Lucas 6
Ya bàbànán ne Dios nga nesúrát kiya baru wa túlag Genesis se Exodus (ISD) vs NAA
1 Ay kane din isa ngalgaw wa aggiimáng, kane manalen de Jesus se datu tù-tùgúdán na kitu kammayán, ay nangdut datu tù-tùgúdán na kadatu ammay se da nga bùsílán.
1 Aconteceu que, num sábado, Jesus passava pelas searas, e os seus discípulos colhiam e comiam espigas, debulhando-as com as mãos.
2 Ay kane masingan datu Pariseo da, ay nán da kaggída, “Tura nu kuwaan ya ipànaw naya lintag tada ki algaw wa aggiimáng!” nán da.
2 E alguns dos fariseus lhes disseram: — Por que vocês fazem o que não é lícito aos sábados?
3 Ngamay sinungbátan ne Jesus da nga nán na, “Akkan nu pikam nabása ta, tu kinuwa natu Ari David se datu tolay na kane mabisinán da?
3 Jesus tomou a palavra e disse:
4 Linumnà tu David kitu balay ne Dios, se na inalà tu dátun ke Dios nga sinápay. Ay ittu tu kinnán na se datu tolay na. Ay ipànaw naya lintag tada mà ya mangán kitun na sinápay ki oray iinna. Tittu daya pappádi ya mabalin mangán kadatun,” nán na.
4 Como entrou na casa de Deus e, pegando os pães da proposição, comeu e deu também aos que estavam com ele, pães que não lhes era lícito comer, mas exclusivamente aos sacerdotes?
5 Ay se na nán kaggída, “Iyà a nengágan da kitun ka An-anà Tolay ya apu naya algaw wa aggiimáng,” nán na.
5 Então Jesus lhes disse:
6 Ay kane isa nga algaw wa aggiimáng manin, ay nawe ye Jesus kitu sinagoga nga magtùgud. Ay uwad isa nga laláki kitúni nga nangasa tu isa nga íma na.
6 Aconteceu que, em outro sábado, Jesus entrou na sinagoga e começou a ensinar. Estava ali um homem que tinha a mão direita ressequida.
7 Ay díkod datu maragtùgud ki lintag se datu Pariseo wa atán kitúni, ay sisinnán da nge Jesus nu pabilgan na tu tolay ki algaw wa aggiimáng. Ay díkod atán ya ipabásul da kaggína nu pabilgan na.
7 Os escribas e os fariseus observavam Jesus, procurando ver se ele faria uma cura no sábado, a fim de acharem de que o acusar.
8 Ay oray nu ammu ne Jesus tu atán kitu uray da ay nán na kammala kitu tolay ya nangasa tu isa nga íma na, “Umbet ka kidde,” nán na. Ay tútu inumbet tu tolay kitu giyán na.
8 Mas Jesus, conhecendo os pensamentos deles, disse ao homem da mão ressequida: E ele, levantando-se, ficou em pé.
9 Ay se yala nán ne Jesus kadatu tolay, “Atán ya saludsud ku kadakayu. Inna ya umannúgut ki lintag tada, ya mangwa ka napiya ki algaw wa aggiimáng, onu ya mangwa ka nadakè, ya mamiyág onu ya pumatay,” nán na.
9 Então Jesus disse a eles:
10 Binutgán na ngámin datu tolay se na nán kitu tolay, “Ùnatam ya ímam,” nán na. Ay tútu inùnát natu tolay tu íma na, ay pummiya kammin.
10 Então Jesus, olhando para todos que estavam ao seu redor, disse ao homem: Ele assim o fez, e a mão lhe foi restaurada.
11 Ay tútu nakarungat tutu wala datu Pariseo se datu maragtùgud ki lintag. Díkod naggaamomanán da nu nágan naya pamàyanán da ke Jesus.
11 Mas eles se encheram de furor e discutiam entre si quanto ao que fariam contra Jesus.
12 Ay kane isa ngalgaw, ay nanùdu we Jesus kitu bantay nga magkar-karárag. Ay nalawagán na nagkar-karárag ke Dios kitúni.
12 Naqueles dias, Jesus se retirou para o monte, a fim de orar, e passou a noite orando a Deus.
13 Ay kane marángat tu algaw win, ay kirrawán na ngámin datu tolay na se yala nga pummíli ka sangapúlu se duwa kaggída nga ittu datu nepangágan na ka apostoles.
