Atos 13
IYA YONAI (GDN) vs ARA
1 Iyesu sumapamawa Mamanuga God nene dibipamawa ragidai natere Antiyoka rabineya idiwa mu paunamugu ka iyapana dai Mamanuga God e bonanai wainapamawa tagamawa ade dai e yonai iyapana tademawa kabukabuwa mete kina. Iyapana ki mosi ka Banabasi, mosi ka Soro, mosi ka Simiyoni ki mu si daikere Pinai Apunai simupu, mosi ka Rusiyasi tawana Sairini mu apunumaga mosi, ade mosi ka Manaeni, e ka tawana Gariri mu kaiwawomaga Erodi mete ewapuru kawakawayatagubu sipumamaga eyaka mena.
1 Havia na igreja de Antioquia profetas e mestres: Barnabé, Simeão, por sobrenome Níger, Lúcio de Cirene, Manaém, colaço de Herodes, o tetrarca, e Saulo.
2 Mara mosi mu guriguri nene bani kamadumpu Mamanuga God bameya ewapuru mena guriguritagamawa si tepapamawa idiwa ka Mamanuga God e Keyai Tanai Bagi Kawaya mu tadebu, wagubu ke; “Wi karako apunu Banabasi yo Soro nau nene winetamuri tonota-muri da mu nau upini purupuwani tagebuwani ki mu yodomono.”
2 E, servindo eles ao Senhor e jejuando, disse o Espírito Santo: Separai-me, agora, Barnabé e Saulo para a obra a que os tenho chamado.
3 Mama-nuga God e Keyai inako wagubu ki pokere iyapana ki guriguri nene bani kamadumpu guriguritagamawa idiwa da kamadumpu manako mu idamaga apunu Banabasi yo Soro mu kawarimugu nakamupu tonotampu kayatagubu.
3 Então, jejuando, e orando, e impondo sobre eles as mãos, os despediram.
4 Mamanuga God e Keyai apunu Banabasi yo Soro inako tonotapu ki mu sumpu tawana Serusiya bautagubu manako waka mosi ika wadumupu ruku mosi si ka Saiparasi kayatagubu.
4 Enviados, pois, pelo Espírito Santo, desceram a Selêucia e dali navegaram para Chipre.
5 Mu tawana Saiparasi bautagubu ka mu natere mosi si ka Saramisi kayatagubu manako ika bautagubu ka mu kaimpu Diyu ragidai mu gurigurimaga tawai rabineya yamupu manako Mamanuga God e yonai ika dimatagamawa idiwa. Apunu Diyoni si daikere ka Maki mete ika bauwena mu waitatamiyawa tondawa.
5 Chegados a Salamina, anunciavam a palavra de Deus nas sinagogas judaicas; tinham também João como auxiliar.
6 Mu natere Saramisi kamadumpu manako kerapumugu kayatagubu kaiwa idiwa da ruku ki papasi daikere tawana Paposi bautagubu manako kweri wasisinai apunai mosi si ka Bara-Iyesu ika bananamupu. Apunu ki ka Diyu apunai. E maramara wagawa da e ka Mamanuga God e bonanai wainapiyawa wagawa ko ki pa mena. E yona pa berawagawa.
6 Havendo atravessado toda a ilha até Pafos, encontraram certo judeu, mágico, falso profeta, de nome Barjesus,
7 E waretai ka waira ki mu kawaimaga si ka Sogiyasi Porasi.
7 o qual estava com o procônsul Sérgio Paulo, que era homem inteligente. Este, tendo chamado Barnabé e Saulo, diligenciava para ouvir a palavra de Deus.
8 Ko kweri wasisinai apunai Bara-Iyesu (e si yona Guriki were ka Eremasi) e bau-wena mu yonamaga bodabodapupu, mibai ka e eba nuwaiya e waretai ki Iyesu sisiyai wainapana sumapana ki nana.
