1 Reis 18
Nan Hapit Apo Dios (IFB) vs NVT
1 Wa han ohay algaw eden miyatlun tawon hi ugaw ya himmapit hi Apo Dios ay Elijah an inalinay, “Umuy'ah wadan Ahab an ali ta alyom ay hiyay ipa'ali' di udan hinan luta.”
1 Algum tempo depois, no terceiro ano da seca, o S enhor disse a Elias: “Vá apresentar-se ao rei Acabe. Diga-lhe que enviarei chuva”.
2 At immuy hi Elijah hinan wadan Ahab.
2 Elias foi apresentar-se a Acabe. A fome era severa em Samaria.
3 Ya hi Ahab ya impa'ayagnah Obadiah an mangipapto' hinan palasyun di ali. (Ya hi Obadiah ya ohah nan nahamad di pangulugnan Apo Dios.
3 Acabe mandou chamar Obadias, o administrador do palácio. (Obadias temia profundamente o S enhor .
4 Ya heden pangipapatayan Jezebel an amin hinan propeta ya hi Obadiah ya inayagana nan hinggahut an propeta, ya initnudna dida ta inyuynan nun'ipo"oy didan hinnanalemay nihinah nan ohan maluhung an liyang, ya induulana didah ononda ya danum hi inumonda.)
4 Certa vez, quando Jezabel havia tentado matar todos os profetas do S enhor , Obadias escondeu cem deles em duas cavernas. Colocou cinquenta em cada caverna e forneceu alimento e água para eles.)
5 Ya inalin Ahab ay Obadiah di, “Umuyta tigon an amin nan obob an buhu'an nan danum ya an amin nan giginginnaw hitun numbabluyan tu'u ta anapontay wadan di holo' hi mun'olog hi onon nan kabayu ya muls ta adi mahapul hi un tu'u patayon, ya ta adi ma'ubah di udumnah nan a'animal.”
5 Acabe disse a Obadias: “Precisamos ir a todas as fontes e vales na terra. Quem sabe encontraremos pasto suficiente para salvar pelo menos alguns de meus cavalos e mulas!”.
6 At nunhapitda ta umuy di ohah nan pangngelna, ya nan ohah pangngelna goh, at way ohaan immuydah nan na'alin lugal.
6 Então dividiram o território entre si. Acabe foi para um lado, e Obadias, para o outro.
7 Ya unat goh wan mundaldallanan hi Obadiah ya hin'alina ya dinamunah Elijah. Ya inimmatunan Obadiah hiya, at nunluung ta apngaona, ya inalinay, “Immannung an he"ah Elijah, Apu?”
7 Enquanto Obadias caminhava, viu de repente Elias vindo em sua direção. Ao reconhecê-lo, Obadias curvou-se diante dele com o rosto no chão. “É o senhor mesmo, meu senhor Elias?”, perguntou.
8 Ya tembalna an inalinan hiyay, “Immannung an ha"in. At umuy'a ta eka ibaag hinan apum an ali ta alyom ay hiyay, Ihnah Elijah.”
8 “Sim, sou eu”, respondeu Elias. “Agora vá e diga ao rei: ‘Elias está aqui’.”
9 Ya tembal Obadiah an inalinay, “Undan way numbahola' hi inat'uh nappuhi ta pohdom hi unna' ipapatoy hinan Alin hi Ahab?
9 Obadias, porém, protestou: “Que mal lhe fiz para que me envie para morrer nas mãos de Acabe?
10 Ihapata' hinan ngadan nan wagwada ta nangamung an Ap'apun Diosmu an nan ali ya he"ay impa'ana'anapnah an amin hinan abablubabluy hitun luta! Ya wa ay goh udot ta alyon nan ohan ali an mi'id'an den babluyna ya pilitonan punhapataon hi un makulug an mi'id'an nen babluy!
10 Pois, tão certo como vive o S enhor , seu Deus, o rei o procurou em todas as nações e reinos da terra, de uma extremidade à outra. E cada vez que lhe diziam: ‘Elias não está aqui’, o rei Acabe fazia o rei daquela nação jurar que tinha falado a verdade.
