Mateus 6
God-Waŋarrwu Walŋamirr Dhäruk (DJR) vs AAI
1 Ga wiripuny ŋayi Djesuy bitjarr lakaraŋal walalaŋ gam', “Djäga nhumalaŋguwuy nhuma: Yaka nhuma dhu ga ŋunhi milkunhaminyawurrnydja romgurr djäma dhuwurr-manymaktja rom milmany nhakun yolŋuwalnydja walalaŋgal, bili ŋayiny dhu ŋunhi Bäpa'mirriŋuynydja nhumalaŋgal ŋunhi djiwarr'wuyyuny dhu bäyŋun nhumalaŋguny yaŋara'-bakmaram balanyawuyyiny djämapuy.”
1 “Yate nanub, men iti baifa’i isan a bowabow gewasih sabuw nahimaim kwanabowamih, nati na’atube kwanasisinaf na’at, Tamat maramaim boro men a baiyan nitimih.
2 “Ga ŋuli nhuma dhu ŋunhi gurrupan rrupiyany nhä mak ŋathany ŋunha ŋurruwuykmirrnhany, yakan nhuma dhu ŋunhi milkunhamirrnydja nhumalanhawuynha nhuma wetjtja gurrupanawuynydja, milmany nhakun wiripuwurruŋgalnydja yolŋuwal walalaŋgal, bitjandja nhakun ŋunhiwurrnydja yolŋu mala ŋunhi walal ŋuli ga gurrupan gali'-märrmay' romdhu ŋunhal ŋunhi Djuwskal buku-ḻuŋ'maranhamirriŋur buṉbuŋur, ga wiripuny ŋulawitjan dhukarrkurr, märr dhu ga ŋunhi bukmaktja yolŋu'-yulŋu wokthunna walalaŋ. Yurr ŋarrany nhumalaŋ ga lakaram, ŋunhiyiny wokthunawuy yolŋuwuŋuny, ŋunhiyiny ŋunhin bili yan walalaŋ, bili bäyŋun walalany dhu ŋunhi ŋayiny God-Waŋarryuny yaŋara'-bakmaramaŋ ŋunhiŋuwuyyiny djämapuy.”
2 “Imih veya ta akir wairafin sawar inabitin men inakurereb sabuw etei hinanowaramih, men sabuw wanawanah rerekabih Kou’ay Bar wanawanan, naatu ef gagamih yahimaim sabuw itih baifa’ih isan tisisinafube kwanasinafumih, anababatun a tur ao’owen, nati sabuw i boro men hai siwar ta God nitihimih.
3 “Ga ŋunhin nhe dhu ga guŋga'yundja yolŋunhany gam', ŋunhi ŋayi ga yuwalknha dhäparŋ' nhina, ŋanyanhan guŋga'yurrnydja, yurr gayulnha, märr ŋayi dhu ŋunhi galkipuynydja nhuŋu gurruṯumirr yakayi yan marŋgithirr.
3 Isan imih akir wairafin inabibais, wa’iwa’iramaim inibais, saise a’of iti sisib ema’am men naso’ob o abisa kusisinaf.
4 Bala walal dhu ŋunhi yolŋu'-yulŋuny bäyŋun marŋgithirr ŋurikiyi wetjkuny nhokalaŋaw. Yurr nhokal djiwarr'puyyuny Bäpa'mirriŋuy ŋuli ga nhuna nhäma warray ŋunhiwiliyi gayullilnydja wetjlil, bala ŋayi dhu ŋunhi God-Waŋarryuny yaŋara'-bakmaraman nhuŋuny.”
4 Iti sawar i wa’iwa’iramaim inasinaf, saise Tamat maramaim o abisa wa’iwa’iramaim isisinaf na’iti boro a baiyan nit.
5 “Ga ŋuli nhuma dhu ga ŋunhi bukumirriyamany, yaka bukumirriyaŋ biyakuny nhakun ŋunhiwurrnydja yolŋu walal ŋunhi gali'-märrmany' mala. Walalnydja ŋuli ga ŋunhi dhuwalawurryiny dhärra gumurrŋur warray, ŋunhalnydja ŋunhi Djuw malawalnydja buku-ḻuŋ'maranhamirriŋur buṉbuŋur, ga ḻikanŋur dhukarrŋur, märr dhu ga bukmakthuny yolŋuy walal nhäman walalany. Bili ŋarrany nhumalaŋ gan ŋunhi lakaraŋal, ŋunhi ŋunhiyiny wokthunawuy yolŋuwuŋuny, ŋunhiyiny ŋunhin bili walalaŋ, bili bäyŋun walalany dhu ŋunhi ŋayiny God-Waŋarryuny yaŋara'-bakmaramaŋ ŋunhiŋuwuyyiny djämapuy.”
