Daniel 2
Bayịburu Ikwo (IQW) vs NVT
1 L'afa, kwe Nebukadineza afa labụ, ọ wataru achịchi; b'ọ rọshiru nrọ. Nrọ ono atsụlahaa ya l'ẹhu; kpọo ya mgbẹnya.
1 Certa noite, no segundo ano de seu reinado, Nabucodonosor teve sonhos tão perturbadores que não conseguiu mais dormir.
2 Ya ndono; eze abya ekukoo ndu njibya; ndu amamanshi; ndu ẹka, shiru ike l'ọgvu; mẹ ndu, edzeje mkpọ-kpodo; maru iphe e-me echile; t'ẹphe bya ezeeru iya nrọ ono, ọ rọru ono. Ẹphe awụbata; bya edzua l'ifu eze.
2 Chamou seus magos, encantadores, feiticeiros e astrólogos e exigiu que lhe dissessem o que ele havia sonhado. Quando se apresentaram ao rei,
3 Eze asụ ẹphe lẹ ya rọru nrọ. Yọ tsụ iya l'ẹhu; kẹle ya ta madụ iphe nrọ ono bụ.
3 ele disse: “Tive um sonho que muito me perturbou e preciso saber o que significa”.
4 Ndu ono, maru ẹnya mkpọ-kpodo ono egude okfu ndu Áramu kfuru yeru eze; sụ iya: “Ndzụ eze; ndzụ mini-o! Zeeru ẹphebe ndu ozi ngu phẹ nrọ ọbu; ẹphe a-kọru ngu-a iphe ọ bụ!”
4 Então os astrólogos responderam ao rei em aramaico: “Que o rei viva para sempre! Conte-nos o sonho e nós lhe diremos o que ele significa”.
5 Eze asụ ẹphe: “Lẹ ya kfuakwaru iya; kepyia ya akụ l'ọ -bụru l'unu ta dụdu ike zeeru iya nrọ ono; kọoru iya iphe ọ bụ; bẹ ya e-bukwa anụ unu tẹyiteyi; mee ụlo unu t'ọ bụru mkpọkpo ọzo-ụlo.
5 O rei, porém, disse aos astrólogos: “Estou falando sério! Se não me disserem qual foi o sonho e o que ele significa, vocês serão despedaçados, e suas casas, transformadas em montes de escombros!
6 Ọle; ọ -bụkwanuru l'unu dụru ike zeeru iya nrọ ono, ya rọru ono; kọoru iya iphe ọ bụ; bẹ ya e-bu unu nggo iya; bya akwabẹ unu oke ugvu, dụ biribiri. Nta-a bụ t'unu zeeru iya nrọ ono; unu akọoru iya iphe ọ bụ.”
6 Mas, se me disserem qual foi o sonho e o que ele significa, lhes darei muitos presentes, muitas recompensas e honras. Portanto, digam-me qual foi o sonho e o que ele significa!”.
7 Ẹphe asụ eze t'o zenuaru ẹphebe ndu ozi iya nrọ ọbu; k'ọphu ẹphe a-kọoru iya iphe ọ bụ.
7 Eles disseram novamente: “Ó rei, conte-nos o sonho e então lhe diremos o que ele significa”.
8 Eze asụ ẹphe: “Lẹ ya marua l'iphe unu eme bụ ẹge ee-me t'oge l'aga; kẹ l'unu marua lẹ ya ribuwaru iya;
8 O rei respondeu: “Sei o que estão fazendo! Estão tentando ganhar tempo, pois sabem que falo sério quando digo:
9 L'ọ -bụru l'unu t'ezeduru iya nrọ ono b'e kpeekwaru ikpe ẹhu unu; kpebua. Ishi iya abụru l'unu gbaru iya agbagba; wataru iya ọdzushiru ẹjo-ire; l'ekfuru iya iphe ẹ ta dụdu k'anụnu; l'arị l'iphe a-gbanwe. Nta-a bụ t'unu zewaru iya rụ nrọ ọbu; k'ọphu ya a-makwanụ l'unu a-dụ-a ike kọo iphe ọ bụ.”
