobotoboyen naw no akin mohamohaw, as nakabata da syad āmo daw a kon da, ‘Āpo, maganay saw botohaw a inmoha mod bengkag mwaya, ki āngo ta ari danayaw tamek na?’
27 Os servidores do pai de família vieram e disseram-lhe: - Senhor, não semeaste bom trigo em teu campo? Donde vem, pois, o joio?
28 “Ki binatan āmo daw a kāna, ‘Kaparin kabosor ko nawri.’
28 Disse-lhes ele: - Foi um inimigo que fez isto! Replicaram-lhe: - Queres que vamos e o arranquemos?
29 “Ki binatan āmo daw, ‘Ay! Engga, ta āngo nchan makaparapas kamo so mohamoha kwaw.
29 - Não, disse ele; arrancando o joio, arriscais a tirar também o trigo.
30 Nolay nyo a mayrayay sa mayparakoh tamekaya kan mohamohaya. Ta anchan araw no kapagranyi, ki ibahey konchi dyirad pagranyen kwaw a panmahen da sa bagoten tamekaya, as kasosoh da sira. As anchan tayoka no nawri, ranyen darananchiw mohamoha kwaya, as kakapya darana sya do agāmang kwaw.’”
30 Deixai-os crescer juntos até a colheita. No tempo da colheita, direi aos ceifadores: arrancai primeiro o joio e atai-o em feixes para o queimar. Recolhei depois o trigo no meu celeiro.
31 — ausente —
31 Em seguida, propôs-lhes outra parábola: O Reino dos céus é comparado a um grão de mostarda que um homem toma e semeia em seu campo.
32 — ausente —
32 É esta a menor de todas as sementes, mas, quando cresce, torna-se um arbusto maior que todas as hortaliças, de sorte que os pássaros vêm aninhar-se em seus ramos.
33 Myan paw asa pangarig a inbahey ni Jesos dyira a kāna, “Maiyarig paw pagtorayan ni Āpo Dyos do yapo a pasaglen mabakes do aro a arina tan pabsogen na tabo.”
33 Disse-lhes, por fim, esta outra parábola. O Reino dos céus é comparado ao fermento que uma mulher toma e mistura em três medidas de farinha e que faz fermentar toda a massa.
34 Nyaw binata ni Jesos dyirad tawotawowaw, kan inosar naw pangarig do tabo a nakapachisarsarita na dyira, ta nachisarsarita aba do dawri, an dya nangosar so pangarig.
34 Tudo isto disse Jesus à multidão em forma de parábola. De outro modo não lhe falava,
35 Pinarin naw nya tan matongpal iyaw padtwaw no propīta a kāna:
35 para que se cumprisse a profecia: Abrirei a boca para ensinar em parábolas; revelarei coisas ocultas desde a criação {Sl 77,2}.
36 Do dawri, kinarwan sa ni Jesos tawotawo saw, as nakasdep nad bahayaw daw. Ki naypasngen sa dyaw nanawhen naw, as nakabata da sya dya a kon da, “Ipalawag mo pa dyamen, mo Āpo, chakey a batahen pangarigaw do tamekaw do bengkag.”
36 Então despediu a multidão. Em seguida, entrou de novo na casa e seus discípulos agruparam-se ao redor dele para perguntar-lhe: Explica-nos a parábola do joio no campo.
37 Binatan Jesos dyira a kāna, “No tawowaya a maymoha so maganay a botoh, ki yaken a Tawo a Yapod Hanyit.
37 Jesus respondeu: O que semeia a boa semente é o Filho do Homem.
38 As no bengkagaya, ki siraw tawotawo saya do lobongaya. As no maganay saya botoh, ki siraw anak saya do pagtorayan ni Āpo Dyos. As siraw tamekaya, ki siraw anakaya no marahet.
38 O campo é o mundo. A boa semente são os filhos do Reino. O joio são os filhos do Maligno.
39 As no kabosoraya a naymohas tamek, ki si Satanas. No kapagranyaya, ki iyaw panongpalan lobongaya, as kan no magranyi saya, ki siraw anghilis saw.
39 O inimigo, que o semeia, é o demônio. A colheita é o fim do mundo. Os ceifadores são os anjos.
40 Akmas naparinaw do tamekaw a nakpekpeh a nasosohan, komwan anchiw maparin an araw no panongpalan lobongaya dyirad nachirarayay saw di Satanas.
40 E assim como se recolhe o joio para jogá-lo no fogo, assim será no fim do mundo.
41 Ta yaken a Tawo a Yapod Hanyit, ki toboyen konchiw anghilis ko saw a mangay a mapakaro do pagtorayan ko so tabo mapaygatos saw so kapayngay da tawo kan sira tabo mamariparin saw so marahet.
41 O Filho do Homem enviará seus anjos, que retirarão de seu Reino todos os escândalos e todos os que fazem o mal
42 Payongben da sanchi no anghilis ko do somgesged a apoy kan dawriw yanan dan tomanyitanyis saw kan mayngaletnget a tawotawo do lidyat da.
42 e os lançarão na fornalha ardente, onde haverá choro e ranger de dentes.
