Mateus 13
Nan Hapit Apo Dios (IFB) vs NVT
1 Unat goh nalpah hanan na'at eden algaw an dimmatngan inana ya tinaynan da Jesus heden abung, ya immuydah nan pingit di Lobong an Galilee, ya inumbun hi Jesus ta muntudtudu.
1 Mais tarde, naquele mesmo dia, Jesus saiu de casa e sentou-se à beira-mar.
2 Ya do"ol ahan di tatagun na'amung an mangngol ay Hiya, at immuy nunlugan hinan bangka ta inumbun hidi. Ya din tatagu ya wadadah nan pingit di baybay.
2 Logo, uma grande multidão se juntou ao seu redor. Então ele entrou num barco, sentou-se e ensinou o povo que permanecia na praia.
3 Ya do'ol di inulgudnan nipa"el an waday ibalinana.
3 Jesus contou várias parábolas, como esta: “Um lavrador saiu para semear.
4 Ya unat goh inhabuagna ya waday nagah hinan dalan, at immali nan hamuti, ya nunhobatda.
4 Enquanto espalhava as sementes pelo campo, algumas caíram à beira do caminho, e as aves vieram e as comeram.
5 Ya din udum ya nagah hinan way lutan nipa'pa' hi batu, ya ag'aga ya himmangaw ti mayapit nan luta.
5 Outras sementes caíram em solo rochoso e, não havendo muita terra, germinaram rapidamente,
6 Mu unat goh naptangan ya nalyaw, at nalangu ti mid aton di lamutnan lumhod.
6 mas as plantas logo murcharam sob o calor do sol e secaram, pois não tinham raízes profundas.
7 Ya din udumna ya nagah hinan way lamut, at ni'hangawdah nan holo', ya na'ipit, at agguy pinumhod.
7 Outras sementes caíram entre espinhos, que cresceram e sufocaram os brotos.
8 Mu din udumnan oho' ya nagah hinan way lo'eh an luta, at himmangawda, ya do'ol di bungada. At waday hinggahut hi bungan di udum, ya nanom di bungan di udum, ya tulumpuluy bungan di udum.”
8 Ainda outras caíram em solo fértil e produziram uma colheita trinta, sessenta e até cem vezes maior que a quantidade semeada.
9 Ya inyangunuh Jesus an nangaliy, “Da'yun nangngol eten inulgud'u ya ihamadyun innilaon di pohdonan ibaga!”
9 Quem é capaz de ouvir, ouça com atenção!”.
10 Immuy ay Jesus nan intudtuduwana, ya inalidan Hiyay, “Anaad ta hay nipa"el di ulgudom ay dida?”
10 Os discípulos vieram e lhe perguntaram: “Por que o senhor usa parábolas quando fala ao povo?”.
11 Ya inalin Jesus di, “Manu ay hay nipa"el di ulgudo' ya ta da'yun mangunud ya anggay di manginnilah aat di Pumpapto'an Apo Dios ad abuniyan an agguy nipa'innilah din penghana ta nan udum an tatagu ya adi mipa'innilan dida.
11 Ele respondeu: “A vocês é permitido entender os segredos do reino dos céus, mas a outros não.
12 Ti nan tagun mangunud hi mitudun dida ya ma'udman di mitudun dida, at do'do"ol di inilada. Mu nan tagun adi mangunud hi mitudun didan ta"on hi un way itang hi mitudu ya henen nitudun dida ya mipa'aliw, at mid iniladah aat di mitudu.
12 Pois ao que tem, mais lhe será dado, e terá em grande quantia; mas do que nada tem, até o que tem lhe será tirado.
13 Manu ay ulgudo' di nipa"el ti nan itudu' ay dida ya adida damdama innilaon. Ya ta"on unda donglon mu paddungnay agguyda dengngol ti mid iniladah aatna.
13 É por isso que uso parábolas: eles olham, mas não veem; escutam, mas não ouvem nem entendem.