9 ‘Se não me contarem qual foi o sonho, estão condenados!’. Por isso, conspiraram para me dizer mentiras, na esperança de que mudarei de ideia. Digam-me, porém, qual foi o sonho e então saberei que podem explicar o que ele significa”.
10 Ndu ono, maru ẹnya mkpọ-kpodo ono asụ eze: “L'ẹ tọ dụkwa madzụ nwigbaleke-ọma, a-dụ-ghe ike mee egbe iphe ọwaa, nggụbe eze sụru t'e me-wa. Ọphu o nwekwanu onye eze, sụjeru tẹ ndu amamanshi; ndu mgbọrogvu; m'ọ bụ ndu maru ẹnya mkpọ-kpodo meeru iya egbe iphe-a, i sụru t'e meeru ngu-wa; m'o -ruhuru; eze ọbu detabe ude ịdagha; m'ọ bụ shihubeta ike ishihagha.
10 Os astrólogos responderam ao rei: “Não há ninguém, em toda terra, capaz de dizer ao rei qual foi seu sonho! E nenhum rei, por maior e mais poderoso que fosse, pediu algo assim a um mago, encantador ou astrólogo!
11 Iphe nggụbe eze sụru t'e meeru ngu dụnukakwa ẹhuka. Ọphu ọ dụkwa madzụ nwigbaleke-ọma, a-dụ-ghe ike zeeru eze nrọ ono; gbahaa ụnwu agwa; ọphu ẹphe ebukwanu l'ẹke madzụ bu.”
11 É impossível cumprir a exigência do rei. Ninguém, exceto os deuses, pode dizer qual foi seu sonho, e os deuses não vivem entre os mortais”.
12 Iphe ono emee; iphe eghulahaa eze eghughu; ẹhu agbahu iya totoroto. Yọ tụwaphu ekemu t'e gbushikota iphe bụ ndu mmamiphe alị Bábyilọnu.
12 O rei ficou furioso e ordenou que todos os sábios da Babilônia fossem executados.
13 Eze abya atụa ekemu t'e gbushikota ndu mmamiphe l'ẹphe ha. Tọ dụ iya bụ; a bya eye madzụ t'e je achọo Dánẹlu yẹle ọnya iya phẹ t'e gbushia.
13 E, por causa do decreto do rei, foram enviados homens para encontrar Daniel e seus amigos e matá-los.
14 Arịyoku, bụ onye ishi ndu nche eze atụgbua; tẹ ya je egbushia iphe bụ ndu mmamiphe lẹ Bábyilọnu; Dánẹlu abya ezia obu l'alị; gude mmamiphe
14 Quando Arioque, comandante da guarda do rei, veio matá-los, Daniel se dirigiu a ele com sabedoria e prudência.
15 jị iya iphe meru iphe eze tụru ekemu ọphu dụ igiri-igiri ẹge onanu? Arịyoku abya eworu iphe adanụ kọoru Dánẹlu.
15 Perguntou-lhe: “Por que o rei publicou um decreto tão severo?”, e Arioque lhe contou o que havia acontecido.
16 Dánẹlu abya abakfube eze je arọo ya; t'ọ haa tẹ ya kwakọbe bya akọoru iya iphe nrọ ono bụ.
16 Daniel foi ver o rei de imediato e pediu mais tempo para comunicar o significado do sonho.
17 Tọ dụ iya bụ; Dánẹlu atụgbua lashia je eworu iphe ono, adanụ ono kọoru ndu ọnya iya ọphu ẹphe ẹto, bụ iya bụ: Hananiya; Mishẹlu; mẹ Azaríya.
