Gênesis 31
Nan Hapit Apu Dios (IFA) vs NTLH
1 Hi Jacob ya na'innilaana nan imbagan nadan linala'in imbabalen Laban an alyonday, Namaag udot ya inalan Jacob an namin nadan halun ama ta'u ta hiyay kimmadangyan.
1 Jacó ficou sabendo que os filhos de Labão andavam dizendo o seguinte: — Jacó está tirando tudo o que é do nosso pai. É às custas do nosso pai que ele está ficando rico.
2 Ya inilmun Jacob an ta'on on hi Laban ya naluman hi adi maphod di pangatna i hiya an adi umat hidin hopapna.
2 Jacó também notou que Labão já não se mostrava tão amigo como antes.
3 Ta alyon Apu Dios i Jacob di, Mumbangngad'ah nan numboblayan nadan a'ammodmu ya nadan i'ibam ot wadaa' an bumoddang i he''a.
3 Então o Senhor Deus disse a Jacó: — Volte para a terra dos seus pais, onde estão os seus parentes. Eu estarei com você.
4 Ot ipa'ayag mon Jacob da Rachel i Leah ta umedahdi hinan pumpastolana.
4 Aí Jacó mandou chamar Raquel e Leia para que viessem ao campo, onde ele estava com as suas ovelhas e cabras.
5 Ot alyona i diday, Inilmu' an naluman hi adi maphod nan pangat amayu i ha"on an adi umat hidin hopapna. Mu maphod ta nan Dios an dayawon ama ya nanongnan wadan bumoddang i ha''on.
5 Quando chegaram, ele disse: — Tenho reparado que o pai de vocês já não se mostra tão meu amigo como antes; mas o Deus do meu pai tem estado comigo.
6 Ot da'yu ya innilayun inat'uy abalina' an nangat hi an namin an impatamun amayu i ha"on.
6 Vocês sabem muito bem que tenho me esforçado muito, trabalhando para o pai de vocês.
7 Mu hiya damdaman agagga on tinukunga' te imbanahhona nan nunhapitanmin bo'lao'. Mu maphod ta agge inyabulut Apu Dios an eya' dadagon i hiya.
7 Mas ele me tem enganado e já mudou o meu salário umas dez vezes. Porém Deus não deixou que ele me prejudicasse.
8 Ot hay itigana an hi Apu Dios di bimmoddang i ha"on ya wa'et hay inalin amayu hi bo'lao' ya nadan kikkitang di bato'na an gulding on indani tatawwa ta nun'imbabale nadan gulding on kikkitang di bato'nay imbabaleda. Ya inalina'e bo hi nadan o"ongal di bato'na on athidi bon o"ongal di bato'day imbabaleda.
8 Quando ele dizia: “Os cabritos com manchas serão o seu salário”, aí as fêmeas tinham crias manchadas. E, quando ele dizia: “Os cabritos listados serão o seu salário”, aí as crias saíam todas listadas.
9 Ta paddungnay inalan Apu Dios nan halun amayu ot idatnan ha''on.
9 Foi assim que Deus tirou os rebanhos do pai de vocês e os deu a mim.
10 Te i han pumpatangbalanmi hinadan halun ya anakkaya an ininop'u an waday nun'abato'an hi kikkitang ya o"ongal an tangbal an gulding ya nun'abato'an bo nadan imbabaleda hi o"ongal ya kikkitang.
10 — Um dia, quando os animais estavam no tempo do cruzamento, eu tive um sonho. Eu vi que os bodes que cobriam as fêmeas eram listados, malhados e manchados.
