Gênesis 37
God Nuye Kunwok (GUP) vs ARA
1 Jacob ni kore kubolkwarlah bu kornkumo nuye djalwodjalwohrey korroko, kore kubolkwarlah Canaan.
1 Habitou Jacó na terra das peregrinações de seu pai, na terra de Canaã.
2 Nahni kunwok wanjh kabenyolyolme Jacob dja nawu nungka benbornang.
2 Esta é a história de Jacó. Tendo José dezessete anos, apascentava os rebanhos com seus irmãos; sendo ainda jovem, acompanhava os filhos de Bila e os filhos de Zilpa, mulheres de seu pai; e trazia más notícias deles a seu pai.
3 Kaluk Israel biwernhmarnedjareni Joseph, dja nawu birribuyika wurdwurd nuye, nungka yiman walakkih benmarnedjareni. Nungka Joseph danginj bu kornkumo kohbanjminj, kunmekbekenh kunu nungka biwernhmarnedjareni. Wanjh Israel namak duninjh bimarnemarnbom Joseph nawu kadjongburrenkenh.
3 Ora, Israel amava mais a José que a todos os seus filhos, porque era filho da sua velhice; e fez-lhe uma túnica talar de mangas compridas.
4 Wanjh bu nawu birridanginj birrinang kornkumo biwernhmarnedjareni nungka nawu Joseph, wanjh kunu bedda birriwidnani, dja minj baleh kunmak birrimarneyimeninj.
4 Vendo, pois, seus irmãos que o pai o amava mais que a todos os outros filhos, odiaram-no e já não lhe podiam falar pacificamente.
5 Kaluk Joseph kodjbukirriwam, dja bu benmarneyimeng nawu birridanginj, bedda birriwernhwidnang.
5 Teve José um sonho e o relatou a seus irmãos; por isso, o odiaram ainda mais.
6 Nungka benmarneyimeng, “Kandibekka ngaye ngamulewarren bu ngakodjbukirriwam.
6 Pois lhes disse: Rogo-vos, ouvi este sonho que tive:
7 Kaluk ngad karridalkdukkani kore kabbal, dja kumekbe ngaye ngardduk kundalk mandobbokenh wanjh dalkdolkkang dalkdjabdanginj mandjad, dja ngudda ngudberre kundalk birrimirndemornnamerrinj kore ngaye ngardduk kundalk, birrimarnedalkboddanj kore ngaye ngardduk kundalk.”
7 Atávamos feixes no campo, e eis que o meu feixe se levantou e ficou em pé; e os vossos feixes o rodeavam e se inclinavam perante o meu.
8 Wanjh nawu birridanginj birrimarneyimeng, “Yiddok yiwohrnan ngadberre woybukkih, yiddok ngudda kaluk ngundiwokmarrkmang dja ngundimarnedurrkmirri?” Bu nungka kuhni kodjbukirriwam, dja mak bu benmarneyimeng, kunu wanjh birriwernhwidnani.
8 Então, lhe disseram seus irmãos: Reinarás, com efeito, sobre nós? E sobre nós dominarás realmente? E com isso tanto mais o odiavam, por causa dos seus sonhos e de suas palavras.
9 Wanjh nungka yawoyhkodjbukirriwam, dja benmarneyimeng birridanginj, yimeng, “Kandibekka, ngayawoyhkodjbukirriwam, dja kaluk kundung, dird dja eleven mankokkarrng ngandimarneboddangeni.”
9 Teve ainda outro sonho e o referiu a seus irmãos, dizendo: Sonhei também que o sol, a lua e onze estrelas se inclinavam perante mim.
10 Wanjh bu kuhni bimarneyimeng kornkumo warridj, wanjh nawu kornkumo birruy bimarneyimeng, “Njale kuhni bu yibukirribom? Yiddok woybukkih ngaye dja ngalbadjan ke dja nawu ngurridanginj, wanjh ngarrimre ngarriboddan kurorre kumirrk ke?”
10 Contando-o a seu pai e a seus irmãos, repreendeu-o o pai e lhe disse: Que sonho é esse que tiveste? Acaso, viremos, eu e tua mãe e teus irmãos, a inclinar-nos perante ti em terra?
11 Wanjh nawu birridanginj birrimarnekirnni, dja kornkumo nungka wanjh djalkarrmeng kunwok kukange nuye.
11 Seus irmãos lhe tinham ciúmes; o pai, no entanto, considerava o caso consigo mesmo.
12 Kaluk nawu Joseph birridanginj birriwam kabindidalkwon mayh nuye kornkumo bedberre, birriwam darnkih kore kabolkngeyyo Shechem.