8 Mas opunha-se-lhes Elimas, o mágico (porque assim se interpreta o seu nome), procurando afastar da fé o procônsul.
9 Ko Mamanuga God e Keyai Tanai Bagi Kawaya kawapu apunu Soro si daikere ka Poru e rabineya posiwena kasiyara kwebu manako Poru ubupu kweri wasisinai apunai ki yabu doko-dokopupu sibu, wagubu ke;
9 Todavia, Saulo, também chamado Paulo, cheio do Espírito Santo, fixando nele os olhos, disse:
10 “Kau ka Berokoi Apunai Seitani e munui mosi. Gwedegwede bagibagi supasupai kuduba ka kau iyaragiyoma. Nota berokoi ebo ebo kau rabinageya posi-wena ki pokere kau maramara iyapana wade wirawiratamiyei ade berabera-tamiyei tondei. Mamanuga God e yawatai supasupai bagi ki kau maramara wade kiyokiyopana giripana wainapiyei,
10 Ó filho do diabo, cheio de todo o engano e de toda a malícia, inimigo de toda a justiça, não cessarás de perverter os retos caminhos do Senhor?
11 ki pokere nau karako suwagani wainapi; Mamanuga God e kasiyarai karako kaworoto kau bamageya bai-yagisi kau yabugi kenepoto da kau mara badibadi madega tanai mo eba emani.”
11 Pois, agora, eis aí está sobre ti a mão do Senhor, e ficarás cego, não vendo o sol por algum tempo. No mesmo instante, caiu sobre ele névoa e escuridade, e, andando à roda, procurava quem o guiasse pela mão.
12 Waira ki kawaimaga gwede wenawena ki empupu ade nu Kaiwawonuga Iyesu e sisiyai mete wainapupu ki ka e notai kowena manako e nu Kaiwawonuga sumapupu.
12 Então, o procônsul, vendo o que sucedera, creu, maravilhado com a doutrina do Senhor.
13 Apunu Poru e kowaiyoma mete kina waka kawareya ade positagubu tawana Paposi kamadumpu manako kayatagubu kaiwa da natere mosi si ka Pega tawana Pampiriyo rabineya ki bautagubu. Bautagubu ka apunu Diyoni si daikere ka Maki e midi togawena mu ika kamaditapu wirawena natere Diyerusaremu ade kayawena,
13 E, navegando de Pafos, Paulo e seus companheiros dirigiram-se a Perge da Panfília. João, porém, apartando-se deles, voltou para Jerusalém.
14 ko apunu Poru yo Banabasi mu kimpu ubumpu natere Pega ki kamadumpu manako kayatagubu iwa wadamawa da natere Antiyoka tawana Pisidiya rabineya ki bautagubu. Mu ika bau-tagubu idiwa da aiyata marai ki mu kaimpu Diyu ragidai mu gurigurimaga tawaiya yamupu idiwa.
14 Mas eles, atravessando de Perge para a Antioquia da Pisídia, indo num sábado à sinagoga, assentaram-se.
15 Mu idiwa da iyapana ubumpu oragai apunai Mosisi e gora tapu ki iyabamupu kewowena ade oragai ragidai Mamanuga God e bonanai wainapamawa tagamawa ragidai mu okamaga ki dai mete iyabamupu kewowena ka guriguri tawai ki debai ragidai ubumpu Poru yo Banabasi manutampu, tagubu ke; “Edamani, iyapana rabinamaga kirana uburana mamama wainapamana yonai ki dai wi bamagau mete kina bo pa mena?”
15 Depois da leitura da lei e dos profetas, os chefes da sinagoga mandaram dizer-lhes: Irmãos, se tendes alguma palavra de exortação para o povo, dizei-a.
16 Apunu Poru ubupu iyapana yona kerekereretagamana ki nana e idai bagipupu manako tadebu, wagubu ke; “Iyapananiyoma tawana Isiraero ragidai ade tawana kwaiyanai ragidai mete kina yewe Mamanuga God wiwira-piyamu e si tepapiyamu idiwu, nau yonani suwagani ki wi wainapumuri;
16 Paulo, levantando-se e fazendo com a mão sinal de silêncio, disse: Varões israelitas e vós outros que também temeis a Deus, ouvi.
