Mateus 5
God Nuye Kunwok (GUP) vs NTLH
1 Bu Jesus benmirndenang birrimhyorrmerreni wanjh nungka wam kore kurrulum kumekbe yerrkang ningihni. Kaluk nawu benbukkabukkani nuye wanjh birriyikang,
1 Quando Jesus viu aquelas multidões, subiu um monte e sentou-se. Os seus discípulos chegaram perto dele,
2 dja dedjingmey bu benhbukkabukkani, dja kuhni yimihyimi.
2 e ele começou a ensiná-los. Jesus disse:
3 Jesus yimeng, “Bininj nawu minj kabirriburlumerren, nakka wanjh God kabenmarnekurduyime kunmak, dja wanjh kayimerran king bedberre.
3 — Felizes as pessoas que sabem que são
4 Mak bininj nawu bolkkime kabirrimarnenalkbun nawu benmarnedoweng, nakka wanjh God kabenmarnekurduyime kunmak, dja kabennjilngmarnbun.
4 — Felizes as pessoas que choram,
5 Mak nawu bininj minj kunyid kabirriyawan, wanjh nakka God kabenmarnekurduyime kunmak, dja kabenwon kubolkwern bu kondah kurorre.
5 — Felizes as pessoas humildes,
6 Mak bininj nawu munguyh kabirridjaldjare bu munguyh kabirridjalkurduyime kunmak, nakka wanjh God kabenmarnekurduyime kunmak, dja kaluk God kabenkukbarlmikenwon kunmakmak nuye dja wanjh kabirriworrkmen.
6 — Felizes as pessoas que têm fome e sede
7 Mak nawu kabindikongibun birribuyika bininj, nakka wanjh God kabenmarnekurduyime kunmak, dja nungan kabendjalkongibun bedberre.
7 — Felizes as pessoas que têm misericórdia
8 Dja mak bininj nawu minj kabirriburrbun kunwarre, dja kabirridjalburrbun kunmak, wanjh God kabenmarnekurduyime kunmak, dja wanjh nakka kabirridarrkidnan nawu God.
8 — Felizes as pessoas que têm o coração puro,
9 Mak nawu kabindimarnbun bininj bu kabirringurdmen kore kabirriburrenkenh, nakka wanjh God kabenmarnekurduyime kunmak, dja kaluk birriwern kabindimarneyime bu God kabenbornan.
9 — Felizes as pessoas que trabalham pela paz,
10 Bu bininj kabirriwokmarrkmang God, dja bu kunmekbekenh kunu birribuyika kabindinjirrhmiwon, wanjh nakka God kabenmarnekurduyime kunmak, dja mak kayimerran king bedberre.”
10 — Felizes as pessoas que sofrem perseguições
11 “Ngudda nawu kandikadjung, bu bininj ngundimarneyime kunwarre, dja bu munguyh kabirrikurrehkurren bu ngundiwiddjung, dja kunwarre ngundimarneyolyolme bu ngayekenh, wanjh God nakka ngundjalmarnekurduyime kunmak.
11 — Felizes são vocês quando os insultam, perseguem e dizem todo tipo de calúnia contra vocês por serem meus seguidores.
12 Wanjh ngurridjalmarrmarr, dja mak ngurrinjilngmaknin, kaluk ngudda wanjh ngurrimang nawern namakmak bu yerrekah nawu kahdjedjenyo ngudberre kore heaven. Dja wanjh karohrok bininj kunmekbe kunwarre bindimarnekurduyimi nawu birriyungki prophets birrihni korroko.” Kuhni rowk wanjh Jesus benmarneyimeng.
12 Fiquem alegres e felizes, pois uma grande recompensa está guardada no céu para vocês. Porque foi assim mesmo que perseguiram os
13 Dja Jesus yawoyhyimeng bedberre, “Ngudda yiman kayime djirla nawu kabirridjalbarung kore kunkanj ba bu kakanjrayekmen kunkodjkewern, minj mak kakanjnudmen. Wanjh kunmekbe kamenmenyime bu yimankek yibenngurdke bininj birriwarlahkenh rowk bu kabirrikurduyime kore kunwarre. Dja bu minj kuhni ngurrikurduyime, wanjh yiman kayime ngurriyimerran djirla manbu kawarremen kamanjyakmen, dja bininj kabirriburriwe dja kabirrimelme.”
