Lucas 20
Fhe Bakɨmen Kaman Kameŋ (GEB) vs VC
1 Raa mben, Zisas Fhe Bakɨme phena bɨna vhen kav, gumgi gu mbigi khɨvav mbe nzuai. Ana mbe khɨvav Fhe Bakɨme buni vhuuin mbe nzuav kim, mba Fhe Bakɨme phena gari gumgir pani gum, Zudaiŋ tɨvi vhuuiŋ kaŋgi gumgi gum, mben gumgi ruua, mbe ana han zi.
1 Num daqueles dias, Jesus ensinava no templo e anunciava ao povo a boa nova. Chegaram os príncipes dos sacerdotes e os escribas com os anciãos,
2 Mbe ana han zav ana nzarigi, “Ndu khar nza suaŋ, ndu maam mba ŋkasŋka gum zɨ bakɨme ndigi? The mba ŋkasŋka gum zɨ bakɨmen ndu nɨɨŋgi?”
2 e falaram-lhe: Dize-nos: com que direito fazes essas coisas, ou quem é que te deu essa autoridade?
3 Mbe mba nzambaren ana muuŋgim, ana mbe ŋgarkarav khaŋ mbe nzuai, “Gu vhɨra nzambara mueŋ nden ki, nde ne ŋgarkarav na suaŋri.
3 Jesus respondeu: Também eu vos farei uma pergunta.
4 Nde mba Zon Gumgi Ruai Guma, ana mba gumgi gu mbigi ruai, nde ram mbui ndɨkndɨgar ana mba mbui bigeŋ ga ndɨkndɨgi? Ne Heven kega zergi bigeŋ o, ne kha nuianan ki guma wo ndɨkndɨgar mbui bigeŋ?”
4 Respondei-me: o batismo de João era do céu ou dos homens?
5 Zisas mba nzambaren mbe muuŋgim, mbe nduarira khaŋ wari ga nzuai, “Nza khaŋ muuŋgi tɨgɨv suanga, ‘Ana Hevenan kega zergi bigeŋ ma.’ Nza maaŋ suanga, ana khaŋ nza suanga, ‘Maaŋgim, nde ram muuŋgiap ne khothɨgi fhu?’
5 Eles começaram a raciocinar entre si, dizendo: Se dissermos: Do céu, ele dirá: Por que razão, pois, não crestes nele?
6 Nza vhɨra khaŋ suanga, ‘Ana guma wo ndɨkndɨgar mbui bigeŋ ma.’ Nza maaŋ suanga, kha gumgi za ŋkɨɨr nza segɨrim, nza vhɨzgirga. Mbe khaŋ muuŋgi, mbe za Zon Gumgi Ruai Guma khothɨgi, ana Fhe Bakɨmen kamthooŋ guma ma.”
6 Se, porém, dissermos: Dos homens, todo o povo nos apedrejará, porque está convencido de que João era profeta.
7 Mbe maaŋ wari ga suaŋgiap, thav khaŋ Zisas ga nzuai, “Nza kaŋgi fhu, Zon Gumgi Ruai Guma maaŋ mba ŋkasŋka ndigap mba gumgi gu mbigi ruai.”
7 Responderam por fim que não sabiam de onde era.
8 Mbe maaŋ nzuaim, Zisas khaŋ mbe nzuai, “Gu vhɨra, gu kha ŋkasŋka gum zɨ bakɨmen na nɨɨŋgim, gu kha ŋaara mbui guma bun nde suaŋgirga fhuvara.”
8 Replicou-lhes também Jesus: Nem eu vos direi com que direito faço estas coisas.
9 Zisas mba bunin mba Fhe Bakɨme phena gari gumgir pani mben gumgi ruu ga suaŋgiap, mbaram buna mueŋ vhunama dav khaŋ mba gumgi gu mbigi ga nzuai, “Guma mbe wain mɨna mben pargi. Ana mba wain mɨnan pargiap, ana ndim gumgi mbari farve khɨngi. Ana mba wain mɨnan mbe farve khɨngiap khaŋ mbe nzuai, ‘Nde na wain mɨna ganɨv, ana shɨgar muuŋri. Nde ana shɨgar muunga, nen vhez nde wari ndiv nder thueŋ ndirga, gu wo thueŋ ndirga.’ Ana maaŋ mbe suaŋgiap, mba wain mɨnan mbe farve khɨngip, ana nduara ŋgɨp, saman ki ŋanen harigi ŋgun ŋgɨgɨp, tuga mpeeŋra mba ŋanen kɨrga.
