Lucas 9
IYA YONAI (GDN) vs NVI
1 — ausente —
1 Reunindo os Doze, Jesus deu-lhes poder e autoridade para expulsar todos os demônios e curar doenças,
2 — ausente —
2 e os enviou a pregar o Reino de Deus e a curar os enfermos.
3 tadebu, wagubu ke; “Yawata gwedegwedei, guna, igwa, masura, bowa madai, ade gwedegwede raragai inako ki kuduba wi kamadumuri pa ida kasikasi kaiwagi.
3 E disse-lhes: "Não levem nada pelo caminho: nem bordão, nem saco de viagem, nem pão, nem dinheiro, nem túnica extra.
4 Wi tawa mo baiwagi manako iyapana mo wi nene kwaewagau ki ka wi e bameya ukwapu-muri idiwoi da wi natere ki kamadu-muri makeya, ko wi tawa yabayababa mo eba ukwapumuri.
4 Na casa em que vocês entrarem, fiquem ali até partirem.
5 Ko wi natere mo baiwagi manako iyapana wi nene eba kwaetogomono ki ka mu beramaga berokoi matarapamana ki nana ka wi waigugu yau mena kwaiwagi; Wi kerapuga dogiyai mu tawamaga katamuruiya mena pasipumuri. Mu waigugu ki empomoto ki mu kataitagisi da mu paeremupu.”
5 Se não os receberem, sacudam a poeira dos seus pés quando saírem daquela cidade, como testemunho contra eles".
6 Iyesu inako tadebu manako mu kayatagubu kaiwa tawana tawana tawa tawa Mamanuga God e yonai bagi kawaya iyapana tademawa ade sigira ragidai mete iyatamawa iwa.
6 Assim, eles saíram e foram pelos povoados, pregando o evangelho e fazendo curas por toda parte.
7 Tawana Gariri ragidai mu kawai-maga Erodi gwedegwede yau kuduba wenawena ki sisiyai wainapupu ka e notai babawena. Iyapana dai tagubu da iyapana siruwatamiyawa apunai Diyoni naiya powena ki ade iyawena kipu ubupu,
7 Herodes, o tetrarca, ouviu falar de tudo o que estava acontecendo e ficou perplexo, porque algumas pessoas estavam dizendo que João tinha ressuscitado dos mortos;
8 dai tagubu da oragai apunai Eraidiya ade wirawena bauwena, ade dai tagubu da Mamanuga God e bonanai wainapiyawa wagawa apunai mosi ki naiya takari kawaya tondawa ko powena ki ade iyawena kipu ubupu bauwena.
8 outros, que Elias tinha aparecido; e ainda outros, que um dos profetas do passado tinha voltado à vida.
9 Apunu Erodi iyapana yonamaga ki wainapupu ka e notai babawena, wagubu ke; “Nau apunu Diyoni e gobai meyamana puru ki yonai suwagubuwani ko apunu karako bauwena matakira ebo ebo kwaewagau wainapakani ki e ka nima?” Apunu Erodi e notai inako wagubu manako e Iyesu empana ki nana ki yawatai kwaenepiyawa tondawa.
9 Mas Herodes disse: "João, eu decapitei! Quem, pois, é este de quem ouço essas coisas? " E procurava vê-lo.
10 Iyesu e tadeyau kabukabuwa ragidai ade wiratagubu bautagubu manako mu badidi kwaetagamawa ki sisiyai mu makeya makeya Iyesu simupu. Simpu kewowena ka e mu waratapu iyapana kamaditampu manako mu mubo mena kayatagubu natere mo si ka Besaida bautagubu.
10 Ao voltarem, os apóstolos relataram a Jesus o que tinham feito. Então ele os tomou consigo, e retiraram-se para uma cidade chamada Betsaida;
11 Ko mu tawana bani deneya kaya-tagamawa ki iyapana ropani kawaya mu emitampu manako ewakumatampu kayatagubu mu bamamugu ade bau-tagubu. Iyesu iyapana nuwaboyamaga wainapupu ki pokere e mu diriwamaga kwaewena Mamanuga God e gari rabineya idiwana ki yonai mu tadeyawa ade sigira ragidai mete iyatamiyawa.
