Gênesis 41
Anutu Täŋo Man (IOU) vs NTLH
1 — ausente —
1 Dois anos se passaram. Um dia o rei do Egito sonhou que estava de pé na beira do rio Nilo.
2 — ausente —
2 De repente, saíram do rio sete vacas bonitas e gordas, que começaram a comer o capim da beira do rio.
3 — ausente —
3 Logo em seguida saíram do rio outras sete vacas, feias e magras, que foram ficar perto das primeiras vacas, na beira do rio.
4 — ausente —
4 E as vacas feias e magras engoliram as bonitas e gordas. Aí o rei acordou.
5 Kikŋutkaŋ äneŋi patpäŋ däpmonken äneŋi kubä ŋode täŋkuk; Säguom kubä tädotpäŋ äroŋirän kaŋkuk. Uterak bureni 7 taŋi, tägatä ahäŋkuŋ.
5 Mas tornou a dormir e teve outro sonho. Desta vez ele viu sete espigas de trigo que saíam de um mesmo pé; elas eram boas e cheias de grãos.
6 Eruk u punin terak äneŋi kubä tädotpäŋ äroŋkuko uwä bureni 7 mänit kädäp ikektä däpani pogopigän ude ahäŋkuŋ.
6 Depois saíram sete espigas secas e queimadas pelo vento quente do deserto
7 Täŋpäkaŋ bureni pogopigän unitä bureni täga uwä kudup kämä äpmoŋkuŋ. Kämä äpmoŋirä kaŋpäŋ Fero äneŋi kikŋutkuk. Kikŋutpäŋ ŋo däpmonken täyat yäŋ nadäŋkuk.
7 e elas engoliram as sete espigas cheias e boas. O rei acordou: tinha sido um sonho.
8 Patkuko yäŋewänä Ferotä däpmonken täŋkuko unita nadäwätäk pähap täŋpäŋ ämaniye nadäk-nadäk ikekkät kären käwani äma u kudup yämagut päbä yepmaŋkuk. Yepmaŋpän irirä däpmonken täŋkuko yäwetpäŋ unitäŋo mebärita yäwet yabäŋkuk. Yäwet yabäŋirän däpmonken täŋo mebäri kubä nämo yäŋahäŋpäŋ iwetkuŋ.
8 De manhã ele estava muito preocupado e por isso mandou chamar todos os adivinhos e todos os sábios do Egito. O rei contou os seus sonhos, mas nenhum dos sábios foi capaz de dar a explicação.
9 Täŋpäkaŋ äma Ferota wain ume piŋ imik täŋpani unitä Fero ŋode iwetkuk; Wära! Näk apiŋo momina kubä nadätat u yäŋahäŋpäŋ gäwera yäk.
9 Então o chefe dos copeiros disse ao rei: — Chegou a hora de confessar um erro que cometi.
10 Gäk piä ämakayat nekta nadäwäwak täŋ nimiŋpäŋ äma käräga ijiŋpäŋ gamik täŋpani ukät nek komi yot kubä, komi äma täŋo watä intäjukun täŋpanitä watäni it täŋkuko uken nipmaŋkun.
10 Um dia o senhor ficou com raiva de mim e do chefe dos padeiros e nos mandou para a cadeia, na casa do capitão da guarda.
11 Komi yotken nipmaŋkuno kadäni uken bipani kubäkengän nek däpmonken bok täŋkumäko uwä mebäri inigän inigän.
11 Certa noite cada um de nós teve um sonho, e cada sonho queria dizer uma coisa.
12 Täŋpäŋ kadäni uken Hibru äma gubaŋi kubä komi yot täŋo intäjukun äma unitäŋo watä piä täŋ imani itkuko unitä däpmonken täŋkumäko u iwetdapäŋ mebäri ini-ini niwetkuk.
12 Lá na cadeia estava com a gente um moço hebreu, que era escravo do capitão da guarda. Contamos a esse moço os nossos sonhos, e ele explicou o que queriam dizer.
13 Mebäri niwetkuko udegän ahäŋ nimiŋkuk; Näk nämagut päbä piänaken äneŋi nepmaŋkun. Täŋ, äma gäka käräga ijiŋpäŋ gamik täŋpani uwä päya terak wabiŋkun yäk.
