Mateus 22
IYA YONAI (GDN) vs NVT
1 Iyesu waigugu pokaiya iyapana ade tadebu, wagubu ke;
1 Jesus lhes contou outras parábolas. Disse ele:
2 “Mamanuga God e gari rabineya kaiwana e kasiyarai pokaiya idiwana ki keyakeyai mosi ka yau kena; Apunu kawai mosi e gubagai anikawagana ki kupei kawaya mo okukunawena.
2 “O reino dos céus pode ser ilustrado com a história de um rei que preparou um grande banquete de casamento para seu filho.
3 E okukunawena kewowena ka e bigabiga-iyoma dai tonotapu da mu kayataga-mana iyapana bibitapu ragidai ki waratamana kupe kawareya bautaga-mana ki nana. E bigabigaiyoma kaya-tagubu iyapana tademupu, ko iyapana ki basaratagubu eba bautagubu.
3 Quando o banquete estava pronto, o rei enviou seus servos para avisar os convidados, mas todos se recusaram a vir.
4 Ko apunu kawai ki e bigabigaiyoma dai ade tonotapu tadebu, wagubu ke; ‘Wi kaiwagi nau bibitapuwani ragidai inako tademuri, iwagi ke; ‘Nau kupe yau okukunasugubuwani kewowena. Nau papaniyoma burumakau munumuguma mete kina ki nau namutapuwani bani teyamipi nawananimei ki pokere wi kuduba kupe yau kawareya garugaru mena baiwagi.’
4 “Então ele enviou outros servos para lhes dizer: ‘Já preparei o banquete; os bois e novilhos gordos foram abatidos, e tudo está pronto. Venham para a festa!’.
5 E bibi tonotapu ragidai kayatagubu yona ki iyapana tademupu ko iyapana basaratagubu umunumaga eba wadumpu ko mu mubo nuwamugu nuwamugu mena kwaetagubu. Mosi e ebo kokoreya kayawena ade mosi e ebo baikamu wateya ki kayawena. Mu inako kwaetagubu,
5 Mas os convidados não lhes deram atenção e foram embora: um para sua fazenda, outro para seus negócios.
6 ade mu dai ubumpu bibi ragidai ki tetampu giritampu pasutampu manako ewa taunimupu popo.
6 Outros, ainda, agarraram os mensageiros, os insultaram e os mataram.
7 Iyapana kwaetagubu siyasiya ki sisiyai apunu kawai ki wainapupu manako e nuwai pupuwena e piyara-iyoma dai tonotapu kayatagubu berokoi kwaetagubu ragidai ki kuduba namu-tampu gawarara manako mu natere-maga mete pasumupu.
7 “O rei ficou furioso e enviou seu exército para destruir os assassinos e queimar a cidade deles.
8 Ki eweya ka e bigabigaiyoma ragidai mu nene wagubu bautagubu manako tadebu, wagubu ke; ‘Nau gubagani anikawagana ki kupei nau ororeya mena okukunasugubuwani kewowena. Ko iyapana bibimaga tonopuwani ragidai ki mu ka eba bagi da mu bautagamana makai,
8 Disse a seus servos: ‘O banquete de casamento está pronto, e meus convidados não são dignos dessa honra.
9 ki pokere wi karako kaiwagi imatau ade yawata kawakawareya iyapana ropani kawaya pa asusu ika idiwu ki waratamuri da mu kupe yau kawareya baitagisi.’
9 Agora, saiam pelas esquinas e convidem todos que vocês encontrarem’.
10 E inako wagubu manako e bigabigaiyoma kayatagubu imatau ade yawata kawa-kawareya iyapana bagi ade eba bagi ki kuduba waratampu bautagubu tawa kuduba posiwena.
10 Então os servos trouxeram todos que encontraram, tanto bons como maus, e o salão do banquete se encheu de convidados.
11 Apunu kawai ki iyapana bau-tagubu ragidai mu emitamana ki nana tawa rabineya yapu manako e apunu mosi ika tondawa ki e anika monagai eba umapu ki empupu sibu, wagubu ke;
11 “Quando o rei entrou para recebê-los, notou um homem que não estava vestido de forma apropriada para um casamento
12 ‘Kabai, kau anika monagai eba umapi ki pokere kau badidi maba nau tawaneya baunugibi?’ E inako wagubu, ko apunu ki yona daikere mo eba wagubu ko pa tondawa.