11 Ya ten ad ugwan ya alyom di umuya' ta ibaag'un hiyay, Wah dih Elijah!
11 E agora o senhor diz: ‘Vá e diga ao rei: Elias está aqui’.
12 Ya awni ta makaka' ta tayna' he"a ya enekak da'ah nan Na'abuniyanan an Lennawa, ya inyuy da'ah nan lugal an mi'id ah nanginnila. Ya gulat ta umuy'u ibaag ay Ahab an wada'ah tu ta adi da'a ah'upan at alyonay unna' bumalbali, at patayona' ay hiya! Ya nomnomom an ha"in ya mahmahlua' an mundayaw ay Apo Dios an nete"ah din a'ung'ungnga'!
12 Mas, assim que eu o deixar, o Espírito do S enhor o levará embora, sabe-se lá para onde, e quando Acabe chegar e não o encontrar, ele me matará. E, no entanto, tenho servido fielmente ao S enhor toda a minha vida.
13 Ya unmu dan agguy ininnilay inat'uh din nangalyan Jezebel hi unna pumpatoy nan propeta, ya initnud'un inyuy an impo"oy nan hinggahut an linala'in hinnanabongledah nan ohan maluhung an liyang, ya induula' didah tinapay hi ononda ya danum hi ininumda?
13 Ninguém lhe falou da ocasião em que Jezabel tentou matar os profetas do S enhor ? Escondi cem deles em duas cavernas e lhes forneci alimento e água.
14 Ya anaad ta honogona' an umuy mangibaag hinan alih un'a wah tu? Adi ahan mibahhaw an patayona'!”
14 E agora o senhor diz: ‘Vá e diga ao rei: Elias está aqui’. Se eu fizer isso, certamente Acabe me matará!”.
15 Ya tembal Elijah an inalinay, “Dumalat hi Apo Dios an adi matmattoy an abalinanan amin di logom an Hiyay gun'u itamutamuan ya ihapata' an mumpattiga' hinan alid ugwan an algaw!”
15 Mas Elias disse: “Tão certo como vive o S enhor dos Exércitos, em cuja presença estou, hoje mesmo me apresentarei ao rei Acabe”.
16 At hi Obadiah ya immuy hinan Alin hi Ahab ta imbaagnay awadan Elijah. Ya impadeh kogoh Ahab ta umuyna tigon hi Elijah.
16 Então Obadias foi dizer a Acabe que Elias tinha vindo, e Acabe saiu para encontrar-se com Elias.
17 Ya unat goh tinnig Ahab hi Elijah ya inalinay, “Wah na'a gayam, he"ay na"appuhin dumalat hi aguguluwan ad Israel!”
17 Quando Acabe o viu, disse: “É você mesmo, perturbador de Israel?”.
18 Ya tembal Elijah an inalinay, “Bo'on ha"in di dimmalat hi aguguluwan ad Israel an he"a ya hi amam ti din'ugyu nan Tugun Apo Dios, ya nundayaw ayuh nan bulul an hi Ba'al!
18 “Não causei problema algum a Israel”, respondeu Elias. “O senhor e sua família é que são os perturbadores, pois se recusaram a obedecer aos mandamentos do S enhor e, em vez disso, adoraram imagens de Baal.
19 Ad ugwan ya amungom an amin nan holag Israel ta mun'a'ah'up tu'uh nan Duntug an Carmel, ya pi'yaliom nan opat di gahut ya han naleman propetan Ba'al, ya nan opat di gahut an propetan Asherah an gun panganon han ahawam an hi Jezebel.”
19 Agora, convoque todo o Israel para encontrar-se comigo no monte Carmelo, além dos 450 profetas de Baal e os 400 profetas de Aserá que comem à mesa de Jezabel.”
