Marcos 12
Ipqitchuat Makpiġaat - Agaayyutim Uqałhi Iñupiatun (ESKNT) vs NVT
1 Tavrali Jesus uqautriñiqsuq Pharisee-ŋuruanik atrikusautmik. “Unaguuq iñuk nautchiiviqaġniqsuq. Nautchirriġviḷiuġniqsuq, sapukutchiqł̣ugu avataagun, nivakhuni misuġuliuġviksramik, nappaipḷuni nasiqsruġviŋmik, tarraasiiñ atukkirrutigiplugu nautchirriqirinun, Taatnaanikami aullaġniqsuq uŋasiksaumun nunamun.
1 Então Jesus começou a lhes ensinar por meio de parábolas: “Um homem plantou um vinhedo. Construiu uma cerca ao seu redor, um tanque de prensar e uma torre para o guarda. Depois, arrendou o vinhedo a alguns lavradores e partiu para um lugar distante.
2 Katitchiñaqsipman nautchiiviqaqtuaq tuyuqaġniqsuq savaktaaġrukniamik atugaksraqtuanun piññaktaaksrautni aitquplugu iliŋitñiñ.
2 No tempo da colheita da uva, enviou um de seus servos para receber sua parte da produção.
3 Tamatkua taamna tigukamitruŋ anauliġniġaat, aullaqtitluguasiiñ saagaiḷaaqługu.
3 Os lavradores agarraram o servo, o espancaram e o mandaram de volta de mãos vazias.
4 Una tuyuqatqiŋñiqsuq atlamik savaktimik. Aasiasii tamatkua atniaqługu niaquagun, aullaqtinniġaat uqapiḷuutiplugu.
4 Então o dono da terra enviou outro servo, mas eles o insultaram e bateram na cabeça dele.
5 Tuyuqatqiḷgiŋñiqsuq atlamik. Maatna tamatkua tuqunniġaat. Tarra iñugiaktuat atlat tuyuġikkaŋi iñuum naŋititqatapiaqtaġniġaich, iḷaŋich anauraġaqługich, atlat tuqquttaqługich.
5 O próximo servo que ele mandou foi morto. Outros servos que ele enviou foram espancados ou mortos,
6 Uvvaguuq taamna nautchiiviqaqtuaq atautchimik iġñiqaġniqsuq piqpagikkaġmiñik. Aqulliuplugu tuyuġiniġaa itnaqhuni, ‘Tamatkua taluġigisivalukkaat iġñiġikkaġa.’
6 até que só restou um: seu filho muito amado. Por fim, o dono o enviou, pois pensou: ‘Certamente respeitarão meu filho’.
7 Aglaan taapkua nautchiiriqirit iŋmiknun uqaġniqsut, ‘Taamnauvva paitchaktaaksralguruq. Ki, tuqullakput, aasii paitchaktaaksrautaa piyumagikput.’
7 “Os lavradores, porém, disseram uns aos outros: ‘Aí vem o herdeiro da propriedade. Vamos matá-lo e tomar posse desta terra!’.
8 Atugaksraqtuat tigguqłuŋniġaat iġñiŋa, aasiiñ tuqqutlugu iginniġaat taavrumakŋa siḷataanun nautchiivium.
8 Então o agarraram, o mataram e jogaram seu corpo para fora do vinhedo.
9 Qanuġniaqpa iñua nautchiivium? Utiġisiruq tuqqutchaġlugich taapkua nautchiiriqirit. Qaitkisigaa nautchiivik atlanun atugaksraqtuanun.
9 “O que vocês acham que o dono do vinhedo fará?”, perguntou Jesus. “Ele virá, matará os lavradores e arrendará o vinhedo a outros.
10 Agliqisimasruknaġiksi Agaayyutim uqałha:
10 Vocês nunca leram nas Escrituras: ‘A pedra que os construtores rejeitaram se tornou a pedra angular.
11 Taamna atanġum savaaġigaa
11 Isso é obra do Senhor e é maravilhosa de ver’?”
12 Jew-ŋuplutiŋ sivulliuqtit iḷisimaniġaat uqaaqtuutigiplugu atrikusautmik akikŋałiqtiŋ. Taatnaqługu tigusuliqpiavsaaġaluaġniġaat Jesus maatna aglaan taluqsraġniqsut iñuŋnik. Aasiiñ qanuusiksraiqamiŋ uniññiġaat.
12 Os líderes religiosos queriam prender Jesus, pois perceberam que eram eles os lavradores maus a que Jesus se referia. No entanto, por medo da multidão, deixaram-no e foram embora.