5 “Naatu yoyobanamih men wanawanah rerekabih tisisinafube, kwanasinafumih, anayabin i tekokok Kou’ay Bar wanawanan hinabat hinayoyoban, o ef na’ih awah kaukusebamaim hinabat hinayoyoban, saise sabuw hina’itih, baise anababatun a tur ao’owen, nati sabuw hai baiyan i hibaika.
6 “Ga ŋuli nhe dhu ŋunhi bukumirriyamany, nheny dhu marrtji bala gärrin nhokiyingal nhe wäŋalila, bala dhurrwarany dhaḻ'maraŋun, bala bukumirriyaŋun nhokalaŋuwal Bäpa'mirriŋuwalnydja, ŋurikalnydja ŋunhi nhe ŋuli gi bäyŋun ŋanya nhäŋu nhokiyingal nhe melyu. Yurr ŋayipiny ŋuli ga nhäma nhuna ŋunhi nhaltjan nhe ŋuli ga gayul bukumirriyam, ga märr-yuwalk yan ŋayi nhuŋu dhu ŋunhi yaŋara'-bakmaramany ŋunhiŋuwuyyiny.”
6 Baise o yoyobanamih a bar inarun, etawan inahir, Tamat wa’iwa’iramaim ema’am isan inayoyoban, naatu Tamat abisa wa’iwa’iramaim isinaf i’itin boro a baiyan nit.
7 “Ga ŋunhi nhe dhu bukumirriyamany God-Waŋarrwalnydja, yaka gi waŋi dharrwany dhäruk mayali'miriwnydja, biyakuny nhakun ŋunhiwurr ŋunhi Djan'tayil yolŋu mala ŋunhi walal ŋuli ga wiyin waŋa wiripuŋuwal waŋarrwal, yanbi walalany ŋayi dhu ŋäma ŋuriŋiyiny wiripuŋuynydja waŋarryu balanyawuyyiny wiyinbuynydja bukumirriyanhawuy.
7 Naatu yoyobanamih men a tur nidun namomonamih, Eteni Sabuw iyab God men hisusu’ub i na’atube tisisinaf. Tenotanot yoyoban manin hinayoyoban God boro hai yoyoban nanowar.
8 Yaka bukumirriyaŋ biyakuny nhakun walalnydja. Biyak bukumirriyaŋuny gurririy dhärukthuny ga mayali'mirriyaŋ. Bili ŋayiny ŋunha nhuŋuny Bäpa'mirriŋu ŋäthil warray marŋgi ŋunhi nhaku nhe ŋuli ga ŋunhi djälthirr, yorrnha nhe dhu ŋanya ŋäŋ'thundja.”
8 Men i hai sinaf kwani’u’ur, anayabin abisa inotanot Tamat i so’obabo o kubifefeyan.
9 “Ga bitjan yanbi nhuma dhu ga ŋunhi bukumirriyamany gam',
9 Imih iti na’atube kwanayoyoban,
10 Napurr nhuna ga dhuwal ŋäŋ'thundja nhe dhu dhanuŋdhunna nhuŋuwuy nhe God-Waŋarrwuny rom ŋayaŋulila ŋanapurruŋgal,
10 A aiwob tan,
11 Ŋatha ŋanapurruny maranhu-gurrupul dhiyak bala waluw.
11 Biyai ana fair isan mar etei ai bay initi.
12 Bäy-lakaraŋun ŋanapurruŋ yätjkurruwuynydja djämapuy,
12 Ai kakafih kunotawiyen,
13 Yaka ŋanapurruny gäŋu gumurr-ḏälkurrnydja romgurr birrka'yunarawnydja.
13 Men routobonamaim inanawiyi’imih,
14 “Ga ŋuli nhuma dhu ŋunhi bäy-lakaramany wiripuwurruŋguny yolŋu'-yulŋuw, ŋurikiwurruŋguny ŋunhi walal ŋuli nhumalany ŋoy-yätjam, ga nhumalaŋgalnydja dhu Bäpa'mirriŋuy djiwarr'puyyuny bitjandhi bili bäy-lakaramdhi nhumalaŋguny.
14 “Taituwa o isa bowabow kakafin hisisinaf inanotawiyen, Tamat maramaim o a kakafih auman boro nanotawiyen.
15 Ga ŋuli nhuma dhu yakany walalaŋ bäy-lakaram ŋurukuwurruŋdhi ŋunhi nhumalany walal ŋoy-yätjaŋal, ga bitjandhi bili yan nhumalaŋgalnydja dhu Bäpa'mirriŋuy djiwarr'puyyuny yakayi nhumalaŋguny bäy-lakaram, ŋunhiŋuwuyyiny dhuwurrpuy yätjkurruwuynydja mala.”