20 At inayagan Ahab an amin nan tatagud Israel ya din do'ol an propetan Ba'al ta na'amungdah nan Duntug an Carmel.
20 Acabe convocou todo o povo de Israel e os profetas para se reunirem no monte Carmelo.
21 Ya immuy hi Elijah hinan hinagang di tatagu, ya inalinan diday, “Nomnomonyuh nahamad! Gulat ta nan punnomnomyu ya nan Ap'apu di Hiyay nahamad an Dios ya Hiyay dayawonyu, mu gulat ta hay punnomnomyu ya hi Ba'al di madayaw ya hiyay dayawonyu.”
21 Elias se colocou diante do povo e disse: “Até quando ficarão oscilando de um lado para o outro? Se o S enhor é Deus, sigam-no! Mas, se Baal é Deus, então sigam Baal!”. O povo, contudo, ficou em silêncio.
22 Ya inalin Elijah hinan tataguy, “Ta"on hi unna' oh'ohhan na'angang an propetan Apo Dios mu da'yun propetan Ba'al ya opat di gahut ta han nalema ayun linala'i.
22 Então Elias lhes disse: “Sou o único que resta dos profetas do S enhor , mas Baal tem 450 profetas.
23 Iyaliyuy duwah manilhig hi baka. Ya indatyuy ohah nan propetan Ba'al ta goltonda, ya binu'lida, ya numpuhitda, ya inhinadah nan tu'yap di ayiw an tungu, mu adida apuyan. Umat goh hinay ato' hinan oha.
23 Agora, tragam para cá dois novilhos. Que os profetas de Baal escolham um deles, cortem o animal em pedaços e o coloquem sobre a lenha do altar, mas não ponham fogo na lenha. Eu prepararei o outro novilho e o colocarei sobre a lenha no altar, mas não porei fogo na lenha.
24 Ya ta nalpah ay an nun'idadaan ya un ayu munluwalu ta bugwaonyuy ngadan nan dayawonyu, ya nunluwalua' goh ta bugwao' nan ngadan di Dios'u. Ya nan Dios an mambal hi mangidat hi apuy di immannung hi Dios.”
24 Então invoquem o nome de seu deus, e eu invocarei o nome do S enhor . O deus que responder com fogo, esse é o Deus verdadeiro!”. E todo o povo concordou.
25 Ya inalin Elijah hidin propetan Ba'al di, “Pilionyuy pohdonyuh nan manilhig an baka ta mahhun ayun mangidadaan ti nen do'ol ayu, ya ta bugwaonyun ayagan nan dayawonyu, mu adiyu apuyan.”
25 Então Elias disse aos profetas de Baal: “Comecem vocês, pois são muitos. Escolham um dos novilhos, preparem-no e invoquem o nome de seu deus. Mas não ponham fogo na lenha”.
26 At innalda din bakan nidat ay dida, ya pinaltida, ya nun'iyuhundah din natpun an ayiw, ya nunluwaluda ta bugwaondan ayagan di ngadan Ba'al an ente"adah helhelong ta nangamung nuntonga nan algaw. Ya inaliday, “O Ba'al, donglom ni' ta tabolom tun luwalumi!” Mu mi'id ah al'ali, ya mi'id ah tumbal. Ya gunda manayaw hinan nunlene'woh hinan pun'onngan an din inyammada.
26 Eles prepararam um dos novilhos e o colocaram sobre o altar. Invocaram o nome de Baal desde a manhã até o meio-dia e gritavam: “Ó Baal, responde-nos!”, mas não houve resposta alguma. E dançavam em volta do altar que haviam feito.
27 Ya unat goh nuntonga nan algaw ya ente"an Elijah an ilayahan didan alyonay, “Ol'oltonyun mangit'u' an munluwalu ti hiya akkay di immannung an madayaw! Mid mapto' ya un munnomnomnom, unu un way nahiwana, unu un numbaat, unu un nolo', at mahapul an bangunonyu!”