17 Mamanuga God ubupu tawana Isiraero ragidai nu ripakwarakwara-nuguma e eya iyapanaiyoma mu winetapu. Mu tawana Idipi rabineya iyapana bigabigamuguma kwae-tagamawa ki makeya ka e mu waita-tamiyawa da mu iyapanamuguma kawayawagawa yarawa. E kasiyarai kawaya ki pokaiya ka e mu waratapu tawana Idipi kamadumpu kayatagubu,
17 O Deus deste povo de Israel escolheu nossos pais e exaltou o povo durante sua peregrinação na terra do Egito, donde os tirou com braço poderoso;
18 manako mu kwamura apunai apeya (40) kwaitana gwabau ukwapamawa idiwa ki rabineya ka e maramara mu kwayubatamiyawa tondawa ko e midi mu bamamugu eba togawena.
18 e suportou-lhes os maus costumes por cerca de quarenta anos no deserto;
19 Tawana Kainani rabineya ka iyapana yonamaga ebo ebo kuduba ida daikere kewowena daikere apeya (7) ki e ubupu mu siwakeketapu manako mu waira-maga ki e eya iyapanaiyoma tawana Isiraero ragidai umani tadebu.
19 e, havendo destruído sete nações na terra de Canaã, deu-lhes essa terra por herança,
20 Mu kwamura rowarowa kawaya 450 ika idiwa manako ki eweya ka Mamanuga God mu wade supasupatamana ragidai tagebu iyapana bagi kawaya idiwana ki nana. Mu inako idiwa yamawa da Mamanuga God e bonanai wainapiyawa wagawa apunai Samuwero ubupu.
20 vencidos cerca de quatrocentos e cinquenta anos. Depois disto, lhes deu juízes, até o profeta Samuel.
21 Ki makeya ka iyapana kaiwawo nene genetagamawa manako Mamanuga God mu apunu Kisi e gubagai si ka Soro mu kaiwawomaga tagebu. Apunu Soro e ka kunu Bendimani ki wenai wenawena kwamura apunai apeya kewowena (40) ki rabineya kaiwawowagawa tondawa.
21 Então, eles pediram um rei, e Deus lhes deparou Saul, filho de Quis, da tribo de Benjamim, e isto pelo espaço de quarenta anos.
22 Kwamura apunai apeya (40) ki kewowena eweya ka Mamanuga God ubupu kaiwawo Soro e si kaupupu manako kaiwawo watai ki e apunu Dewida kwebu. E Dewida nene wagubu ke; ‘Apunu Diyesi e gubagai Dewida ki e kwaitana nau nuwaneya. Nau badidi suwagani ki e wainapoto deneya deneya kwaeyagisi.’
22 E, tendo tirado a este, levantou-lhes o rei Davi, do qual também, dando testemunho, disse: Achei Davi, filho de Jessé, homem segundo o meu coração, que fará toda a minha vontade.
23 Oragai apunai Dewida e momai ka apunu Iyesu ki Mamanuga God nu Isiraero ragidai nu iya negeyana ki nana tonopupu. Mamanuga God naiya gwaiyaba wagubu ki mibai karako wana bauwena yau kena.
23 Da descendência deste, conforme a promessa, trouxe Deus a Israel o Salvador, que é Jesus,
24 Iyesu eba bauwena ki makeya ka apunu Diyoni ubupu nu Isiraero ragidai nidibu, wagubu ke; ‘Wi beraga berokoi karako kamadumuri wi notaga wirayagisi da nau wi siruwa-niyani.’
24 havendo João, primeiro, pregado a todo o povo de Israel, antes da manifestação dele, batismo de arrependimento.
25 Apunu Diyoni Mamanuga God e upi ki kewopana kwaewagawa ki makeya ka e iyapana manutapu, wagubu ke; “Wi wainapiyamu da nau ka nima? Apunu ki e nawanai wi idiwu ki eba nau ko e aita nau ewaneya baiyagisi. E bigabigai nau kwaesugana waitapana e kerarai kwakwarai ki rikapana ko nau ka eba bagi ki pokere tondakani.’ Apunu Diyoni inako wagubu.”