15 Baise hai kakafih men inanotanotwiyen na’at, o a kakafin auman Tamat boro men nanotawiyen.
16 “Ga ŋunhi nhuma ŋuli ga ŋoy-ŋathamiriwnydja nhina, yaka gi dhakatjurrnydja nhini, biyak nhakun ŋunhiwurrnydja yolŋu walal ŋunhi rom gali'-märrmany' mala. Walalnydja ŋuli ga ŋunhi nhina nhakun ŋula nhän, yakan walal ŋuli gi djägany walalaŋguwuy walal marwatkuny, bukuwnydja, ga rumbalwuny, ŋunhiyiny nhakun walal ŋuli ga milkunhamirra wiripuwurruŋgala yolŋuwal walalaŋgal ŋunhiŋuwuynha ŋathapuynha gananawuy, märr ŋuli ŋunhi wiripuwurruynydja yolŋuy walal nhämany walalany dharaŋana yan ŋunhiwiliyiny. Yurr ŋarrany nhumalaŋ ga dhuwal lakaram, ŋunhiyiny wokthunawuy yolŋuwuŋuny, ŋunhiyiny ŋunhin bili yan walalaŋ, bili bäyŋun walalany dhu ŋunhi ŋayiny God-Waŋarryuny yaŋara'-bakmaraŋ ŋunhiŋuwuyyiny djämapuy.
16 “Kwanayoyohar ana veya men sabuw wanawanah rerekabih kwani’u’urih, anayabin nati na’atube teyoyohar, saise taituwah hina’itih yoharayah hinarouw hinifa’ih isan. Anababatun a tur ao’owen nati sabuw hai baiyan i hibaika.
17 Ga nhumany dhu walal yaka bitjandhi milkunhamirr, bitjan nhakun ŋunhiwurryi yolŋu walal, ŋuli nhumany dhu ga ŋunhi nhina ŋoy-ŋathamiriw. Biyak yan bukuny rurrwuyunmirra gi, ga marwattja gi dhunupayaŋun nhunapinya nhe,
17 Baise kwanayoyohar ana veya yumat kwanasouwen arib raiy kwanay kwanisuwar,
18 märr nhuna dhu yolŋu'-yulŋuynydja yakan ga dharaŋan ŋunhiŋuwuynydja ŋunhi nhe ŋuli ga nhina ŋoy-ŋathamiriw. Yurr ŋayipin dhu nhuŋu waŋganynha Bäpa'mirriŋun djiwarr'puynha marŋginy, ŋunhiyin ŋunhi nhe ŋuli gi bäyŋun ŋanya nhäŋu nhokiyingal nhe maŋutjiy. Yo! Bala ŋayi dhu nhokal Bäpa'mirriŋuynydja buku-roŋanmaraman nhuŋuny ŋunhiŋuwnydja ŋunhi gayulpuynydja djämapuy.”
18 saise sabuw afa boro men hina so’ob kwa i kwayoyohar, baise Tamat wa’iwa’iramaim ema’ama, o abisa akisimo isinaf i’itin boro a baiyan nit.
19 Ga bulu ŋayi Djesuy lakaraŋal walalaŋgal bitjarr: “Yaka nhe dhu ga ḻukunydja'kunhamirr nhunapinya nhe ŋula nhaliy malaŋuy dhuwalaŋuwuyyu, bili ŋayi ŋuli wiripuny mala nhuŋu girri' bäynha gi ŋula gälkalyun ḻuki, ga wiripuny mala girri' ŋuli dhulwirmirriyin, ga wiripuny mala ŋuli bäynha gi ŋula manaŋa-ḏilkurruynha yolŋuy mala djaw'-djawyurr.
19 “A sawar gewasih iti tafaramamaim inaya inatototo, ganidor boro na’aan fufur naatu simur boro na’arah, naatu bainowah auman boro a bar hinakwib hinarun a sawar hinabain.
20 Ŋany ḻukunydja'kunhamirrnydja gi ŋuriŋiyin malaŋuy ŋunhi Djiwarr'puyyun ŋula nhaliynydja malaŋuy manymakthun. Bili ŋunhiyiny mala ŋamakurr God-Waŋarrwuŋuny dhu yakan dhawar'yurr ga dhulwirmirriyi, ga gälkalyu dhu gi bäyŋun ḻuki, ga bäyŋun dhu gi manaŋa-ḏilkurruy nhuŋu djaw'-djawyurr.”
20 Imih a sawar etei maramaim inaya inatoto, saise ganidor boro men hina’aan, naatu simur boro men na’arah, naatu bainowah boro men a bar hinakwib hinarun hina bainuwihimih.