13 E tudo deu certo, exatamente como ele havia falado. Eu voltei para o meu serviço, e o padeiro foi enforcado.
14 Ude iwerirän Ferotä komi äma peŋ yäwet-pewän Josep bäräŋeŋ imagut yäpmäŋ äbuŋ. Imagut yäpmäŋ äbäŋpäŋä gwäki geŋi pujiŋ bok madäŋ imiŋpäŋ tek kodaki täŋ imiŋkaŋ Fero iŋamiken yäŋikŋat yäpmäŋ kuŋkuŋ.
14 Então o rei mandou chamar José, e foram depressa tirá-lo da cadeia. Ele fez a barba, trocou de roupa e se apresentou ao rei.
15 Yäŋikŋat yäpmäŋ kwäwä Ferotä Josep ŋode iwetkuk; Nadätan? Näk bipani däpmonken täŋkuro unitäŋo mebäri nadäkta yäwet yabäwapäŋ kubätä däpmonken täŋo mebäri nämo näwerak yäk. Täŋkaŋ gäka ŋode yäŋirä nadät; Gäk däpmonken täŋpäŋ gäwerirä mebäri yäŋahäŋpäŋ yäwet täyan. U bureni ba?
15 Então o rei disse: — Eu tive um sonho que ninguém conseguiu explicar. Ouvi dizer que você é capaz de explicar sonhos.
16 Ude iwerirän Joseptä Fero man kowata ŋode iwetkuk; Näkŋa-tägän täga nämo täŋpet. Mebäri nadäwayäŋ täyan uwä Anututä gäwerayäŋ yäk.
16 — Isso não depende de mim — respondeu José. — É Deus quem vai dar uma resposta para o bem do senhor, ó rei.
17 — ausente —
17 Aí o rei disse: — Sonhei que estava de pé na beira do rio Nilo.
18 — ausente —
18 De repente, saíram do rio sete vacas bonitas e gordas, que começaram a comer o capim da beira do rio.
19 Bulimakau 7 ude intäjukun abäkaŋ uterak äneŋi 7 ude abuŋo uwä kujarigän, Isip komeken näkä nämo yabäwani.
19 Depois saíram do rio outras sete vacas, mas estas eram feias e magras. Em toda a minha vida eu nunca vi no Egito vacas tão feias como aquelas.
20 Bulimakau kujarigän unitä abämaŋ noriyetä itkuŋken kuŋkuŋ. Kuŋpäŋä noriye gupi täga uwä naŋpäŋ kämä äpmoŋkuŋ.
20 E as vacas feias e magras engoliram as bonitas e gordas,
21 Naŋpäŋ kämä äpmoŋkuŋopäŋ ude täŋkuŋ yäŋ nämo yabäŋpäŋ-nadäwen. Nämo, koki nämo tokŋeŋpäŋ irani udegän itkuŋ. Däpmonken ude täŋpäŋ kikŋutkut yäk.
21 mas nem dava para notar isso, pois elas continuavam tão feias como antes. Então eu acordei.
22 Kikŋutpäŋ akuŋkaŋ äneŋi patpäŋ däpmonken ŋode täŋkut; Säguom kubä tädotpäŋ äroŋirän kaŋkut. Uterak bureni 7 taŋi, tägatä ahäŋkuŋ.
22 Depois tive outro sonho. Eu vi sete espigas de trigo boas e cheias de grãos, as quais saíam de um mesmo pé.
23 U punin terak äneŋi kubä tädotpäŋ äroŋkuko uwä bureni 7 mänit kädäp ikektä däpani pogopigän ude ahäŋkuŋ.
23 Depois saíram sete espigas secas e queimadas pelo vento quente do deserto
24 Täŋpäkaŋ bureni pogopigän unitä bureni täga uwä kudup kämä äpmoŋkuŋ. Däpmonken ude täŋkut yäk. Däpmonken ude täŋkuro unita kären käwani ämatä mebäri näwerut yäŋkaŋ yäwerakaŋ mebärita täŋguŋ taŋkuŋ yäk.
24 e elas engoliram as sete espigas cheias e boas. Eu contei os sonhos aos adivinhos, mas nenhum deles foi capaz de explicá-los.
25 Ude iweränä Joseptä Fero ŋode iwetkuk; Däpmonken yarä täŋkuno unitäŋo mebäri kubägän. Anututä kudän kubä pewän ahänayäŋ täkaŋ unita kwawak gäwoŋäreŋkuk.