27 Por volta do meio-dia, Elias começou a zombar deles: “Vocês precisam gritar mais alto”, dizia ele. “Sem dúvida ele é um deus! Talvez esteja meditando ou ocupado em outro lugar. Ou talvez esteja viajando, ou dormindo, e precise ser acordado!”
28 At inyal'allan nan propetan Ba'al an ahitutu'u' an munluwalu, ya hinugatdah uwah unu yu'uyu di odolda ta nangamung un numpangadala an hiyah ne ugalida.
28 Então gritaram mais alto e, como era seu costume, cortaram-se com facas e espadas, até sangrarem.
29 Ya unat goh wan mayob din algaw ya ahida ngangalawngaw an mid poto' di hapitonda an umatdah mun'angaw hi engganay gutud di pun'onngan hinan onong di mahilip. Mu mi'id ah himmapit, ya mi'id ah tinumbal, ya mi'id ah nanaghaggung.
29 Agitaram-se em transe desde o meio-dia até a hora do sacrifício da tarde, mas não houve sequer um som, nem resposta ou reação alguma.
30 Ya inalin Elijah an amin hinan tataguy, “Umali ayu ta meheggon ayun ha"in.” Ya an amin din tatagu ya immuyda ta meheggondan hiya. Ya impaphodnan inyam'amma din pun'onngan ay Apo Dios an napa"i.
30 Então Elias disse ao povo: “Venham aqui!”. Todos se reuniram em volta dele enquanto ele consertava o altar do S enhor que havia sido derrubado.
31 Ya innal Elijah din himpulu ta duwan batu ta mepong hinan hinohhah nan himpulu ta duwan holag Jacob an din himmapitan Apo Dios an inalinay, “Hi Israel mahkay di ngadanmu.”
31 Pegou doze pedras, uma para cada tribo dos filhos de Jacó, a quem o S enhor disse: “Teu nome será Israel”,
32 Ya hanan batuy impiyammana goh hi pun'onngan hi pundayawan ay Apo Dios, ya impiyammanay uwaleng hi nunlene'woh hinan pun'onngan, ya hay mun'olog hi mittuh nan danum enen uwaleng ya hi'itangan opat di galon.
32 e com elas reconstruiu o altar em nome do S enhor . Depois, cavou ao redor do altar uma valeta com capacidade suficiente para doze litros de água.
33 Ya pinanuhna din ayiw an nun'iyuhunah nan pun'onngan, ya pinaltina din uyaw an baka, ya numpuhitna, ya nun'iyuhunah din ayiw. Ya inalinay, “Punuwonyuy opat hi galon hinan danum, ya nun'ihiityuh nan Onong an Moghob ya nan ayiw an mitungu.”
33 Empilhou lenha sobre o altar, cortou o novilho em pedaços e colocou os pedaços sobre a lenha.
34 Ya unat goh nalpah ya inalinay, “Ipidwayu!” At inatda.
34 Depois que fizeram isso, disse: “Façam a mesma coisa novamente”. Quando terminaram, ele disse: “Agora façam o mesmo pela terceira vez”. Eles seguiram sua instrução,
35 Ya immayuh di danum hinan nunlene'woh hinan pun'onngan ta nangamung un napnu din uwaleng hi danum.
35 e a água corria ao redor do altar e encheu a valeta.
36 Ya heden gutud di pun'onngan hinan mahilip ya hi Elijah an propeta ya immuy neheggon hinan pun'onngan, ya nunluwalun Apo Dios an inalinay, “O Apo Dios an dayawon da Abraham, ya hi Isaac, ya hi Jacob, ipa'innilam ad ugwan an algaw an He"ay immannung hi Dios an dayawon nan holag Israel, ya ta ma'innila an ha"in di baalmu, ya inat'un amin hatu ti hiyah ne immandalmu.
36 Na hora costumeira de oferecer o sacrifício da tarde, o profeta Elias se aproximou do altar e orou: “Ó S enhor , Deus de Abraão, Isaque e Jacó, prova hoje que és Deus em Israel e que sou teu servo. Prova que fiz tudo isso por ordem tua.