17 Em seguida, Daniel voltou para casa e contou a seus amigos Hananias, Misael e Azarias o que havia acontecido.
18 Yọ sụ ẹphe t'ẹphe rọo Nchileke, bụ onye bu l'igwe t'ọ phụaru ẹphe imiko; koshi ẹphe nrọ-a, e domiru ẹphe edomi-a; t'ẹ b'e gbupyabe yẹle ndu ọnya iya lẹ ndu mmamiphe alị Bábyilọnu.
18 Pediu que suplicassem ao Deus dos céus que tivesse misericórdia deles e lhes revelasse o segredo, para que não fossem mortos com os outros sábios da Babilônia.
19 Ya ndono; yo be l'ẹnyashi; a bya e shi l'àphụ̀ koshi Dánẹlu nrọ ono, e shi domia edomi ono. Dánẹlu abya ekele Nchileke ọphu, bụ l'imigwe ekele;
19 Naquela noite, o segredo foi revelado a Daniel numa visão. Então Daniel louvou o Deus dos céus
20 sụ:
20 e disse: “Louvado seja o nome de Deus para todo o sempre, pois a ele pertencem a sabedoria e o poder.
21 Ọ bụ iya agbanweje
21 Ele muda o curso dos acontecimentos; remove reis de seus tronos e põe outros no lugar. Dá sabedoria aos sábios e conhecimento aos eruditos.
22 Iphe dụ ogvu; mẹ iphe // e domiru edomi;
22 Revela coisas profundas e misteriosas e sabe o que está escondido nas trevas, embora ele seja cercado de luz.
23 Ya etu ngu ẹpha;
23 Eu te agradeço e te louvo, ó Deus de meus antepassados, pois me deste sabedoria e força. Tu me mostraste o que te pedimos; revelaste o que o rei exigiu”.
24 Tọ dụ iya bụ; Dánẹlu abya ejekfu Arịyoku, bụ onye ono, eze yeru t'o gbushia ndu mmamiphe l'alị Bábyilọnu ono; sụ iya: “T'ẹ b'o jekwa ogbushi ndu mmamiphe ono.” Sụ iya: “T'o dubechia ya tẹ ya jekfu eze; je akọoru iya iphe nrọ iya ono bụ.”
24 Então Daniel foi falar com Arioque, a quem o rei havia ordenado que executasse os sábios da Babilônia. “Não mate os sábios”, disse. “Leve-me ao rei e eu interpretarei o sonho dele.”
25 Arịyoku edutawaphu Dánẹlu dujeru eze. Yo rua; je asụ eze: “Lẹ ya phụakwaru onye a-kọru nggụbe eze iphe nrọ ngu ono bụ. Onye ọbu gbe bụkwaru onye lanụ lẹ ndu ono, a kpụru lẹ ndzụ l'alị Júda-a ono.”
25 Sem demora, Arioque levou Daniel ao rei e disse: “Encontrei um dos exilados de Judá que dirá ao rei o significado do sonho!”.
26 Eze abya ajị Dánẹlu; onye ẹpha iya bụ Beluteshaza: “M'ọo-dụ ike zee nrọ ono, ya rọru ono; byakwaphu bya akọo iphe ọ bụ?”
26 O rei disse a Daniel (também chamado Beltessazar): “Você pode mesmo me dizer qual foi meu sonho e o que ele significa?”.
27 Dánẹlu asụ eze: “L'ẹ t'ọ dụkwa onye nweru mmamiphe; tọ dụ onye amamanshi; m'ọ bụ onye njibya, a-dụ ike kọoru nggụbe eze iphe-a, dụ ogvu, ị sụru t'a kọoru ngu-a.