25 Então José disse ao rei: — Os dois sonhos querem dizer a mesma coisa. Por meio deles Deus está dizendo ao senhor o que ele vai fazer.
26 Bulimakau 7 gupi täga däpmonken yabäŋkuno uwä obaŋ 7 ude itta täyak. Ba säguom bureni täga nikek 7 yabäŋkuno uwä udegän obaŋ 7gän. Däpmonken yarä unitäŋo mebäri kubägän.
26 As sete vacas bonitas são sete anos, e as sete espigas boas também são. Os dois sonhos querem dizer uma coisa só.
27 Täŋ bulimakau 7 gupi kujarigän, tohari nämo uwä obaŋ 7 nakta jop itnayäŋ tämäŋo unitäŋo wärani. Ba säguom bureni mänit kädäp ikektä däpani pogopigän ahäŋirä yabäŋkuno u imaka, udegän.
27 As sete vacas magras e feias que saíram do rio depois das bonitas e também as sete espigas secas e queimadas pelo vento quente do deserto são sete anos em que vai faltar comida.
28 Unita nadäsi! Gäwetat ŋo bureni api ahäwek. Anututä pewän ahänayäŋ täŋo uwä gäwoŋäreŋkuko u yäk.
28 É exatamente como eu disse: Deus mostrou ao senhor, ó rei, o que ele vai fazer.
29 Nadätan? Isip kome pähap ŋoken obaŋ 7 u gänaŋ ketem ahäŋ bumbum api täneŋ.
29 Virão sete anos em que vai haver muito alimento em todo o Egito.
30 — ausente —
30 Depois virão sete anos de fome.
31 — ausente —
31 E a fome será tão terrível, que ninguém lembrará do tempo em que houve muito alimento no Egito.
32 Unita Fero, gäk ŋode nadäsi; Däpmonken kadäni yarä täŋkuno u mebäri kubägän täŋkuno uwä mebäri ŋodeta; Anututä imaka u bureni api pewa ahäneŋ yäŋ nadäk peyak. Täŋkaŋ imaka u ahäkta kadäni keräpi täyak yäk.
32 A repetição do sonho quer dizer que Deus resolveu fazer isso e vai fazer logo.
33 Ude yäŋpäŋ Joseptä Fero ŋode iwetgän täŋkuk; Eruk, gäk äma nadäk-nadäki täga kubä iwoyäŋpäŋ Isip kome pähap u kudup watäni irekta epän kaŋ imi yäk.
33 E José continuou: — Portanto, será bom que o senhor, ó rei, escolha um homem inteligente e sábio e o ponha para dirigir o país.
34 Ude täŋpäŋ kaŋiwat äma ätu yepmaŋpipäŋ obaŋ 7, täŋ-bumbum kadäni ahäwayäŋ täko u gänaŋ ketem ahäŋirä äma unitä ketem moräki gapmanta biŋam yäpmäŋpäŋ kämita kaŋ pek täŋput yäk.
34 O rei também deve escolher homens que ficarão encarregados de viajar por todo o país para recolher a quinta parte de todas as colheitas, durante os sete anos em que elas forem boas.
35 Kaŋiwat äma uwä kadäni täga uken ketem kämi nakta u yäpmäŋ daninayäŋ täŋo uwä kudup yotpärare kubäkubä täŋo ketem pewani yot gänaŋ pewä kuŋirä watäni kaŋ irut yäk. Täŋpäkaŋ Fero, epän uwä gäkŋa wäpka terak kaŋ täŋput.
35 Durante os anos bons que estão chegando, esses homens ajuntarão todo o trigo que puderem e o guardarão em armazéns nas cidades, sendo tudo controlado pelo senhor.
36 Ketem penayäŋ täŋo uwä nakta jop irit obaŋ 7 ahäwayäŋ täko unita biŋam kaŋ pewut. Ude tänayäŋ täkaŋ uwä nakta jop irit kadäni uken kubätä nämo api kumbek.
36 Assim, o mantimento servirá para abastecer o país durante os sete anos de fome no Egito, e o povo não morrerá de fome.
