Lucas 6
IYA YONAI (GDN) vs NTLH
1 Aiyata marai ki makeya ka Iyesu e tadeyau kabukabuwa ragidai mete kina tawana mo kayatagubu manako yawatau ka mu kokora mo kawareya bautagubu. E tadeyau kabukabuwa ragidai kokora ki kawareya kaiwa ka mu gwaba mosi ki madai dai asusu toporu-pamawa tepamawa idamugu koto-pamawa manako madai mibai ki kupa-mawa kaiwa.
1 Num sábado, Jesus estava atravessando uma plantação de trigo. Os seus discípulos começaram a colher e a debulhar espigas, e a comer os grãos de trigo.
2 Ko Parisi ragidai dai mu emitampu manako manutampu, tagubu ke; “Wi badidi pokere inako kwaiwagamu? Nu goranuga aiyata marai nene badidi wagau ki wi raurupiyamu.”
2 Então alguns fariseus perguntaram: — Por que é que vocês estão fazendo uma coisa que a nossa
3 Ko Iyesu denai iyapana ki tadebu, wagubu ke; “Takari kawaya oragai apunai Dewida badidi kwaewena ki bususui mu oka tampu ki wi iyabamupu kataigubu bo pa mena? E kowakowai-yoma mete kina wetei metapu,
3 Jesus respondeu:
4 manako oragai apunai Dewida Mamanuga God e Tawai rabineya yapu bani buredi ki iyapana Mamanuga God nene puyo ika nakamupu ki dai e tepupu kubabu ade dai mete tepupu e kowakowaiyoma tagebu kupamupu. E inako kwaewena, ko gora wagau da bani ki ka Mamanuga God bameya dobopiyamu ragidai ki mu mena kupomoto.”
4 Ele entrou na casa de Deus, pegou os pães oferecidos a Deus, comeu e deu também aos seus companheiros. No entanto é contra a nossa Lei alguém comer desses pães; somente os sacerdotes têm o direito de fazer isso.
5 Iyesu inako wagubu, ade tadebu, wagubu ke; “Kunumau Kawapu Apunai e ka aiyata marai ki Debai. E ka kawaya esida ko aiyata marai ki ka erida.”
5 E Jesus terminou, dizendo:
6 Aiyata marai mosi ka Iyesu Diyu ragidai mu gurigurimaga tawai mo yapu manako e ubupu iyapana ika tadeyawa kabukabuwa tondawa. Apunu mosi ika tondawa e idai garu ka kiyokiyowena bisi kayawena.
6 Num outro sábado Jesus entrou na sinagoga e começou a ensinar. Estava ali um homem que tinha a mão direita aleijada.
7 Ko mara ki ka aiyata marai ki pokere Mamanuga God e gorai kataimugu ragidai ade Parisi ragidai dai mete kina ika bautagubu Iyesu naigida mena empamana ki nana idiwa. Mu wainamupu da e sigira ragidai aiyata marai ki makeya iyatamini bo gwede mo paerepoto gora raurupoto ki ka mu ubumoto e pari wirawirapomoto.
7 Alguns mestres da Lei e alguns fariseus ficaram espiando Jesus com atenção para ver se ele ia curar alguém no sábado. Pois queriam arranjar algum motivo para o acusar de desobedecer à Lei .
8 Mu inako notapamawa ko mu notamaga ki ka Iyesu e ororeya mena empupu kewowena ki pokere e apunu idai kiyokiyowena apunai ki sibu, wagubu ke; “Kau yabi yewe iyapana yabara-mugu uburi.” E inako wagubu manako apunu ki kipu ubupu kanibu iyapana kuduba mu yabaramugu ubupu.
8 Mas Jesus conhecia os pensamentos deles e por isso disse para o homem que tinha a mão aleijada: O homem se levantou e ficou em pé.
9 Ko Iyesu iyapana tadebu, wagubu ke; “Wi nau sidimuri da nau wainapani; Aiyata marai ki ka nu bagi kwaigomu bo berokoi kwaigomu? Ade nu iyapana iyatamomu bo giritamomu? Nu goranuga ki nene badidi wagau?”
9 Então Jesus disse:
10 E wirawena mu kuduba emitamiyawa da kamadubu manako ade wirawena idai kiyokiyoi apunai ki sibu, wagubu ke; “Kau idagi roronapi.” Apunu ki e idai roronapiyawa makeya ka e idai ki garugaru mena supasupawena.
