Mateus 22
God Nuye Kunwok (GUP) vs VC
1 Kaluk Jesus yawoyhyolyolmeng bedberre kore parable manbu kunwok menwarlkkayindi. Nungka yimeng,
1 Jesus tornou a falar-lhes por meio de parábolas:
2 “Kandibekka. Ngaye ngayolyolme ba ngundibukkan. Kore God kawohrnan rowk, wanjh nakka yiman kayime king nawu manme yingkihkurrmeng manwern, kaluk beywurd kabimulilmang bu daluk kabenemarren.
2 The kingdom of the heavens has become like a king who made a wedding feast for his son,
3 Wanjh ngokko benkimey birriwern bininj bu kabirrimre kore mulil manbu kabenemarrenkenh. Kaluk bu kunmekbe manbu manme yingkihyoy, nungka wanjh benmunkeweng nawu kabirrihmarnedurrkmirri bu kabindikayhme birrimekbe bininj. Dja nawu bininj minj birridjareniwirrinj bu birrimrawinj.
3 and sent his bondmen to call the persons invited to the wedding feast, and they would not come.
4 Wanjh nawu king benmunkeweng birribuyika nawu kabirrihdurrkmirri nuye, dja benmarneyimeng, ‘Ngurrbenmarneyimen birrimekbe nawu ngabenkimey bu manme ngokko kahyingkihyo. Ngabom bulikki dja yaw bulikki nawu burrkkimuk, mak njalehnjale nawu ngokko kahyingkihyo. Dja birrimray kore mulil. Mah, ngurrbenmarneyimen.’
4 Again he sent other bondmen, saying, Say to the persons invited, Behold, I have prepared my dinner; my oxen and my fatted beasts are killed, and all things ready; come to the wedding feast.
5 Kaluk nawu bininj minj bindimarrkmayinj nawu king kabirrimarnedurrkmirri dja birribalwam kunbubuyika birribalhdurrkmirri bedman. Yikahwi nawu birriwam birribalhdurrkmirri kore kabbal bedberre, dja birribuyika nawu nakka birribalwam kunbuyika birribalhdurrkmirri.
5 But they made light of it, and went, one to his own land, and another to his commerce.
6 Dja nawu birribuyika nakka bindidarrkidmey nawu birrimarrkinjwam, wanjh kunmekbe bindidungi, bindibom dja bindikukkurrmeng.
6 And the rest, laying hold of his bondmen, ill-treated and slew {them}.
7 Wanjh nawu king wernhyidduy bu bekkang bindibom nawu benmunkeweng, wanjh benmunkeweng nuye soldiers ba bedmanwali bindibuni nawu birriwarre bininj, dja bindimarnerurrkwurlhkeng bedberre rowk kore birriyoy.
7 And {when} the king {heard of it he} was wroth, and having sent his forces, destroyed those murderers and burned their city.
8 Kaluk bu yerrekah, nawu king yimeng bedberre nawu kabirrimarnedurrkmirri, ‘Mah, manbu manme wanjh ngokko kayingkihyo, dja ngabenkimey birrimekbe bininj, wanjh bedda birridjalwarreni.
8 Then he says to his bondmen, The wedding feast is ready, but those invited were not worthy;
9 Dja wanjh ngurriray kore manbolh, kaluk kore kurrihdirrid, kumekbe ngurrbenkima nawu ngurrbenngalke djal birringale bu kabirrimre kabirringun kore mulil manbu kabenemarrenkenh.’
9 go therefore into the thoroughfares of the highways, and as many as ye shall find invite to the wedding feast.
10 Wanjh nawu kabirrihdurrkmirri nuye nawu king birriwam bindikimangi nawu bindinani kore manbolh birrihdi, nawu birriwarreni dja nawu birrimakni bininj rowk. Wanjh birrimirndengimeng kore kururrkkimuk, wanjh nakka bininj birribarlmeng.