9 Então Jesus propôs-lhes esta parábola: Um homem plantou uma vinha, arrendou-a a vinhateiros e ausentou-se por muito tempo para uma terra estranha.
10 Ana vugap kim, mba wain vhɨgi mbarigi tugar, ana mbaram won ŋaara guma mbe sarigim, ana mba wain mɨna garav ana shɨga mbui gumgi han vui. Ana khueŋ vuzvugi, mbe mba ana nderen wain vhɨgi ana nɨɨnga. Ana ne suaŋgiap, ana sarigim, ana vuim, mba wain mɨna garav ana shɨga mbui gumgi, mbe ana ŋaara guma shogiap, fhura ana sarigim, ana taagia vugi.
10 No tempo da colheita, enviou um servo aos vinhateiros para que lhe dessem do produto da vinha. Estes o feriram e o reenviaram de mãos vazias.
11 Ana vugim, mba mɨna namkam, mbaram harigi ŋaara guma mbe sarigim, ana vugi. Ana vugim, mbe mbara ana muuŋgi. Mbe ana mbergi fhu. Mbe vhɨra muunga tɨvar ana muuŋgi fhuvara. Mbe ana shogiap, tɨva mbatɨga guarara ana muuŋgiap, fhura ana sarigim, ana taagia vugi.
11 Tornou a enviar outro servo; eles feriram também a este, ultrajaram-no e despediram-no sem coisa alguma.
12 Ana won ŋaara guma phunini ga sarigim, mani vugim, mbe maaŋ mani ga muuŋgim, ana thav harigi ŋaara guma khegene sarigim, ana vugi. Ana vugim, mbe guigira hor mbatɨgar ana muuŋgim, ana ŋama rimgim, mbe ana fegap mba mɨna bɨna kɨra khɨngi.
12 Tornou a enviar um terceiro; feriram também este e expulsaram-no.
13 Mbe maaŋ ana muuŋgim, mba mɨna namkam thav khaŋ wo nzuai, ‘Gu ntigem ram muuŋrie?’ Ana maaŋ suaŋgia thav khaŋ nzuai, ‘Gu ntigem won kama gɨrgɨra sararga, gu guigira ana vuzvugi. Gu ndɨkndɨgi, mbe maaŋ muuŋgip ana buni mbarararga thi?’
13 Disse então o senhor da vinha: Que farei? Mandarei meu filho amado; talvez o respeitem.
14 Ana ne suaŋgiap, mbaram won kama sarigim, ana vui. Ana vuim, mba mɨna garav ana shɨga mbui gumgi ana garim, ana zim, mbe khaŋ wari ga nzuai, ‘Ai, mbu zi guma, ana ndia rimgirga, ana zɨv, ana za won ndia bigi ndigirga. Nde zɨv, nza ana shogirim, ana rimgirim, nza za kha mɨna wari mbuiarga.’
14 Vendo-o, porém, os vinhateiros discorriam entre si e diziam: Este é o herdeiro; matemo-lo, para que se torne nossa a herança.
15 Mbe maaŋ suaŋgiap, ana gari ana zim, mbe mbaram ana fegap, mba mɨna bɨna kɨra khɨngiap, ana shogim, ana rimgi.
15 E lançaram-no fora da vinha e mataram-no. Que lhes fará, pois, o dono da vinha?
16 Ana zɨv mba mɨna garav ana shɨga mbui gumgi, ana za mbe shogɨrim, mbe vhɨzgirga, ana mba wain mɨnan harigi gumgir nɨɨŋgirga.” Zisas ne nzuaim mba gumgi gu mbigi ne mbararagiap khaŋ nzuai, “Maaŋ muuŋgi bigɨn thueŋ hɨ thari!”
16 Virá e exterminará estes vinhateiros e dará a vinha a outros. A estas palavras, disseram: Que Deus não o permita!
17 Mbe maaŋ nzuaim, Zisas purara mbe garav kha nzambaren mbe muuŋgi, “Nde maaŋ nzuai, mbe thaŋ nzuav kha kameŋ khergim, ne Fhe Bakɨme buni ki gavan ki? Mba kameŋ khaŋ nzuai,
17 Mas Jesus, fixando o olhar neles, disse-lhes: Que quer dizer então o que está escrito: A pedra que os edificadores rejeitaram tornou-se a pedra angular {Sl 117,22}?
18 Ntigem mba kɨma tɨɨiri gumgi, mbe za phaviregɨrga. Mba kɨm, ana vhɨra, ana guma the tɨɨirɨgɨrga, mba kɨm ana guigira mba guman muuŋgirim, ana za phaviregɨp mparavgirga.”