13 Jew-ŋuplutiŋ sivulliuqtit tuyuġiniġaich iḷaŋich Pharisee-ŋuruat suli Herod-kuaqtuat pitchaquplugu Jesus apiqsruqtuutinik.
13 Mais tarde, os líderes enviaram alguns fariseus e membros do partido de Herodes com o objetivo de levar Jesus a dizer algo que desse motivo para o prenderem.
14 Tikiumakamiŋ nipliutiniġaat, “Iḷisautrii, iḷisimarugut nalaunŋaruaŋutilaaqnik sugisuŋaqnagu qanuq iñuich isummatiqaqtilaaŋat. Sugiŋitmigiñ iñuum suurautilaaŋa, aglaan iḷisautrirutin Agaayyutim iñuuniaġvigitqukkaŋanik. Maliġutaksrakuaġnaqpa akiḷiiruni tax-sinik Caesar-mun Rome-mi?
14 Disseram: “Mestre, sabemos como o senhor é honesto. É imparcial e não demonstra favoritismo. Ensina o caminho de Deus de acordo com a verdade. Agora, diga-nos: É certo pagar impostos a César ou não?
15 Akiḷiiruksrauvisa tax-sinik naaga akiḷiiñiaŋitpisa?” Aglaan Jesus-ŋum iḷisimaniġaa ukpiŋŋuaġutaat nipliutiplugich, “Suvaata uuktuaqpisitŋa? Kiata aatchuqsitŋa qiñillaaksramnik maniŋmik!”
15 Devemos pagar ou não?”. Jesus percebeu a hipocrisia deles e disse: “Por que vocês tentam me apanhar numa armadilha? Mostrem-me uma moeda de prata,
16 Tamatkua aatchuqmatni maniuramik apiqsruġniġai, “Kisumik atriqaġniqpa?” Kiuniġaat, “Caesar-mik.”
16 Quando lhe deram a moeda, ele disse: “De quem são a imagem e o título nela gravados?”. “De César”, responderam.
17 Jesus-ŋum nipliutiniġai, “Utiqtitchumagiksi pigikkaŋa Caesar-m sua-samna ilaanun, suli Agaayyutmun sua-samna pigikkaŋa Agaayyutim.” Tamatkuatarra quviġusuutiginiġaat nipliutipmatiŋ taavrumiŋa.
17 “Então deem a César o que pertence a César, e deem a Deus o que pertence a Deus”, disse ele. Sua resposta os deixou muito admirados.
18 Tavra iḷaŋich Sadducee-ŋuruat Jesus-muŋniqsut, taapkua nipliġuuruat tuquruat aŋitqitḷaiññipḷugich. Iliŋisa apiqsruġniġaat,
18 Depois vieram a Jesus alguns saduceus, líderes religiosos que afirmam não haver ressurreição dos mortos, e perguntaram:
19 “Iḷisautrii, Moses-ŋum uqautigaatigut maliġutaksrakun itnaqhuni, Aŋun iḷaqatiqaqtuaq tuqukpan qitunġigaluaqani, taavruma aŋutim aniqataan iḷaqatniktaaġiraksraġiniġaa uiḷgaġnaaq qitunġisiḷugu aŋutmik iḷisimanaġuniasiiñ tuquruam qitunġaġitilaaŋanik.
19 “Mestre, Moisés nos deu uma lei segundo a qual se um homem morrer sem deixar filhos, o irmão dele deve se casar com a viúva e ter um filho que dará continuidade ao nome do irmão.
20 Uvva uqaaqtauŋurut itna, Iḷaatniguuq tallimat malġuich aniaqatigiich. Aŋayukłium nuliaġiliutiniġaa una aġnaq, tuqupluniasiiñ qitunġigaluaqani,
20 Numa família havia sete irmãos. O mais velho se casou e morreu sem deixar filhos.
21 suli tuglian nuliaġiliutilgiññiġaa taamna aġnaq aasiiñ tuqulgitḷuni qitunġigaluaqani, taatnatunsuli piŋayuak.