11 Ya numpatigo nan anghel Apu Dios i diyen nun'inopa' ot ngadanonay ngadan'u. Ot alyo' di, Tanganu Apu Dios?
11 O Anjo de Deus me chamou pelo nome, e eu respondi: “Aqui estou.”
12 Ya alyonay, Tigom an namin nadan tangbal an gulding an nadan nun'abato'an hi o"ongal ya atbohdiy bato' nadan imbabaleda. Ya nada'e bon nun'abato'an hi kikkitang ya athidi boy bato' nadan imbabaleda. Manu'eh athinay ma'ma'at ya tinigo' nan at'aton Laban i he''a.
12 Então ele continuou: “Veja! Todos os bodes que estão cruzando são listados, malhados e manchados. Eu estou fazendo com que isso aconteça porque tenho visto o que Labão está fazendo com você.
13 Ya alyona boy, Ha''on nan Dios an numpatigon he''ah ad Betel hinan nunha''adam hidin batu ot hiitam hi lana ta panginomnomnomam hinan tinigom ya nan imbagam i ha''on hidi. Ot ad uwani ya mundadaan'a ta ibangngadmu mohpeh nan boblen niyayyamam.
13 Eu sou o Deus que apareceu a você em Betel, onde você me dedicou uma pedra, derramando azeite sobre ela, e onde você me fez uma promessa. Agora prepare-se, saia desta terra e volte para a terra onde você nasceu.”
14 Ya alyon da Rachel i Leah di, Ma''id ahan tatawwa ha ipaboltan amami i da'mi.
14 Então Raquel e Leia responderam: — Não sobrou nada para herdarmos do nosso pai.
15 Namaag ya ay da'mi bokon imbabale. Ta ay da'mi inihbut ot umahonan namin nan namayadda i da'mi.
15 Ele nos trata como se fôssemos estrangeiras. Ele até nos vendeu e depois gastou todo o dinheiro que recebeu como pagamento.
16 Mu ta'on ot an namin nadan kinadangyan an inalan Apu Dios i hiya ya bagi ta'un namin hitudan imbabale ta'u. Ot agam ta atom nan imbagan Apu Dios an atom.
16 Toda a riqueza que Deus tirou do nosso pai é nossa e dos nossos filhos. Portanto, faça tudo o que Deus mandou.
17 Ta nun'itakken Jacob nadan imbabaleda ya nadan ahawana hinan kemel.
17 — ausente —
18 Ot makakdan umeh ad Kanaan an boblen amana an impipanguluna nadan haluna ya nadan indadaana an mahapulda an inamungnah awadanahdi hi ad Paddan-Aram.
18 — ausente —
19 Mu hi Rachel ya ni'yalana nan bulul amanah din eda numpukis hi kalnero.
19 Labão, o pai de Raquel, havia ido para outro lugar a fim de cortar a lã das suas ovelhas; e, enquanto ele estava fora, Raquel roubou as imagens dos deuses da casa dele.
20 Ya de bo udot an agge impa'in'innilan Jacob i Laban nan bumtikanda
20 Foi assim que Jacó, sem avisar que ia embora, enganou Labão, o arameu,
21 an inodnandan namin nadan wadan dida. Ta hidin inagwatda nan wangwang an nungngadan hi Euprates ot inayundah nan nun'abillid an bobleh ad Gilead.
21 fugindo com tudo o que tinha. Atravessou o rio Eufrates e foi na direção da região montanhosa de Gileade.
22 Hidin mi'atluh algoh nakakan da Jacob ya waday nangipa'innilan Laban i diyen binumtikanda.
22 Três dias depois Labão ficou sabendo que Jacó havia fugido.
23 Ot pun'ayagana mo nadan tulangna ot tundonda da Jacob. Ta hidin mi'apituh algo ya inakhupanda didah nan nun'abillid an bobleh ad Gilead.
23 Ele reuniu os seus parentes e foi atrás de Jacó. Sete dias depois, Labão alcançou Jacó na região montanhosa de Gileade.