12 e perguntou-lhe: ‘Amigo, como é que você se apresenta sem a roupa de casamento?’. O homem não teve o que responder.
13 E pa tondawa ki pokere apunu kawai ki e bigabigaiyoma tadebu, wagubu ke; ‘Apunu yau wadumuri e idai kerarai umamuri dokodoko manako gari tagaiya sisipu rabineya kwenupumuri. E ika makariyogono uwarai sisiripono yadi kirono tondono.”
13 Então o rei disse: ‘Amarrem-lhe as mãos e os pés e lancem-no para fora, na escuridão, onde haverá choro e ranger de dentes’.
14 Iyesu keyakeyai ki wagubu kewowena ka e iyapana ki ade tadebu, wagubu ke; “Mamanuga God e iyapana ropani kawaya bibitapu ko e iyapana eba ropani winetapu.”
14 “Pois muitos são chamados, mas poucos são escolhidos”.
15 Ki makeya ka Parisi ragidai mubo mena paeretagubu Iyesu beraberapa-mana manupamana da e yona mo paerepana manako mu ki pokaiya e wadamana ki nana ki keketai kupamawa.
15 Então os fariseus se reuniram para tramar um modo de levar Jesus a dizer algo que desse motivo para o prenderem.
16 Mu ubumpu mu muga tademawa kabukabuwa ragidai ade apunu Erodi e kowaiyoma dai mete kina ki tonotampu kayatagubu Iyesu bameya bautagubu manako simupu, tagubu ke; “Nidiyei kabukabuwa apunai, nu katainugu da kau iyapana eba beratamiyei ko kau yona mibai mena nuwegei. Iyapana kawakawai kau bamageya bautagamu ki kau bera yonai eba nuwegei beratamiyei. Ade iyapana pakasi ragidai kau bamageya bautagamu ki kau mu mete eba beratamiyei yona kudubai mosi nuwegei. Pa mena. Kau maramara yona eyaka mena Mamanuga God e yawatai ki yonai mibai ki mena kawareya kawareya iyapana kabuwatamiyei.
16 Enviaram alguns de seus discípulos, junto com os partidários de Herodes, para se encontrarem com ele. Disseram: “Mestre, sabemos como o senhor é honesto e ensina o caminho de Deus de acordo com a verdade. É imparcial e não demonstra favoritismo.
17 Ki pokere, kau badidi wainapiyei ki kau karako kiya nuwagi da nu wainapamu; Nu tawana Roumi ragidai mu kawaimaga Sita bameya nu wairanuga denai takesi tamana ki nene ka nu goranuga badidi wagau? Nu takesi ki tamana ka baganai bo eba baganai?”
17 Agora, diga-nos o que o senhor pensa a respeito disto: É certo pagar impostos a César ou não?”.
18 Iyapana ki Iyesu wadamana ki nana dayaya yonai tagamawa ki Iyesu ororeya mena kataiwena ki pokere e denai tadebu, wagubu ke; “Wi ka midiga pa matakawagau ragidai. Wi badidi pokere nau wadisinimana ki nana dayaya yonai iwagamu?
18 Jesus, porém, sabia de sua má intenção e disse: “Hipócritas! Por que vocês tentam me apanhar numa armadilha?
19 Ko baganai, wi takesi tamana ki bowai madai mo tegemuri da nau empani.”
19 Mostrem-me a moeda usada para pagar o imposto”. Quando lhe deram uma moeda de prata,
20 manako e mu manutapu, wagubu ke; “Yau ka nima keyai bowa madai yau naureya tondau? Nima si bowa madai yau naureya okamupu?”
20 ele disse: “De quem são a imagem e o título nela gravados?”.
21 E inako wagubu ka mu denai tagubu ke; “Yau ka tawana Roumi ragidai mu kawaimaga Sita e keyai ki naureya tondau.”
21 “De César”, responderam. “Então deem a César o que pertence a César, e deem a Deus o que pertence a Deus”, disse ele.