13 — Vocês são o sal para a humanidade; mas, se o sal perde o gosto, deixa de ser sal e não serve para mais nada. É jogado fora e pisado pelas pessoas que passam.
14 “Mak ngudda kunmekbe rerrih karohrok manbu lightkenh kabenmarnebolkwolkan nawu birriwarlahkenh bininj. Ngudda mak ngurrirohrok kunred manbu manrurrkwern kaddum kore kurrulum manbu minj kawarlkkayindi!
14 — Vocês são a luz para o mundo. Não se pode esconder uma cidade construída sobre um monte.
15 Kaluk bininj minj kabirribirluwarlkkan bu kabirribirlukurrme kanjdji kore banikkin ngarre. Dja nakka wanjh kabirribirlubarnname kore balabala ba bu kabolkwolkan bedberre nawu kabirrihyo kore kurrambalk. Ngudda yiman kayime ngurrirohrok manbu manmekbe kunak.
15 Ninguém acende uma lamparina para colocá-la debaixo de um cesto. Pelo contrário, ela é colocada no lugar próprio para que ilumine todos os que estão na casa.
16 Wanjh kunmekbe rerrih, ngudda ngurrbenmarnebolkwolka birribuyika bininj, ba bu ngundikurdunan kore kunmak ngurrihkurduyime wanjh kabirrimanjbun Kornkumo ngudberre nawu heaven kahni.” Kuhni rowk Jesus benmarneyimeng.
16 Assim também a luz de vocês deve brilhar para que os outros vejam as coisas boas que vocês fazem e louvem o Pai de vocês, que está no céu.
17 Jesus yawoyhyimeng bedberre, “Ngudda yimankek ngurrihyime bu ngaye ngamwam ngabularrbuyinj Moses nuye mankarre dja mak kore prophets nawu ngundihbukkabukkani. Djal burrkyak. Ngaye ngamwam ba bu ngakurduyime kore bedda birriyingkihbimbom ngardduk.
17 — Não pensem que eu vim para acabar com a
18 Woybukkih duninjh marneyime ngudberre, minj njale kabularrbuyindan kore mankarre kabimbuyindi. Minj kayakmen manbu kundjalyahwurd duninjh kore kabimbuyindi, wanjh yerrekah bu kayiburnbun rowk kaddum dja mak kondah kurorre wanjh kabalyakmen rowk. Manbu mankarre rowk kabimbuyindi, wanjh kadjalkurduyimerran.
18 Eu afirmo a vocês que isto é verdade: enquanto o céu e a terra durarem, nada será tirado da Lei — nem a menor letra, nem qualquer acento. E assim será até o fim de todas as coisas.
19 Wanjh nawu kabakke manbu manbubuyika mankarreyahwurd, dja mak bu kabenbalbukkabukkan nawu birribuyika bininj bu minj kabirrimarrkmang manmekbe mankarreyahwurd, wanjh nakka minj kangeykimuk kore God nawu King Kawohrnan Rowk. Dja nangale nawu kamarrkmang manmekbe manbu mankarre, dja mak bu kabenbalbukkan nawu birribuyika bininj bu kabirrimarrkmang manmekbe mankarre, wanjh nakka kakukenmen kaddum kore God nawu King Kawohrnan Rowk.
19 Portanto, qualquer um que desobedecer ao menor mandamento e ensinar os outros a fazerem o mesmo será considerado o menor no
20 Dja wanjh marneyime mandjad, ngurriwernhmarrkma God nuye mankarre dja yuwn ngurrbenngunjdjikan nawu Pharisees, dja nawu mankarre kabindihbukkan. Bedda minj kabirriwernhkarrme God nuye mankarre. Ngudda wanjh kunukka ngurrbenyurrhkemen kore ngurridjalmarrkma mankarre rowk, dja bu burrkyak, wanjh minj ngurringimen kaddum kore God kawohrnan rowk.” Kuhni rowk Jesus yimeng.
20 Pois eu afirmo a vocês que só entrarão no Reino do Céu se forem mais fiéis em fazer a vontade de Deus do que os
21 Wanjh Jesus yawoyhyolyolmeng dja yimeng, “Ngudda ngurribekkang nawu mawahmawah ngudberre nawu kunkare God benbengdayhkeng, yimeng, ‘Yuwn nangale kabibun nabuyika kabikukkurrme. Nangale nawu kabibun kabikukkurrme nabuyika bininj, wanjh nakka ngadjaldjadme dja ngabun’.