14 Ya heten aatday ipa'annungan din inalin nan propetan hi Isaiah hidin penghana an inalinay,
14 “Cumpre-se, desse modo, a profecia de Isaías que diz: ‘Quando ouvirem o que digo, não entenderão. Quando virem o que faço, não compreenderão.
15 Ya umatdah na danen tatagu ti immodhol di nomnomda,
15 Pois o coração deste povo está endurecido; ouvem com dificuldade e têm os olhos fechados, de modo que seus olhos não veem, e seus ouvidos não ouvem, e seu coração não entende, e não se voltam para mim, nem permitem que eu os cure’.
16 Ya inaynayun Jesus an himmapit, ya inalinah din intudtuduwanay, “Odolnan da'yu ti inilayuy aat di tigotigonyu ya nan donglodonglonyu!
16 “Felizes, porém, são seus olhos, pois eles veem; e seus ouvidos, pois eles ouvem.
17 Adiyu al'alliwan heten alyo' ti do'ol di propeta ya nan udumnan tatagun nahamad di ugalidan mamhod an mannig eten tigotigonyu, mu agguyda tinnig, ya penhodda goh an donglon nan donglodonglonyu, mu agguyda dengngol.”
17 Eu lhes digo a verdade: muitos profetas e justos desejaram ver o que vocês têm visto e ouvir o que vocês têm ouvido, mas não puderam.
18 Ya inalina goh di, “Hiyah te ibalinan nan ulgud an hay aat di munhabuag hi oho':
18 “Agora, ouçam a explicação da parábola sobre o lavrador que saiu para semear.
19 nan oho' an nagah hinan dalan ya hiyah ne nan Tugun Apo Dios. Ya nan dalan an natoptop ya umat hi nomnom di tagun mangngol hi ulgud hi aat di Pumpapto'an Apo Dios ad abuniyan, mu adida ma'awatan. Ya nan hamutin nambat hinan oho' ya umat hinan na"appuhiy atonan hi Satanas ti ipa'aliwnay Tugun Apo Dios ay dida.
19 As sementes que caíram à beira do caminho representam os que ouvem a mensagem sobre o reino e não a entendem. Então o maligno vem e arranca a semente que foi lançada em seu coração.
20 Ya nan nihabuag hinan mabatun luta ya ay ihunay un nomnom di tagun nangabulut hinan Tugun Apo Dios, ti unat goh dengngolna ya mun'am'amlong,
20 As que caíram no solo rochoso representam aqueles que ouvem a mensagem e, sem demora, a recebem com alegria.
21 mu agguy himmalatom ti un na'amtang di nangunudana, ti unat goh naligatan unu nipadildilah ya idinongnan umunud.
21 Contudo, uma vez que não têm raízes profundas, não duram muito. Assim que enfrentam problemas ou são perseguidos por causa da mensagem, cedo desanimam.
22 Ya nan holo' an ni'hangawan nan oho' ya umat hi ligat ya amnaw di tagun umadangyan ti amehonay Tugun Apo Dios, at adi pumhod nan tagu.
22 As que caíram entre os espinhos representam outros que ouvem a mensagem, mas logo ela é sufocada pelas preocupações desta vida e pela sedução da riqueza, de modo que não produzem fruto.
23 Ya nan lo'eh an luta ya ay ihunay un nomnom di tagun mangngol hinan Tugun Apo Dios ya ma'awatana. At maphod di gunna aton an paddungnay un bungan den neho' ti nan udum ya hinggahut di bungana, ya nan udum ya nanom di bungana, ya nan udum ya tulumpulu.”
23 E as que caíram em solo fértil representam os que ouvem e entendem a mensagem e produzem uma colheita trinta, sessenta e até cem vezes maior que a quantidade semeada”.
24 Inulgud Jesus di oha goh an nipa"el an inalinay, “Hay aat di Pumpapto'an Apo Dios ad abuniyan ya umat hi punhabalan di ohan tagun natamman hi maphod an oho'.
24 Esta foi outra parábola que Jesus contou: “O reino dos céus é como um agricultor que semeou boas sementes em seu campo.