24 Mu hidiyen nahdom ya numpa'inop hi Apu Dios i Laban ot alyonan hiyay, Tigom ta ma"id ha ibagam hi adi maphod i Jacob.
24 Naquela noite Deus apareceu num sonho a Labão, o arameu, e disse: — Cuidado! Não faça nada a Jacó.
25 Ta nun'allung da Jacob hinan nun'abillid an boble hi ad Gilead hidin ni'akhup da Laban ot mun'allungda damdama i diyen boble.
25 Labão alcançou Jacó na região montanhosa de Gileade, onde ele estava acampado. E Labão e os seus parentes acamparam no mesmo lugar.
26 Ot umeh Laban hi awadan Jacob ot alyonay, Tanganu on waha athinah inatmu ta namaag ya inlaylayahhana' ot ibtikmu tudan imbabale' ta aymu binalud didah gubat?
26 Aí Labão disse a Jacó: — Por que foi que você me enganou, levando as minhas filhas como se fossem prisioneiras de guerra?
27 Tanganu onmu agge imbagbaga ta binumtik ayu? Onha imbagayu ot wan indadaan'u ha pun'am'amlongan ta'un namin ya ahi da'mi taynan.
27 Por que você me enganou, fugindo desse jeito, sem me dizer nada? Se você tivesse falado comigo, eu teria preparado uma festa alegre de despedida, com canções acompanhadas de pandeiros e de liras .
28 Namaag ya aggeya' indattan hi waya' an ni'hahhahapit hitudan apapu' ya tudan imbabale' ta ahi ta'u munhihi''an. Adi maphod hinaen inatmu.
28 Você nem me deixou beijar os meus netos e as minhas filhas. O que você fez foi coisa de gente sem juízo.
29 Undan aggem innilan abalina' an mangat hi adi maphod i he''a onha agge numpa'inop hidin nahdom hi Apu Dios an dayawon amam ot alyonay tigom ta ma"id ha ibagam hi adi maphod i Jacob.
29 Eu poderia ter feito muito mal a vocês, mas na noite passada o Deus do seu pai me disse assim: “Cuidado! Não faça nada a Jacó.”
30 Mu ta'onot boh on athinay inatmu an lummuh aptum an umanamut hi awadan da amam mu ta aggeyu ni'yako nadan bulul hi balemi.
30 Eu sei que você foi embora porque tinha saudades de casa. Mas por que foi que você roubou as imagens dos deuses da minha casa?
31 Ya alyon Jacob i hiyay, Manu'eh inat'uhtu ya tumakuta' hi pangipagolam hitudan imbabalem.
31 Jacó respondeu: — Eu fiquei com medo, pois pensei que o senhor ia me tirar as suas filhas à força.
32 Mu nan alyom an bubulbullul ya hama'om ta alina'e hi inakhupanyu ya ta'on attog on mipapate nan nangako. Ya wada'ey udum hi bagim hi akhupam ya tinuddum ta punhintiggan tudan ibba ta'u.
32 Mas, se o senhor achar as suas imagens com alguém aqui, essa pessoa será morta. Os nossos parentes são testemunhas: se o senhor encontrar aqui qualquer coisa que seja sua, pode levar. Acontece que Jacó não sabia que Raquel havia roubado as imagens.
33 Ta inhipun Laban an nunlikiha hinan nun'allungan Jacob ot ahi hi Leah ya nan duwan tagala mu ma''id ha inakhupana. Ot ihiwna mohpeh nan nun'allungan Rachel
33 Labão entrou na barraca de Jacó, depois na de Leia e depois na das duas escravas, porém não encontrou as suas imagens. Então foi para a barraca de Raquel.
34 mu ma''id damdama ha inakhupana. Te hi Rachel an hiya nan nangala ya inuhbungnah nan inumbunanah nan nitakkayanah nan kemel.
34 Aí ele procurou em toda parte, porém não achou nada, pois Raquel havia posto as imagens numa sela de camelo e estava sentada em cima.