10 And those bondmen went out into the highways, and brought together all as many as they found, both evil and good; and the wedding feast was furnished with guests.
11 Kaluk nawu king bu kumngimeng benhnani nawu bininj birrihmirnderri, wanjh kumekbe binang nakudji bininj nawu minj djongbuyindiwirrinj ngalengngarre kunmadj kabenemarrenkenh.
11 And the king, having gone in to see the guests, beheld there a man not clothed with a wedding garment.
12 Wanjh nawu king bimarneyimeng, ‘Nawu ngarrdabbolk, kaluk baleh ngudda yimngimeng kondah? Ngudda minj yidjongbuyindi kunmadj manbu ngalengngarre kabenemarrenkenh’ Dja nawu bininj minj baleh mak yimeninj.
12 And he says to him, {My} friend, how camest thou in here not having on a wedding garment? But he was speechless.
13 Wanjh nawu king benmarneyimeng nawu kabirrihdurrkmirri, ‘Ngurriberldukka nanihnjanu bininj, dja ngurridengedukka. Dja ngurrikukburriwemen kuberrk kore kubolkmunun, kore bininj kabirrinalkbun dja mak kabirriyidmebayerren bu kabirridjakbekkan.’ Kuhni yimeng nawu king.”
13 Then said the king to the servants, Bind him feet and hands, and take him away, and cast him out into the outer darkness: there shall be the weeping and the gnashing of teeth.
14 Wanjh Jesus yawoyhyimeng, “God kabenkimang birriwern bininj, dja nakka birridjalmirndeyahwurd bu kabendjarrngbun.”
14 For many are called ones, but few chosen ones.
15 Wanjh nawu Pharisees birribolkbawong kumekbe dja birriwam birrihkarremarnbuni kore birrikowemeninj Jesus bu yimeninj kunwarre.
15 — ausente —
16 Wanjh bedda bindimunkeweng nawu bedberrekih bindibukkabukkani dja yikahwi bininj nawu birringeyyoy Herodians. Wanjh birrimarneyimeng Jesus, “Nawu kanhbukkabukkan, ngad ngarriburrbun bu ngudda yiwoybuk bininj dja mak yibenhbukkan kunwoybuk dorrengh kore God kadjare bininj kabirrikurduyime. Dja minj yimayaliborledme bu bininj ngundidjurrkwon, dja minj yinjilngwarre bu bedda birrikihkimuk.
16 And they send out to him their disciples with the Herodians, saying, Teacher, we know that thou art true and teachest the way of God in truth, and carest not for any one, for thou regardest not men's person;
17 Wanjh kunu kanmarneyimen ngadberre kore ngudda yihburrbun. Yiddok kamak bu ngarrikarremulewan Caesar dja kunubewu burrkyak?”
17 tell us therefore what thou thinkest: Is it lawful to give tribute to Caesar, or not?
18 Dja Jesus ngokko benmayaliburrbuni bu kunwarre birridjareni, wanjh yimeng, “Ngudda nawu munguyh ngurrikurrehkurren! Njalekenh kandirohrokme yimankek ngudda kandidarrkidmang?
18 But Jesus, knowing their wickedness, said, Why tempt ye me, hypocrites?
19 Wanjh kandibukka coin nawu ngurrihkarremulewan tax.” Dja wanjh birrikang nawu coin.
19 Shew me the money of the tribute. And they presented to him a denarius.
20 Wanjh Jesus djawayhmeng, “Kaluk nangale kahbimdi dja kahngeydi kore coin?”
20 And he says to them, Whose {is} this image and superscription?
21 Bedda birriyimeng, “Caesar nuye.” Wanjh Jesus yimeng bedberre, “Wanjh ngurriwo Caesar njalehnjale nawu Caesar nuye, dja njalehnjale nawu God nuye, wanjh ngurriwo God.”