22 Iyesu yona ki wagubu ka iyapana ki mu notamaga kowena denai siyamana babatagubu manako kamadumpu kayatagubu.
22 Sua resposta os deixou admirados, e eles foram embora.
23 Mara eyaka mena ki rabineya ka Sadusi ragidai dai Iyesu bameya bau-tagubu. Sadusi ragidai mu ka iyapana inako tadeyamu, tagamu ke; ‘Nu popoigamu ki ka nu ewa eba iyaigamu ade kimamu ubumamu.’
23 No mesmo dia, vieram a Jesus alguns saduceus, líderes religiosos que afirmam não haver ressurreição dos mortos,
24 Sadusi ragidai ki Iyesu bameya bautagubu manako simupu, tagubu ke; “Nidiyei Kabukabuwa Apunai, oragai apunai Mosisi nu goranuga inako tapu, wagubu ke; ‘Apunu mosi e wainai munu eba wenapoto manako e nobomoi poyagisi, ki ka apunu ki e yowai koboro ki uworoto manako munu wenapoto ki aita popai apunai ki e watai yadini.’
24 e perguntaram: “Mestre, Moisés disse: ‘Se um homem morrer sem deixar filhos, o irmão dele deve se casar com a viúva e ter um filho, que dará continuidade ao nome do irmão’.
25 Kau karako wainapi; Iyapana ida daikere kewowena daikere apeya (7) nu mete yewe idiweya manako mu tata-maga ridi mo uwapu. E ridi mo uwapu ko e munu eba wenapupu manako apunu ki powena. E powena ki pokere e yowai koboro ki uwapu ko e mete powena ko munu mo eba wenawena.
25 Numa família havia sete irmãos. O mais velho se casou e morreu sem deixar filhos, de modo que seu irmão se casou com a viúva.
26 Mu inako kwaetagamawa yamawa da iyapana ida daikere kewowena daikere apeya (7) koboro ki uwamupu ki mu kuduba popotagubu gawarara ko munu mo eba wenawena.
26 O segundo irmão também morreu, e o terceiro irmão se casou com ela. E assim por diante, até o sétimo irmão.
27 Ko siyareya ka ridi ki e eya mete powena.
27 Por fim, a mulher também morreu.
28 Kau karako nuwagi da nu wainapamu; Mara kwauneya iyapana popotagubu ragidai ade iyatagisi kimoto ubumoto makeya ki ka ridi ki nima wainai? Mibai ka e iyapana ida daikere kewowena daikere apeya (7) ki tauwapu.”
28 Diga-nos, de quem ela será esposa na ressurreição? Afinal, os sete se casaram com ela”.
29 Sadusi ragidai ki inako tagubu ko Iyesu denai tadebu, wagubu ke, “Wi paerepiyamu kawaya daganani. Wi Mamanuga God e yonai eba kataigau ade e kasiyarai mete eba kataigau.
29 Jesus respondeu: “O erro de vocês está em não conhecerem as Escrituras nem o poder de Deus,
30 Iyapana popotagubu ragidai ade iyatagisi kimoto ubumoto makeya ki ka mu eba anikatagisi. Mu ka aneya kunumau idiwu ki mu maba inako idiwono.
30 pois, quando os mortos ressuscitarem, não se casarão nem se darão em casamento. Nesse sentido, serão como os anjos do céu.
31 Ko iyapana popotagubu ragidai ewa ade iyatagamana kimana ubumana ki yonai ka Mamanuga God e okai wi kabuwanibu kewowena. Ko e yonai ki wi bani eba iyabamupu bo? E okai ki wagubu ke;
31 “Agora, quanto a haver ressurreição dos mortos, vocês não leram a esse respeito nas Escrituras? Deus disse:
32 ‘Apunu Eburamu e Mamai God ka nau. Apunu Aisiki e Mamai God ka nau. Ade apunu Diyaikapu e Mamai God ka nau.’”
32 ‘Eu sou o Deus de Abraão, o Deus de Isaque e o Deus de Jacó’. Portanto, ele é o Deus dos vivos, e não dos mortos”.