37 Ude iweränä Ferokät piä ämaniye Joseptä man yäŋkuko u nadäwä tägaŋkuŋ.
37 O conselho de José agradou ao rei e aos seus funcionários.
38 Nadäwä tägawäpäŋ Ferotä piä ämaniye ŋode yäwetkuk; Nin äma Josep udewani, Anutu täŋo Munapik ikek, netäpäŋ api kaŋ-ahäne? Imata äma kubäta wäyäkŋene?
38 E o rei lhes disse: — Não poderíamos achar ninguém melhor para dirigir o país do que José, um homem em quem está o Espírito de Deus.
39 Ude yäŋpäŋ Josep iwetkuk; Bureni, man niwetan u Anututä yäŋahäŋpäŋ gäwetak. Unita äma nadäk-nadäk ikek gäk ŋodewani kubä nämo itak yäk.
39 Depois virou-se para José e disse: — Deus lhe mostrou tudo isso, e assim está claro que não há ninguém que tenha mais capacidade e sabedoria do que você.
40 Unita gäkä näkŋo kome pähap ŋo watä irenta gepmaŋtat yäk. Gäk man yäŋiri ämawebenaye kudup gäkŋo man api buramineŋ. Täŋpäkaŋ äma kubätä gärepmitnaŋi nämo. Nämo, näkägän gäkŋo ärowani api iret yäŋ iwetkuk.
40 Você vai ficar encarregado do meu palácio, e todo o meu povo obedecerá às suas ordens. Só eu terei mais autoridade do que você, pois sou o rei.
41 Ferotä ude yäŋpäŋ ŋode iwetgän täŋkuk; Eruk, Isip kome pähap täŋo watä ärowani gepmaŋtat yäk.
41 Neste momento eu o ponho como governador de todo o Egito.
42 Ude iwetpäŋ siworok keri nanakiken pewani Fero ini wärani nikek u keriken nanik ketäreŋpäŋ Josep keri nanakiken peŋ imiŋkuk. Täŋpäŋ tek säkgämän wädäwän äroŋ imiŋpäŋä meran kubä golpäŋ täŋpani meran täŋ imiŋkuk.
42 Então o rei tirou do dedo o seu anel-sinete e o colocou no dedo de José. Em seguida mandou que o vestissem com roupas de linho fino e pôs uma corrente de ouro no pescoço dele.
43 Ude täŋpäŋ Ferotä Josep ŋode iwetkuk; Gäk näkŋo äpani ude itan unita näkŋo karis namba 2 hostä wädäwani uterak kuŋat täyi! Uterak kuŋariri äma ätutä intäjukun kuŋpäŋ ŋode api yäwettäŋ kuneŋ; Gukut imäpmok täŋ imut! yäŋ ude api yäwettäŋ kuneŋ yäk. Ude täŋkuko uwä Ferotä Josep Isip täŋo watä äma pähap teŋkuk.
43 Depois fez com que José subisse no carro reservado para a maior autoridade do Egito depois do rei e mandou que os seus homens fossem na frente dele, gritando: “Abram caminho!” Assim, José foi posto como governador de todo o Egito.
44 Ude yäŋpäŋ Josep äneŋi ŋode iwetgän täŋkuk; Näk Isip täŋo intäjukun äma itat upäŋkaŋ gäkä nämo nadäŋ yämiŋiri Isip komeken äma kubätä ini nadäŋpäŋ imaka kubä täga nämo api täŋpek. Gäkä nadäŋiri uyaku täga api täŋpek yäk.
44 O rei disse a José: — Eu sou o rei, mas sem a sua licença ninguém poderá fazer nada em toda a terra do Egito. José tinha trinta anos quando entrou para o serviço do rei do Egito. Ele saiu da presença do rei e viajou por todo o Egito.
45 Täŋpäŋ Ferotä wäpi kodaki Safenat-Panea yäŋ iwetkuk. Wäpi kodaki iwetkaŋä eruk webenita Heriopolis yotpärare täŋo bämop äma wäpi Potifera unitäŋo äperi wäpi Asenat u imiŋkuk. Täŋpäkaŋ Joseptä Isip kome pähap täŋo watä äma intäjukunta itkuk.
45 — ausente —
46 Josep uwä obaŋ 30 ude täreŋirän Ferotä Isip kome kaŋiwat piä u täkta iniŋ kireŋkuk. Täŋirän Josep Fero teŋpeŋ päŋku Isip kome kudup kaŋiwat piä täŋtäŋ kuŋatkuk.