37 Tabolom ni' ahan, O Apo Dios! Tabolom ni' nan luwalu' ta way panginnilaan tun tatagun He"ah Apo Dios an madayaw, ta way aton daten tatagun mumbangngad ay He"a!”
37 Ó S enhor , responde-me! Que este povo saiba que tu, ó S enhor , és o verdadeiro Deus e estás buscando o povo de volta para ti!”.
38 Ya limmun Apo Dios nan apuy an nalpud abuniyan, ya himbumagga ya nun'oghob din wah nan pun'onngan an din ne'nong an baka, ya ayiw, ya din batu, ya nan luta, ya natdu' goh din danum hinan uwaleng!
38 No mesmo instante, fogo do S enhor desceu do céu e queimou o novilho, a madeira, as pedras e o chão, e secou até a água da valeta.
39 Ya unat goh tinnig an amin nan tataguh den na'at ya numpunlu'bubda, ya inaliday, “Hi Apo Dios di immannung an Dios! Hi Apo Dios di immannung an Dios!”
39 Quando o povo viu isso, todos se prostraram com o rosto no chão e gritaram: “O S enhor é Deus! Sim, o S enhor é Deus!”.
40 Ya inalin Elijah ay diday, “Pundopapyu nan propetan Ba'al! Ya tigonyu ta mi'id ah lumayaw!” Ya dempapdan amin din propetan Ba'al, ya inamung Elijah didah nan Nundotal an Kishon, ya numpatoynan amin didah di.
40 Então Elias ordenou: “Prendam todos os profetas de Baal. Não deixem nenhum escapar!”. O povo os prendeu, e Elias os levou para o riacho de Quisom e ali os matou.
41 Ya inalin Elijah hinan Alin hi Ahab di, “Eka ta mangan'a ya imminum'a ti nen madngol di udan an munggongaah!”
41 Em seguida, Elias disse a Acabe: “Vá comer e beber, pois ouço uma forte tempestade chegando”.
42 At immuy hi Ahab an nangan ya imminum, mu hi Elijah ya nunti'id ta immuy hinan tulid den Duntug an Carmel, ya inyappuhuna, ya inyungyungna, ya endengatnay ulunah nan numbattanan di lulugna.
42 Acabe foi comer e beber. Elias, porém, subiu ao topo do monte Carmelo, prostrou-se até o chão com o rosto entre os joelhos e orou.
43 Ya inalinah nan baalnay, “Amangom nan baybay.”
43 Depois, disse a seu servo: “Vá e olhe na direção do mar”. O servo foi e olhou, depois voltou e disse: “Não vi nada”. Sete vezes Elias mandou que ele fosse e olhasse.
44 Ya heden apitun di inayana ya inalin nan baalnay, “Waday tinnig'un itang an bunut an umat hi ngamay di tagun bimmuhu' hinan baybay.”
44 Por fim, na sétima vez, o servo lhe disse: “Vi subir do mar uma pequena nuvem, do tamanho da mão de um homem”. Então Elias lhe disse: “Vá depressa dizer a Acabe: ‘Apronte seu carro e volte para casa. Se não se apressar, a chuva o impedirá!’”.
45 Ya unat goh na'amtang ya naldom ad dayan hemmelong di bunut, ya middum di puo', ya inongolnay udan. Ya nunnaudon Ahab an nunlugan, ya immuy ay Jezreel.
45 Em pouco tempo, o céu ficou escuro com nuvens. Um vento forte trouxe uma grande tempestade, e Acabe partiu em sua carruagem a toda velocidade para Jezreel.
46 Ya impabi'ah Apo Dios hi Elijah, at binalikisana din lubungna, ya imbi'ahnan immuy, ya iniwanganah Ahab an ali, at hiyay nahhun an nidatong hinan siudad ad Jezreel.
46 Então o S enhor concedeu força extraordinária a Elias. Ele prendeu a capa no cinto e correu à frente do carro de Acabe até a entrada de Jezreel.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar 1 Reis 18, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.