25 Mas, ao completar João a sua carreira, dizia: Não sou quem supondes; mas após mim vem aquele de cujos pés não sou digno de desatar as sandálias.
26 Poru bususu inako wagawa tondawa da kamadubu, ade wagubu ke; “Iyapananiyoma, oragai apunai Eburamu e wenai ade tawana kwaiyanai ragidai yewe Mamanuga God wiwirapiyamu e si tepapiyamu mete kina, nau yonani ade suwagani ki wi wainapumuri; Mamanuga God iya waunai nu negeyana yonai wagubu ki mibai nu bamanugu wana bauwena.
26 Irmãos, descendência de Abraão e vós outros os que temeis a Deus, a nós nos foi enviada a palavra desta salvação.
27 Ko natere Diyerusaremu ragidai ade nu kawa-kawainuguma mete kina ki mu eba wainamupu da Iyesu nu iyanuga nene bauwena. Oragai ragidai Mamanuga God e bonanai wainapamawa oka tamawa ki mu okamaga ki mu aiyata marai maramara iyabapiyamu idiwu ko yona ki mibai mu eba wainapiyamu. Ko Iyesu powagana ki nana ki yonai Mamanuga God e okai takari kawaya wagubu ki mibai wenawagana ki nana ka mu Iyesu wadumpu ade mu idamaga gurai e naureya ugwadumpu ragiragi.
27 Pois os que habitavam em Jerusalém e as suas autoridades, não conhecendo Jesus nem os ensinos dos profetas que se leem todos os sábados, quando o condenaram, cumpriram as profecias;
28 E gwede mo eba paerepupu da mu ki gwawai e minimana po ki nana ko mu e pa asusu wadumupu apunu Pairasi e idaiya tamupu, tagubu ke; ‘Kau nuwagi da mu apunu yau minimoto poyo.’
28 e, embora não achassem nenhuma causa de morte, pediram a Pilatos que ele fosse morto.
29 Mamanuga God e naiya mena Iyesu nene wagubu ki kuduba mu makeya makeya kwaetagubu kewowena manako mu ubumpu e kwakwarepui ripa korosi naureya minimupu poyo ki wadumpu kayatagubu ragu mo rabineya tamupu.
29 Depois de cumprirem tudo o que a respeito dele estava escrito, tirando-o do madeiro, puseram-no em um túmulo.
30 Ko Mamanuga God e wagubu ki pokere e umuneya ka Iyesu ade iyawena kipu ubupu,
30 Mas Deus o ressuscitou dentre os mortos;
31 manako mara ropani kawaya mareya mareya iyapana tawana Gariri yo Diyerusaremu yawateya naiya e mete ika iwa ragidai ki mu bamamugu matarau bauwagawa. Iyapana ki kena mu karako Iyesu e sisiyai tawana Isiraero ragidai tadeyamu kabukabuwa iwu,
31 e foi visto muitos dias pelos que, com ele, subiram da Galileia para Jerusalém, os quais são agora as suas testemunhas perante o povo.
32 — ausente —
32 Nós vos anunciamos o evangelho da promessa feita a nossos pais,
33 — ausente —
33 como Deus a cumpriu plenamente a nós, seus filhos, ressuscitando a Jesus, como também está escrito no Salmo segundo: Tu és meu Filho, eu, hoje, te gerei.
34 Iyesu e kwakwarepui uruba rabineya eba puwawagana ko e ade iyawagana kirana uburana ki nana ki sisiyai ka Mamanuga God naiya mena inako wagubu ke;
34 E, que Deus o ressuscitou dentre os mortos para que jamais voltasse à corrupção, desta maneira o disse: E cumprirei a vosso favor as santas e fiéis promessas feitas a Davi.