46 — ausente —
47 Ude täŋpäŋ kuŋarirän Isip komeken obaŋ 7 ketem ahäŋ bumbum täŋkuŋ.
47 Durante os sete anos de fartura a terra produziu cereais em grande quantidade.
48 Täŋkaŋ obaŋ 7 u gänaŋ ketem kämi nakta u kudup yotpärare kubäkubä täŋo ketem pewani yot gänaŋ pewä kuŋ moreŋkuŋ. Ketem kämita peŋkuŋo uwä yotpärare kubäkubä epän iniken iniken u gänaŋ nanik.
48 E José ajuntou todos os cereais e os guardou em armazéns nas cidades, ficando em cada cidade os cereais colhidos nos campos vizinhos.
49 Joseptä ude täkta yäwettäŋ kuŋarirän ketemtä yot tokŋeŋpäŋ jiraŋ ude patkuŋ, ämatä täga daninaŋi nämo täŋpäkaŋ ketem danik-danik epän u peŋkuk.
49 José ajuntou tanto mantimento, que desistiu de pesar, pois não dava mais: parecia a areia da praia do mar.
50 Täŋkaŋ nakta jop irit kadäni u nämo ahäŋirän Josep webeni Asenat uwä nanaki yarä bäyaŋkuk.
50 Antes de começarem os anos de fome, José teve dois filhos com a sua mulher Asenate.
51 Nanaki tuänitä ahäŋirän Joseptä ŋode yäŋkuk; Anututä täŋkentäŋ namiŋirän notnaye meŋna nanata nadäwätäk täŋkuro u täretak, ba komi nadäŋ yäpmäŋ äburo u täretak. Unita nanakna tuä ŋo wäpi Manase yäŋ iwetat.
51 Pôs no primeiro o nome de Manassés e explicou assim: “Deus me fez esquecer todos os meus sofrimentos e toda a família do meu pai.”
52 Täŋpäŋ nanaki monänitä ahäŋirän ŋode yäŋkuk; Komi piäna kome ŋoken Anututä nanaknaye namitak unita wäpi Efraim yäŋ iwetat yäk.
52 No segundo filho pôs o nome de Efraim e disse: “Deus me deu filhos no país onde tenho sofrido.”
53 Täŋpäkaŋ Isip komeken ketem ahäŋ bumbum obaŋ 7 u täreŋkuk.
53 Então acabaram-se os sete anos de fartura no Egito,
54 Tärewänkaŋ nakta jop irit obaŋ 7 Joseptä bian yäŋkuko u ahäŋkuk. Ude ahäŋirän kome päke uken ketem nämo upäŋkaŋ Isip komeken ketem täga naŋpäŋ itkuŋ.
54 e, como José tinha dito, começaram os sete anos de fome. Nos outros países o povo passava fome, mas em todo o Egito havia o que comer.
55 Eruk nakta jop irit u wakiinik täŋirän Isip ämawebetä nakta Ferotä ketem yämikta yäŋapiŋkuŋ. Yäŋapiŋirä Ferotä ŋode yäwetkuk; In Josepken kwäkaŋ unitä yäwänkaŋ uterakgän kaŋ täŋput yäk.
55 Quando os egípcios começaram a passar fome, foram pedir alimentos ao rei. Ele disse: — Vão falar com José e façam o que ele disser.
56 Täŋpäkaŋ nakta jop irit u wakiinik täŋpäŋ Isip kome u kudup pat yäpmäŋ kuŋkuk. Ude ahäŋirän Joseptä ketem yot it yäpmäŋ kuŋkuŋo u dät yämiŋirän Isip ämawebetä suwaŋpäŋ nak täŋkuŋonik.
56 Quando a fome aumentou no país inteiro, José abriu todos os armazéns e começou a vender cereais aos egípcios.
57 Täŋkaŋ kome ätuken udegän, nakta jop irit waki ahäŋirän ämawebe uken nanik-naniktä äbäŋpäŋ Josepken yäŋapiwäpäŋ nadäŋ yämiŋirän ketem suwaŋkuŋ.
57 E de todos os países vinha gente ao Egito para comprar cereais de José, pois no mundo inteiro havia uma grande falta de alimentos.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Gênesis 41, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.