10 Jesus olhou para todos os que estavam em volta dele e disse para o homem: O homem estendeu a mão, e ela sarou.
11 Kawakawai ragidai matakira ki emupu ka mu nuwamaga pupuwena manako mu mubo mubo tagamawa kasiwara Iyesu bameya badidi kwaetagamana ki keketai kupamawa.
11 Aí os mestres da Lei e os fariseus ficaram furiosos e começaram a conversar sobre o que poderiam fazer contra Jesus.
12 Mara ki makeya ka Iyesu e eya mena kweya mo yapu posiwena manako kemora ki rabineya ika Mamanuga God bameya guriguriwagawa tondawa da nawaru puruwena.
12 Naquela ocasião Jesus subiu um monte para orar e passou a noite orando a Deus.
13 Nawaru puru-wagawa ka e ubupu e tadeyau kabu-kabuwa ragidai ki mu nene wagubu bautagubu manako apunu mena ida esida kewowena kerapu apeya winetapu mu simaga e ‘Tononotapu Ragidai’ tadebu. E winetapu ragidai eyaka eyaka mu simaga ka yau kena;
13 Quando amanheceu, chamou os seus discípulos e escolheu doze deles. E deu o nome de apóstolos a estes doze:
14 Apunu Saimoni ki e si daikere Pita sibu ade Saimoni e yowai Enduru mete kina. Apunu Diyemesi yo apunu Diyoni, apunu Piripo yo apunu Batoromaiya,
14 Simão, em quem pôs o nome de Pedro, e o seu irmão André; Tiago e João; Filipe e Bartolomeu;
15 apunu Mateyu yo apunu Tomasi, apunu Arapiyo gubagai si ka Diyemesi, apunu Saimoni mosi (e ka iyapana wairamaga gwandagi wagau ki apunai mosi),
15 Mateus e Tomé; Tiago, filho de Alfeu; Simão, o nacionalista;
16 apunu Diyemesi gubagai si ka Diyudiyasi ade apunu Diyudiyasi Isikariyoto. E ka Iyesu yogoi wagubu ki apunai.
16 Judas, filho de Tiago; e Judas Iscariotes, que foi o traidor.
17 Iyesu e tonotapu ragidai mete kina kweyau kawamawa da dobu mo bau-tagubu ka e tadeyau kabukabuwa ragidai ropani kawaya e ika kwagara-mupu ubumawa. Iyapana ropani kawaya natere natere kuduba tawana Diyudiya rabineya ade natere Diyerusaremu ade natere Taya yo Saidoni egi papasi deneya ki mete ika bautagubu e kwagaramupu ubumawa.
17 Jesus desceu do monte com eles e parou com muitos dos seus seguidores num lugar plano. Uma grande multidão estava ali. Era gente de toda a Judeia, de Jerusalém e das cidades de Tiro e Sidom , que ficam na beira do mar.
18 — ausente —
18 Eles tinham vindo para ouvir Jesus e para serem curados das suas doenças. Os que estavam atormentados por espíritos maus também vieram e foram curados.
19 — ausente —
19 Todos queriam tocar em Jesus porque dele saía um poder que curava todas as pessoas.
20 Iyesu ubupu e tadeyau kabu-kabuwa ragidai emitapu manako tadebu, wagubu ke;
20 Jesus olhou para os seus discípulos e disse:
21 Wi karako wetei idiwu ragidai ki wi mete mamamaiwogoi, mibai ka aita ewa ki ka wi mateiwagi.
21 — Felizes são vocês que agora têm fome,
22 Nau Kunumau Kawapuwani Apunai nau pokanere ka iyapana wi wainanimoto siyasiya, wi tagarara-nimoto, wi wereyakauranimoto ade wi iyapana berokoi nidini. Ko mu wi bamagau inako kwaetogamu ki ka wi mamamaiwogoi.
22 — Felizes são vocês quando os odiarem, rejeitarem, insultarem e disserem que vocês são maus por serem seguidores do
23 Mara ki baiyagisi ki ka wi mibi mamamai taereiwogoi mibai ka wi puyoga kawaya ka kunumau wi nawanaga tondau. Wi giriniyamu pasuniyamu ragidai ki mu bodamuguma ka naiya mena Mamanuga God e bonanai wainapamawa tagamawa ragidai ki inako mete giritamawa pasutamawa.