25 Mu unat goh nahdom ta nun'olo'dan amin di tatagu ya immuy han buhulna ta hinabuaganah bugwan di holo' ta niddum hinan nitanom an paguy, ya nakak.
25 Enquanto os servos dormiam, seu inimigo veio, semeou joio no meio do trigo e foi embora.
26 At unat goh himmangaw din paguy ta mumbuhug ya ni'hangaw din holo'.
26 Quando a plantação começou a crescer, o joio também cresceu.
27 Ya immuyda din baal den ad uma, ya inalidan hiyay, Apu, maphod din eneho'muh nan umam, mu hay nalpuwan nan do'ol an holo' an ni'hangaw?
27 “Os servos do agricultor vieram e disseram: ‘O campo em que o senhor semeou as boas sementes está cheio de joio. De onde ele veio?’.
28 Ya inalinan diday, Inila' an un nan mi'bohhol ay ha"in di immuy an nangihabuag hinan bugwan di holo'!
28 “‘Um inimigo fez isso’, respondeu o agricultor. “‘Devemos arrancar o joio?’, perguntaram os servos.
29 Mu inalinay, Adiyu ti ini ya pi'gabutyuy udumnah nan paguy!
29 “‘Não’, respondeu ele. ‘Se tirarem o joio, pode acontecer de arrancarem também o trigo.
30 At ta"on un mi'yongol nan holo' ta nangamung un ma'ala, ya ibaga' hinan mun'ala ta hunnondan anon nan holo', ya bento'da ta ipa'wahdah nan apuy ya unda alan nan paguy, ya inamungdah nan alang'u.”
30 Deixem os dois crescerem juntos até a colheita. Então, direi aos ceifeiros que separem o joio, amarrem-no em feixes e queimem-no e, depois, guardem o trigo no celeiro’”.
31 Inulgud Jesus goh di ohah nipa"el an inalinay, “Hay aat di Pumpapto'an Apo Dios ad abuniyan ya umat hinan oho' an ma'alih mustard an inyuy han lala'ih nan galdenan eneho'.
31 Então Jesus contou outra parábola: “O reino dos céus é como a semente de mostarda que alguém semeia num campo.
32 Ya ta"on un hiyay pa"it'itang hi an amin hinan a'oho'oho' hitud Israel mu unat goh himmangaw ya nidugah an ongol ya un nan udum an nitanom hinan galdena. Ya immuy nan hamuti, ya nun'agabandah nan hapangna.”
32 É a menor de todas as sementes, mas se torna a maior das hortaliças; cresce até se transformar em árvore, e vêm as aves e fazem ninho em seus galhos”.
33 Inulgud Jesus goh di ohah nipa"el an inalinay, “Hay aat goh di Pumpapto'an Apo Dios ad abuniyan ya umat hinan bino'bo'. Ya innal han babai, ya inlamutnah nan tuluy halub an alena ta mun'ammah tinapay ta hiyay nangipa'ongol hinan tinapay.”
33 Jesus também contou a seguinte parábola: “O reino dos céus é como o fermento usado por uma mulher para fazer pão. Embora ela coloque apenas uma pequena quantidade de fermento em três medidas de farinha, toda a massa fica fermentada”.
34 Hay nanudtudun Jesus hinan tatagu ya hay nipa"el an ulgud, ya agguy nun'ulgud ay didah un bo'on hay nipa"el.
34 Jesus sempre usava histórias e comparações como essas quando falava às multidões. Na verdade, nunca lhes falava sem usar parábolas.
35 Ya hanan inatnay nangipa'annung hidin inalin din ohan propetah din penghanan inalinay,
35 Cumpriu-se, desse modo, o que foi dito por meio do profeta: “Eu lhes falarei por meio de parábolas; explicarei coisas escondidas desde a criação do mundo”.
36 Tinaynan Jesus nan do'ol an tatagun na'amung, ya immuy himmigup hinan ohan abung. Ya nitnud nan intudtuduwana, ya inalidan Hiyay, “Itudum ni' di ibalinan ne han aat di holo' hinan uma an inulgudmu.”
