Lucas 12
Nan Kalin Apu Dios (IFK) vs NAA
1 Kediye ya dakkodakkol day tatagun naamung ta mungkigagatin day udum. Inlappun Jesus an kumali nadah disipulos nan kananay “Halipat-an yu ta adiyu iun-unud hantudah Pharisee te man-ut kay da makakkaphod, mu gaga-ihoy nomnom da.
1 Visto que milhares de pessoas se aglomeraram, a ponto de se atropelarem umas às outras, Jesus começou a dizer, antes de tudo, aos seus discípulos:
2 Maid di mitaluh nganneh diye te takon di adi mainilad uwani ya ahi mainilah udum hi algo.
2 Não há nada encoberto que não venha a ser revelado, nem oculto que não venha a ser conhecido.
3 Hanan kalkalyon yu nah hilong an ab-abbu kayu ya mabigat ta nundingngol ya hana bon ikutkutyam yuh ibbayu, ya loktat ta, nundingngol.”
3 Porque tudo o que vocês disseram às escuras será ouvido em plena luz; e o que disseram ao pé do ouvido no interior da casa será proclamado dos telhados.
4 Kalyon bon Jesus nadah disipulos nay “Kalyok ke dakayun iibbak, adiyu takutan nadan mamaten dakayu te deket nate kayu ya maid moy eda aton ke dakayu.
4 — Digo a vocês, meus amigos: não temam os que matam o corpo e, depois disso, nada mais podem fazer.
5 Mu hay takutan yu ya hi Apu Dios te damanan patayon dakayu ya damana bon ipaenay linnawa yuh impierno. Hiyay kalyok hi takutan yu.
5 Eu, porém, vou mostrar a quem vocês devem temer: temam aquele que, depois de matar, tem poder para lançar no inferno. Sim, digo que a esse vocês devem temer.
6 Hituwey nomnomon yu, nadan buding ya maid di balol da te hay bayad di lima ya duway hepeng, mu takon di athidi ya ipaptok Apu Dios dida.
6 — Não se vendem cinco pardais por duas moedinhas? Entretanto, Deus não se esquece de nenhum deles.
7 Ot immam-anan dakayu te takon di bilang di buuk yu ya inilana. Hinaey kitib-anan pakaippaptok dakayun Apu Dios, kinali adi kayu tumakut te nakaballol kayun Apu Dios mu nadan buding.”
7 Até os cabelos da cabeça de vocês estão todos contados. Não temam! Vocês valem bem mais do que muitos pardais.
8 Kanan bon Jesus di “Hay tagun mangipainilah tataguh pangulug nan ha-oy ya ahik ibilang an taguk hi hinangngab nadan anghel Apu Dios.
8 — Digo mais a vocês: todo aquele que me confessar diante dos outros, também o Filho do Homem o confessará diante dos anjos de Deus;
9 Mu hay tagun mangalin uggeyak inila ya adik ibilang an taguk hi hinangngab nadan anghel Apu Dios.
9 mas o que me negar diante das pessoas será negado diante dos anjos de Deus.
10 Hay tagun taltalanggaanay Panguluwan di tagu ya damanan pakawanan Apu Dios, mu hay tagun taltalanggaanay Espiritun Apu Dios ya adinadaman mapakawanan.
10 Todo aquele que disser uma palavra contra o Filho do Homem, isso lhe será perdoado; mas, para o que blasfemar contra o Espírito Santo, não haverá perdão.
11 Mu kal-ina ket hay pangulugan yun ha-on di humlun hi pangiayan dan dakayuh simbaan di Judyu weno nadan ap-apun di gubilnu ta e dakayu humalyaon, ya adi kayu madanagan hi ihumang yu
11 — Quando levarem vocês às sinagogas ou à presença de governadores e autoridades, não se preocupem quanto à maneira como irão responder, nem quanto às coisas que tiverem de falar.
12 te nan Espiritun Apu Dios di ahi mangituttuduh kalyon yu.”
12 Porque o Espírito Santo lhes ensinará, naquela mesma hora, as coisas que vocês devem dizer.
13 Waday oha nadah tatagun naamung di kimmali ot kananan Jesus di “Apu, kalyom ke tulang kut godwaon mi nan impaboltan di ammod min dakami.”
13 Nesse ponto, um homem que estava no meio da multidão disse a Jesus: — Mestre, diga a meu irmão que reparta comigo a herança.