12 E, como foram os irmãos apascentar o rebanho do pai, em Siquém,
13 Wanjh Israel bimarneyimeng Joseph, yimeng, “Ngudda yiburrbun bu nawu ngurridanginj kabindidalkwon mayh darnkih kore Shechem. Ngaye munkewe kore bedda.” Wanjh bimarneyimeng, “Mah kamak.”
13 perguntou Israel a José: Não apascentam teus irmãos o rebanho em Siquém? Vem, enviar-te-ei a eles. Respondeu-lhe José: Eis-me aqui.
14 Wanjh kornkumo yimeng, “Yiray wanjh dja yinan bu kamak bedda kabirrini nawu ngurridanginj dja mayh warridj, dja yimdurndeng kanmarneyime.” Kunu wanjh nungka bimunkeweng kumekbebeh kanjdjikanjdji ngarre Hebron, dja wam kore Shechem.
14 Disse-lhe Israel: Vai, agora, e vê se vão bem teus irmãos e o rebanho; e traze-me notícias. Assim, o enviou do vale de Hebrom, e ele foi a Siquém.
15 Bu bebmeng kore darnkih Shechem, wanjh nakudji bininj bingalkeng bu nungka Joseph djahdjalrengehrey kore kabbal, dja bidjawam, “Ngudda njale yihyawan?”
15 E um homem encontrou a José, que andava errante pelo campo, e lhe perguntou: Que procuras?
16 Nungka yimeng, “Ngabenyawan nawu ngarridanginj, kab kanmarneyime bu bedda baleh mayh kabindidalkwon.”
16 Respondeu: Procuro meus irmãos; dize-me: Onde apascentam eles o rebanho?
17 Dja namekbe bininj yimeng, “Bedda birriwam dja ngabenbekkang birrimarneyimerrinj, ‘Karriray kunred Dothan.’” Wanjh Joseph djahdjalwam benyikang nawu birridanginj, benngalkeng kore darnkih Dothan.
17 Disse-lhe o homem: Foram-se daqui, pois ouvi-os dizer: Vamos a Dotã. Então, seguiu José atrás dos irmãos e os achou em Dotã.
18 Bedda wanjh birrinang bu djarreh kumhrey, dja bu nungka minj bangmebebmeninj bedberre, bedda birriwokmarnburrinj kabirribunkenh.
18 De longe o viram e, antes que chegasse, conspiraram contra ele para o matar.
19 Bedda birrimarneyimerrinj, “Nanih nawu kamhre nawu munguyh kahkodjbukirrire.
19 E dizia um ao outro: Vem lá o tal sonhador!
20 Wardi karribu dja karrikukburriwe kore mandjorlokburrk, kaluk karrimulewan bu karriyime nawu mayh nabang bibom bikukyakwong. Wanjh karrinan bu baleh kayimerran bu nungka kahkodjbukirrire!”
20 Vinde, pois, agora, matemo-lo e lancemo-lo numa destas cisternas; e diremos: Um animal selvagem o comeu; e vejamos em que lhe darão os sonhos.
21 Dja Reuben nawu nawernwarre duninjh bedberre, bu bekkang kuhni, nungka minj djareniwirrinj kunmekbe birrimarneyimeninj, yimeng, “Yuwn bu karribun!”
21 Mas Rúben, ouvindo isso, livrou-o das mãos deles e disse: Não lhe tiremos a vida.
22 “Yuwn mak ngurrikurlbawarrhke! Dja wardi ngurridjalburriwemen kore kudjorlok manbu kukkukenh kondah kore kubolkdarleh, yuwn baleh mak karrimarneyime.” Kuhni nungka Reuben yimeng ba kaluk bibebkemeninj kore bedda birrimarneyimeninj, dja birrurndiwemeninj kore kornkumo.
22 Também lhes disse Rúben: Não derrameis sangue; lançai-o nesta cisterna que está no deserto, e não ponhais mão sobre ele; isto disse para o livrar deles, a fim de o restituir ao pai.
23 Wanjh kunu Joseph benmarnebebmeng nawu birridanginj, bedda wanjh birriyerrkkeng nawu namak duninjh nawu djongbuhdjongbuyindi,
23 Mas, logo que chegou José a seus irmãos, despiram-no da túnica, a túnica talar de mangas compridas que trazia.
24 dja nungka birrikang birriburriweng kore kudjorlok, kaluk kumekbe kudjorlok bukni, minj boyuwirrinj.
24 E, tomando-o, o lançaram na cisterna, vazia, sem água.
25 Wanjh bedda birriyerrkang birrihnguni manme, dja birribolknang bindinang kabirrimhre bininj nawu Ishmael benkebmawahmeng kore Gileadbeh, camel dorrengh bedberre nawu birringorrkani namanjmak yiman spices, balm dja myrrh, kabirrikan kore Egypt kore birrihrey.