23 Fiquem felizes e muito alegres quando isso acontecer, pois uma grande recompensa está guardada no céu para vocês. Pois os antepassados dessas pessoas fizeram essas mesmas coisas com os
24 Akae, gwedegwede ropani kawaya wi bamagau uburau ragidai. Wi karako mamamaiwagamu ki ewa kewo-yagisi.
24 — Mas ai de vocês que agora são ricos,
25 Akae, wi karako mateigubu idiwu ragidai. Aita ewa ka wi nuwaboyaiwagi mibi wetei idiwoi.
25 — Ai de vocês que agora têm tudo,
26 Akae, wi gwedewau iyapana wi werega tagamu wi siga esida tepapiyamu ragidai. Naiya takari kawaya ka iyapana inako mete kwaetagamawa.
26 — Ai de vocês quando todos os elogiarem, pois os antepassados dessas pessoas também elogiaram os falsos profetas.
27 Iyesu mu ade tadebu, wagubu ke; “Nau wainasiniyamu ragidai, nau karako wi nidiyani ki wi naigida mena wainapumuri; Wi iyaraguma ki wi ubumuri mu nota kwarikwarisitamuri, ade wi wainaniyamu siyasiya ragidai ki mu bamamugu ka wi denai bagi mena kwaiwagi.
27 — Mas eu digo a vocês que estão me ouvindo: amem os seus inimigos e façam o bem para os que odeiam vocês.
28 Wi simaganiyamu ragidai ki denai ka wi mu waditamuri bagi, ade wi giriniyamu pasuniyamu ragidai ki denai ka wi mu nene Mamanuga God bameya guriguriwagi.
28 Desejem o bem para aqueles que os amaldiçoam e orem em favor daqueles que maltratam vocês.
29 Iyapana mosi kau kwanabugeya miniyoto ki kau denai e eba mini ko kamadi da e kau kwanabugi daikere mete miniyoto ka baganai. Ade iyapana mosi kau nusurugi tatamai yadini ki kau e eba bodapi ko kamadi da e kau midigi tatamai mosi mete yadini ka baganai.
29 Se alguém lhe der um tapa na cara, vire o outro lado para ele bater também. Se alguém tomar a sua
30 Iyapana mosi kau gwedegwedegi ki genei yagisi ki kau e kwei, ade iyapana mosi kau gwedegwedegi mo pa wadubu ki kau eba nuwagi kasiwara ade wadi.
30 Dê sempre a qualquer um que lhe pedir alguma coisa; e, quando alguém tirar o que é seu, não peça de volta.
31 Kau nuwageya iyapana kau bamageya badidi kwaetagamana wainapiyei ki kau yabiri mu bamamugu inako mete kwaenuwagi.
31 Façam aos outros a mesma coisa que querem que eles façam a vocês.
32 Kau nota kwarikwarisiniyamu ragidai ki mu mena kau denai nota kwarikwarisitamiyowa ki ka Mamanuga God badidi pokere ki pokaiya kau wadiniyoto bagi? Kau kwaenugibi ki ka eba gwede kawaya mosi. Bigi kwae-tagamu ragidai ki mu mete kina inako deni deni nota kwarikwarisi kasiwara-tagamu idiwu.
32 — Se vocês amam somente aqueles que os amam, o que é que estão fazendo de mais? Até as pessoas de má fama amam as pessoas que as amam.
33 Ade iyapana bagi mena kau bamageya kwaetagamu ragidai ki mu mena bamamugu kau bagi kwaenugowa ki ka Mamanuga God badidi pokere ki pokaiya kau wadini-yoto bagi? Kau kwaenugibi ki ka eba gwede kawaya mosi. Bigi kwaetagamu ragidai ki mu mete kina inako kwae-tagamu.
33 E, se vocês fazem o bem somente para aqueles que lhes fazem o bem, o que é que estão fazendo de mais? Até as pessoas de má fama fazem isso.
34 Ade kau gwede mosi iyapana mo kwebi manako kau notapiyei da e uburoto kau suruwagi ki denai wirapana negeyana wainapiyei ki ka Mamanuga God badidi pokere ki denai kau wadiniyoto bagi? Bigi kwaetagamu ragidai ki mu mete kina ka mu mubo kowamuguma bigi kwaetagamu ragidai gwede mosi tageyamu ki mu suruwa-maga ade denai wirapamana tagemana ki wainapiyamu.
