Gênesis 37
Chirin ni Āpo Dyos (IVB) vs ARA
1 Minyan sa Jakob do tana a Kanaan, iyaw tanaw a niyanan āmang na.
1 Habitou Jacó na terra das peregrinações de seu pai, na terra de Canaã.
2 Nyaw pakasaritaan pamilya ni Jakob.
2 Esta é a história de Jacó. Tendo José dezessete anos, apascentava os rebanhos com seus irmãos; sendo ainda jovem, acompanhava os filhos de Bila e os filhos de Zilpa, mulheres de seu pai; e trazia más notícias deles a seu pai.
3 Ki mangamangay a adayo adaw ni Jakob di Jose kan siraw kadwanaw a anak na maynamot ta nayanak do kamalkem naranaw. Pinamarin na si Jose so mapintas a laylay a mayid a matatarek so kita kan manaro so tatchay, as kan intoroh na di Jose.
3 Ora, Israel amava mais a José que a todos os seus filhos, porque era filho da sua velhice; e fez-lhe uma túnica talar de mangas compridas.
4 Do kaboya daw sya no kakakteh na saw a rakorakoh iyaw adaw ni Jakob di Jose kan sira, inipsok das Jose, as kan aba polos maganay a kapaychirin da dya.
4 Vendo, pois, seus irmãos que o pai o amava mais que a todos os outros filhos, odiaram-no e já não lhe podiam falar pacificamente.
5 Myan asa ahep a naytayēnep si Jose. Kamabekasan na, inbahey naw nyaya dyirad kakakteh na saw, ki naypangay nakaipsok da sya.
5 Teve José um sonho e o relatou a seus irmãos; por isso, o odiaram ainda mais.
6 Binata ni Jose dyira a kāna, “Inyo a aākang ko, adngeyen nyo pa yaken, ta ibahey ko tayēnep kwaw dyinyo.
6 Pois lhes disse: Rogo-vos, ouvi este sonho que tive:
7 Myan taw a tabo do hakawan a mamosot so trigo. Ki naychihataw a naytēnek pinosot kwaw. Do dawri, dinibon daw no pinosot nyowaw, as nakapaydogod da dya.”
7 Atávamos feixes no campo, e eis que o meu feixe se levantou e ficou em pé; e os vossos feixes o rodeavam e se inclinavam perante o meu.
8 Ki binata da no kakakteh na saw, “Āngo chakey mwa batahen? Imonchoriw āri a mangitoray dyamen, as kan yamen anchoriw adipen mo ah? Pi!” Naypaypangay nakaipsok da sya maynamot do tayēnep naw a inbahey na dyira.
8 Então, lhe disseram seus irmãos: Reinarás, com efeito, sobre nós? E sobre nós dominarás realmente? E com isso tanto mais o odiavam, por causa dos seus sonhos e de suas palavras.
9 Sinpangan na, minirwa dana naytaytayēnep si Jose, as inbahey narana dyirad kakakteh naw. Binata na dyira a kāna, “Inyom ākang ko, adngeyen nyo pa yaken, ta ari danaw tayēnep ko. Naboya kwaw araw, bohan, kan asa poho kan asa a bitohen a maydoydogod sa dyaken.”
9 Teve ainda outro sonho e o referiu a seus irmãos, dizendo: Sonhei também que o sol, a lua e onze estrelas se inclinavam perante mim.
10 Ki do kaistorya naw syay di āmang na kan kakakteh na saw, nakadabdab di āmang na. Binata ni āmang na dya a kāna, “Āngo chakey mwa batahen do dawri a tayēnep mo? Ay samna! Yamenori kāda ānang mo kan siraw kakakteh mo saya, ki maydogod kaminchi dyimo?”
10 Contando-o a seu pai e a seus irmãos, repreendeu-o o pai e lhe disse: Que sonho é esse que tiveste? Acaso, viremos, eu e tua mãe e teus irmãos, a inclinar-nos perante ti em terra?
11 Taywara a ipsok dan kakakteh na saw maynamot ta chahoho da. As si āmang na, ki tinongtong na iniktokto an āngo chakey na batahen no tayēnep naw.
11 Seus irmãos lhe tinham ciúmes; o pai, no entanto, considerava o caso consigo mesmo.
12 Do naypisa, nangay saw kakaktehaw ni Jose do masngenaw do idi a Sikem, ta dawriw paydisan da a pangipastoran siras karniro saw kan kalding saw ni āmang da.