25 Ora, sentando-se para comer pão, olharam e viram que uma caravana de ismaelitas vinha de Gileade; seus camelos traziam arômatas, bálsamo e mirra, que levavam para o Egito.
26 Wanjh Judah benmarneyimeng nawu birridanginj, yimeng, “Njale kaluk karrimang bu karribun nawu karridanginj dja karrikukwarlkkan?
26 Então, disse Judá a seus irmãos: De que nos aproveita matar o nosso irmão e esconder-lhe o sangue?
27 Kab karrikukweyka kore bininj nawu Ishmael benkebmawahmeng, dja yuwn baleh karrimarneyime, dja nungka karridanginj bulkkidj.” Wanjh nawu birridanginj birrikodjdukmeng.
27 Vinde, vendamo-lo aos ismaelitas; não ponhamos sobre ele a mão, pois é nosso irmão e nossa carne. Seus irmãos concordaram.
28 Bedda nawu Ishmael benkebmawahmeng bininj wanjh birribayahmeng dja birriweykani njalehnjale. Bu bindimarnebebmeng, wanjh Joseph birridanginj birriwayhkeng Joseph kudjorlokbeh, dja birrikukweykang bu bedda bindiwong kunwardde nawern, yiman twenty silver shekels, dja bedda birrikang Joseph kore Egypt.
28 E, passando os mercadores midianitas, os irmãos de José o alçaram, e o tiraram da cisterna, e o venderam por vinte siclos de prata aos ismaelitas; estes levaram José ao Egito.
29 Kaluk bu Reuben kumdurndi kore kudjorlok, dja nang Josephyak kumekbe kore kudjorlok, nungka welengdjobkerrinj manburrba nawu djongbuhdjongbuyindi,
29 Tendo Rúben voltado à cisterna, eis que José não estava nela; então, rasgou as suas vestes.
30 dja nungka yawoyhdurndi kore birridanginj dja yimeng, “Yawurrinj wanjh wam, dja ngaye baleh ngakurduyime?”
30 E, voltando a seus irmãos, disse: Não está lá o menino; e, eu, para onde irei?
31 Wanjh bedda birrimey Joseph nuye nawu djongburreni, dja birribom goat, dja namekbe nawu Joseph nuye nawu djongburreni wanjh birridjuhkeng kore goat kunkurlba.
31 Então, tomaram a túnica de José, mataram um bode e a molharam no sangue.
32 Wanjh bedda birrikang namekbe nawu namak duninjh nawu djongburreni, birrikang kore kornkumo, dja birriyimeng, “Ngad ngarringalkeng nanih, wardi yikukna, dja kunubewu nuye nawu beywurd ke dja nuk burrkyak.”
32 E enviaram a túnica talar de mangas compridas, fizeram-na levar a seu pai e lhe disseram: Achamos isto; vê se é ou não a túnica de teu filho.
33 Wanjh nungka wernhkukburrknang dja yimeng, “Namekbe wanjh nuye beywurd ngardduk. Mayh nabang bibom bikukyakwong, Joseph bonj wanjh, woybukkih bikukdjalkdjalkmey.”
33 Ele a reconheceu e disse: É a túnica de meu filho; um animal selvagem o terá comido, certamente José foi despedaçado.
34 Wanjh Jacob djobkeng manburrba nuye nawu djongbuhdjongbuyindi, dja djongburrinj nawu kunnjilngwarrekenh, dja bimarnenjilngwarreni kunkuyeng kunbarnangarra kunwern.
34 Então, Jacó rasgou as suas vestes, e se cingiu de pano de saco, e lamentou o filho por muitos dias.
35 Bebeywurd nuye rowk dja ngalbebeywurd birrimrey nuye kabirrinjilngmarnbunkenh, dja yiman bendabmeng rerrih, minj njilngmakmeninj. Nungka yimeng, “Bonj, ngadjalnjilngwarre munguyh nuye beywurd ngardduk, kaluk ngayemanwali ngarrowen, ngamalngre kanjdji kore nungka kore kunbolk Sheol.” Kuhni yimi kornkumo bu bidjalmarnenalkbuni.
35 Levantaram-se todos os seus filhos e todas as suas filhas, para o consolarem; ele, porém, recusou ser consolado e disse: Chorando, descerei a meu filho até à sepultura. E de fato o chorou seu pai.
36 Kaluk bininj nawu Midianbeh birrikukweykang Joseph kore kunbolk Egypt. Nawu Potiphar bimey, nawu King Pharaoh bimarnedurrkmirri, dja benmarnewohrnani djamun nawu birrirurrknahnani Pharaoh nuye.
36 Entrementes, os midianitas venderam José no Egito a Potifar, oficial de Faraó, comandante da guarda.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Gênesis 37, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.