14 Mu hinumang Jesus an kananay “Hinae ke ya nangamung kayu. Uggeyak immalin mangipanuh binoltan yu.”
14 Mas Jesus lhe respondeu:
15 Ot kanana nadah naamung di “Halipat-an yu ta bokon hantudan dakol an wada tuh lutay gagamgaman yu te takon di kaatnay kinadangyan di ohan tagu ya bokon hidiyey nangdon hi nitaguwana.”
15 Então lhes recomendou:
16 Wada boy ohan inab-abig nan didan kananay “Wada nan kadangyan an pinumhod di inliyak na.
16 E Jesus lhes contou ainda uma parábola, dizendo:
17 Ot numanomnom an kananay ‘Nganne nin moy atok an deyan makudang di pangialangak?’
17 Então ele começou a pensar: “Que farei, pois não tenho onde armazenar a minha colheita?”
18 Indani ya kananay ‘Ah, hay atok ya pa-iyok nadan alang ku ta mangapyaak hi o-ongal ta pangiha-adak nadah inliyak ku ya nan udum an limmuk
18 Até que disse: “Já sei! Destruirei os meus celeiros, construirei outros maiores e aí armazenarei todo o meu produto e todos os meus bens.
19 ta takon mo nuppey um-umbunak ta hay inum ya hay an-anlay at-attok ya adiyak maagangan te dakol tun inliyak ku.’
19 Então direi à minha alma: ‘Você tem em depósito muitos bens para muitos anos; descanse, coma, beba e aproveite a vida.’”
20 Mu kanan Apu Dios ke hiyay ‘Nakaihhallah naen punnomnom mu! Ad uwanin hilong ya mapoppog di biyag mut maid di hilbin dadiyen kinadangyan mu.’”
20 Mas Deus lhe disse: “Louco! Esta noite lhe pedirão a sua alma; e o que você tem preparado, para quem será?”
21 Ot kanan Jesus di “Athituy maat nadah tatagun abunay kinadangyan day ipapaptok da ya nonomnomon da, yaden adida nomnomon di punhilbiyan dan Apu Dios.”
21 — Assim é o que ajunta tesouros para si mesmo, mas não é rico para com Deus.
22 Kanan bon Jesus nadah disipulos nay “Hituwey gapunan kanak di adi kayu madanagan mipanggep hi makan ya bulwati.
22 A seguir, Jesus se dirigiu aos seus discípulos, dizendo:
23 Mahapul an nomnomon di tagu hin nganney gapunan waday biyag na, bokon hay makan ya hay bulwati ya abuy nonomnomona.
23 Porque a vida é mais do que o alimento, e o corpo, mais do que as roupas.
24 Nomnomon yu nadan hamutin adida muntanom ya adida mun-ani. Maid di alang da, mu mangan da te hi Apu Dios di nangamung hi kanon da. Ot namam-an dakayun tatagun ongal di pangibilang na ke dakayu mu nadan hamuti.
24 Observem os corvos, que não semeiam, não colhem, não têm despensa nem celeiros; contudo, Deus os sustenta. Vocês valem muito mais do que as aves!
25 Oha bo ya kon madanadanagan kayu ke ya kon madukdukey biyag yu?
25 Quem de vocês, por mais que se preocupe, pode acrescentar um côvado ao curso da sua vida?
26 Yaden tipet ekayu madanagan hin daanay eyu pangalaan hi kanon yu ya hay ibulwati yu?
26 Portanto, se não podem fazer nada quanto às coisas mínimas, por que se preocupam com as outras?
27 Nomnomon yu nadan humabung, kon mungngunu da ya mun-abol dah ibulwati da? Adida, mu kalyok ke dakayun mapmaphod di ang-ang da mu nan nakangnginan bulwatin din hi Solomon an kadangyan an patul.
27 Observem como crescem os lírios: eles não trabalham, nem fiam. Eu, porém, afirmo a vocês que nem Salomão, em toda a sua glória, se vestiu como qualquer deles.
28 Kinali deket athidiy pamaptok Apu Dios ke dadiyen humabung ad uwani, mu hi bigat ya maghob, ya namammam-ay pamaptok nan dakayu. Yaden tipet adi kayu madinol ke Apu Dios?
28 Ora, se Deus veste assim a erva que hoje está no campo e amanhã é lançada no forno, muito mais fará por vocês, homens de pequena fé!
