João 6
Iatmul NT (IAN_WBT) vs NAA
1 Tɨga lɨga Jisas Galili waa Taibirias walɨnja sak nat naangɨ satnat yindɨ.
1 Depois dessas coisas, Jesus atravessou o mar da Galileia, que é o de Tiberíades.
2 Yindɨ maa nɨma sakwat nɨmba ndɨna kwupmba yindi. Yelogwen kat ta nɨmba kat kwunatɨnda nɨma njɨvwa kat vɨlaa yingi.
2 Uma grande multidão o seguia, porque tinham visto os sinais que ele fazia na cura dos enfermos.
3 Yindi maa ndɨna mbaapma nɨmbona nduwiat wokendi. Wokelaa ndaa kwo lɨndi.
3 Então Jesus subiu ao monte e sentou-se ali com os seus discípulos.
4 Pasova walɨnja Judana pesto ngway tolandɨ.
4 Ora, a Páscoa, festa dos judeus, estava próxima.
5 Ndaa lɨga nɨma sakwat nɨmba ndɨ kat yalɨnja vak kat vɨlɨndɨ. Vɨlaa Filip wandɨ. Kan yalaa lɨga nɨmba kat ndinai kɨgiyaa nao andamba klaiganɨn waa wandɨ.
5 Então Jesus, erguendo os olhos e vendo que uma grande multidão se aproximava, disse a Filipe:
6 Jisas Filip ngambugiyaa vak kat wupmat wandɨ. kɨgɨnda kat ana nɨmamba yelavɨtɨdnɨ. Ngɨni yindeya vak tamba ndɨ yelavɨka lɨndɨ.
6 Mas Jesus dizia isto para testá-lo, porque sabia o que estava para fazer.
7 Wandɨ maa Filip wandɨ. 200 dola yaagilaa klaneya bret-nao ana alɨpsɨgiyandɨ. Nɨma sakwat nɨmba ana alɨpsɨga kɨgiyandi waa wandɨ.
7 Filipe respondeu: — Nem mesmo duzentos denários de pão seriam suficientes para que cada um recebesse um pedaço.
8 Wandɨ maa Jisasna mbaapmamba la nat nyan Pitana yakwa nyan Endru wutaa wandɨ.
8 Um dos discípulos, chamado André, irmão de Simão Pedro, disse a Jesus:
9 Mat kwandɨ nyan kiyaa bret-nao tambanat kami vɨlɨlɨk ngilɨga. Wan nɨma sakwat nɨmba kɨngi kɨgɨndamba ana alɨpsɨgiyandɨ waa wandɨ Endru.
9 — Aqui está um menino que tem cinco pães de cevada e dois peixinhos. Mas o que é isto para tanta gente?
10 Wandɨ maa Jisas ndɨna mbaapma nɨmba kat wandɨ. Kwandɨ yuwimba nda alɨ ngwula waa ndi kat awa ngwula waa wandɨ maa yiga wandi, ndaa lɨndi. Ndaa la nduna sakwat 5,000.
10 Jesus disse: Havia muita relva naquele lugar. Assim, os homens se assentaram, e eram quase cinco mil.
11 Jisas bret-naogwi kamio klaa kwutaa God kat sɨvu kɨlaa lɨmbaga ndɨna mbaapma nɨmba kat kwindɨ, ndi yiga wan yalaa la nɨmba kat kansaga kwindi. Nɨma sakwat kɨvak yelavɨka la nyana nɨma sakwat kɨlɨndɨ. Samat ka nyan wun ngiyambak kuwa wandɨ, ana ndɨ kat nɨma sakwat kwindi.
11 Então Jesus pegou os pães e, tendo dado graças, distribuiu-os entre eles; e também igualmente os peixes, tanto quanto queriam.
12 Alɨpsɨga kɨganɨn wandi maa Jisas ndɨna mbaapma nɨmba kat kɨlambɨnja nao kami klalaa mbanimba naanga ngwula. Kkɨlambɨ kɨgɨnda kwo lɨndeya vak ana nglaatndɨ waa wandɨ.
12 E, quando já estavam satisfeitos, Jesus disse aos seus discípulos:
13 Wandɨ waa yiga naangandi. Mbani tamba vɨli kiyeli vɨlɨlɨk naangandi wan kɨlambɨ kɨgɨnda.
13 Assim, pois, o fizeram e encheram doze cestos de pedaços dos cinco pães de cevada, que sobraram depois que todos tinham comido.