12 E, como foram os irmãos apascentar o rebanho do pai, em Siquém,
13 Sinpangan na, binata ni Jakob di Jose a kāna, “Barok, nangay saw kakakteh mo saw do masngenaw do idi a Sikem a mangipaspastor so karniro ta saw daw. Ngay, toboyen koymo a mangay do yanan daw ah.”
13 perguntou Israel a José: Não apascentam teus irmãos o rebanho em Siquém? Vem, enviar-te-ei a eles. Respondeu-lhe José: Eis-me aqui.
14 Tinongtong ni āmang na a kāna, “Yangay mo sa chiban an maganay kayayan da ākang mo, as kan siraw binyay saw. Katayoka mo a manyideb sira, maybidi ka, ta ibahey monchi dyaken an maypāngo sa daw.” Dawa, tinoboy ni āmang na si Jose a nangay a yapod Payahosonganaw a Hebron a yanan da nandad nakapakarapit na do Sikem.
14 Disse-lhe Israel: Vai, agora, e vê se vão bem teus irmãos e o rebanho; e traze-me notícias. Assim, o enviou do vale de Hebrom, e ele foi a Siquém.
15 Do kayan naw a midibidi do pagpaaraban daw a masngen do Sikem, myan mahakay a nakaboya sya, ki inyahes na dya a kāna, “Āngo chichwasen mo?”
15 E um homem encontrou a José, que andava errante pelo campo, e lhe perguntou: Que procuras?
16 Ki tominbay si Jose dya a kāna, “Chichwasen ko saw kakakteh ko saw. An chapatak mo an dino yanan da a mangipaspastor so binyay namen, ibahey mo pa dyaken?”
16 Respondeu: Procuro meus irmãos; dize-me: Onde apascentam eles o rebanho?
17 Ki inbahey no mahakayaw a kāna, “Ay on, komnaro dana saw dya. Nadngey kwaw a kominwan sa do Dotan.”
17 Disse-lhe o homem: Foram-se daqui, pois ouvi-os dizer: Vamos a Dotã. Então, seguiu José atrás dos irmãos e os achou em Dotã.
18 Mabawa pa si Jose, ki naboya darana no kakakteh na saw. Do dawri, sakbay a makarapit do yanan daw, nagtotolag sa a dimanen da.
18 De longe o viram e, antes que chegasse, conspiraram contra ele para o matar.
19 Nyaw inbahey dad katakatayisa dyira a kon da, “Toriw maganayaw a maytaytayēnep!
19 E dizia um ao outro: Vem lá o tal sonhador!
20 Maganay āno an dimanen ta, as kaalasek ta sya do asaya bobon a abos ranom? Ibahey ta nanchi di Āmang a diniman no asa maranggas a binyay. Chiban ta pan āngo mahahap nad tayēnep na saw.”
20 Vinde, pois, agora, matemo-lo e lancemo-lo numa destas cisternas; e diremos: Um animal selvagem o comeu; e vejamos em que lhe darão os sonhos.
21 Ki do nakadngeyaw sya ni Ruben, chakey na isalākan si Jose do marahetaw a panggep da no kakakteh na saw. Dawa, binata na dyira a kāna, “Ay, engga ah! Parinen tabaw komwan!
21 Mas Rúben, ouvindo isso, livrou-o das mãos deles e disse: Não lhe tiremos a vida.
22 Dyi ta pakono a dimanen ah. Tod ta alasken do dyaya bobon do let-angaya. Basta dyi ta ranggasan.” Nyaw inbahey na, ta chakey na isalākan anchi si Jose as kapaybidi na sya di āmang da.
22 Também lhes disse Rúben: Não derrameis sangue; lançai-o nesta cisterna que está no deserto, e não ponhais mão sobre ele; isto disse para o livrar deles, a fim de o restituir ao pai.
23 Dawa, do nakapakarapitaw ni Jose do yanan daw no kakakteh na saw, tiniliw da, as kinalistwan da binahas iyaw mapintasaw a mayid a laylay na.
23 Mas, logo que chegou José a seus irmãos, despiram-no da túnica, a túnica talar de mangas compridas que trazia.
24 Do nakabahas daw sya, pinagtos da si Jose do asaw a bobon a abos ranom.
24 E, tomando-o, o lançaram na cisterna, vazia, sem água.
25 Sinpangan na, do kadama daw a koman, naboya da saw tominyitinyaw a bonggoy no maglaklakwaw a taga Midyan a kapotōtan Ismael kan kamilyo da saw a homabas daw a yapod Galaad. As no karga dan kamilyo da saw a yangay da do Egipto, ki siraw gom, balm, kan mirra.