11 mas as multidões ficaram sabendo, e o seguiram. Ele as acolheu, e falava-lhes acerca do Reino de Deus, e curava os que precisavam de cura.
12 Madega kanibu kekerawagawa ka Iyesu tadeyau kabukabuwa ragidai e bameya bautagubu manako simupu, tagubu ke; “Madega surana kwaewagau ko tawana yau ka tawa pa mena ki pokere iyapana ropani kawaya yau tonotami da mu tawa tawa kayatagisi ukwapamana watai kwaenepomoto ade bani kupamana ki mete kwaenetagisi.”
12 Ao fim da tarde os Doze aproximaram-se dele e disseram: "Manda embora a multidão para que eles possam ir aos campos vizinhos e aos povoados, e encontrem comida e pousada, porque aqui estamos em lugar deserto".
13 Mu inako tagubu ko Iyesu mu emitapu manako denai tadebu, wagubu ke; “Ae, ki inako pa mena. Wi wiga baniga dai tagemuri da mu kupomoto.”
13 Ele, porém, respondeu: "Dêem-lhes vocês algo para comer". Eles disseram: "Temos apenas cinco pães e dois peixes — a menos que compremos alimento para toda esta multidão".
14 (Iyapana ika damumupu idiwa ka ropani kawaya, uratanai mena ka kuduba 5,000.)
14 ( E estavam ali cerca de cinco mil homens ). Mas ele disse aos seus discípulos: "Façam-nos sentar-se em grupos de cinqüenta".
15 E tadeyau kabukabuwa ragidai kaimpu iyapana makeya makeya inako nakatampu kewowena,
15 Os discípulos assim fizeram, e todos se assentaram.
16 ka Iyesu bani buredi ida daikere mena ade iyana apeya ki mete tepupu pairawena esida kunumau yabu tapu Mamanuga God bameya parauwena manako bani ki gerepupu e tadeyau kabukabuwa ragidai tagebu da mu bani ki iyapana tagemana ki nana wagubu.
16 Tomando os cinco pães e os dois peixes, e olhando para o céu, deu graças e os partiu. Em seguida, entregou-os aos discípulos para que os servissem ao povo.
17 Iyapana kuduba bani ki kupampu matetagubu manako ki eweya ka Iyesu kowakowai-yoma bani pirai kwanamupu kode rabineya nunumupu manako kode ida esida kewowena kerapu apeya posi-tagubu.
17 Todos comeram e ficaram satisfeitos, e os discípulos recolheram doze cestos cheios de pedaços que sobraram.
18 Mara mosi ka Iyesu e eya mena guriguriwagawa tondawa manako e tadeyau kabukabuwa ragidai e bameya bautagubu. Ko Iyesu mu manutapu, wagubu ke; “Sidimuri; Iyapana tawana tawana idiwu ki mu nau nene badidi tagamu? Mu wainapiyamu da nau ka nima?”
18 Certa vez Jesus estava orando em particular, e com ele estavam os seus discípulos; então lhes perguntou: "Quem as multidões dizem que eu sou? "
19 Ko mu denai e simupu, tagubu ke; “Mu dai wainapiyamu da kau ka iyapana siruwatamiyawa apunai Diyoni. Ade dai tagamu da kau ka oragai apunai Eraidiya ade wiranugibi baunugibi. Ade dai tagamu da kau ka takari kawaya Mamanuga God e bonanai wainapiyeya nuwegeya ko ponugibi manako ade iyanugibi kipi ubupi ki apunai.”
19 Eles responderam: "Alguns dizem que és João Batista; outros, Elias; e, ainda outros, que és um dos profetas do passado que ressuscitou".
20 Mu denai inako tagubu manako Iyesu mu ade manutapu, wagubu ke; “Ko wiyo, wi wainapiyamu da nau ka nima?”
20 "E vocês, o que dizem? ", perguntou. "Quem vocês dizem que eu sou? " Pedro respondeu: "O Cristo de Deus".
21 Apunu Pita inako wagubu, ko Iyesu mu umunumaga umapu da mu yona ki iyapana mo eba siyamana ki nana,
21 Jesus os advertiu severamente que não contassem isso a ninguém.
22 manako ade tadebu, wagubu ke; “Nau Kunumau Kawapuwani Apunai aita ewa midi makari kawaya mo bananapani. Iyapana kawakawai, Mamanuga God bameya dobopiyamu ragidai, ade Mamanuga God e gorai ki kataimugu ragidai mete kina ki mu kuduba ka nau tagararasinimoto manako ubumoto nau wadisinimoto susinimoto poyo. Nau posugani ko mara apeya eyaka kewoyagisi eweya ka nau ade iyasugani kirani uburani.”