14 Nao kɨlaa kwo lɨga Jisas kwukna njɨvwa kat va nɨmba yelavɨka ngambundi. God nɨn kat kwiya profet, kawiga lɨna nyan kɨngiyan waa yelavɨka ngambulɨndi.
14 Quando as pessoas viram o sinal que Jesus havia feito, disseram: — Este é verdadeiramente o profeta que devia vir ao mundo.
15 Ndi Jisas kat kwutaa nɨma kingat taagagiyanɨn waa yelavɨtnja vak Jisas vɨlaa ndi kat kwagalalaa nat nduwiat kapma yindɨ.
15 Jesus ficou sabendo que estavam para vir com a intenção de fazê-lo rei à força. Então ele se retirou outra vez, sozinho, para o monte.
16 Ngan yandɨ mala Jisasna mbaapma nɨmba tɨvagawiat ndaindi.
16 Ao final do dia, os discípulos de Jesus desceram para o mar.
17 Ndailaa njaambɨt kulaa Kakpaneam walɨnja ngepmat yindi. Yiga lɨga Jisas kat kuvat kawilaa Jisas kat samat kawiga lɨga tamba ngana walaa Jisas ta kava kwagalalaa valɨgendi.
17 E, entrando num barco, passaram para o outro lado, rumo a Cafarnaum. Já estava escuro, e Jesus ainda não tinha ido até onde eles estavam.
18 — ausente —
18 E o mar começava a ficar agitado, porque soprava um vento forte.
19 Ngusa kaga 3 mail o 4 mail yiga lɨga Jisas ngu tagumba veiga yalɨndɨ, vɨndi. Jisas yilɨlnja njaambɨtna ngway yandɨ, vɨlaa vaatndi.
19 Os discípulos já tinham navegado uns cinco ou seis quilômetros, quando viram Jesus andando sobre o mar, aproximando-se do barco; e ficaram com medo.
20 Ndi kat wandɨ. Wunayɨ. Ngwuk ke vaaka wandɨ.
20 Mas Jesus lhes disse:
21 Wandɨ maa vɨlaa vaaka lɨnja vak kwagalalaa ndɨ kat kwutaa njaambɨpmba kundɨ. Kundɨ maa njaambɨt kwiyatapman avla yindɨ, yinja ngepmamba kawindi.
21 Então eles o receberam com alegria, e logo o barco chegou ao seu destino.
22 Yindi maa nat nandinya kwagalalaa yinja kavamba la nɨmba Jisas kat kwatɨndi. Ndɨna mbaapma nɨmba vaala kulaa valɨgenja vak tamba vɨndi. Jisas ndinogwinala ana yindɨ, vɨndi. Jisas ndinogwinala ana yindɨ, vɨndi.
22 No dia seguinte, a multidão que tinha ficado do outro lado do mar notou que ali havia apenas um pequeno barco e que Jesus não tinha entrado nele com os seus discípulos, tendo estes partido sozinhos.
23 Taibirias walɨnja ngepmamba lɨga ya njaambɨt anagandɨ kulaa kalia waa yelavɨka lɨndi. Jisas God kat sɨvu kɨlaa ndi kat nao kami kwinda kava kat Taibiriasmba yaa la njaambɨt vɨgɨva yilɨndi.
23 Entretanto, outros barquinhos de Tiberíades se aproximaram do lugar onde a multidão havia comido o pão depois que o Senhor deu graças.
24 Jisasogwi ndɨna mbaapmamba la nɨmbo ana lɨgandi waa walaa njaambɨt kulaa Kapaneasm Jisas kat kwaka valɨgendi.
24 Quando aquela multidão viu que Jesus não estava ali nem os seus discípulos, entraram nos barcos e partiram para Cafarnaum à procura de Jesus.
25 Yiga lɨga sak tɨvagawimba lɨndɨ, vɨlaa wagalandi. Njambwi nyan anda sɨva kupma yamɨn waa wagalandi.
25 E, tendo-o encontrado no outro lado do mar, lhe perguntaram: — Mestre, quando o senhor chegou aqui?
26 Wagalandi maa Jisas ndi kat wandɨ. Njambwi nyanat tuwa vak nɨma njɨvwa kwuka sɨmagawun, vɨlaa ana kupma yangwuk. Ngwuk kat kwiwa nao kami kɨga yaat tata vak kat tɨga yelavɨtaa yangwuk.