29 Adiyu nomnomon ya adi kayu madanagan hi mahapul yu, kanon yu ya inumon yu.
29 Portanto, não fiquem perguntando o que irão comer ou beber e não fiquem preocupados com isso.
30 Hay munnomnom ya mundanag ke datuwe ya nadan adi mangulug ke Apu Dios, mu dakayu ke ya wadah Amayun hi Apu Dios an nanginilan datuwen mahapul yu.
30 Porque os gentios de todo o mundo é que procuram estas coisas; mas o Pai de vocês sabe que vocês precisam delas.
31 Hay ot ya abu kigappatan yuh pun-ap-apuwan Apu Dios di ipaanhan yun nomnomon ot idat nan am-in di mahapul yu.
31 Busquem, antes de tudo, o seu Reino, e estas coisas lhes serão acrescentadas.
32 Dakayun mangulug ke ha-on ya adi kayu madanadanagan te maka-amlong hi Apu Dios an mangigappat ke dakayu nah pun-ap-apuwana.
32 — Não tenha medo, ó pequenino rebanho; porque o Pai de vocês se agradou em dar-lhes o seu Reino.
33 Kinali umigattang kayuh limmu yu ta ibaddang yu nadah nawotwot te gapu kenaen aton yu ya ahi waday ikadangyan yuh langit an adi map-u ya adinadaman maako ya madadag.
33 Vendam os seus bens e deem esmola; façam para vocês mesmos bolsas que não desgastem, tesouro inesgotável nos céus, onde o ladrão não chega, nem a traça corrói,
34 Te hanah kawad-an di kinadangyan yuy kawad-an damdaman di nomnom yu.
34 porque, onde estiver o tesouro de vocês, aí estará também o seu coração.
35 — ausente —
35 — Estejam preparados, com o corpo cingido e as lamparinas acesas.
36 — ausente —
36 Façam como os homens que esperam pelo seu senhor, ao voltar ele das festas de casamento; para que logo abram a porta, quando vier e bater.
37 Maan-anla nadan muttatyu hin akhupan di ap-apuda didan munho-ho-od ke hiya. Kalyok ke dakayu an nan ap-apuda ya idadaanan didat panganona dida.
37 Bem-aventurados aqueles servos a quem o senhor, quando vier, encontrar vigilantes. Em verdade lhes digo que ele há de cingir-se, dar-lhes lugar à mesa e, aproximando-se, os servirá.
38 Takon di gawan di hilong weno mungkabigat di kibangngadan nan apuda ya maan-anla da hin nundadaan dan manamun hiya.
38 Quer ele venha à meia-noite ou de madrugada, bem-aventurados serão eles, se os encontrar vigilantes.
39 Nomnomon yuh tuwe, gulat nat inilan nan kon baley aliyan di mangako ya makulug an adina taynan di balena, mu aduganat adi humgop nan mangako.
39 Porém, considerem isto: se o pai de família soubesse a que hora viria o ladrão, não deixaria que a sua casa fosse arrombada.
40 Athidin dakayun mahapul an mundadaan kayu ta nangamung an munhood ke ha-on an Panguluwan di tagu te uggeyu inila hin kakon-anay kibangngadak.”
40 Estejam também vocês preparados, porque o Filho do Homem virá à hora em que vocês menos esperam.
41 Kimmalih Pedro an kananan Jesus di “Kon dakamiy pumpangitugunam ke danae weno dakamin am-in hantudah tatagu?”
41 Então Pedro perguntou: — Senhor, esta parábola é só para nós ou também para todos?
42 Hinumang Jesus an kananay “Hay muttatyun nanomnoman ya makangngun-unud ya hiyay piliyon nan apunan pun-ap-apun nadan ibbanan muttatyu ya mangipaptok hi mahapul da.
42 O Senhor respondeu:
43 Umamlong nan muttatyu hin umali nan apuna ya tibonan maphod di atoatona.
43 Bem-aventurado aquele servo a quem seu senhor, quando vier, achar fazendo assim.
44 Nomnomon yu tun kalyok ke dakayu, deket athidiy atona ya ipatag-en nan apunay saad na ta hiyay mangipaptok am-in hi limmun nan apuna.