22 E disse: "É necessário que o Filho do homem sofra muitas coisas e seja rejeitado pelos líderes religiosos, pelos chefes dos sacerdotes e pelos mestres da lei, seja morto e ressuscite no terceiro dia".
23 E inako wagubu manako mu kuduba ade tadebu, wagubu ke; “Iyapana nima nuwaiya nau ewaneya kayawagana wainapiyau ki ka gwedegwede kuduba e eya iyai nene wainapiyau ki kuduba e kamadini manako nau ripa korosi kawareya makarisugani ki maba e mete bita makari nau pokanere maramara bananapana ki kudeya e eba wainapono ko kasiyarai kawaya e eya korosi maba kawarapoto yabadini nau ewaneya uburoto.
23 Jesus dizia a todos: "Se alguém quiser acompanhar-me, negue-se a si mesmo, tome diariamente a sua cruz e siga-me.
24 Iyapana nima e eya iyai karako yewe wairau ki nene wainapiyau ki ka e eya iyai ewa nene ki e kaupiyau. Ko iyapana nima nau pokanere e eya iyai karako nene kaupiyau ki ka aita ewa ka iya mibai bananapoto yadini.
24 Pois quem quiser salvar a sua vida a perderá; mas quem perder a vida por minha causa, este a salvará.
25 Iyapana nima waira yau gwede-gwedei kuduba tepiyau ko e eya iyai ewa nene ki e kaupiyau manako e poyagisi ki ka e aita ewa gwede yadini?
25 Pois que adianta ao homem ganhar o mundo inteiro, e perder-se ou destruir a si mesmo?
26 Iyapana nima nau pokanere bo nau yonani suwagubuwani ki pokaiya midimamayagisi ki ka aita ewa nau Kunumau Kawapuwani Apunai nau Mamai ade e aneyaiyoma bagi kawaya mete kina mu tanimaga pokaiya ade wirasugani bausugani makeya ki nau uburani iyapana ki mete midimamapani.
26 Se alguém se envergonhar de mim e das minhas palavras, o Filho do homem se envergonhará dele, quando vier em sua glória e na glória do Pai e dos santos anjos.
27 Nau yona yau mibai wi nidiyakani; Wi karko idiwu ragidai Mamanuga God e kasiyarai matarayagisi wi yabugere empumuri were ewa ka wi dai popoiwagi.”
27 Garanto-lhes que alguns que aqui se acham de modo nenhum experimentarão a morte antes de verem o Reino de Deus".
28 Iyesu yona ki wagubu makeya pura eyaka mena kwaitana kewowena eweya ka e apunu Pita yo Diyoni yo Diyemesi waratapu mu mubo mena guriguritagamana ki nana kweya mo yamupu.
28 Aproximadamente oito dias depois de dizer essas coisas, Jesus tomou consigo a Pedro, João e Tiago e subiu a um monte para orar.
29 Iyesu guriguriwagawa makeya ka e kiyabui wirawena ebo wenawena ade e midi tatamai poe kawaya ki mete wirawena taniwena sinini tawana kuduba minibu siwa.
29 Enquanto orava, a aparência de seu rosto se transformou, e suas roupas ficaram alvas e resplandecentes como o brilho de um relâmpago.
30 Garugaru mena ka iyapana apeya ika mataratagubu Iyesu mete yonatagamawa ubumawa. Mosi ka oragai apunai Mosisi ade mosi ka oragai apunai Eraidiya.
30 Surgiram dois homens que começaram a conversar com Jesus. Eram Moisés e Elias.
31 Kunuma tanai bagi kawaya kawapu mu kawarimugu minibu siwa manako Mamanuga God e ebo nuwaiya winepupu tapu ki makeya Iyesu natere Diyerusa-remu rabineya bita bananapana powagana ki sisiyai mu e mete tagamawa ubumawa.