35 Mamanuga God e okai mosi rabineya ka oragai apunai Dewida oka yau tapu, wagubu ke;
35 Por isso, também diz em outro Salmo: Não permitirás que o teu Santo veja corrupção.
36 Oragai apunai Dewida oka ki tapu ko ki ka eba e eya nene wagubu. Apunu Dewida e ka e ebo marai ki makeya Mamanuga God e bigabigai kwae-wagawa umawa da powena manako iyapana e kwakwarepui wadumupu e ripakwarakwaraiyoma mu madanimugu ononomupu.
36 Porque, na verdade, tendo Davi servido à sua própria geração, conforme o desígnio de Deus, adormeceu, foi para junto de seus pais e viu corrupção.
37 Oragai apunai Dewida e kwakwarepui ka ororeya mena puwa-wena ko apunu mosi ki powena e kwakwarepui ka eba puwawena. E powena ko Mamanuga God wagubu, manako e kasiyarai pokaiya ka e ade iyawena kipu ubupu.
37 Porém aquele a quem Deus ressuscitou não viu corrupção.
38 Ki pokere iyapananiyoma, nau yonani suwagani ki wi naigida mena wainapumuri; Iyesu eba bauwagubena ki ka Mamanuga God nu biginuga eba surupena. Ko Iyesu bauwena nu nene powena e nonai toporuwena manako ewa ade iyawena kipu ubupu ki pokere Mamanuga God nu biginuga karako deni mena surupiyau nu taganugu kwenupiyau.
38 Tomai, pois, irmãos, conhecimento de que se vos anuncia remissão de pecados por intermédio deste;
39 Oragai apunai Mosisi gora tapu ki ka baganai ko gora ki nu biginuga surupana kasiyarai pa mena. Nu Iyesu sumapamu ki mena pokaiya ka Mamanuga God nu biginuga empoto deni mena surupoto manako ki pokaiya ka nu e yabuiya bagi supasupai idiwomu.
39 e, por meio dele, todo o que crê é justificado de todas as coisas das quais vós não pudestes ser justificados pela lei de Moisés.
40 Ki pokere wi naigida mena idiwoi da oragai ragidai Mamanuga God e bonanai waina-pamawa tagamawa ragidai tagubu ki wi bamagau eba baiyagisi. Mu tagubu ke;
40 Notai, pois, que não vos sobrevenha o que está dito nos profetas:
41 ‘Waegeyageyamasiniyamu ragidai, nau yonani suwagani ki wi wainapumuri ade wi kodabaga kapiyoi da pa popoiwagi.
41 Vede, ó desprezadores, maravilhai-vos e desvanecei, porque eu realizo, em vossos dias, obra tal que não crereis se alguém vo-la contar.
42 Apunu Poru Mamanuga God e okai kawareya yonawagawa tondawa da kamadubu manako apunu Banabasi mete guriguri tawai ki kamadamana kwae-tagamawa ka Diyu ragidai ika idiwa mu tademupu, tagubu ke; “Edamani, aiyata marai usida ki wi ade baiwagi manako yona karako iwagubu ki kwaitana dai wi nu ade kabuwanimuri.”
42 Ao saírem eles, rogaram-lhes que, no sábado seguinte, lhes falassem estas mesmas palavras.
43 Diyu ragidai ropani kawaya ade iyapana kwaiyanai Diyu bususumaga sumamupu mete kina ki mu kebompu Poru yo Banabasi ewakumatampu mete kayatagubu kaiwa ki pokere Poru yo Banabasi ubumpu iyapana ki tademupu teyateyama, tagubu ke; “Wi bitaga wibo wadamana ki ka Mamanuga God rikapupu deni mena wi wadinibu bagi ki pokere e yonai ki wi eba kamadumuri ko sumapiyoi idiwoi.”
43 Despedida a sinagoga, muitos dos judeus e dos prosélitos piedosos seguiram Paulo e Barnabé, e estes, falando-lhes, os persuadiam a perseverar na graça de Deus.
44 Pura usi yabaranugu aiyata marai ki bauwena ka natere ki ragidai waunitau tawamaga kuduba kamadamana kaya-tagamana gawarara kwaetagamawa manako mu kebompu bautagubu nu Kaiwawonuga e yonai ki ade waina-pamana ki nana.