33 Iyapana ropani kawaya Iyesu kabuwai ki wainamupu ka mu nota-maga kowena.
33 Quando as multidões o ouviram, ficaram admiradas com seu ensino.
34 Iyesu badidi wagubu ki pokaiya Sadusi ragidai yona denai tagamana babatagubu ki sisiyai Parisi ragidai wainamupu manako mu bautagubu ewapuru dibimupu.
34 Sabendo os fariseus que Jesus tinha calado os saduceus com essa resposta, reuniram-se novamente para interrogá-lo.
35 Mu ewapuru dibimupu manako mu paunamugu ka Mamanuga God e gorai kataiya apunai mosi ubupu Iyesu manupana da e yona mo paerepana ki nana e manupupu, wagubu ke;
35 Um deles, especialista na lei, tentou apanhá-lo numa armadilha com a seguinte pergunta:
36 “Nidiyei Kabukabuwa Apunai, Mamanuga God e gorai ropani kawaya nakapupu ki paunamugu gora bani ka kawaya esida?”
36 “Mestre, qual é o mandamento mais importante da lei de Moisés?”.
37 E inako wagubu, manako Iyesu denai e sibu, wagubu ke; “Gora kawai ka yau kena; ‘Mamanuga God e eya mena ka Kaiwawo. Wi nuwaga notaga ade wi mibiga kuduba e mena mara-mara nota kwarikwarisipiyoi idiwoi.’
37 Jesus respondeu: “‘Ame o Senhor, seu Deus, de todo o seu coração, de toda a sua alma e de toda a sua mente’.
38 Gora ki mena ka kawaya esida,
38 Este é o primeiro e o maior mandamento.
39 ade gora ki kobaiya ka yau kena; ‘Kau kiya nene wainapiyei ki maba kau kowagi-yoma mu nene mete wainapiyowa.’
39 O segundo é igualmente importante: ‘Ame o seu próximo como a si mesmo’.
40 Gora apeya yau mena ka kawakawaya. Mamanuga God e bonanai wainapamawa tagamawa ragidai badidi tagubu ade oragai apunai Mosisi gora badidi tapu ki kuduba ka gora apeya yau mu koba-mugu.” Iyesu inako wagubu.
40 Toda a lei e todas as exigências dos profetas se baseiam nesses dois mandamentos”.
41 Parisi ragidai ika bautagubu dibimupu idiwa ki pokere Iyesu mu manutapu, wagubu ke;
41 Então, rodeado pelos fariseus, Jesus lhes fez a seguinte pergunta:
42 “Wi badidi wainapiyamu; Wi Iya Negeyana Apunai Keriso ki e ka nima e momai?”
42 “O que vocês pensam do Cristo? De quem ele é filho?”. Eles responderam: “É filho de Davi”.
43 Mu inako tagubu ko Iyesu mu ade tadebu, wagubu ke; “Keriso ka oragai apunai Dewida e momai ki yonai ka mibai maba ki ka Mamanuga God e Keyai badidi pokere apunu Dewida kabuwapupu da e uburoto Keriso e eya Kaiwawoi siyana ki nana sibu? Mama-nuga God e okai wagubu ke;
43 Jesus perguntou: “Então por que Davi, falando por meio do Espírito, chama o Cristo de ‘meu Senhor’? Pois Davi disse:
44 ‘Nau Mamai God nau Kaiwawoni sibu, wagubu ke; Kau nau madanani garu deneya tondowa da nau kau iyaragiyoma kuduba kwanatamani kau kerapugi kobaiya nakatamani kewoyagisi were.’
44 ‘O Senhor disse ao meu Senhor: Sente-se no lugar de honra à minha direita até que eu humilhe seus inimigos debaixo de seus pés’.
45 Oragai apunai Dewida ubupu wi Iya Negeyana Apunai Keriso e eya Kaiwawoi sibu, ko ade badidi maba ka e eya Kaiwawoi sibu Keriso ki ade apunu Dewida e eya momai?”
45 Portanto, se Davi chamou o Cristo de ‘meu Senhor’, como ele pode ser filho de Davi?”.
46 Iyesu yona ki wagubu ka Parisi ragidai yona denai tagamana babatagubu. Mara ki makeya ade ewa ka iyapana dai eba bautagubu Iyesu manumupu.
46 Ninguém conseguiu responder e, depois disso, não se atreveram a lhe fazer mais perguntas.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 22, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.