44 Em verdade lhes digo que lhe confiará todos os seus bens.
45 Mu deket kanan nan muttatyuh nomnom nay ‘Takomboy nalgonalgom di atok ot mabayag di ahi aliyan nan apu mi.’ Ta hay ot ya abu atoatona ya mangmangngan ya mumbutobutong ya deke on nunhoplat na nadan ibbanan muttatyu,
45 Mas o que acontecerá se aquele servo disser consigo mesmo: “Meu senhor demora para vir”, e começar a espancar os empregados e as empregadas, a comer, a beber e a embriagar-se?
46 mu indani ot ya abu ya kediyen algoy dinatngan nan apuna ot akhupanah diyen at-attona ot kastiguwona an inid-um na nadah adi mangun-unud.
46 Virá o senhor daquele servo, em dia em que não o espera e em hora que não sabe, e irá aplicar-lhe um castigo severo, condenando-o com os infiéis.
47 Hay muttatyun inilanay pinhod di apunan ipangunun hiya, mu uggena inat ya ongal di kastiguna.
47 — Aquele servo que conheceu a vontade de seu senhor e não se aprontou, nem fez segundo a sua vontade, será punido com muitos açoites.
48 Mu hay muttatyun uggena inun-unud di apuna te uggena inilay ipangunun nan apuna ya ittay di kastiguna. Deket ong-ongal di nidinol hi tagu ya mahapul an dakdakol boy atona. Deket dakol di midat hi ohan tagu ya dakol boy ipaptok na.
48 Aquele, porém, que não soube a vontade do seu senhor e fez coisas dignas de reprovação levará poucos açoites. Mas àquele a quem muito foi dado, muito lhe será exigido; e àquele a quem muito se confia, muito mais lhe pedirão.
49 Immaliyak tuh lutat mainilay mangulug ya hay adi mangulug ke ha-on ya hana ot ta hituwey maat ad uwani.
49 — Eu vim para lançar fogo sobre a terra, e bem que eu gostaria que já estivesse aceso.
50 Ongngal di ahik holholtapon an deyan takon di ad uwani ya mabulubulunak ingganay magibbuh diyen ligat ku.
50 Mas existe um batismo pelo qual tenho de passar, e como me angustio até que o mesmo se cumpra!
51 Kon pangali yu on immaliyak an mangipalinggop am-in hi tagu tuh luta? Adi, te gapun ha-oy ya dakol day mun-aawwit.
51 Vocês pensam que vim para dar paz à terra? Eu afirmo a vocês que não; pelo contrário, vim para trazer divisão.
52 — ausente —
52 Porque, daqui em diante, estarão cinco divididos numa casa: três contra dois e dois contra três.
53 — ausente —
53 Estarão divididos: pai contra filho, filho contra pai; mãe contra filha, filha contra mãe; sogra contra nora e nora contra sogra.
54 Kanan bon Jesus nadah naamung di “Deket itangad yu ya himmilong di kabunyan ya kanan yuy mangaliy udan, ya makulug an umudan.
54 Jesus disse ainda às multidões:
55 Deket itangad yuh kabunyan ta makappat-al ya kanan yuy maugo ya makulug an maugo.
55 E, quando notam que sopra o vento sul, dizem que fará calor, e assim acontece.
56 Makallangkak kayu. Nalaing kayun mangimatun ke dadiye, mu matama kayun mangimatun hi ma-ma-at ad uwani.
56 Hipócritas! Vocês sabem interpretar a aparência da terra e do céu, mas não sabem discernir esta época?
57 Antipet adi kayu pakanomnom hi maphod an aton yu?
57 — E por que não julgam também por vocês mesmos o que é justo?
58 Umat nah deket inila yun waday e mangidiklamun dakayu ya ipatna yun ihuhummangan te adiyu ke iathidi ya makulug an ie dakayu nah huwes ot nan huwes di mangipakalabut ke dakayu.
58 Quando você for com o seu adversário ao magistrado, faça o possível para chegar a um acordo com ele enquanto vocês estão a caminho, para não acontecer que ele arraste você ao juiz, o juiz entregue você ao oficial de justiça e o oficial de justiça ponha você na prisão.
59 Kalyok ke dakayun makulug an deket nikalabut kayu ya mahapul an pakabboklaon yuy molta yu, takon di ohan hepeng, ta ahi kayu mipae.”
59 Digo-lhe que você não sairá dali enquanto não pagar o último centavo.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.