31 Apareceram em glorioso esplendor, e falavam sobre a partida de Jesus, que estava para se cumprir em Jerusalém.
32 Apunu Pita e kowaiyoma mete kina ukwapamawa ki yabutagubu ki ka mu Iyesu kiyabui tanai kawaya ki emupu ade iyapana apeya e mete yonatagamawa ubumawa ki mu mete emitampu.
32 Pedro e os seus companheiros estavam dominados pelo sono; acordando subitamente, viram a glória de Jesus e os dois homens que estavam com ele.
33 Iyapana apeya ki Iyesu kamadamana kwaetagamawa ka apunu Pita ubupu Iyesu sibu, wagubu ke; “Kaiwawoni, nu yewe wi mete idiwei ka bagi kawaya. Karako ka nu nabonabo apeya eyaka yewe waditamamu, mosi ka kau nene, mosi ka oragai apunai Mosisi e nene, ade mosi ka oragai apunai Eraidiya e nene. (Apunu Pita yona ki wagawa ka e notai babawena wagawa.)
33 Quando estes estavam se retirando, Pedro disse a Jesus: "Mestre, é bom estarmos aqui. Façamos três tendas: uma para ti, uma para Moisés e uma para Elias". ( Ele não sabia o que estava dizendo. )
34 E yona ki wagawa makeya ka oroguma kawapu mu ruputapu ki pokere mu notamaga kowena kudu mete wainapamawa.
34 Enquanto ele estava falando, uma nuvem apareceu e os envolveu, e eles ficaram com medo ao entrarem na nuvem.
35 Ko bonana mosi oroguma rabineya mete bauwena, wagubu ke; ‘Yau ka nau Gubagani. Nau e winepuwani ki pokere e mena yonai ki wi wainapiyoi idiwoi.”
35 Dela saiu uma voz que dizia: "Este é o meu Filho, o Escolhido; ouçam a ele! "
36 Bonana ki yona inako wagubu kewowena eweya ka mu Iyesu e eya mena ika uburawa emupu. E tadeyau kabukabuwa ragidai apeya eyaka ki mu yabumugere badidi emupu ade waina-mupu ki mu mubo mena notapamawa idiwa ko sisiya ki mu iyapana mo eba simupu.
36 Tendo-se ouvido a voz, Jesus ficou só. Os discípulos guardaram isto somente para si; naqueles dias, não contaram a ninguém nada do que tinham visto.
37 Nawaru puruwena ka Iyesu e tadeyau kabukabuwa ragidai mete kweya kawareya ade wiratagubu kawamawa manako mu kweya kerareya bautagamawa makeya ka iyapana ropani kawaya mu ika bananatampu.
37 No dia seguinte, quando desceram do monte, uma grande multidão veio ao encontro dele.
38 Iyapana ropani kawaya ki mu pauna-mugu ka apunu mosi ika uburawa e bonanai ragiragi kawaya wagubu ke; “Nidiyei Kabukabuwa Apunai, nau nidiyakani wainapi; Kau waitasini nau gubagani eyaka mena yau emani.
38 Um homem da multidão bradou: "Mestre, rogo-te que dês atenção ao meu filho, pois é o único que tenho.
39 Maramara ka keyai berokoi mosi garugaru mena bauwagau kwewagau nau gubagani wadau wairau kwenupiyau da e idai kerarai kuduba patototagamu manako e umunai gipoporai bauwagau uwari sisiripiyau. Keyai berokoi ki kawareya kawareya e makari kweyau ko garugaru mena eba kamadau.
39 Um espírito o domina; de repente ele grita; lança-o em convulsões e o faz espumar; quase nunca o abandona, e o está destruindo.
40 Kau tadeyei kabukabuwa ragidai mu keyai berokoi ki siwakekepamana ki nana nau tadebuwani, ko mu siwakekemupu ko e eba bauwena kayawena.”
40 Roguei aos teus discípulos que o expulsassem, mas eles não conseguiram".
41 Apunu ki inako wagubu, ko Iyesu denai wagubu ke; “Wi nau eba suma-siniyamu ragidai. Wi paerepiyamu kawaya daganani. Nau mara badibadi yabaranugu wi mete yewe idiwomu? Nau mara badibadi wi bitaga kawaraponi yaroni tondoni?” E inako wagubu manako wirawena apunu ki sibu, wagubu ke; “Baganai, kau gubagagi wadi nau bamaneya yabi.”