18 Todo o que cair sobre esta pedra ficará despedaçado; e sobre quem ela cair, este será esmagado!
19 Zisas mba bunin mbe nzuaim, mba Zudaiŋ tɨvi vhuuiŋ kaŋgi gumgi gum mba Fhe Bakɨme phena gari gumgir pani, mbe mba buni mbararagiap khaŋ nzuai, “Nza kaŋgi, Zisas nzara vhunama sav mbur nzuai.” Mbe ne suaŋgiap, mba tugara khavgiap, ana suigɨr zav mbui. Mbe ana suigɨr zav mbuav, mbe vhɨra mba gumgi gu mbigin vhɨrver rivgiav wari thagi.
19 Naquela mesma hora os príncipes dos sacerdotes e os escribas procuraram prendê-lo, mas temeram o povo. Tinham compreendido que se referia a eles ao propor essa parábola.
20 Mba tugen mba Fhe Bakɨme rotu gari gumgir pani gum mba Zudaiŋ tɨvi vhuuiŋ kaŋgi gumgi, mbe tɨkhɨngira Zisas gari. Mbe ana garav, mbaram gumgi mbari ga sarigim, mbe zav puskarav kɨɨv, ana gari. Mba kɨɨv ana gari gumgi, mbe khueŋ puskai, mbe guigira Fhe Bakɨme buni zɨn ŋgɨrgeŋ vuzvugi. Mbe khueŋ nzuav zegi, mbe buna thuen ana mpararim, ana pham buna thueŋ suaŋgirim, mbe mba buneŋ ga suaŋv ana suaŋv, ana ndim wari wo guman pana vhari farve khɨngirim, ana Zisas ndi suaŋgirga.
20 Puseram-se então a observá-lo e mandaram espiões que se disfarçassem em homens de bem, para armar-lhe ciladas e surpreendê-lo no que dizia, a fim de o entregarem à autoridade e ao poder do governador.
21 Mbe zegap, kav kha nzambaren ana muuŋgi, “Guman Rum, nza kaŋgi, ndun buni nzerara, ndu nzerara bunin vhuuiŋra kha gumgi gu mbigi khɨvav mbe nzuai. Ndu vhɨra kha tɨvi ga mbui, ndu mba nzuai buni, ndu ntan za kha gumgi ga nzuai. Ndu zɨ ki gumgi hiav, zɨ ki fhuv gumgi hiav, kha bunin mbe nzuai fhuvara. Ndu vhɨra buni guarira kha gumgi gu mbigi ga nzuav Fhe Bakɨmen tɨvir mbe khɨvi.”
21 Perguntaram-lhe eles: Mestre, sabemos que falas e ensinas com retidão e que, sem fazer acepção de pessoa alguma, ensinas o caminho de Deus segundo a verdade.
22 Mbe nen ana suaŋgiap ana nzarigi, “Ena, ndu ram mbui ndɨkndɨga mbui? Nzan tɨv ram nzuai? Nza ŋkɨɨa ndiv Roman gari guman pan Sisar nɨɨnga o, fhu?”
22 É-nos permitido pagar o imposto ao imperador ou não?
23 Mbe mba khesharigi mparmparen Zisas ga mbuim, Zisas mbe kaŋgi. Ana mbe kaŋgiap, mbaram khaŋ mbe nzuai,
23 Jesus percebeu a astúcia e respondeu-lhes:
24 “Nde mba kɨma raraŋ thueŋ ndigip, zɨv na khɨva.” Ana ne nzuaim, mbe mueŋ ndiga zav ana khɨvigim, ana khaŋ mbe nzuai, “Kha kɨma raren ki guman tum gum zɨ, ni the nɨɨni?” Ana ne nzuaim, mbe khaŋ ana nzuai, “Ana Sisar zɨ gum tum ma.”
24 Mostrai-me um denário. De quem leva a imagem e a inscrição? Responderam: De César.
25 Mbe maaŋ nzuaim, ana khaŋ mbe nzuai, “Maaŋ muuŋgim, Sisar bigɨn, nde ana nɨɨŋri. Maaŋ muuŋgip, Fhe Bakɨmen bigɨn, nde ana Fhe Bakɨmen nɨɨŋri.”