34 E, se vocês emprestam somente para aqueles que vocês acham que vão lhes pagar, o que é que estão fazendo de mais? Até as pessoas de má fama emprestam aos que têm má fama, para receber de volta o que emprestaram.
35 Wi inako eba kwaiwogoi ko yau mena kwaiwogoi; Wi iyaraguma nota kwarikwarisitamiyoi ade mu bamamugu bagi mena kwaiwogoi. Wi iyapana gwede mo tagemuri ki ka mu denai wi suruwaga wirapamana negemana ki eba wainapiyoi. Wi bagi supasupai mena inako kwaiwogoi yamoi ki ka wi deniga kawaya ki wi aita ewa wadumuri ade wi ka mibai Mamanuga God Iyarau Tondau Apunai e munuiyoma. Wainapumuri; Berokoi kwaetagamu ragidai ade puyo wadamu ko denai parau eba tagamu ragidai ki ka Mamanuga God mu mete waitatamiyau.
35 Façam o contrário: amem os seus inimigos e façam o bem para eles. Emprestem e não esperem receber de volta o que emprestaram e assim vocês terão uma grande recompensa e serão filhos do Deus Altíssimo. Façam isso porque ele é bom também para os ingratos e maus.
36 Ki pokere Mamanuga God wi nuwanuwaniyau ki maba wi kowaguma inako mete nuwanuwa-tamiyoi.”
36 Tenham misericórdia dos outros, assim como o Pai de vocês tem misericórdia de vocês.
37 “Wi kowaguma emitamuri ki ka wi garugaru mu eba waigubatamuri da Mamanuga God wi mete eba waiguba-niyoto. Ade wi idaga gurai wi kowaguma naurimugu eba ugwaditamuri ragiragi da Mamanuga God e idai gurai wi naurigau mete eba ugwadini ragiragi. Iyapana berokoi wi bamagau badidi kwaetagubu ki wi deni mena notagogapumuri. Wi inako kwaiwagi ki ka berokoi wi badidi kwaigubu ki kuduba ka Mamanuga God mete notagogapoto.
37 — Não julguem os outros, e Deus não julgará vocês. Não condenem os outros, e Deus não condenará vocês. Perdoem os outros, e Deus perdoará vocês.
38 Wi kowaguma puyo werenatamiyoi ki ka Mamanuga God wi mete puyo werenaniyoto. E negeni ki ka wi idagau posiyagisi siwagapoto iyapana poka nunumu dompiyamu ade kawareya kawareya nunumu dompiyamu posiwagau siwagapiyau ki maba posiyagisi siwagapoto. Ko wi iyapana gwede maraitau tagemuri ki denai ka Mamanuga God wi maraitau negeni, ade wi iyapana gwede kawaya daganani tagemuri ki ka Mamanuga God denai kawaya daganani wi negeni.”
38 Deem aos outros, e Deus dará a vocês. Ele será generoso, e as bênçãos que ele lhes dará serão tantas, que vocês não poderão segurá-las nas suas mãos. A mesma medida que vocês usarem para medir os outros Deus usará para medir vocês.
39 Iyesu inako wagubu manako keyakeyai mo tadebu, wagubu ke; “Iyapana yabui kenekenei apunai mosi ki ka e eba uburoto e waretai yabui kenekenei ki e idaiya yadini yawata kabuwapoto. Pa mena. E inako kwae-yogono ki ka mu apeya ewapuru yawata paerepomoto bobau sumoto.
39 E Jesus fez estas comparações:
40 Iyapana gwede mosi kataitagamana wainapiyamu ki ka mu eba ubumoto kabuwamaga apunai ki e raurupomoto. Ko e badidi kabuwatamiyau ki mu kataitagisi kewoyagisi ki ka mu katai-maga ka kabuwamaga apunai ki e katai mete eyaka mena.
40 Nenhum aluno é mais importante do que o seu professor. Porém, quando tiver terminado os estudos, o aluno ficará igual ao seu professor.
41 Kau nima kau waretagi e yabuiya gwede mugu marai munta mo kene-pupu empipi nuwegei ki ka kau badidi pokere naiya kau kiya yabugeya ripa tapai kawaya mo kenepupu ki eba empipi were nuwegei.