13 E, quando amanheceu, chamou a si os seus discípulos e escolheu doze dentre eles, aos quais deu também o nome de apóstolos:
14 Tú dedi datu napíli na: Nge Simon na nengágan na pe ka Pedro, nge Andres nga wagi kam ne Pedro, nge Santiago, nge Juan, nge Felipe, nge Bartolome,
14 Simão, a quem acrescentou o nome de Pedro, e André, seu irmão; Tiago e João; Filipe e Bartolomeu;
15 nge Mateo, nge Tomas, nge Santiago nga an-anà ne Alfeo, nge Simon na nepangágan da ka Zelotes kiya aggúni da,
15 Mateus e Tomé; Tiago, filho de Alfeu, e Simão, chamado Zelote;
16 nge Judas nga an-anà ne Santiago, se tu Judas nga Iscariote, tu namatiliw kaggína.
16 Judas, filho de Tiago, e Judas Iscariotes, que se tornou traidor.
17 Ay se yala nepanagut te Jesus kaggída, ay se da nagsínang kitu tanáp pa giyán datu duddúma nga tolay na se datu adu tutu wala nga tolay ya naggayát kadatu íli da kampela ngin. Atán da nga iJudea, ay iJerusalem datu duddúma. Uwad pe datu gayát ka Tiro se Sidon, datu íli nga adanni ka dappit bebay.
17 E, descendo com eles do monte, Jesus parou num lugar plano onde se encontravam muitos discípulos seus e grande multidão do povo, de toda a Judeia, de Jerusalém e do litoral de Tiro e de Sidom,
18 Naglalbet da ngámin na manggìna kaggína se makiágas kadatu sinakit da. Ay ngámin datu naar-aránan ay pummiya kammin tu uray da.
18 que vieram para o ouvir e para ser curados de suas doenças. Também os atormentados por espíritos imundos eram curados.
19 Asittùbítan ngámin datu tolay ye Jesus, áta ya pannakabalin na nga mangágas ay napágus tutu wala. Ay naagásan da ngámin.
19 E todos da multidão procuravam tocar em Jesus, porque dele saía poder; e curava todos.
20 Ay se yala umàráng kadatu tolay ya mangurug kaggína se na nán kaggída:
20 Então, olhando para os seus discípulos, Jesus lhes disse:
21 Ay dakayu wa mabis-bisinán kídi, ay maganggam kayu pe ta mabtug kayu nu kuwa.
21 — Bem-aventurados são vocês
22 Maganggam kayu nu lù-lùsaw dakayu da tolay wànu ag-agbán dakayu se akkan da mebulun kadakayu, wànu pad-padàsán dakayu gapu ki angngurug nu kiyà nga nengágan da kitun ka An-anà Tolay.
22 — Bem-aventurados são vocês quando as pessoas os odiarem, expulsarem da sua companhia, insultarem e rejeitarem o nome de vocês como indigno, por causa do Filho do Homem.
23 Magpatag kayu pànang nu màwa dayán kadakayu. Ata kurug nga napatag pànang ya subálit ta atán ka lángit nga midde kadakayu. Ay pinakunán pe datu apuapu da datu pagbàbànánan ne Dios kitun.
23 Alegrem-se naquele dia e exultem, porque grande é a recompensa de vocês no céu; porque os pais dessas pessoas fizeram o mesmo com os profetas.
24 Ay dakayu nga nabànáng kídi, ay magpannakit kayu nu kuwa áta naganggam kayu win kídi.
24 — Mas ai de vocês, os ricos,
25 Ay daya nabtug kídi, ay mabis-bisinán da nu kuwa.
25 — Ai de vocês
26 Ay daya pà-pàgan da tolay, ay magpannakit da. Ata ummán pe kiyán tu nammatag datu mannákam da kadatu nagpìduman na pagbàbànánan ne Dios kitun.”
26 — Ai de vocês, quando todos os elogiarem, porque os pais dessas pessoas fizeram o mesmo com os falsos profetas!
27 “Ay dakayu wa maggigìna kiyà, ay tú idi ya kagiyan ku kadakayu. Piyán nu wala daya kumagúra kadakayu. Napiya din peyang ya ipassingan nu kadaya mangalùsaw kadakayu.
27 — Digo, porém, a vocês que me ouvem: amem os seus inimigos, façam o bem aos que odeiam vocês.