21 — Vocês ouviram o que foi dito aos seus antepassados: “Não mate. Quem matar será julgado.”
22 Dja ngaye wanjh bolkkime marneyime ngudberre, bu yirrung nawu ngunedanginj, wanjh kunukka Ngabbard God ngundjadme dja ngunbun. Mak bu kunwarre duninjh yimarneyime nawu ngunedanginj, wanjh nakka ngundidjadme bininj nawu kabirriyerrkan kore Sanhedrin. Dja bu ngudda yimarneyime nawu ngunedanginj, ‘Ngudda yidjalbengwarr!’, wanjh kunukka yiwarreworren dja Ngabbard God ngunburriwe kanjdji ba bu yikukrung kore hell.
22 Mas eu lhes digo que qualquer um que ficar com raiva do seu irmão será julgado. Quem disser ao seu irmão: “Você não vale nada” será julgado pelo tribunal. E quem chamar o seu irmão de idiota estará em perigo de ir para o fogo do inferno.
23 Mah wanjh, bu yiwon God nawu namakmak yikurrme kore altar, dja kunubewu ngudda yiburrbun nawu ngunedanginj kadjalnjilngwarre bu nguddakenh,
23 Portanto, se você estiver oferecendo no altar a sua oferta a Deus e lembrar que o seu irmão tem alguma queixa contra você,
24 wanjh yikurrmen dja yibawon nawu namak yiwoyinj God darnkih kore altar, dja yiray ngunewokmarnburrimen werrk nawu ngunedanginj. Yerre wanjh yimdurndeng wanjh yiwon God nawu njalehnjale namak.”
24 deixe a sua oferta ali, na frente do altar, e vá logo fazer as pazes com o seu irmão. Depois volte e ofereça a sua oferta a Deus.
25 “Dja mak bu nawu nguneyidko ngunkurrme kore court, wanjh werrkwerrk yimarnbu namekbe bininj bu ngunedabbolknin kore manbolh ngunerengehre. Dja bu burrkyak, wardi kunukka nawu nguneyidko ngunkukweykan kore judge, wanjh nawu judge kabibalbidkenwon djamun nawu ngunbalkurrme kore yibalrurrkkendi.
25 — Se alguém fizer uma acusação contra você e levá-lo ao tribunal, entre em acordo com essa pessoa enquanto ainda é tempo, antes de chegarem lá. Porque, depois de chegarem ao tribunal, você será entregue ao juiz, o juiz o entregará ao carcereiro, e você será jogado na cadeia.
26 Wanjh marneyime bu woybukkih duninjh, ngudda minj yibolkbawon kumekbe kore yihrurrkkendi dja ngaleng yiyakwon rowk nawu kore yikarremulewan.” Kuhni rowk Jesus yimeng bedberre.
26 Eu afirmo a você que isto é verdade: você não sairá dali enquanto não pagar a multa toda.
27 Wanjh Jesus yimeng, “Ngudda ngurribekkang kore kunkareni, bu bininj birriyimi, ‘Manbu mankarre kayime, yuwn yibalkurduyime kunwarre bu yibaldjirdmang daluk ngalbu ngokko kakarrme nabininjkobeng, mak bininj nawu ngokko kakarrme ngalbininjkobeng.’
27 — Vocês ouviram o que foi dito: “Não cometa adultério.”
28 Dja ngaye wanjh marneyime ngudberre, nangale nawu kabinan ngalbu daluk ba bu kabikukwurrmang, wanjh nungka kadjare kunwarre kabimarneyime ngalmekbe daluk, mak kore kukodjkulu nuye nakka wanjh ngokko kunwarre yingkihyimeng ngaleng ngarre ngalmekbe daluk.
28 Mas eu lhes digo: quem olhar para uma mulher e desejar possuí-la já cometeu adultério no seu coração.
29 Dja bu kunmim kukun ngunmarnbun bu kunwarre yiyime, wanjh yimimbebkerrimen dja yimimburriwemen. Kunukka kamak bu yiwe yikahwi kunkilehkilelk kore kunburrk ke dja wardi mak ngunmokenkukburriwe kore hell.
29 Portanto, se o seu olho direito faz com que você peque, arranque-o e jogue-o fora. Pois é melhor perder uma parte do seu corpo do que o corpo inteiro ser atirado no inferno.