41 — Por que é que você vê o cisco que está no olho do seu irmão e não repara na trave de madeira que está no seu próprio olho?
42 Kau gwede nana kau waretagi siyei, nuwegei ke; ‘Kabai, kau yabi da nau waitaniyani mugu marai munta kau yabugeya supu ki koritapani.’ Kau gwede nana inako nuwegei ko ripa tapai kawaya kau kiya yabugi kenepupu ki kau eba empipi were nuwagibi? Wi ka midiga pa matakawagau ragidai. Wi yabiri ripa tapai kawaya wi wiga yabuga kenepupu ki koritapumuri da wi tawana naigida empumuri were ewa ka wi kowaguma yabumugu mugu marai munta kene-pupu ki waitatamuri koritapumuri.” Iyesu inako wagubu.
42 Como é que você pode dizer ao seu irmão: “Me deixe tirar esse cisco do seu olho”, se você não repara na trave que está no seu próprio olho? Hipócrita! Tire primeiro a trave que está no seu olho e então poderá ver bem para tirar o cisco que está no olho do seu irmão.
43 “Ripa iruirui kawaya ki mibai berokoi eba kiroto ade ripa wayowayoi ki mibai bagi eba kiroto.
43 — A árvore boa não dá frutas ruins, assim como a árvore que não presta não dá frutas boas.
44 Ripa mibai kirau ki pokaiya ka wi ripa makamaga kataiwagi. Damaya madai ki siporo eba wenapoto ade impunewa ki madai kauma eba wenapoto.
44 Pois cada árvore é conhecida pelas frutas que ela produz. Não é possível colher figos de espinheiros, nem colher uvas de pés de urtiga.
45 Ki maba, iyapana bagai ki e nuwai notai ka taniwena ki pokere e bagi mena kwaewagau ko iyapana berokoi ki e nuwai notai ka berokoi mena posiwena uburau ki pokere e berokoi mena kwaewagau. Iyapana nima e nuwai notai nota bagi mena notapiyau ki e umuneya ka yona bagi mena bauwagau, ko iyapana nima e nuwai notai nota berokoi mena notapiyau ki e umuneya ka yona berokoi mena bauwagau.”
45 A pessoa boa tira o bem do depósito de coisas boas que tem no seu coração. E a pessoa má tira o mal do seu depósito de coisas más. Pois a boca fala do que o coração está cheio.
46 Iyesu mu ade tadebu, wagubu ke; “Wi badidi pokere kawareya kawareya ‘Kaiwawoni, Kaiwawoni’ sidiyamu ko nau nidiyakani ki wi makeya makeya eba kwaiwagamu?
46 — Por que vocês me chamam “Senhor, Senhor” e não fazem o que eu digo?
47 Iyapana nima nau bamaneya baiyagisi manako nau yonani suwagubuwani ki e makeya makeya kwaeyogono ki e iyai badidi maba ki keyakeyai nau karako wi kabuwaniyani wainapumuri;
47 Eu vou mostrar a vocês com quem se parece a pessoa que vem e ouve a minha mensagem e é obediente a ela.
48 E ka apunu mosi e tawai bebedai uruba rorowa kawa-kawaya ukwatapu bebeda nunutapu ubumu ki maba. Awana goya bauwena tawa ki kweyana gwairi kwaewagawa ko tawa ki bebedai ragiragi kawaya uburawa ki pokere tawa ki eba gwairi-wena.
48 Essa pessoa é como um homem que, quando construiu uma casa, cavou bem fundo e pôs o alicerce na rocha. O rio ficou cheio, e as suas águas bateram contra aquela casa; porém ela não se abalou porque havia sido bem-construída.
49 Ko iyapana nima nau yonani pa wainapoto ko makeya makeya eba kwaeyogono ki ka e apunu mosi e tawai bebedai uruba iyaruiyaru ukwapupu kaupupu ki e maba. Awana goya bauwena tawa ki minibu manako tawa ki bebedai deni mena siwawena gwairi-pupu ki pokere tawa ki rorororowena manako awana kawarapupu kaya-wena.” Iyesu inako wagubu.
49 Mas quem ouve a minha mensagem e não é obediente a ela é como o homem que construiu uma casa na terra, sem alicerce. Quando a água bateu contra aquela casa, ela caiu logo e ficou totalmente destruída.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 6, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.