25 Então lhes disse: Dai, pois, a César o que é de César e a Deus o que é de Deus.
26 Mba gumgi, mbe kha gumgi gu mbigi Zisas phorgɨ kɨrim, mbe ana suaŋv suanga buna thueŋ ga suaŋv ana panɨ za mbui. Mbe ne nzuav ana mparav ragi. Mbe ana nzarigi nzambareŋ ana ne ŋgarkarav mbe suaŋgim, mbe ne ga nzuav ŋgava mbatɨga muuŋgiap, mbe buna thueŋ suaŋgi fhuvara, mbe fhura ki.
26 Assim não puderam surpreendê-lo em nenhuma de suas palavras diante do povo. Pelo contrário, admirados da sua resposta, tiveram que calar-se.
27 Mba tugen Sadusiŋ gumgi mbari, mbe bigɨna mueŋ ga nzuav Zisasan nzan zav ana han zi. Mba Sadusiŋ, mbe khaŋ nzuai ntɨɨri ma, “Guma rimgia taagia khavi fhuvara.”
27 Alguns saduceus - que negam a ressurreição - aproximaram-se de Jesus e perguntaram-lhe:
28 Mbe zav khaŋ Zisas ga nzuai, “Guman Rum, Moses nza nzuav khergi kameŋ khaŋ nzuai, ‘Maaŋ muuŋgip, guma the mbiga then tɨgɨp kɨv, mba mbik ana gon tara the tegi fhu, mba guma fhura rimgi. Mba guma rimgirga, ana ŋguk mba mbigar tɨgɨrga, ana mba mbigar tɨgɨp tegɨrga tari, nta mba ana fek rimgi, nta ana zararga.”
28 Mestre, Moisés prescreveu-nos: Se alguém morrer e deixar mulher, mas não deixar filhos, case-se com ela o irmão dele, e dê descendência a seu irmão.
29 Mbe nen ana nzuav khaŋ ana nzuai, “Fhum harathɨgi fegi gum ŋgugi kegi. Mben fega rum fharav mba mbiga tɨgi. Ana mba mbiga tɨgim, mba mbik, ana gon tara the tegim, ana rimgi fhuvara.
29 Ora, havia sete irmãos, o primeiro dos quais tomou uma mulher, mas morreu sem filhos.
30 Ana rimgim, ana thɨgine anan ŋguk, ana mba mbiga tɨgi.
30 Casou-se com ela o segundo, mas também ele morreu sem filhos.
31 Ana ana tɨgap, ana vhɨra rimgi. Ana rimgim, mba fegɨra thɨgine, ana thɨgine ana tɨgi. Mbe mbara mbuav, mba harathɨgi fegi gum ŋgugi, mbe za mba mbiga tɨgap kegi. Mbe za mba mbiga tɨgav kim, ana za mbe the gon tara the tegim, mbe vhɨzgi fhuvara.
31 Casou-se depois com ela o terceiro. E assim sucessivamente todos os sete, que morreram sem deixar filhos.
32 Mbe za vhɨzgim, mba mbik vhɨra rimgi.
32 Por fim, morreu também a mulher.
33 Maaŋ muuŋgip, zumgum mba vhɨzgi gumgi mbe taagi khavɨrga tugar, mba mbik then muuŋ kɨrie? Ndu kaŋgi mba harathɨgi gumgi, mbe za mbiga bavira tɨgap kegi.”
33 Na ressurreição, de qual deles será a mulher? Porque os sete a tiveram por mulher.
34 Mbe maaŋ nzuaim, Zisas khaŋ mbe nzuai, “Nde ntige kha tugen kha nuianan ki gumgi gu mbigi, nde mani gum mburi wari ga rɨgi.
34 Jesus respondeu: Os filhos deste mundo casam-se e dão-se em casamento,
35 Mba Fhe Bakɨme taagi ndigi gumgi gu mbigi, mbe taagia khavgip, mbe mba tugen Fhe Bakɨme phorgɨp Hevenan kɨrga, mbe warir rɨgɨrga fhu.
35 mas os que serão julgados dignos do século futuro e da ressurreição dos mortos não terão mulher nem marido.
36 Mbe khaŋ muuŋgiap, mbe vhɨra wom rɨmɨnga fhu. Mbe Fhe Bakɨme enseri farar muuŋgip kɨrga. Mbe vhɨzi, Fhe Bakɨme taagia mbe khavim, mbe ana tari ma.
36 Eles jamais poderão morrer, porque são iguais aos anjos e são filhos de Deus, porque são ressuscitados.
37 Nde nza za kaŋgi, Moses vhɨra khuen nza khɨvigi. Mba vhɨzgi gumgi, mbe taagia khavi. Ana mba kha bisaneŋ vhav ne shigi ne neŋgap khaŋ suaŋgi, ‘Guma Bakɨme, ana Abraham, gum Aisak, Zekop, ana mben Fhe Bakɨme ma.’