30 Mak manbu kunbid kukun bu ngunmarnbun kunwarre yiyime, wanjh yibiddadjkerrimen dja yiburriwemen. Wanjh kunukka kamak bu yiwe yikahwi kunburrk ke dja wardi ngunmokenkukburriwe kore hell.”
30 Se a sua mão direita faz com que você peque, corte-a e jogue-a fora. Pois é melhor perder uma parte do seu corpo do que o corpo inteiro ir para o inferno.
31 Kuhni mak Jesus yimeng, “Ngurriburrbun kore mankarre kahyime, ‘Nangale nawu kabibawon ngalbininjkobeng nuye wanjh nakka kabiwon djurra kore kahbimbuyindi bu kabenebaworrenkenh.’ [Deuteronomy 24:1]
31 — Foi dito também: “Quem mandar a sua esposa embora deverá dar a ela um documento de divórcio.”
32 Dja ngaye marneyime ngudberre, nangale nawu kabibawon ngalbininjkobeng nuye wanjh kunukka nakka kabibalhdjurrkkan bu kunwarre kabalkurduyime bu kabibalmang nabuyika bininj. Dja med, ngaleng, bu ngalmekbe ngalbininjkobeng kabimang nabuyika bininj dja kabeneyo, wanjh kunmekbe nawu nabininjkobeng kabibawon. Kuhni bu mandjad. Kuhni mak bu nangale kabenemarren ngalmekbe daluk ngalbu kabibawon nabininjkobeng ngaleng ngarre, kunukka wanjh kunwarre kakurduyime bu kabenemarren ngalmekbe daluk ngalbu ngokko kabibawon nawu nayungki benehni.” Kuhni rowk bu Jesus yimeng.
32 Mas eu lhes digo: todo homem que mandar a sua esposa embora, a não ser em caso de adultério, será culpado de fazer com que ela se torne adúltera, se ela casar de novo. E o homem que casar com ela também cometerá adultério.
33 Wanjh Jesus yimeng, “Ngudda ngurribekkang kore korroko manbu mankarre benbenghdaykeng nawu ngad kadberre namud, ‘Yuwn ngurribakke kore ngokko ngurriwokkurrmerren nuye nawu Kawohrnan Rowk!’
33 — Vocês ouviram o que foi dito aos seus antepassados: “Não quebre a sua promessa, mas cumpra o que você jurou ao Senhor que ia fazer.”
34 Dja ngaye marneyime ngudberre, yuwn bu ngurriwokkurrmerren! Yuwn ngurriwokkurrmerren bu ngurringeymang kaddum heaven, dja kumekbe wanjh kore God kahni.
34 Mas eu lhes digo: não jurem de jeito nenhum. Não jurem pelo céu, pois é o trono de Deus;
35 Mak yuwn ngurringeymang kondah kurorre dja kumekbe wanjh God kahmelme. Mak yuwn ngurriwokkurrmerren bu ngurringeymang Jerusalem, dja kumekbe kunred nuye nawu nawernhkimuk King!
35 nem pela terra, pois é o estrado onde ele descansa os seus pés; nem por Jerusalém, pois é a cidade do grande Rei.
36 Mak minj ngudmandeleng bu ngurringeymarren kore ngudberrekih ngurriwokkurrmerren. Wanjh kunukka ngurridjalngudjwarre, dja manbu manwohkudji kunngabek minj mak yimarnbun bu yiwohngabekburlerri mak yika yiwohngabekbele.
36 Não jurem nem mesmo pela sua cabeça, pois vocês não podem fazer com que um só fio dos seus cabelos fique branco ou preto.
37 Dja bu ngurridjare ngurriwokkurrmerren, wanjh kuhni kunbuyika ngurridjalyimen, ‘Yoh’, mak yika ‘Burrkyak.’ Wanjh kunukka woybukkih bu ngurriyime. Dja bu ngurribalwernwon bu ngurribalyime kunwern, wanjh makka kumdolkkang kore nawu Nawarre Duninjh.” Kuhni rowk bu Jesus yimeng.
37 Que o “sim” de vocês seja sim, e o “não”, não, pois qualquer coisa a mais que disserem vem do Maligno .
38 Wanjh Jesus yimeng, “Ngudda ngurribekkang kore manbu mankarre yimeng, ‘Bu bininj ngunmarneyidngalke ke, wanjh yidjalbun. Bu nungka ngunmimdong, wanjh ngudda yimimdo. Bu nungka ngunyidbakke, wanjh ngudda yiyidbakkemen nuye!’