36 Em seguida, deixando as multidões do lado de fora, Jesus entrou em casa. Seus discípulos lhe pediram: “Por favor, explique-nos a história do joio no campo”.
37 Ya inalin Jesus di, “Henen lala'in nun'oho' hi maphod an oho' ya Ha"in an Imbaluy di Tagu.
37 Jesus respondeu: “O Filho do Homem é o agricultor que planta as boas sementes.
38 Ya nan punhabalan ya hiyah ten luta, ya nan maphod an oho' an paguy ya didanay middum hinan Pumpapto'an Apo Dios ad abuniyan. Ya nan holo' ya didanay tatagun middum ay Satanas.
38 O campo é o mundo, e as boas sementes são o povo do reino. O joio são as pessoas que pertencem ao maligno,
39 Ya nan ni'bohhol ay Ha"in an nangihabuag hi holo' ya hiyah neh Satanas. Ya henen gutudnah pumbot'andah nan paguy ya hiyah ne pogpog tun ma'ama'at ad ugwan. Ya nan mumboto' hi paguy ya didanay a'anghel.
39 e o inimigo que plantou o joio no meio do trigo é o diabo. A colheita é o fim dos tempos, e os que fazem a colheita são os anjos.
40 Ya din nabu'nut an holo' ta na'uyun ya ma'apuyan ya hiyah ne goh di ma'at hinan nun'appuhiy ugalidan tataguh din pogpog tun ma'ama'at ad ugwan.
40 “Da mesma forma que o joio é separado e queimado no fogo, assim será no fim dos tempos.
41 Ti Ha"in an Imbaluy di Tagu ya honogo' nan a'anghel'u ta umuydan amin hinan lutan Pumpapto'a' ta amungondan amin nan tatagun immitudul hi ibbadan mangat hi nappuhi ya nan udumna goh an nappuhiy pangatda
41 O Filho do Homem enviará seus anjos, e eles removerão do reino tudo que produz pecado e todos que praticam o mal
42 ta ipa'wahda didah nan ongol an apuy an awadan di ahikikila ya ahi'itti'ittib di babada an dumalat hi punholholtapanda.
42 e os lançarão numa fornalha ardente, onde haverá choro e ranger de dentes.
43 Ya hanan tatagun nahamad di ugalida ya ma'amungdah nan Pumpapto'an Ama tu'u, ya umatdah nan algaw an humili. At pa'annomnomonyuh ten inulgud'u!”
43 Então os justos brilharão como o sol no reino de seu Pai. Quem é capaz de ouvir, ouça com atenção!”
44 Ya inalina goh di, “Hay aat di Pumpapto'an Apo Dios ad abuniyan ya umat hinan nabalul an gina'un nilubu' hinan uma an mi'id nanginnila. Ya wada han lala'in munggabut, ya otog di punggabutana ya inah'upanah den nilubu', ya imbangngadnan ginabunan goh. Ya mun'am'amlong, at immanamut ta inla'unan amin din gina'una ta penla'na din lutan awadan di balitu'.”
44 “O reino dos céus é como um tesouro escondido que um homem descobriu num campo. Em seu entusiasmo, ele o escondeu novamente, vendeu tudo que tinha e, com o dinheiro da venda, comprou aquele campo.”
45 Ya inalina goh di, “Hay aat goh di Pumpapto'an Apo Dios ad abuniyan ya umat hinan buung an mapla'an. Ya wada han mungkumildu, ya immuy nunle'le'od ta manama' hi mapla'an an buung.
45 “O reino dos céus também é como um negociante que procurava pérolas da melhor qualidade.
46 Ya unat goh inah'upana nan na'angnginan buung ya immanamut ta inla'unan amin di gina'una ta penla'na din buung an tinnigna.”