26 Jesus respondeu:
27 Kan kɨpmana kɨgɨnda klavak kat ke nɨmamba yelavɨka nɨma njɨvwa kwuka. njɨmbla njɨmbla apma vat tɨngweya vak klavak kat mɨna yelavɨka nɨma njɨvwa kwuka yetɨ ngwula. Wun Godna vak ndinyangu kat kwilɨga nyan wun. Wan apma vak ngwuk kat kwigiyowun. Tak God wun kat wandɨ. Wan nyan wuna nyana waa wandɨ. ngi kat tɨga Godna apma vat kwilɨgowun waa wandɨ Jisas.
27 Trabalhem, não pela comida que se estraga, mas pela que permanece para a vida eterna, a qual o Filho do Homem dará a vocês; porque Deus, o Pai, o confirmou com o seu selo.
28 Jisas wandɨ maa ndɨ kat wagalandi. God nɨn kat kwiya njɨvwa anda njɨvwa. Anda vapmba wan njɨvwa kwukiyanɨn waa wagalandi.
28 Então lhe perguntaram: — Que faremos para realizar as obras de Deus?
29 Wagalandi maa Jisas ndi kat wandɨ. God kwiya njɨvwa kɨngiyan. God wandɨ, yawun. Yaa nyan wun. Wupma ngwula maawupmba yelavɨkngweyan God waa njɨvwa kwukiyangwuk waa wandɨ.
29 Jesus respondeu:
30 Wandɨ maa ndɨ kat wandi. God wandɨ, yaa nyan tɨma vak anda nɨma njɨvwa kwutɨma njɨvwa vɨlaa God wandɨ yaa nyan mɨn waa maawupmba yelavɨka lɨgiyanɨn.
30 Então eles disseram: — Que sinal o senhor fará para que vejamos e creiamos no senhor? O que o senhor pode fazer?
31 Tak bret-nao taamba kwutaa lɨmbaga kwilɨma vak kupi vak ana ndɨ. Tamba nɨna ngwat walanga kwo kavamba lɨga mana walɨnja nao ndino kɨlɨndi. Ndina yaat taatndɨ. Moses nyinangwupmba lɨga ndailaa nao ndi kat kwindɨ, klalaa kɨlɨndi waa wandi.
31 Nossos pais comeram o maná no deserto, como está escrito: “Deu-lhes a comer pão do céu.”
32 Wandi maa Jisas ndi kat wandɨ. Ngwuk kat ana woseka waigowun. Moses nyinangwutna nao ana ndɨ ndi kat kwindɨ. Kwilɨnda nao ana ndɨ ndi kat kwindɨ. Kwilɨnda nao kɨpmamba vla lɨga nda. Wuna nyaek God nyinangwupmba la nao ndɨnayɨ kwiya.
32 Jesus lhes disse:
33 God kwiya nao ndu nyana. Kɨpmamba lɨga nɨmba kat apma vat tɨnjeya vak kwivak nyinangwupmba lɨga ngaga yaa nyana. Ndɨ God kwiya nao vla lɨga nyana waa wandɨ Jisas.
33 Porque o pão de Deus é o que desce do céu e dá vida ao mundo.
34 Wandɨ maa wandi. Njambwi nyan nɨn kat kwivat wama nao njɨmbla njɨmbla nɨn kat agwi mɨla waa wandi.
34 Então lhe disseram: — Senhor, dê-nos sempre desse pão.
35 Wandi maa Jisas ndi kat wandɨ. Ndinyangu kat apma vak kwilɨga nao vla lɨga nyan wunayɨ. Kɨta nyan kwiluwa apma vak klandeyan ngɨni nat vak klavak kat ana yelavɨkiyandɨ. Kɨta nyan wun kat vɨlaa God wandi, yaa nyana waa yelavɨtndeyan ngɨni nat njambwi nyan kat ana kwaka yiga vɨgiyandɨ.
35 Jesus respondeu:
36 Ngwuk kat wowun. Ngwuk wupma kai. Kwutuwa nɨma njɨvwa vɨga lɨgangwuk. Ngwuk wupma kai. Kwutuwa nɨma njɨvwa vɨga lɨgangwuk. God wandɨ, yaa nyana waa ana wun kat yelavɨka lɨgangwuk.