43 Komwan abaw masingpet saw a tawotawo, ta maranyag sanchi a akmay araw do pagtorayan ni Āmang da. Inyo a myan so tadyinya, kadngeyen nyo ah.”
43 Então, no Reino de seu Pai, os justos resplandecerão como o sol. Aquele que tem ouvidos, ouça.
44 “Maiyarig paw pagtorayan ni Āpo Dyos do balitok a nailabeng do asa a bengkag. Myan tawo a nakadongso sya, ki tod na pinonan. Sinpangan na, nayyayo a siraragsak a nangilako so tabo warawaraw na, as nakangay na a nanggatang so bengkagaw tan madyira naw pinonan naw a balitok.”
44 O Reino dos céus é também semelhante a um tesouro escondido num campo. Um homem o encontra, mas o esconde de novo. E, cheio de alegria, vai, vende tudo o que tem para comprar aquele campo.
45 “Maiyarig paw pagtorayan ni Āpo Dyos do asa magnigosyo a pirmi a maychichichwas so mangina a alahas.
45 O Reino dos céus é ainda semelhante a um negociante que procura pérolas preciosas.
46 Ki do nakadongso naranaw so oltimwaw so kangina a alahas, ki inlāko naw tabo warawara naw, as nakangay na nanggatang sya.”
46 Encontrando uma de grande valor, vai, vende tudo o que possui e a compra.
47 “Maiyarig paw pagtorayan ni Āpo Dyos do asa nakapakat a sigay a makahap so tabo a kita no among.
47 O Reino dos céus é semelhante ainda a uma rede que, jogada ao mar, recolhe peixes de toda espécie.
48 Ki do nakapno danaw no sigayaw, ki inākas dan magkalapaw, as inyangay dad aptanaw, as kapaydisna da a mamidi siras magaganayaw a among. Ikalapay da saw maganayaw, as ipoha da saw dyaw a maganay.
48 Quando está repleta, os pescadores puxam-na para a praia, sentam-se e separam nos cestos o que é bom e jogam fora o que não presta.
49 Komwan anchiw maparin an araw no kapangokom. Mohtot sanchiw anghilis saw a mapaychapidi so marahet kan malinteg saw a tawotawo.
49 Assim será no fim do mundo: os anjos virão separar os maus do meio dos justos
50 Siranchiw marahetaw, ki payongben da sanchi no anghil saw do somgesgedaw a apoy, kan dawriw yanan dan tomanyitanyis saw kan mayngaletnget a tawotawo do lidyat da.”
50 e os arrojarão na fornalha, onde haverá choro e ranger de dentes.
51 Ki inyahes ni Jesos dyirad nanawhen na saw a kāna, “Maawātan nyoriw nya a tabo?”
51 Compreendestes tudo isto? Sim, Senhor, responderam eles.
52 Sinpangan na, binatan Jesos dyira a kāna, “No chakey na batahen, ki kāda asa mangnanawo so linteg a manganohed do inanawo kwaya a maynamot do pagtorayan Dyos, ki maiyarig do asaw a akin bahay a makapatak a mangosar so bayo kan adan a warawara na a kinapya na do agāmang naw.”
52 Por isso, todo escriba instruído nas coisas do Reino dos céus é comparado a um pai de família que tira de seu tesouro coisas novas e velhas.
53 Do katayokaw ni Jesos a nangnanawo so nawri sa a pangarig, ki komnaro dana do dawri a idi.
53 Após ter exposto as parábolas, Jesus partiu.
54 Do dawri, naybidi do mismo naw a idi do Nasaret, as kan nangnanawo do sinagoga daw daw. Ki do nakadngey daw so inanawo naw, nasdaawan saw tawotawo saw daw, as kan naysin-iiyahes sa a kon da, “Dino paro nanghanghapan na so nyaya sirib kan panakabalin na a mamarin siras milagro saya?
54 Foi para a sua cidade e ensinava na sinagoga, de modo que todos diziam admirados: Donde lhe vem esta sabedoria e esta força miraculosa?
55 Iyabawriw barwaw ni Jose a karpintīro? As si Maria abawriw ānang naw, kan sa Santiago, Jose, Simon, kan Jodas, sira abawriw kakakteh naw?
55 Não é este o filho do carpinteiro? Não é Maria sua mãe? Não são seus irmãos Tiago, José, Simão e Judas?
56 Asa pa, siraw tabo kakakteh naw a mababakes, ki taywaran dyi sa omyan dya a masngen dyamen? Ay samna! Dino paro nanghapan nas tabo nyaya?”
56 E suas irmãs, não vivem todas entre nós? Donde lhe vem, pois, tudo isso?
57 Do dawri, inipsok das Jesos. Ki binatan Jesos dyira a kāna, “Iyaw propīta no Dyos, ki anyiben da do aran dino a logar, malaksid do bokod na idi kan pamilya.”
57 E não sabiam o que dizer dele. Disse-lhes, porém, Jesus: É só em sua pátria e em sua família que um profeta é menosprezado.
58 Ki dēkey inpaboya na milagro daw maynamot do dyi daw a panganohdan.
58 E, por causa da falta de confiança deles, operou ali poucos milagres.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 13, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.