35 Ot alyona i amanay, Hanat adi'a bumungot i ha"on ama hi'on adiya' tuma'dog hitun inumbuna' te wada othadiy ma'iho. Ta hiya nan ma''id ha inakhupan Laban.
35 Ela disse ao pai: — O senhor não fique zangado comigo por eu não me levantar, mas é que estou menstruada. Foi assim que Labão procurou as suas imagens, sem as encontrar.
36 Ta bimmungot moh Jacob ot alyona i Laban di, Undan nganney bahul'u i he"a ta tinnuda'?
36 Aí Jacó ficou zangado. Ele disse a Labão: — O que foi que eu fiz de errado? Qual foi a
37 Ot nen nalpah an ma"id ha aggem linikihah nadan bagimi ya agam mohpe ta ipatigom nan inakhupam an bagim ta punhintiggan ta'uh nadan nun'ibbam ya nadan tulangmu ta diday ukod an mangibaga hi'on nganne i ditan duway numbahul.
37 Agora que mexeu em todas as minhas coisas, será que encontrou alguns objetos que são seus? Pois ponha esses objetos aqui, na frente dos meus parentes e dos seus, para que eles julguem qual de nós dois está com a razão.
38 Ot alyona boy, Nuntamuwa' i he"a hi baintiy (20) tawon ot ipanapto''u nadan halunmu ta dimmakolda. Mu ma"id ha pinalti' ni'mo hi inihda'.
38 Durante os vinte anos que trabalhei para o senhor, as suas ovelhas e as suas cabras nunca tiveram abortos, e eu não comi um só carneiro do seu rebanho.
39 Ya ta'on on nan pinaten di layon ya agge' inyalin he''a te ha"on di numbayad. Ya atbohdin an namin di natala' an ta'on on bokon'u bahul on impahukkatmun ha''on.
39 Nunca lhe trouxe os animais que as feras mataram, mas eu mesmo pagava o prejuízo. O senhor me cobrava qualquer animal que fosse roubado de dia ou de noite.
40 Ya nunhiglay nangitpo'itpola' hinan potang ya kotol hi'on nahdom ya niddum di timmukatukala'.
40 A minha vida era assim: de dia o calor me castigava, e de noite eu morria de frio. E quantas noites eu passei sem dormir!
41 Ta athi'athinay na'at i ha''on hitun immen baintiy (20) tawon te himpulut opat (14) di tawon di namo'laa' hitudan duwan imbabalem ya onom di tawon hitudan halunmu. Ya numpihimpuluy (10) nanukungam i ha"on ta imbanahhom nadan nunhapitantan bo'lao'.
41 Fiquei vinte anos na sua casa. Trabalhei catorze anos para conseguir as suas duas filhas e seis anos para conseguir os seus animais. E, ainda por cima, o senhor mudou o meu salário umas dez vezes.
42 Ot onha bokon hi Apu Dios an dayawon nadan a'ammod'u an hi Abraham ya hi Isaac di bimmoddang i ha"on ot wan intuda'a' an ma''id ha indatmun ha''on. Mu maphod ta tinigon Apu Dios nan napalpaligata' ya nan inat'un nuntamu ta hiya nan pinadananan he''ah din nahdom ta ma"id ha adi maphod hi ibagam.
42 Se o Deus dos meus antepassados — o Deus de Abraão, o Deus a quem Isaque temia — não tivesse estado comigo, o senhor teria me mandado embora com as mãos vazias. Mas Deus viu o meu sofrimento e o trabalho que tive e ontem à noite ele resolveu a questão.
43 Alyon Laban di, Tun binabai ya i'imbabale' ya a'apapu' tudan imbabaleda. Ya ta'on on tun halun ya bagi'. Ot adi mabalin hi waday ato' hi adi maphod hitun i'imbabale' ya tudan a'apapu'.