44 No sábado seguinte, afluiu quase toda a cidade para ouvir a palavra de Deus.
45 Ko Diyu ragidai iyapana ropani kawaya inako dibimupu idiwa emitampu ka mu nuwarorotagubu. Apunu Poru yonawagawa ki mu ubumpu e yonai ki bodabodapamawa ade wereyakaurapamawa.
45 Mas os judeus, vendo as multidões, tomaram-se de inveja e, blasfemando, contradiziam o que Paulo falava.
46 Mu inako kwaetagamawa ko Poru yo Banabasi kudu eba wainapamawa ko kasiyarai kawaya ubumawa kawareya kawareya iyapana tademawa tagamawa ke; “Nu Mamanuga God e sisiyai naiya wi Diyu ragidai nidimipi ki ka supasupai kawaya. Ko wi yonanuga bodapiyamu tagararaniyamu, wainapiyamu ke; ‘Iya maramara idiwana kaiwana iyai nene tagamu ki ka eba iyapana nu kwaitana nu yonanuga.’ Wi inako wainapiyamu ki ka wi mibai iwagamu. Nu karako wi kamadiniyamu iyapana kwaiyanai mu bamamugu kaigamu.
46 Então, Paulo e Barnabé, falando ousadamente, disseram: Cumpria que a vós outros, em primeiro lugar, fosse pregada a palavra de Deus; mas, posto que a rejeitais e a vós mesmos vos julgais indignos da vida eterna, eis aí que nos volvemos para os gentios.
47 Mamanuga God e nu tononibu manako nidibu, wagubu ke; ‘Nau dunani nakaniyakani da wi iyapana kwaiyanai mu bamamugu kaiwagi iya waunai ki yonai tawana tawana kuduba, madega kauwagau madega posiwagau ki iyapana tadeyoi kabukabuwatamiyoi iwoi.”
47 Porque o Senhor assim no-lo determinou: Eu te constituí para luz dos gentios, a fim de que sejas para salvação até aos confins da terra.
48 Tawana kwaiyanai ragidai yona ki wainamupu ka mu rabinamaga bagi-wena nu Kaiwawonuga e yonai esida tepamupu, tagubu ke; “Yau ka yona bagi kawaya mosi.” Mu inako tagamawa manako iyapana gwedewau Mamanuga God mu iya maramara idiwana kaiwana iyai tageyana ki nana winetapu ragidai ki mu notamaga wirawena Iyesu sumamupu.
48 Os gentios, ouvindo isto, regozijavam-se e glorificavam a palavra do Senhor, e creram todos os que haviam sido destinados para a vida eterna.
49 Tawana ki rabineya ka Mamanuga God e yonai kawayawena kayawena,
49 E divulgava-se a palavra do Senhor por toda aquela região.
50 ki pokere Diyu ragidai mu nuwamaga pupuwena manako kayatagubu natere ki kawakawaimuguma ade ridi kawa-kawai dai ki Mamanuga God si tepa-pamawa ki mu rabinamaga kupamupu manako mu ubumpu Poru yo Banabasi tawana ki kamadamana ki nana kiratampu siwakeketampu kayatagubu.
50 Mas os judeus instigaram as mulheres piedosas de alta posição e os principais da cidade e levantaram perseguição contra Paulo e Barnabé, expulsando-os do seu território.
51 Ko Poru yo Banabasi waigugu kwae-tagubu mu kerapumaga dogiyai iyapana ki mu tawamaga pasimupu manako kamaditampu tawana Aikoniyamu kayatagubu.
51 E estes, sacudindo contra aqueles o pó dos pés, partiram para Icônio.
52 Ko Iyesu sumapamawa ragidai ika Antiyoka rabineya mamama kawaya wainapamawa. Mamanuga God e Keyai Tanai Bagi Kawaya mu kawari-mugu minibu siwa mu rabinamugu posiwena.
52 Os discípulos, porém, transbordavam de alegria e do Espírito Santo.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 13, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.