41 Respondeu Jesus: "Ó geração incrédula e perversa, até quando estarei com vocês e terei que suportá-los? Traga-me aqui o seu filho".
42 Munu ki yabadawa makeya ka keyai berokoi ki e ragiragi kawaya minibu wairau kwenupupu manako munu ki e idai kerarai kuduba patoto-tagubu. Ko Iyesu e bonanai ragiragi kawaya keyai berokoi ki siwakekepupu, munu uratanai ki iyapupu manako wadubu e mamai kwebu.
42 Quando o menino vinha vindo, o demônio o lançou por terra, em convulsão. Mas Jesus repreendeu o espírito imundo, curou o menino e o entregou de volta a seu pai.
43 Iyapana kuduba Mamanuga God e kasiyarai kawaya ki emupu ka mu notamaga kowena kodabamaga mete kamupu.
43 E todos ficaram atônitos ante a grandeza de Deus. Estando todos maravilhados com tudo o que Jesus fazia, ele disse aos seus discípulos:
44 “Nau karako wi nidiyani ki wi notaga eba gogayagisi; Iyapana ubumoto nau Kunumau Kawapuwani Apunai nau yogoni tagisi manako iyapana dai ki mu idamaga rabineya nau tamusinimoto.”
44 "Ouçam atentamente o que vou lhes dizer: o Filho do homem será traído e entregue nas mãos dos homens".
45 E inako wagubu ko mu notamaga ka gwede mo bodapupu da mu yona ki mibai eba wainamupu. Mu e manupamana ko mu kudu mete waina-mupu ki pokere eba manumupu.
45 Mas eles não entendiam o que isso significava; era-lhes encoberto, para que não o entendessem. E tinham receio de perguntar-lhe a respeito dessa palavra.
46 Mara mosi ka Iyesu e tadeyau kabukabuwa ragidai mu paunamugu nima ka kawaya esida ki sisiyai mu mubo deni deni tagamawa kasiwara idiwa.
46 Começou uma discussão entre os discípulos, acerca de qual deles seria o maior.
47 Mu notamaga badidi nota-pamawa ki Iyesu e ororeya mena kataiwena ki pokere e munu mosi wadubu e madaneya tapu,
47 Jesus, conhecendo os seus pensamentos, tomou uma criança e a colocou em pé, a seu lado.
48 manako tadebu, wagubu ke; “Iyapana nima nau sini pokaiya munu yau maba e diriwai kwaewagau ki ka e nau diriwani mete kwaewagau. Ade iyapana nima nau diriwani kwaewagau ki ka e nau Tonosinibu Apunai ki e diriwai mete kwaewagau. Nau yona mibai suwagani wainapumuri; Wi wainapiyamu da wi paunagau nima ka erida ki e ka esida, ade wi wainapiyamu da wi paunagau nima ka esida ki e ka erida.”
48 Então lhes disse: "Quem recebe esta criança em meu nome, está me recebendo; e quem me recebe, está recebendo aquele que me enviou. Pois aquele que entre vocês for o menor, este será o maior".
49 Iyesu inako wagubu, ko apunu Diyoni ubupu e sibu, wagubu ke; “Nidiyei Kabukabuwa Apunai, apunu mosi kau sigi pokaiya kweya kairapu siwakeketamiyawa ki nu emipi, ko e ka eba nu mete ewapuru iwei ki pokere e badidi kwaewagawa ki nu e kamadana ki nana simipi.”
49 Disse João: "Mestre, vimos um homem expulsando demônios em teu nome e procuramos impedi-lo, porque ele não era um dos nossos. "
50 Apunu Diyoni inako wagubu, ko Iyesu wirawena e tadeyau kabukabuwa ragidai apunu Diyoni mete kina denai tadebu, wagubu ke; “Ae, wi e inako eba bodampena, mibai ka iyapana nima wi eba tagararaniyau ki e ka wi waretaga.”
50 "Não o impeçam", disse Jesus, "pois quem não é contra vocês, é a favor de vocês".
51 Mamanuga God e Iyesu ade tepapana kunumau kayawagana ki marai rogobiwena ki makeya ka Iyesu natere Diyerusaremu kayawagana ki nana wainapupu ki pokere e kipu ubupu deni mena natere ki yawatai kayawena.