36 Porém eu já disse que vocês não creem, embora estejam me vendo.
37 Wuna nyaek wun kat kwiya nɨmba aywaa wuna kwupmba yaigandi. Wun kat yandi maa ndi kat ana kai waigowun.
37 Todo aquele que o Pai me dá, esse virá a mim; e o que vem a mim, de modo nenhum o lançarei fora.
38 Nyinangwupmba lɨga ngaga wawan wuna maawupmba yelavɨka njɨvwa kwupmak ana yawun. Wun kat ay waa nyan yelavɨka lɨga vapmba njɨvwa kwupmak yawun.
38 Porque eu desci do céu, não para fazer a minha própria vontade, mas a vontade daquele que me enviou.
39 Wuna nyaek yelavɨka lɨga vak kɨngiyan. Wun kat kwinda nɨmba aywaa ndi kat kwutaa lɨgiyowun. Kɨta nyan ana sɨlɨwokiyandɨ wun kat. Ngɨni yaiga nandinya wowun maa ndi kiyalaa laakiyandi.
39 E a vontade de quem me enviou é esta: que eu não perca nenhum de todos os que ele me deu; pelo contrário, eu o ressuscitarei no último dia.
40 Wuna nyaek yelavɨka lɨga nat vak kɨngiyan. Kɨta nyan wun Godna nyan wun kat vɨlaa God wandɨ, yaa nyana waa yelavɨtndeyan ndɨ njɨmbla njɨmbla apma vat tɨndeya vak klandɨ, ngɨni yaiga njɨmbla wowun maa kiyalaa laakiyandɨ waa wandɨ Jisas.
40 De fato, a vontade de meu Pai é que todo aquele que vir o Filho e nele crer tenha a vida eterna; e eu o ressuscitarei no último dia.
41 Jisas wandɨ maa Juda awat sowat waleaga wandi. Wun nyinangwupmba lɨga God kwiya nao vla lɨga nyan wun waa manda kat walɨgandɨ waa waleaga lɨga wandi.
41 Então os judeus começaram a murmurar contra ele, porque tinha dito: “Eu sou o pão que desceu do céu.”
42 Wan nyan Jisas. Ndɨna nyaek Josep. Ndɨna nyaek nyɨme kat vɨga lɨganɨn. Ndɨ manda kat nyinangwupmba yawun walɨgandɨ waa waleaga lɨga wandi.
42 E diziam: — Este não é Jesus, o filho de José? Por acaso não conhecemos o pai e a mãe dele? Como é que ele agora diz: “Desci do céu”?
43 Waleaga lɨga walɨndi maa Jisas ndi kat wandɨ. Awat sowat ke walea lɨngwa.
43 Jesus respondeu:
44 Kwo nyan wuna kwupmba ana yaigandɨ. Wuna nyaek yagwa waa wanda nyan wuna kwupmba yaigandɨ. Yandɨ maa ngɨni yaiga njɨmbla wowun ma kiyalaa laakiyandɨ.
44 Ninguém pode vir a mim se o Pai, que me enviou, não o trouxer; e eu o ressuscitarei no último dia.
45 Tamba la profet God waa nyaangɨt tamba pɨlɨwutndi. God ndinyangu kat apma vat yelavɨka lɨnjeya vat sɨmogwigiyandɨ waa pɨlɨwutndi tamba. Ngi kat tɨga wuna nyaeknanamba apma vak yelavɨka lɨnjeya vat klalɨga nɨmba wuna kwupmba yaigandi.
45 Está escrito nos Profetas: “E todos serão ensinados por Deus.” Portanto, todo aquele que ouviu e aprendeu do Pai, esse vem a mim.
46 Ngwut ngwutna kɨta nyan wuna nyaek tɨga vat ndɨna mɨndama ana vɨga lɨgangwuk. God tɨga kavamba lɨga yaa nyan wun. Wun vɨga lɨgowun.
46 Não que alguém tenha visto o Pai, a não ser aquele que vem de Deus; este já viu o Pai.
47 Ngwuk kat ana woseka waigowun. Kɨta nyan wun kat vɨlaa ndɨ God wandɨ, yaa nyana waa yelavɨtndeyan ndɨ njɨmbla njɨmbla apma vat kwilɨga nyan wun.