27 Daniel respondeu: “Não existem sábios, encantadores, magos nem adivinhos capazes de revelar o segredo do rei.
28 Obenu l'o nweru Nchileke, bụ onye bu l'igwe, bụ onye ekoshije madzụ iphe e domiru edomi. Ọ bụ iya koshiru nggụbe eze, bụ Nebukadineza iphe e-me l'ụzo ifu. Ọwaa nrọ ono, ị rọru; mẹ àphụ̀ ono, ị phụru teke ono, ị zẹ l'oshi-azẹe ngu ono:
28 Mas há um Deus nos céus que revela segredos, e ele mostrou ao rei Nabucodonosor o que acontecerá no futuro. Agora lhe direi qual foi o sonho e as visões que o rei teve enquanto estava deitado em sua cama.
29 “Teke ono, ị zẹ l'oshi-azẹe ngu ono; nggụbe eze; bẹ ọriri ngu gbarutsuaru l'iphe e-me l'ụzo ifu. Yọ bụru iya bụ l'onye ono, emeje t'a maru iphe e domiru edomi ono koshiwaru ngu iphe e-me nụ.
29 “Enquanto o rei dormia, sonhou com acontecimentos futuros. Aquele que revela segredos lhe mostrou o que acontecerá.
30 A byakwanụ l'ẹhu kẹ yẹbe Dánẹlu; iphe-a, ẹ domiru edomi-a, e meru tẹ ya marua ta bụkwa lẹ ya gbe ka ndu ọdo ọmaru iphe meru iphe e meru tẹ ya maru iya; ọ kwa ẹge nggụbe eze amaru iphe nrọ ono bụ; maru iphe ị rịru l'ọkpoma ngu.
30 E eu sei o segredo de seu sonho não porque sou mais sábio que os outros, mas porque Deus deseja que o rei entenda o que se passava em seu coração.
31 “Nggụbe eze; iphe ị phụru lẹ nrọ ngu ono bụ iphe a kpụru; yọ dụ l'ọ bụ madzụ; vudo ngu l'ifu. Ọ ha gbakfụgbakfu; l'acha biribiri. Ụgbugba iya l'eye egvu.
31 “Em sua visão, ó rei, havia à sua frente uma enorme estátua brilhante, e a aparência dela era assustadora.
32 Iphe e gude mee ishi iphe ono, akpụru; yọ dụ l'ọ bụ madzụ ono bụ ọkpobe mkpọla-ododo. Ọkpoma iya yẹle ẹka iya; bẹ bụ mkpọla-ọcha b'e gude mee ya. Ẹpho iya; mẹ ụtakfu iya bụ ope b'e gude mee ya.
32 A cabeça da estátua era feita de ouro puro. O peito e os braços eram de prata, a barriga e os quadris eram de bronze,
33 Ọphu bụ oshi-ọkpa iya bụ ígwè b'e gude mee ya. Okpurukpu-ọkpa iya b'a gwakọberu ígwè yẹle ụra, a nụru anụnu gude mee.
33 as pernas eram de ferro, e os pés, uma mistura de ferro e barro cozido.
34 Ya ndono; nggu gudekwadu iya-a ele; a kụkpota mkpuma; ọbule ẹ tọ bụkwa madzụ; bẹ gude ẹka iya kụkpota mkpuma ono. Mkpuma ono abya adaa iphe ono, a kpụru akpụkpu ono l'okpurukpu-ọkpa ono, a gwakọberu ígwè yẹle ụra gude mee ono; woru iya zụkposhia.
34 Enquanto o rei observava, uma pedra foi cortada de uma montanha, mas não por mãos humanas. Ela atingiu os pés de ferro e barro e os despedaçou.
35 Ya ndono; ígwè ono; ụra ono; ope ono; mkpọla-ọcha ono; mẹ mkpọla-ododo ono angafụ; tụkposhihu ibiribe ibiribe ugbo lanụ; wụshiru l'ọ bụ ẹswa witu, wụshiru l'ẹke eetsuje witu l'ọnanwu. Phẹrephere abya ephekashia ya; to nwe iphe phọduru nụ. Obenu lẹ mkpuma ono, tupyashịru iya nụ ono bya a-ghọo eze ugvu, jịko iphe bụ mgboko dzuru.