38 — Vocês ouviram o que foi dito: “Olho por olho, dente por dente.”
39 Dja ngaye wanjh marneyime ngudberre, yuwn ngurridangwerren nawu nawarre bininj. Bu nangale bininj ngunkiyarrkdong kore kukun, wanjh yiborledmen, dja yibawon ngunkiyarrkdong kore kudjakku warridj!
39 Mas eu lhes digo: não se vinguem dos que fazem mal a vocês. Se alguém lhe der um tapa na cara, vire o outro lado para ele bater também.
40 Mak bu bininj ngunkan kore court ba bu ngunmarnbun yikarremulewan njalehnjale, dja wardi nawu judge ngunmarneyime, ‘Yiwo nahni bininj nawu shirt ke!’, wanjh yidjalwo. Dja ngaleng, yidjalwon ke manburrba warridj.
40 Se alguém processar você para tomar a sua
41 Mak bu bininj ngundjurrkkan bu ngunedjarrkre mankudji kilometre wanjh yimarneyimen bu yire bokenh kilometres nungka dorrengh.
41 Se um dos soldados estrangeiros forçá-lo a carregar uma carga um quilômetro, carregue-a dois quilômetros.
42 Kuhni mak kunbuyika marneyime, bu nangale ngundjawan njalehnjale, wanjh yiwo. Yuwn yikaybun nangale nawu kadjare bu ngundjawan.” Kuhni rowk bu Jesus yimeng.
42 Se alguém lhe pedir alguma coisa, dê; e, se alguém lhe pedir emprestado, empreste.
43 Wanjh Jesus yimeng, “Ngudda ngurribekkang kore manbu mankarre kayime, ‘Ngurrimarnedjarenin nawu ngurriredbo, dja ngurrbenwidna nawu ngurriyidko.’ [Leviticus 19:18]
43 — Vocês ouviram o que foi dito: “Ame os seus amigos e odeie os seus inimigos.”
44 Dja ngaye wanjh ngayime ngudberre, ngurrbenmarnedjarenin nawu ngurriyidko. Ngurridin yiwarrudj bedberre nawu ngundirrung.
44 Mas eu lhes digo: amem os seus inimigos e orem pelos que perseguem vocês,
45 Bu kuhni yikurduyime, wanjh kunukka woybukkih duninjh bu ngudda wurdwurd nuye Kornkumo ngudberre nawu heaven kahni. Dja nungka wanjh kamarnbun manbu kundung bu karrungbebme dja kabenwolkan nawu birrimak bininj dja mak nawu birriwarre bininj, mak mandjewk kamunkewe bedberre nawu kunmak kabirrikurduyime dja nawu kunwarre kabirrikurduyime.
45 para que vocês se tornem filhos do Pai de vocês, que está no céu. Porque ele faz com que o sol brilhe sobre os bons e sobre os maus e dá chuvas tanto para os que fazem o bem como para os que fazem o mal.
46 Kaluk bu ngudda ngurrbenmarnedjare djalbininj nawu bedda ngundimarnedjare, wanjh nakka minj ngurrimang nawu namakmak kahdjedjenyo ngudberre. Mak bininj birriwarre nawu manbu taxkenh kunwardde kabirrihmang, nakka wanjh kunmekbe yerreh kabirrimarnedjaremerren.
46 Se vocês amam somente aqueles que os amam, por que esperam que Deus lhes dê alguma recompensa? Até os cobradores de impostos amam as pessoas que os amam!
47 Mak bu ngurrikimang birridjalkudji nawu ngurridangerrinj bininj, wanjh ngudda minj ngurrbenyurrhke birribuyika bininj nawu kabirrikurduyime karohrok. Wanjh bininj nawu minj kabirriburrbun God duninjh, nakka wanjh kabirrikurduyime!
47 Se vocês falam somente com os seus amigos, o que é que estão fazendo de mais? Até os pagãos fazem isso!
48 Mah, wanjh kandibekkka. Ngudberre Kornkumo nawu heaven kahni, wanjh kadjalkurduyime kundjalmak munguyh munguyh. Wanjh ngudda ngurrikurduyimen karohrok kore nungka, dja ngurridjalkurduyime kundjalmak munguyh munguyh.”
48 Portanto, sejam perfeitos, assim como é perfeito o Pai de vocês, que está no céu.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.