21 O segundo irmão se casou com a viúva, mas também morreu sem deixar filhos. Então o terceiro irmão se casou com ela.
22 Tarra taatnatunsuli tallimat malġuich nuliaġiniġaat qitunġigaluaqatiŋ. Aqulliupluni aġnaq tuqupmiñiqsuqtuuq.
22 O mesmo aconteceu até o sétimo irmão, e nenhum deixou filhos. Por fim, a mulher também morreu.
23 Taivrumani aŋitqił̣iġmi makitqikkumiŋ nalliata nuliaġigisivauŋ? Atakkii iluqatiŋ tallimat malġuich nuliaġiniġaat.”
23 Diga-nos, de quem ela será esposa na ressurreição? Afinal, os sete se casaram com ela”.
24 Jesus-ŋum kiugai, “Naluniqpisiuŋ nalaunġił̣iqsi? Naluniġiksi Agaayyutim uqałha aglausimaruaq ilaanlu saŋŋia.
24 Jesus respondeu: “O erro de vocês está em não conhecerem as Escrituras nem o poder de Deus.
25 Tuquŋaruat aŋitqikkumiŋ atrigigisigaich isaġulgich atakkii iḷaqatniktułiq itchumiñaitchuq pakmani.
25 Pois, quando os mortos ressuscitarem, não se casarão nem se darão em casamento. Nesse sentido, serão como os anjos do céu.
26 Agliqisimasuknaġiksi makpiġaaŋiñi Moses-ŋum aŋitqił̣ikun tuqułiġmiñ—Agaayyutim nipaa tusaġnaqtuq ikualaruamiñ uqpigauramiñ itnaqhuni, ‘Uvaŋa Agaayyutaa Abraham-ŋum Isaac-ŋumlu Jacob-ŋumlu’.
26 “Agora, quanto a haver ressurreição dos mortos, vocês não leram a esse respeito nos escritos de Moisés, no relato sobre o arbusto em chamas? Deus disse a Moisés: ‘Eu sou o Deus de Abraão, o Deus de Isaque e o Deus de Jacó’.
27 Kaŋiqsimaiññiqsusri. Agaayyutigiŋitkaat tuquŋaruat aglaan agaayyutigiplugu iñuuruat. Taatnamik kinnirusi ilipsitñun.”
27 Portanto, ele é o Deus dos vivos, e não dos mortos. Vocês estão completamente enganados!”.
28 Iḷaŋata aglaliqirit tusaaniġaa Jesus-ŋum uqautigikkaŋa Sadducee-ŋuruatnun. Iḷitchuġiplugu Jesus-ŋum kiggutillautaqałha apiqsruġniġaa, “Nalliat tillisit tupigitluktaksrauva iluqaŋitñiñ?”
28 Um dos mestres da lei estava ali ouvindo a discussão. Ao perceber que Jesus tinha respondido bem, perguntou: “De todos os mandamentos, qual é o mais importante?”.
29 Jesus-ŋum kiugaa, “Una tilliñ piitchuiḷḷapiaqtuq, ‘Naalaġnisitŋa, Israel-aaġmiuŋuruasii, Saŋŋiruaq Agaayyutvut kisimisauluk Atanġuruq.
29 Jesus respondeu: “O mandamento mais importante é este: ‘Ouça, ó Israel! O Senhor, nosso Deus, é o único Senhor.
30 Piqpagiraksraġigiñ Ataniq Agaayyutin iluqaaniñ uummatipniñ suli iluqaaniñ iñuutchipñiñ suli iluqaaniñ isummatipniñ suli iluqaaniñ sayagikkapniñ.’ Sivulliuruksraq tilliñ tavrataamna.
30 Ame o Senhor, seu Deus, de todo o seu coração, de toda a sua alma, de toda a sua mente e de todas as suas forças’.
31 Tuglia taatnatun, ‘Piqpagiyumagiñ iñuuniaqatin iliptun iḷiḷugu.’ Atlamik piitchuq tillitmik kamanatluktuamik taapkuŋnakŋa.”
31 O segundo é igualmente importante: ‘Ame o seu próximo como a si mesmo’. Nenhum outro mandamento é maior que esses”.
32 Taavruma aglaliqirim kiuniġaa, “Iḷisautrii, uqaqtutin iḷumutuuruamik. Agaayyutaipiaqtuqtavra atlamik.
32 O mestre da lei respondeu: “Muito bem, mestre. O senhor falou a verdade ao dizer que há só um Deus, e nenhum outro.
33 Iñuum piqpagiraksraġigaa Agaayyun iluqaaniñ uummatmiñiñ suli iluqaaniñ kaŋiqsimałiġmiñiñ, suli iluqaaniñ sayagikkaġminiñ, suli piqpagilugu iñuuniaqatni iŋmisun iḷiḷugu. Iłuatluktuq tupiksriruni taapkuŋniŋa tillisiŋñik tikiutrił̣iġmiñ niġrutinik suli atlanik tuniḷḷautiksranik Agaayyutmun.”