35 Toda a estátua se desintegrou em minúsculos pedaços de ferro, barro, bronze, prata e ouro. Então o vento levou tudo, como se fosse palha na eira. Mas a pedra que derrubou a estátua se tornou uma grande montanha que cobriu toda a terra.
36 “Ọ bụ nrọ, ị rọru ndono. Nta-a bụ t'ayi bya akọoru nggụbe eze iphe nrọ ngu ono bụ.
36 “Esse foi o sonho. Agora, direi ao rei o que ele significa.
37 Ọo nggụbe eze; bụ eze kẹ ndu eze l'ẹphe ha. Nchileke k'igwe nụwaru ngu alị-eze; nụ ngu ike; nụ ngu ike; bya emee t'ẹpha ngu l'ede ude.
37 Ó rei, o senhor é o maior de todos os reis. O Deus dos céus lhe deu soberania, poder, força e honra.
38 Ọ bụ nggu b'o yeru madzụ l'ẹka; ye ngu anụ, bu l'ẹgbudu l'ẹka; ye ngu ụnwenu, ephe l'eli l'ẹka. O meru t'ọ bụru nggu; bẹ ẹphe a-nọ l'ẹka: ẹphe l'ẹphe ha. Ọ bụ nggu bụ ishi ono, e gude mkpọla-ododo mee ono.
38 Ele o fez governante de todo o mundo habitado e pôs até os animais selvagens e as aves debaixo de seu controle. O senhor é a cabeça de ouro.
39 “Ị -chịtsulephu; bẹ onye ọdo a-wata achịchi. Onye eze onanu; bẹ ẹnya iya a-la alị l'ẹke ị nọ. Onye eze k'ẹto a-lụfutakwaphu bya achịa mgboko mgburumgburu. Ọ bụ yẹbedua bụ ope phụ.
39 “Quando, porém, seu reino chegar ao fim, outro reino, inferior ao seu, se levantará em seu lugar. Depois que esse reino tiver caído, o terceiro reino, representado pelo bronze, se levantará para governar o mundo.
40 E megee; bẹ onye eze k'ẹno a-lụfutakwaphu. Onye eze onanu e-shihu ike l'ọ bụ ígwè; kẹ l'ígwè agbakwohuje; gwee iphemiphe ọbule rakaraka. Yọ bụru ẹge ígwè atụje iphe pyaapyaa bụ ẹge oo-tụpyashi ndu ọphu; gwee ẹphe ogwe ujimu.
40 Depois dele haverá o quarto reino, forte como o ferro. Esse reino esmagará e despedaçará todos os impérios anteriores, como o ferro esmaga e despedaça tudo que ele atinge.
41 Ọ bụlephu ẹge ono, ị phụru a gwakọberu ụra, a nụru anụnu l'ígwè gude mee okpurukpu-ọkpa iya; mẹ mkpụshi-ọkpa iya ono bụ ẹge ọo-dụ alị-eze, bọru ẹbo. Obenu l'agburu-ẹhu k'ígwè a-nọkwa iya phụ; bụ iya bụ ẹge ono, ị phụru ígwè, a gwakọberu l'ụra adụje ono.
41 Os pés e os dedos que o rei viu, uma mistura de ferro e barro cozido, mostram que esse reino será dividido. Como ferro misturado com barro, ele terá um tanto da força do ferro.
42 Ọ bụ ẹge ono, mkpụshi-ọkpa iya keru ẹbo; ẹkalanu abụru ígwè; ẹkalanu abụru ụra ono bụ ẹge alị-eze ono e-shihu ike ẹkalanu; ẹkalanu adakpọshihu.
42 Algumas partes serão fortes como o ferro, mas outras serão fracas como o barro.
43 Ọ bụlephu ẹge ono, ị phụru ígwè; a gwakọbe iya l'ụra, a nụru anụnu ono bụ ẹge ndu ono a-gba ẹghirigha. Ẹphe ta atụko-ghedu bụru nanụ, bụ iya bụ ẹge ono ígwè yẹle ụra akfụjeru iche iche teke a gwakọberu iya ono.