37 Por outra parte, que os mortos hão de ressuscitar é o que Moisés revelou na passagem da sarça ardente {Ex 3,6}, chamando ao Senhor: Deus de Abraão, Deus de Isaac, Deus de Jacó .
38 Nza maaŋ muuŋgiap gangiap, kaŋgi, Fhe Bakɨme ana vhɨzgi gumgir Fhe Bakɨme fhuvara. Ana mba zazera mbara muuŋgiap ki bɨɨŋbɨɨŋ ndigi gumgir Fhe Bakɨme ma. Mba Fhe Bakɨmen nɨman ki gumgi gu mbigi, mbe vhɨzgirga fhu. Mbe zazera mbara muuŋgip kɨrga.”
38 Ora, Deus não é Deus dos mortos, mas dos vivos; porque todos vivem para ele.
39 Zisas mba bunin mbe nzuaim, mba Zudaiŋ tɨvi vhuuiŋ kaŋgi gumgi mbari mba buni mbararagiap, khaŋ ana nzuai, “Guman Rum, ndu buni nzerara.”
39 Alguns dos escribas disseram, então: Mestre, falaste bem.
40 Mbe maaŋ suaŋgim, mba gumgi gu mbigi harigi buna thueŋ phorgɨv Zisasan nzangen rivgi.
40 E já não se atreviam a fazer-lhe pergunta alguma.
41 Zisas mba bunin mba gumgi gu mbigi ga nzua vov, kha nzambaren mbe muuŋgi, “Ram muuŋgi ne nzuav mbe khaŋ nzuai, Fhe Bakɨme taagi kha nuianan ki gumgi gu mbigi ndir zav farasarigi guma, ana Devitan Kam ma?
41 Jesus perguntou-lhes: Como se pode dizer que Cristo é filho de Davi?
42 — ausente —
42 Pois o próprio Davi, no livro dos Salmos, diz: Disse o Senhor a meu Senhor: Senta-te à minha direita,
43 — ausente —
43 até que eu ponha os teus inimigos por escabelo dos teus pés {Sl 109,1}.
44 Zisas ne mbe nzuav khaŋ mbe nzuai, “Devit nduara mba guma ana Guma Bakɨmen anan kaai. Ana mba kakaman anan muuŋvra kɨrim, ana ram muuŋgip ana kam kɨrie?”
44 Portanto, Davi o chama de Senhor! Como, pois, é ele seu filho?
45 Mba gumgi gu mbigi vhɨrve Zisas nzuai buni mbararavra kim, ana khaŋ wo phorga rui gumgi ga nzuai,
45 Enquanto todo o povo o ouvia, disse a seus discípulos:
46 “Nde mba Zudaiŋ tɨvi vhuuiŋ kaŋgi gumgir rɨvɨri. Mbe khaŋ mbui, mbe shagi mpeeiŋra sharigi rurgane vuzvugi. Mbe khueŋ vuzvugi, mbe mba phogi ga vhui ŋanin ŋgɨrim, mba gumgi gu mbigi mbe ganɨv, za mben ndikndigɨp ‘Manera’ gum ‘Ŋkotuguraagen’ mben nɨɨnga. Mbe vhɨra, mbe Fhe Bakɨme buni mbararagi phenin, mbe zɨ ki gumgi piigi mpirmpirɨgira pigɨrgeŋ vuzvugi. Mbe vhɨra shaa bakɨvi ga mbui tugir, mbe vhɨra zɨ ki gumgi piigi mpirmpirɨgira pigɨrgeŋ vuzvugi.
46 Guardai-vos dos escribas, que querem andar de roupas compridas e gostam das saudações nas praças públicas, das primeiras cadeiras nas sinagogas e dos primeiros lugares dos banquetes;
47 Mbe vhɨra mani rimgi nzɨri mbigi, mbe mbe guguigiap mbe pheni ndi. Mbe maaŋ mbuav fhura shɨshɨgap Fhe Bakɨme phorga nzuav buni mpeeiŋ nzuai. Mbe maaŋ mbui, mbe zumgum Fhe Bakɨme za kha nuianan ki gumgi gu mbigi muuŋgi tɨvi mbatɨgi ga suaŋv mbe suanga tugar, mbe guigira simtɨga bakɨme ndigirga.”
47 que devoram as casas das viúvas, fingindo fazer longas orações. Eles receberão castigo mais rigoroso.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 20, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.