47 — Em verdade, em verdade lhes digo: quem crê em mim tem a vida eterna.
48 — ausente —
48 Eu sou o pão da vida.
49 Ngwutna ngwat walanga kwo nɨndɨ kavamba lɨga mana walɨnja nao kɨga lɨga kiyalɨndi.
49 Os pais de vocês comeram o maná no deserto e morreram.
50 Nyinangwupmba lɨga yandɨ, mbutɨwa nao kɨta nyan kɨndeyan ndɨ ana kiyaigandɨ.
50 Este é o pão que desce do céu, para que todo o que dele comer não pereça.
51 Nyinangwupmba lɨga yaa apma vat kwilɨga nao vla lɨgowun. Kɨta nyan wunamba wan nao klalaa kɨndeyan ndɨ apma vat njɨmbla njɨmbla tɨndeya vat klaigandɨ. Ndinyangu kat kwilɨwa wuna mbangɨ nao vla lɨgandɨ. Ndinyangu apma vat tɨnjangat kwilɨgowun waa wandɨ Jisas.
51 Eu sou o pão vivo que desceu do céu; se alguém comer deste pão, viverá eternamente. E o pão que eu darei pela vida do mundo é a minha carne.
52 Jisas wandɨ maa Juda awat sowat waleaga lɨga walɨndi. Anda vapmba indɨna mbangɨna wɨmbu nao vla lɨndɨ, kɨgiyanɨn waa walɨndi.
52 Então os judeus começaram a discutir entre si, dizendo: — Como é que este pode nos dar a sua própria carne para comer?
53 Walɨndi maa Jisas ndi kat wandɨ. Ngwuk kat ana woseka waigowun. Wun Godna vak klalaa nginyangu kat kwilɨga nyan wun. Wuna mbangɨna wɨmbogwi yelogweno klalapman yigiyaa nɨmba njɨmbla njɨmbla apma vat tɨnjeya vat ana klaigandi.
53 Jesus respondeu:
54 Kɨta nyan wuna mbangɨna wɨmbogwi yelogweno klandeyan ndɨ njɨmbla njɨmbla apma vat tɨndeya vat klaigandɨ. Ngɨni yaiga njɨmbla wowun maa kiyalaa laakiyandɨ.
54 Quem come a minha carne e bebe o meu sangue tem a vida eterna, e eu o ressuscitarei no último dia.
55 Wuna mbangɨna wɨmbu kɨgɨnda vla lɨgandɨ. Wuna yelogwen kɨlɨngwa ngu vla lɨgandɨ.
55 Pois a minha carne é verdadeira comida, e o meu sangue é verdadeira bebida.
56 Wuna mbangɨna wɨmbogwi yelogweno klalɨga nyan wuna mbaapmamba lɨgiyandɨ. Ndɨna maawupmba tɨgiyowun.
56 Quem come a minha carne e bebe o meu sangue permanece em mim, e eu permaneço nele.
57 Wuna nyaek nyinangwupmba lɨga wun kat wandɨ maa ngaga yawun. Kan kɨpma yalaa yetɨnda vla yetɨgiyandɨ.
57 Assim como o Pai, que vive, me enviou, e igualmente eu vivo por causa do Pai, também quem de mim se alimenta viverá por mim.
58 Nyinangwupmba lɨga yaa bret-nao wunayɨ. Ngwutna ngwat walanga tamba mana walɨnja nao kɨga lɨga kiyalɨna vla wuna wɨmbu kɨgiyaa nɨmba wupma ana kiyaigandi. Njɨmbla njɨmbla apma vattɨlɨgiyandi waa wandɨ Jisas.
58 Este é o pão que desceu do céu, em nada semelhante àquele que os pais de vocês comeram e, mesmo assim, morreram; quem comer este pão viverá eternamente.
59 Wan nyaangɨt Kapaneamba lɨga Juda yisola lɨnja ngaymba lɨga mbutɨndɨ Jisas.
59 Jesus disse essas coisas quando ensinava na sinagoga de Cafarnaum.
60 Ndɨnai mbuta nyaangɨt wutaa ndɨna mbaapma nɨmba wutaa wandi. Mbutɨnda nyaangɨt wupmak kat nɨn nɨmamba ana woviyaguga lɨganɨn. Wan nyaangɨt wupmak kat anaganɨn kai waiga waa wandi.