28 Ikarárag nu wa napiya din ya màwa kadaya ngámin na maminya nga nadakè din ya màwa kadakayu. Ikarárag nu wa sengán ne Dios daya mamal-pallà kadakayu.
28 Abençoem aqueles que os amaldiçoam, orem pelos que maltratam vocês.
29 Ay nu tappítan naya isa nga tolay ya tapíngit pàngit nu, ay pàpit nu pe ya tapíngit. Ay nu atán mamúlat ki diyáket nu, ay idde nu pe ya bádu nu nu alà na pe.
29 Ao que lhe bate numa face, ofereça também a outra; e, ao que lhe tirar a capa, deixe que leve também a túnica.
30 Idde nu ya agngan naya isa nga tolay kadakayu, ay se akkan nu tagge appoliyan daya kuw-kuwa nu wa inalà naya isa nga tolay.
30 Dê a todo o que lhe pedir alguma coisa; e, se alguém levar o que é seu, não exija que seja devolvido.
31 Ay kuwaan nu wala kadaya kasittolay nu ya piyán nu wa kuwaan da kadakayu kampela ngin.
31 Façam aos outros o mesmo que vocês querem que eles façam a vocês.
32 Nu tittu daya maminya kadakayu daya piyán nu, ay akkan nu nga kepàgán yán. Ata oray daya maragbásul ay piyán da pe daya maminya kaggída.
32 — Se vocês amam aqueles que os amam, que recompensa terão? Porque até os pecadores amam aqueles que os amam.
33 Ay páda na pe nu tittu daya mangwa ka napiya kadakayu daya pangwaán nu ka napiya, ay akkan nu pe kepàgán yán. Ata oray daya maragbásul, ay màwa da pe ya ummán kiyán.
33 Se fizerem o bem aos que lhes fazem o bem, que recompensa terão? Até os pecadores fazem isso.
34 Nu tittu daya innanamán nu wa makabáyad kadakayu daya pautángan nu, ay akkan nu nga kepàgán yán. Ata oray daya maragbásul, ay magpin-pinnàkaw da pe.
34 E, se emprestam àqueles de quem esperam receber, que recompensa terão? Também os pecadores emprestam aos pecadores, para receberem outro tanto.
35 Ngamay piyán nu wala daya kumalínga kadakayu. Sengán nuda. Pàkawán nuda oray áwan nu innanamán na pagbáyad da. Ay nu ummán kiyán ya kuwaan nu ay mepassingan nu wa kurug annánà nakayu nge Dios nga kangatuwán. Ata kalakkán na pe daya akkan makammu magsubálit se daya nadakè a tolay. Ay napatag pànang ya idde ne Dios nga subálit na kadakayu.
35 Vocês, porém, amem os seus inimigos, façam o bem e emprestem, sem esperar nada em troca; vocês terão uma grande recompensa e serão filhos do Altíssimo. Pois ele é bondoso até para os ingratos e maus.
36 Kalakkán nu daya kasittolay nu, áta e Dios nga Ama nu ay maragkallà.”
36 Sejam misericordiosos, como também é misericordioso o Pai de vocês.
37 “Ay akkan nu ittu sisímán ya sábag naya kasittolay nu se nu la nán na masápul la mapánis, ta senu akkan nakayu panísan ne Dios. Pakawanan nu daya kasittolay nu senu pakawanan nakayu we Dios. Akkan kayu mangguwes, ta senu akkan nakayu guwesan ne Dios. Akkan kayu nga magpabásul ta senu akkan nakayu pabasúlan ne Dios. Mamakawan kayu ta senu mapakawan kayu.
37 — Não julguem e vocês não serão julgados; não condenem e vocês não serão condenados; perdoem e serão perdoados;
38 Nu nágan ya idde nu ay ittu pe ya midde kadakayu. Ay ya midde kadakayu ay matadtad se mapinpin. Ay mamalinsúsù pe ya midde kadakayu. Ata nu mapaanna ya anggukud nu kiya idde nu, ay ummán pe kiyán ya anggukud naya midde kadakayu.”
38 deem e lhes será dado; boa medida, prensada, sacudida e transbordante será dada a vocês; porque com a medida com que tiverem medido vocês serão medidos também.
39 Ay nagpangárig pe ye Jesus kaggída nga nán na, “Ya isa nga kúláp ay akkan rumbang nga magbaybay kiya páda na nga kúláp, áta mepisù da nga duwa kiya abbut.