43 A mistura de ferro e barro também mostra que esses reinos tentarão se fortalecer ao formar alianças entre si por meio de casamentos. Contudo, não permanecerão unidos, da mesma forma que o ferro não se une ao barro.
44 “Ọ bụ l'oge ndu eze ono; bẹ Nchileke, bu l'igwe e-gude ẹka iya sụbe alị-eze ọphu ẹ ta byadụ bya egbuka egbuka. Ọphu a byadụ bya aharu iya ndu ọdo. Alị-eze ndu ọphu l'ẹphe ha; bẹ oo-gwe egwegwe; mee ya; ishi iya akparu; yẹbedua anọdu jeye lẹ tutu yoyo.
44 “Enquanto esses reis estiverem no poder, o Deus dos céus estabelecerá um reino que jamais será destruído ou conquistado. Reduzirá os outros reinos a nada e permanecerá para sempre.
45 Ọ bụ iphe àphụ̀ ono, ị phụru ono bụ ndono; mbụ àphụ̀ ono, a vụkpofuru mkpuma l'eli ugvu; tọ bụ madzụ gude ẹka iya vụkpofu iya; yọ bya atụkposhia ígwè; tụkposhia ope; mẹ ụra; mẹ mkpọla-ọcha yẹle mkpọla-ododo; tụa ya pyaapyaa ono.
45 Esse é o significado da pedra cortada da montanha, mas não por mãos humanas, que despedaçou a estátua de ferro, bronze, barro, prata e ouro. O grande Deus está mostrando ao rei o que acontecerá no futuro. O sonho é verdadeiro, e seu significado é certo”.
46 Tọ dụ iya bụ; eze, bụ Nebukadineza adaa kpurumu; woru ifu kpube l'alị gude kwabẹ Dánẹlu ugvu; bya asụ t'e gude ngwẹja; mẹ ínsẹnsu gwaa Dánẹlu.
46 Então o rei Nabucodonosor se curvou à frente dele e ordenou que o povo oferecesse sacrifícios e queimasse incenso diante de Daniel.
47 Eze asụ Dánẹlu: “Ọ bụphu Nchileke ngu bụ Nchileke, nwe iphe, bụ agwa, nọnu; bya abụru Nnajiufu iphe, bụ ndu eze; bụru iya emeje t'a maru iphe, e domiru edomi; kẹ l'i dụru ike kọo iphe-a, e domiru edomi-a.”
47 O rei lhe disse: “Verdadeiramente, seu Deus é o maior de todos os deuses, Senhor dos reis e revelador de mistérios, pois você conseguiu revelar esse segredo”.
48 Eze abya eworu ọkwa, ha nshinu nụ Dánẹlu; bya apalia ẹka apalị meshiaru iya iphe-ọma. O mekwaru iya phụ onye ishi, a-nọdu eleta Bábyilọnu gba mgburumgburu; bya emekwaa ya phụ onye ishi ndu mmamiphe l'alị ndu Bábyilọnu l'ọ ha.
48 O rei colocou Daniel em um cargo elevado e lhe deu muitos presentes valiosos. Nomeou-o governador de toda a província da Babilônia e chefe de todos os sábios.
49 Dánẹlu abya arọo eze; yo mee Sheduraku; Míshaku; mẹ Abedinego; ẹphe abụru ndu eleta ọnu-ogo, dụ iche iche lẹ Bábyilọnu. Dánẹlu l'onwiya eje eburu lẹ kẹ eze.
49 A pedido de Daniel, nomeou Sadraque, Mesaque e Abede-Nego para cuidarem de todos os negócios da província da Babilônia, enquanto Daniel permaneceu na corte do rei.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Daniel 2, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.