21 They say to him, Caesar's. Then he says to them, Pay then what is Caesar's to Caesar, and what is God's to God.
22 Kaluk nawu bininj bu kunmekbe birribekkang kore Jesus yimeng, bedda birrikangebarrhmeng wanjh birribawong birriwam.
22 And when they heard {him}, they wondered, and left him, and went away.
23 Bu kunmekbe kunbarnangarra rerrih, yikahwi Sadducees birrimyikang Jesus dja birridjawam. Kaluk nawu Sadducees birriwoybukwoni bu bininj minj kabirriyawoyhdolkan kore kumidjbeh.
23 — ausente —
24 Dja birriyimeng, “Nawu Kanhbukkabukkan, Moses yimeng bu bininj kakarrme daluk wanjh karrowen bu manembeywurdyak, wanjh nawu benedanginj namekbe wanjh kabenemarren kabibalkamarrdjukun nuye, ba bu kabalmarneyawbornan wurdyaw nuye bininj nawu doweng.
24 saying, Teacher, Moses said, If any one die, not having children, his brother shall marry his wife and shall raise up seed to his brother.
25 Mah, dja baleh ngudda yiyime. Kunkudjikenh kumekbe birrihdi seven nawu birridanginj. Kaluk nayungki nawu daluk mey wanjh nungka doweng. Dja mak manembeywurdyakni minj wurdyawbornayi. Kaluk nawu nungka benedanginj bikamarrdjukunmey ngalmekbe daluk.
25 Now there were with us seven brethren; and the first having married died, and not having seed, left his wife to his brother.
26 Wanjh namekbe bininj nawu bikamarrdjukunmey ngalbu daluk wanjh nakka mak doweng. Mak kunkudjiwi kurduyimerranj bedberre birrimekbe nawu birridangerrinj bu birridowerrinj rowk.
26 In like manner also the second and the third, unto the seven.
27 Yerre wanjh daluk wali baldoweng.
27 And last of all the woman also died.
28 Kaluk bu God kabenyawoyhdolkayhwe bininj kore kumidjbeh, kaluk baleh nawu bininj ngalbininjkobeng duninjh nuye?”
28 In the resurrection therefore of which of the seven shall she be wife, for all had her?
29 Wanjh Jesus yimeng, “Ngudda yiddok minj ngurrikodjkulubayhme bu kunmekbekenh ngudda minj ngurribimnan kore baleh kahyime, dja mak minj ngurriburrbun manbu God nuye kundulkarre.
29 And Jesus answering said to them, Ye err, not knowing the scriptures nor the power of God.
30 Kaluk bu bininj kabirrimyawoyhdolkkan kore kumidjbeh, bedda minj kabirrimarren. Dja kabirriyimerran yiman angels kore heaven kabirrini.
30 For in the resurrection they neither marry nor are given in marriage, but are as angels of God in heaven.
31 Dja kore bininj kabirrimdolkkarren kore kumidjbeh, yiddok minj ngurrimbimnayi kore djurra bu nakka God ngudda ngunhmarneyimi ngudberre bu yimeng,
31 Quanto à ressurreição dos mortos, não lestes o que Deus vos disse:
32 ‘Ngaye nawu God nuye Abraham, nawu God nuye Isaac, dja nawu God nuye Jacob.’ [Exodus 3:6] Nungka minj God bedberre nawu birridowerrinj dja nakka God bedberre nawu kabirrihdarrkiddi.” Kuhni bu Jesus yolyolmeng bedberre.
32 Eu sou o Deus de Abraão, o Deus de Isaac e o Deus de Jacó {Ex 3,6}? Ora, ele não é Deus dos mortos, mas Deus dos vivos.
33 Wanjh bininj birriwern rowk nawu birribekkang kore Jesus yolyolmeng, wanjh birrikangebarrhmeng.
33 E, ouvindo esta doutrina, as turbas se enchiam de grande admiração.
34 Wanjh nawu Pharisees birriburrbom nawu Sadducees minj birridangwerrimeninj Jesus dja nungka burrbuni bu benwokdurndiweyi, wanjh birrimekbe Pharisees birrimornnamerrinj Jesus dorrengh bu birridjawayi.