39 Jesus lhes contou também uma parábola:
40 Ay ya magádal pe ay akkan nangátu may iya mangisúru kaggína. Ngamay nu masuruwán pànang, ay mabalin na mepáda ngin kiya nangisúru kaggína,” nán ne Jesus.
40 — O discípulo não está acima do seu mestre; todo aquele, porém, que for bem-instruído será como o seu mestre.
41 Ay nán na manin, “Tura nu masingan ya bì-bitì a púling naya kasittolay nu, ay akkan nu masingan ya megugulad da púling nu!” nán na.
41 — Por que você vê o cisco no olho do seu irmão, mas não repara na trave que está no seu próprio olho?
42 “Mapaanna ya angngikagi nu kiya wagi nu ya, ‘Wagi, ippà ku mán ya púling mu,’ nán nu ngamay atán megugulad da púling nu. Ata nu pakunán nu kiyán, ay magpì-pìmáru kayu. Ippà nu pikam ya megugulad da púling nu, ta senu masingan nu pànang ya púling naya kasittolay nu,” nán na.
42 Como você poderá dizer a seu irmão: “Deixe, irmão, que eu tire o cisco que está no seu olho”, se você não repara na trave que está no seu próprio olho? Hipócrita! Tire primeiro a trave do seu olho e então você verá claramente para tirar o cisco que está no olho do seu irmão.
43 Ay nán na manin kídi, “Awan napiya nga káyu wa magbúnga ka nadakè. Ay áwan pe ya káyu wa nadakè a magbúnga ka napiya.
43 — Não há árvore boa que dê mau fruto, nem árvore má que dê bom fruto.
44 Ata mammuwán ya káyu kiya búnga na kampela ngin. Ya búnga gígus ay akkan mabúrás kadaya kad-kaddat. Ummán pe ya búnga úbas, akkan mabúrás kiya pan-panda ngala nga múla.
44 Porque cada árvore é conhecida pelos frutos que produz. Porque não se colhem figos de ervas daninhas, nem se apanham uvas dos espinheiros.
45 Ay ummán pe kiyán, ya namáru wa tolay, ay napiya daya kuk-kuwaan na áta napiya lugud ya lam-lammat na peyang. Ay ya nadakè a tolay, ay nadakè pe daya kuk-kuwaan na kampela ngin, áta nadakè lugud daya lam-lamtan na. Ata nu nágan naya atán ki lammat naya isa tolay, ay tú yán ya mekagi na,” nán na.
45 A pessoa boa tira o bem do bom tesouro do coração, e a pessoa má tira o mal do mau tesouro; porque a boca fala do que está cheio o coração.
46 “Tura kayu maki ‘Apu, Apu,’ kiyà ay akkan nu mà ikur-kurug daya bil-bílin ku!
46 — Por que vocês me chamam “Senhor, Senhor!”, e não fazem o que eu mando?
47 Ay ngámin daya umbet kiyà a manggìna kadaya kagiyan ku se kuwaan da pe daya magìna da, ay
47 Eu vou mostrar a vocês a quem é semelhante todo aquele que vem a mim, ouve as minhas palavras e as pratica.
48 meárig da kiya isa nga tolay ya nagbalay. Nekorob na daya adígi ka adallam se na nepatagsut kadaya pínát ki taggad. Ay díkod kane malayus, ay akkan nala nga naguyyu tu balay na, áta naligda pànang tu nekàwa na.
48 Esse é semelhante a um homem que, ao construir uma casa, cavou, abriu profunda vala e lançou o alicerce sobre a rocha. Quando veio a enchente, as águas bateram contra aquela casa e não a puderam abalar, por ter sido bem-construída.
49 Ngamay daya manggìna kiyà ngamay akkan da kuwaan tu magìna da, ay árig da pe ya isa nga tolay ya nagbalay. Nesíin na ngala kiya otun lusà. Ay díkod kane malayus, ay nillud tu balay na. Ay narba se natar-tarawesáng tutu wala datu aruminta natu balay,” nán ne Jesus.
49 Mas o que ouve e não pratica é semelhante a um homem que construiu uma casa sobre a terra, sem alicerces, e, quando as águas bateram contra ela, logo desabou; e aconteceu que foi grande a ruína daquela casa.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 6, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.