60 Muitos dos seus discípulos, tendo ouvido tais palavras, disseram: — Duro é este discurso; quem pode suportá-lo?
61 Kai walɨnja vak kat Jisas ndɨna maawupmba yelavɨtaa wandɨ. Mbutɨwa nyaangɨt kat wupmak kat ngwuk kai wangwuk?
61 Mas Jesus, sabendo por si mesmo que os seus discípulos murmuravam a respeito do que ele havia falado, disse-lhes:
62 Wun God kwiya vat klalaa ndinyangu kat mbutɨga nyan wun. Kɨpma kwagalalaa nyinangwut wokewun mala kan wokeweya vat kat kai waigangwuk?
62 Que acontecerá, então, se virem o Filho do Homem subir para o lugar onde primeiro estava?
63 Maawupmba yelavɨtɨngwa vak wan apma vat nɨma vatna. Mɨnimba vɨlɨngwa vat wan nɨma vat ana ndɨ. Mat vatna. Ngwuk kat mbutɨwa nyaangɨt wutaa klangweyan apma maawut yetɨlɨngweya vat klaigangwuk.
63 O Espírito é o que vivifica; a carne para nada aproveita. As palavras que eu lhes tenho falado são espírito e são vida.
64 Ngwula nat nɨmba wun kat vɨlaa kai walɨgandi waa wandi Jisas. Jisas kat kai wala nɨmbowi kamwin kwiya nyano Jisas tamba vɨga lɨndɨ.
64 Mas há descrentes entre vocês. Ora, Jesus sabia, desde o princípio, quais eram os que não criam e quem iria traí-lo.
65 Wan vak vɨga lɨgandi kat wandɨ. Kɨta 65 nyan wuna kwupmba kwo ana yaigandɨ. Wuna nyaek wandɨ maa yaigandɨ waa wandɨ Jisas.
65 E prosseguiu:
66 Wandɨ maa ndɨna kwupmba la nɨma sakwat nɨmba ndɨ kat kai waa kwagalalaa yindɨ. Ndɨnogwinala ana kɨta vat yetɨndi.
66 Diante disso, muitos dos seus discípulos o abandonaram e já não andavam com ele.
67 Yindi maa wan tamba vɨli kiyeli vɨlɨlɨk nɨmba kat wagalandɨ. Ngwutno ndinogwinala wun kat kai waa kwagalalaa ygiyangwuk waa wagalandɨ ndi kat.
67 Então Jesus perguntou aos doze:
68 Wagaglandɨ maa Pita ndɨ kat wandɨ. Njambwi nyan mɨn kat kwagalalaa anda nat nyan kat yigiyanɨn. Yineya nat nyan ana lɨgandɨ. Mutɨma nyaangɨt njɨmbla njɨmbla apma vat tɨneya vat nɨn kat vɨsɨmogwilɨgandɨ.
68 Simão Pedro respondeu: — Senhor, para quem iremos? O senhor tem as palavras da vida eterna,
69 Mɨn Kraist mɨn. Mɨn Godna nyan mɨn. Mɨn God yetɨlɨga vak vla yetɨlɨgamɨn waa maawupmba yelavɨka lɨganɨn waa wandɨ Pita.
69 e nós temos crido e conhecido que o senhor é o Santo de Deus.
70 Wandɨ maa Jisas ndi kat wandɨ. Ngwuk tamba vɨli kiyeli vɨlɨlk palɨ ngwuk kat wowun maa wuna kwupmba yangwuk. Ngwut aywaa apma maawut tɨga nɨmba mɨna ana lɨgangwuk. Ngwutna kɨta nyan Seten kwiya maawupmba yelavɨka lɨga nyana waa wandɨ Jisas.
70 Então Jesus lhes disse:
71 Judas Iskeriot Saimona nyan kat wupma wandɨ. Ndɨ tamba vɨli kiyeli vɨlɨlɨk ta nɨmbana kɨta nyana. Ndɨ ngɨni Jisas kat sɨgiyaa nɨmba kat kamwin kwivat ta nyana.
71 Ele se referia a Judas, filho de Simão Iscariotes, porque este, sendo um dos doze, era quem o haveria de trair.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar João 6, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.