33 E sei que é importante amá-lo de todo o meu coração, de todo o meu entendimento e de todas as minhas forças, e amar o meu próximo como a mim mesmo. É mais importante que oferecer todos os holocaustos e sacrifícios exigidos pela lei”.
34 Taavruma kiupmani isumaturuatun, Jesus-ŋum nipliutigaa, “Ukpiġiłhiñaaġuġniġiñ Agaayyutmun aŋalatchiił̣iksran.” Tavrakŋa Jesus apiqsruqausiksraiġñiġaat.
34 Ao perceber quanto o homem compreendia, Jesus disse: “Você não está longe do reino de Deus”. Depois disso, ninguém se atreveu a lhe fazer mais perguntas.
35 Jesus iḷisautriḷḷaġmi agaayyuvikpaŋmi apiqsruġniqsuq, “Suvaata aglaliqirit nipliġaġivat Christ, anniqsuqti akiqsruutauruaq, kiŋuviaġinipḷugu David-mun?
35 Mais tarde, enquanto ensinava o povo no templo, Jesus fez a seguinte pergunta: “Por que os mestres da lei afirmam que o Cristo é filho de Davi?
36 David, aŋalatlugu Ipqitchuam Irrutchim, itnaġniqsuq,
36 O próprio Davi, falando por meio do Espírito Santo, disse: ‘O Senhor disse ao meu Senhor: Sente-se no lugar de honra à minha direita até que eu humilhe seus inimigos debaixo de seus pés’.
37 David-ŋum iŋmiñik taiguutiqaqpagu Atanġuruamik, qanuġmi Anniqsuqti David-ŋum kiŋuviaġitlaniqpauŋ?” Iñugaaġruich naalaġnisuurut Jesus-mik.
37 Uma vez que Davi chamou o Cristo de ‘meu Senhor’, como ele pode ser filho de Davi?”. E a grande multidão o ouvia com prazer.
38 Iḷisautrił̣iġmiñi nipliutigai, “Qaunagiyumagisi aglaliqirit pisuktuatlaturuat akuqturuanik atnuġaaqhutiŋ suli iñuŋnun paġlatqusuuplutiŋ tauqsiġñiaġviŋñi.
38 Jesus também ensinou: “Cuidado com os mestres da lei! Eles gostam de se exibir com vestes longas e de receber saudações respeitosas quando andam pelas praças.
39 Katraġviŋitñi suli iñuich niġiqpakmata aquppitḷaturut nakuutluktuani aquppiutaŋitñi.
39 E como gostam de sentar-se nos lugares de honra nas sinagogas e à cabeceira da mesa nos banquetes!
40 Ivayaqtuqmigaich uiḷgaġnaat tupiġikkaŋich, aasiiñ agaayuuraalgupmiut sivisuplugu agaayuŋŋuałikun. Tamatkua tamarra anasiñŋuusiaqaġisirut pitḷuglugu atlaniñ iñuŋniñ.”
40 No entanto, tomam posse dos bens das viúvas de maneira desonesta e, depois, para dar a impressão de piedade, fazem longas orações em público. Por causa disso, serão duramente castigados”.
41 Jesus aquvinniqsuq igḷuanun iḷirrivium aasiiñ tautuktuagaqsipḷugich iñuich iḷiriruat iḷirriviŋmun. Iñugiaktuat umialguruat iḷiriqpaŋniqsut.
41 Jesus sentou-se perto da caixa de ofertas do templo e ficou observando o povo colocar o dinheiro. Muitos ricos contribuíam com grandes quantias.
42 Piqaqmiñiqsuq naalgiiktuamik uiḷgaġnaamik iḷiriruamik malġuŋnik susauraaŋnik maniayauraaŋnik.
42 Então veio uma viúva pobre e colocou duas moedas pequenas.
43 Jesus-ŋum tuqłuġniġai maliġuaqtini nipliutiplugich, “Nipliutigipsi, taamna naalgiiktuaq uiḷgaġnaaq iḷiritḷuktuq tamatkunakŋa atlaniñ iḷiriruaniñ.
43 Jesus chamou seus discípulos e disse: “Eu lhes digo a verdade: essa viúva depositou na caixa de ofertas mais que todos os outros.
44 Iluqatiŋ atlat piksraqaqhutiŋ iḷirirut sippakuuqtuaqhutiŋ, aglaan aġnaq piksraiñŋaġmi iḷiriruq tamatkiqł̣ugu iluqaan pigikkani iñuuniutiksraiġḷuqhuniunniiñ.”
44 Eles deram uma parte do que lhes sobrava, mas ela, em sua pobreza, deu tudo que tinha”.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Marcos 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.