51 Aproximando-se o tempo em que seria elevado ao céu, Jesus partiu resolutamente em direção a Jerusalém.
52 E kowakowaiyoma yabiri tonotapu e nene okukunatagamana ki nana ki mu kayatagubu kaiwa da yawatau ka mu tawana Sameriya ragidai mu nateremaga mo bautagubu.
52 E enviou mensageiros à sua frente. Indo estes, entraram num povoado samaritano para lhe fazer os preparativos;
53 Natere ki ragidai wainamupu da Iyesu natere Diyerusaremu kayawagawa ki ka mu gagayatagubu e diriwai eba kwaetagubu ko baiyonomupu.
53 mas o povo dali não o recebeu porque se notava em seu semblante que ele ia para Jerusalém.
54 Iyesu e tadeyau kabukabuwa ragidai Diyemesi yo Diyoni yona ki wainamupu ka mu nuwamaga pupuwena manako wira-tagubu Iyesu simupu, tagubu ke; “Kaiwawonuga, kau badidi wainapiyei? Nu Mamanuga God siyamu da mata nonarai kunuma were kaworoto natere yau ragidai ki uratamini popo bo?”
54 Ao verem isso, os discípulos Tiago e João perguntaram: "Senhor, queres que façamos cair fogo do céu para destruí-los? "
55 Mu inako tagubu, ko Iyesu mu nakaritapu,
55 Mas Jesus, voltando-se, os repreendeu, dizendo: "Vocês não sabem de que espécie de espírito são, pois o Filho do homem não veio para destruir a vida dos homens, mas para salvá-los";
56 manako mu natere ki kamadumpu natere mo kayatagubu.
56 e foram para outro povoado.
57 Mu yawatau kayatagubu kaiwa ka apunu mosi Iyesu bameya bauwena manako sibu, wagubu ke; “Kau tawana bani kayanuwagi ki nau mete kina kau ewakumaniyoni umoni.”
57 Quando andavam pelo caminho, um homem lhe disse: "Eu te seguirei por onde quer que fores".
58 E inako wagubu, ko Iyesu denai e sibu, wagubu ke; “Taku kamarai ki mu gawaramaga mete kina ade midiwari iyarau iwu ki mu tawamaga mete ripa kawareya wadamu ko nau Kunumau Kawapuwani Apunai nau ukwarana bo aiyatasugana gawarani mo pa mena.”
58 Jesus respondeu: "As raposas têm suas tocas e as aves do céu têm seus ninhos, mas o Filho do homem não tem onde repousar a cabeça".
59 E apunu ade mosi sibu, wagubu ke; “Kau yabi nau ewaneya uburi mete kaigamu.”
59 A outro disse: "Siga-me". Mas o homem respondeu: "Senhor, deixa-me ir primeiro sepultar meu pai".
60 Apunu ki inako wagubu, ko Iyesu denai e sibu, wagubu ke; “Iyapana keyaimaga powena ragidai ki mu mena ubumoto popotagubu ragidai onono-tamini, ko kau upigi ka yau kena; Iyapana kebomana Mamanuga God e gari rabineya idiwana ki yonai kau dimanugowa umowa.”
60 Jesus lhe disse: "Deixe que os mortos sepultem os seus próprios mortos; você, porém, vá e proclame o Reino de Deus".
61 Ade apunu mosi bauwena Iyesu sibu, wagubu ke; “Kaiwawoni, nau kau ewageya kayasugani ko kau naiya tonosini da nau niya iyapananiyoma parautamani were ewa ka nau uburani kau ewageya kaniyani.”
61 Ainda outro disse: "Vou seguir-te, Senhor, mas deixa-me primeiro voltar e me despedir da minha família".
62 E inako wagubu, ko Iyesu denai e sibu, wagubu ke; “Iyapana nima Mama-nuga God e upi kwaewagau ko ade wirawagau ewere kayawagana ki wainapiyau ki e kwaitana ka Mama-nuga God e gari rabineya e kasiyarai pokaiya idiwana ki upi eba kwaeyagisi.”
62 Jesus respondeu: "Ninguém que põe a mão no arado e olha para trás é apto para o Reino de Deus".
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 9, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.