25 Ora, sentando-se para comer pão, olharam e viram que uma caravana de ismaelitas vinha de Gileade; seus camelos traziam arômatas, bálsamo e mirra, que levavam para o Egito.
26 Do dawri, binata ni Joda dyirad kakakteh na saw a kāna, “An tod ta dimanen ādi taya, as kaitayo ta sya, abayaw magon-gona ta.
26 Então, disse Judá a seus irmãos: De que nos aproveita matar o nosso irmão e esconder-lhe o sangue?
27 Maganaganay āno an ilāko ta na dyirad Ismaelita saya? Ta akmay makkwan an dimanen ta, ta kakteh taya kan yapo taya do asa asi kan raya?” Nakey saw kakakteh naw do inbahey naw.
27 Vinde, vendamo-lo aos ismaelitas; não ponhamos sobre ele a mão, pois é nosso irmão e nossa carne. Seus irmãos concordaram.
28 Sinpangan na, do kapaypahabas daw no maglaklāko saw a taga Midyan, inawon dan kakakteh naw si Jose, kan inlāko da so dadwa poho a plata a pirak dyirad maglaklāko saw a Ismaelita, kan inyonot daranas Jose do Egipto.
28 E, passando os mercadores midianitas, os irmãos de José o alçaram, e o tiraram da cisterna, e o venderam por vinte siclos de prata aos ismaelitas; estes levaram José ao Egito.
29 Ki do kapaybidyaw ni Ruben do bobonaw, naboya na a araba si Jose daw. Dawa, pinirit naw laylay naw do oltimo a nakapagmamayo na.
29 Tendo Rúben voltado à cisterna, eis que José não estava nela; então, rasgou as suas vestes.
30 Naybidi si Ruben do yanan daw no kakakteh na saw, as nakabata na sya a kāna, “Arabaw ādi taw! Ayya! Āngo paro parinen ko sichangori?”
30 E, voltando a seus irmãos, disse: Não está lá o menino; e, eu, para onde irei?
31 Dawa, no pinarin da, ki nanghap sa so asa kalding, as nakadiman da sya, as nakapakneb da so raya naw do mayidaw a laylay ni Jose.
31 Então, tomaram a túnica de José, mataram um bode e a molharam no sangue.
32 Sinpangan na, inyangay da di āmang da iyaw laylayaw, as nakabata da sya a kon da, “Nachichwasan namenaw nya. Chiban pam Āmang, an iyaw laylayaw no pōtot mwaw.”
32 E enviaram a túnica talar de mangas compridas, fizeram-na levar a seu pai e lhe disseram: Achamos isto; vê se é ou não a túnica de teu filho.
33 Nailasin ni Jakob laylayaw ni Jose. As dawa, binata na a kāna, “Laylayayan Jose! Diniman naya no asa maranggas a binyay. Sigorado a napisapisang inawan na!”
33 Ele a reconheceu e disse: É a túnica de meu filho; um animal selvagem o terá comido, certamente José foi despedaçado.
34 Do dawri, pinirit ni Jakob laylay naw, as nakatadi na sya so makersang a laylay tan ipaboya naw oltimo a mamayo na. Tinanyitanyisan naw nakadimanaw ni Jose so nahay a chimpo.
34 Então, Jacó rasgou as suas vestes, e se cingiu de pano de saco, e lamentou o filho por muitos dias.
35 Nangay sa tabo anak naw a mahahakay kan mababakes a kakakteh ni Jose di āmang da, ta chakey da ahwahoken, ki chinakey nabaw mahwahok. Binata ni Jakob a kāna, “Katngan kwaba tanyisan anak kwaw a mandanchan rapiten ko do yanan a kwanan nadiman.” Komwan nakatanyis ni Jakob di Jose a anak na.
35 Levantaram-se todos os seus filhos e todas as suas filhas, para o consolarem; ele, porém, recusou ser consolado e disse: Chorando, descerei a meu filho até à sepultura. E de fato o chorou seu pai.
36 Do dawri, nakarapit dana saw taga Midyan do Egipto. As do dawri, inlāko da si Jose di Potipar a asa dyirad opisyalaw no āri do Egipto, as kan iya paw kapitan dan gwardya saw.
36 Entrementes, os midianitas venderam José no Egito a Potifar, oficial de Faraó, comandante da guarda.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Gênesis 37, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.