43 Labão respondeu a Jacó assim: — Estas filhas são minhas, os netos são meus, estes animais são meus, e tudo o que você está vendo é meu. Agora, como não posso fazer nada para ficar com as minhas filhas e com os filhos que elas tiveram,
44 Ta hiya nan mahapul di munhapittah maphod ta nan abulutontan duwa di hiyay ma'at. Ot amungonta dohah nadan batu ta mangipanomnom an adita ibahho nan punhapitanta.
44 estou disposto a fazer um trato com você. Vamos fazer aqui um montão de pedras para que lembremos desse trato.
45 Ot alan Jacob han batu ot ha''adona ta panginomnomana i diyen na'at.
45 Então Jacó pegou uma pedra e a pôs de pé como se fosse um pilar.
46 Ot ibaganah nadan ibbana ta eda mangalah batu ot amungonda. Ot ahida mangan da Laban i Jacob hinan haggon diyen na'amung an batu.
46 Depois disse aos seus parentes que ajuntassem e amontoassem pedras. Eles fizeram um montão de pedras e depois tomaram uma refeição ali do lado dele.
47 Ot ngadanan Laban hidiyen na'amung an batu hinan hapitda ta hi ad Jegar-Sahaduta ot ngadanan bon Jacob ta hi ad Galeed.
47 Labão pôs naquele lugar o nome de Jegar-Saaduta , e Jacó o chamou de Galeede .
48 Ya alyon Laban di, Hituwen na'amung an batu di panginomnomnomantan duwa. Ta hidiyey gapunah nangadanan hidiyen luta hi Galeed.
48 Depois Labão disse: — Este montão de pedras servirá para que nós dois lembremos desse trato. Foi por isso que aquele lugar recebeu o nome de Galeede.
49 Ya nangadanan bo ta hi ad Mispah te hay nangalyan Laban di, Hi Apu Dios di manmannigon ditan duwa ta wan nan nunhapitantay ma'at an ta'on onta mundawwiyan.
49 E também teve o nome de Mispa porque Labão disse: — Que o
50 Ya alina'eh paligatom tudan i'imbabale' ya nangahawa'ah udum an ta'on on adi' innilaon ya nomnomnomom an hi Apu Dios di manmannigon he''a.
50 Se você maltratar as minhas filhas ou se você casar com outras mulheres, mesmo que eu não saiba o que está acontecendo, lembre que Deus está nos vigiando.
51 Ot nomnomnomonta ta hituwen inamung ta'un batu ya nan naha"ad an batu hitun numbattananta
51 Aqui estão as pedras e o pilar que coloquei entre nós dois.
52 di tistiguta an adi mabalin hi la"uha' hituwe ta waha ato' i he"a hi adi maphod. Ya atbohdin he"a an adi mabalin hi la"uham ta waha atom i ha"on.
52 O montão de pedras e o pilar são para lembrarmos desse trato. Eu nunca passarei para lá deste pilar para atacá-lo, e você não passará para cá deste montão de pedras e deste pilar para me atacar.
53 Ot hanat nan Dios an dayawon da Abraham i Nahor di ukod an mundusah nan mangibahho ituwen nunhapitanta.
53 O Deus de Abraão e o Deus de Naor será juiz entre nós. Então Jacó fez um juramento em nome do Deus a quem Isaque, o seu pai,
54 Ot i'nong Jacob han animal i Apu Dios hidih nan nabillid ot ayagana nadan ibbana ta mangandan namin. Ot hidiy umohnonganda i diyen nahdom.
54 Ele ofereceu um animal em sacrifício ali na montanha e convidou os seus parentes para uma refeição. Naquela noite eles comeram e dormiram ali na montanha.
55 Ta on nawi"it ot bumangon hi Laban ot awalona nadan imbabalena ya nadan apapuna ot wagahana dida ot ahi umanamut.
55 Na manhã seguinte Labão se levantou bem cedo, beijou as suas filhas e os seus netos e os abençoou. E depois foi embora, voltando para a sua terra.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Gênesis 31, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.