34 Sabendo os fariseus que Jesus reduzira ao silêncio os saduceus, reuniram-se
35 Wanjh nakudji Pharisee burrbuni rowk kore mankarre nuye Moses, wanjh nungka bidjawam Jesus bu birohrokmeng, yimeng,
35 e um deles, doutor da lei, fez-lhe esta pergunta para pô-lo à prova:
36 “Nawu kanhbukkabukkan, baleh manbu mankarre manwernhkarrekuken duninjh?”
36 Mestre, qual é o maior mandamento da lei?
37 Jesus biwokmey, yimeng, “Ngurrimarnedjarenin nawu Kawohrnan Rowk nawu ngudberre God, bu kunkange ngudberre dorrengh, kunmalng dorrengh, dja kunmayali dorrengh. [Deuteronomy 6:5]
37 Respondeu Jesus: Amarás o Senhor teu Deus de todo teu coração, de toda tua alma e de todo teu espírito {Dt 6,5}.
38 Mahni wanjh manmekbe manyungkih dja manwernhkarrekuken duninjh.
38 Este é o maior e o primeiro mandamento.
39 Dja mak manbadkarrebuyika manbu karohrok yiman manyungkih, bu kayime, ‘Yimarnedjarenin nawu nguneredbo bininj, karohrok yiman kayime yingandeleng yimarnedjaremerren.’ [Leviticus 19:18]
39 E o segundo, semelhante a este, é: Amarás teu próximo como a ti mesmo {Lv 19,18}.
40 Manmekbe bokenh makka mankarrekihkimuk. Manbubuyika mankarre manbu nuye Moses bimbom dja mak nawu kore prophets korroko birribimbuni, makka mankarrekilehkilelk.”
40 Nesses dois mandamentos se resumem toda a lei e os profetas.
41 Bu kunmekbe nawu Pharisees birrimornnamerrinj, wanjh Jesus bendjawam, yimeng,
41 Como os fariseus se agrupassem, Jesus interrogou-os:
42 “Ngudda baleh ngurriyime bu namekbe Messiah? Dja nangale bibornang?” Wanjh bedda birriyimeng, “Nungka Messiah, nakka wanjh nawu Beywurd nuye David.”
42 Que pensais vós de Cristo? De quem é filho? Responderam: De Davi!
43 Wanjh Jesus benmarneyimeng, “Mah. Dja njalekenh nawu Namalngmakkaykenh bimarneyimeng David bu kabingeybun nawu Messiah ‘Nawu Kawohrnan’ kore kabimbuyindi,
43 Como então, prosseguiu Jesus, Davi, falando sob inspiração do Espírito, chama-o Senhor, dizendo:
44 ‘Nawu Kawohrnan Rowk bimarneyimeng nawu ngardduk kawohrnan, “Yiyerrka kore ngaye ngardduk kukun dja yimadbun, kaluk ngaye ngabenkurrme nawu ngundiwidnan kanjdji kore kurrenge ke.” ’ [Psalm 110:1]
44 O Senhor disse a meu Senhor: Senta-te à minha direita, até que eu ponha teus inimigos por escabelo dos teus pés {Sl 109,1}?
45 Bu David kabingeybun nawu Christ ‘Nawu Kawohrnan’ dja kunukka mak baleh nawu Christ bu djal beywurd nuye David?” Kuhni Jesus bendjawam.
45 Se, pois, Davi o chama Senhor, como é ele seu filho?
46 Wanjh minj nangale mak biwokdurndiwemeninj Jesus bu biwokmayi, kaluk yerrekah bu kunmekbe kunbarnangarrani minj nangale kelebukniwirrinj bu biyawoyhdjawayi.
46 Ninguém pôde responder-lhe nada. E, depois daquele dia, ninguém mais ousou interrogá-lo.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 22, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.