46 Quando descobriu uma pérola de grande valor, vendeu tudo que tinha e, com o dinheiro da venda, comprou a tal pérola.”
47 Ya inalina goh di, “Hay aat goh di Pumpapto'an Apo Dios ad abuniyan ya umat hinan hidu' an nitamol hinan baybay, ya numbino'ob'on di mahidu'.
47 “O reino dos céus é, ainda, como uma rede de pesca que foi lançada ao mar e pegou peixes de todo tipo.
48 Ya unat goh napnuh den hidu' ya daden manidu' ya ginuyudda ta inda'aldah nan pingit di baybay. Ya inumbunda ta pinilida din nahidu' an mihda. Ya nan maphod ya hiyay inittudah nan bahkitda, ya nan nappuhi ya intapalda.
48 Quando a rede estava cheia, os pescadores a arrastaram até a praia, sentaram-se e juntaram os peixes bons em cestos, jogando fora os ruins.
49 Ya umat hinay ma'at hi apogpogan tun ma'ama'at ad ugwan ti nan a'anghel ya umuyda amungon di tatagu ta ilahhinda nan tatagun nappuhiy ugalidah nan tatagun nahamad di ugalida.
49 Assim será no fim dos tempos. Os anjos virão, separarão os perversos dos justos
50 Ti nan nun'appuhiy ugalida ya mipa'wahdah nan apuy an awadan di ahikikila ya ahi'itti'ittib di babada an dumalat di punholholtapanda.”
50 e os lançarão na fornalha ardente, onde haverá choro e ranger de dentes.
51 Inalin Jesus hinan intudtuduwanay, “Dan inilayuy aat hatu tun intudu'?”
51 Vocês entendem todas essas coisas?” “Sim”, responderam eles.
52 Ya inalin goh Jesus ay diday, “Nan udumnan muntudtuduh Uldin di Hudyu an nitudtuduwan hi aat di Pumpapto'an Apo Dios ad abuniyan ya nipaddungdah nan tagun ap'apuh nan ohan abung an mumpangibuhu' hinan nun'italepona an gina'un pa'angnginana ya nan dadan.”
52 Então ele acrescentou: “Todo mestre da lei que se torna discípulo no reino dos céus é como o dono de uma casa que tira do seu tesouro verdades preciosas, tanto novas como velhas”.
53 Unat goh lempah Jesus an nangulgud hinan nipa"el di aatna ya tinaynanah den babluy
53 Quando Jesus terminou de contar essas parábolas, deixou aquela região
54 ta numbangngad hinan ni'babluyanad Nazareth. Ya immuy nuntudtuduh nan himba'an nan Hudyu. Ya nan mangngol hinan hapitna ya manoh'adah din nanudtuduna, ya inaliday, “Hay nangadalanah nan anala'engna nin ya nan umipanoh'an gunna aton?
54 e voltou para Nazaré, cidade onde tinha morado. Enquanto ensinava na sinagoga, todos se admiravam e perguntavam: “De onde lhe vêm a sabedoria e o poder para realizar milagres?
55 Undan bo'on Hiyay imbaluy din mun'am'ammah abung? Ya undan bo'on hi Mary hi inana? Ya undan bo'on goh da Jacob ay Joseph, ya hi Simon, ya hi Judas di a'agina?
55 Não é esse o filho do carpinteiro? Conhecemos Maria, sua mãe, e também seus irmãos, Tiago, José, Simão e Judas.
56 Ya undan bo'on hituy ni'hituwan nan a'aginan binabai? Ya hay nangadalanah an amin ay dane?”
56 Todas as suas irmãs moram aqui, entre nós. Onde ele aprendeu todas essas coisas?”.
57 At binohol nan ni'babluyana, ya agguyda penhod Hiyan unudon.
57 E sentiam-se muito ofendidos. Então Jesus lhes disse: “Um profeta recebe honra em toda parte, menos em sua cidade e entre sua própria família”.
58 Ya adi do'ol di inatnah umipanoh'ah di ti mi'id pangulug nan tatagun Hiya.
58 E, por causa da incredulidade deles, realizou ali apenas uns poucos milagres.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 13, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.