21 “Bili ŋayaŋuny nhuŋu dhu ga ŋunhi bitjanna bili ŋunhilin ŋorra, ŋunhi nhe ŋuli ga mirithirr mulwaṯkum nhuŋuwuy nhe ŋula nhä malany mel-wiḏimirr dhuwalaŋuwuy munatha'wuy.”
21 A toto abuyoy menamaim kuya’aya, o dogor boro imaim mar etei nama.
22 “Melnydja maṉḏany dhuwali nhuŋu balanya nhakun baḏayala' rumbalwu nhokalaŋaw. Ga ŋunhi nhe ŋula mel-ḏarrtjalktja, ga ŋunhiyiny nhakun nhuŋu walŋany baḏayala'mirra.
22 “Matat i biyat ana hinow, matat gewasin, biyat etei boro marakawin.
23 Ga ŋunhi nhuŋu maŋutji yätjkurrnydja, ga ŋunhiyiny nhakun nhuŋu walŋany buku-munhan warrpam'nha. Ŋuli balaŋ nhe dhu ga guyaŋanhamirr nhunapinya nhe bitjanmirrnydja, yanbi nheny ŋayaŋu baḏayala'mirr, yurr yuwalktja nhuŋu ŋayaŋuny dhuwali buku-munhan', ŋunhiyiny nhakun nhuŋu bukmaknha yan ŋayaŋuny bilin buku-munha'yinan.”
23 Baise matat kakafin, biyat tutufin etei boro gugumin kakafin, naatu nati gugumin i wanu’umin kakafin.
24 “Yo. Bäyŋun nhe dhu ŋunhi djämamirr märrmawny'tja buŋgawaw, bili ŋunhi nhe dhu ga waŋganyguny märr-ŋamathirr, ga wiripuŋuwnydja nhe dhu buŋgawaw ŋuyulkthirra. Ga wiripuny nhe dhu ga ŋunhi dhäruk-märram ŋanyanhan yan ŋunhi waŋganynhan buŋgawany, ga wiripuŋunhany nhe dhu ga märr-yuḻkthunna. Ga bitjandhi bili nhumany dhu ga yakayi ŋunhi buku-ŋal'yun märrmawny'tja maṉḏaŋ, God-Waŋarrwuny ga rrupiyawnydja.”
24 “Orot ta’imon men karam boro orot gagamih rou’ab isah nabow, ana gewasin orot ta i boro nakwahir, naatu orot ta isan niyabow, orot ta ana tur i boro nanowar naatu orot ta boro nifutuw.
25 “Ga balanyan dhuwal dhäwuny' gam' ŋarra dhu lakaraman nhumalaŋ. Yaka nhuma dhu ga warwuyun mirithirr ŋathawnydja ḻukanharaw ga gapuwnydja ŋunhi nhä nhumalaŋgal ŋayaŋuŋur manymak walŋaw nhinanharaw. Ga yaka warwuyurr girriwny'tja nhä malany nhe dhu ga gäma nhokiyingal nhe rumbalyu. Yaka dhuwal ŋayi nhuna God-Waŋarryu djäma ŋathawnydja yan ḻukanharaw ga girriwny'tja yan gänharaw.
25 “Isan imih a tur ao’owen, ayawas isan men kwaniyababan, a tom isan, biya isan, naatu ar faifuw isan. Kwanotanot yawas i sawar gagamin ar faifuw naatu a tom hairi natabirih?
26 Nhäŋu ŋunha warrakan'nha malaŋuny buṯthunawuy. Yaka walal ŋuli gi ŋunhi warrakan'thuny malaŋuy ŋula nhä djäma ŋatha malany lämu-nhirrpul, ga bäyŋuyi yan walal ŋuli gi ŋunhi ŋathany mala maŋutjiny gulkthurr ga rarr'yurr ŋuli marrtji buṉbulilnydja. Yurr nhumalaŋguny Bäpa'mirriŋu ŋunha djiwarr'puynydja ŋuli ga djäga yan walalaŋ ŋurikiyiny warrakan'kuny malaŋuw. Ga nhumany ga dhuwal yolŋuynydja walal djuḻkmaraman ŋunhiyi warrakan'nhany malaŋuny.”
26 Kwanuw mamu kwa’itah, men masaw tebob naatu men masaw tefafour, na’atube aurih bay ana korom en baise Tamat maramaim kaifih bay ebitih. Imih kwa i men mamu ekakaifih na’atube ekakaifimih.
27 “Ŋuli nhe dhu ga ŋunhi mirithirrnydja nhakun warwuyun ŋula nhakuny malaŋuw, ga nhaltjanna ŋayi dhu ŋuriŋiyiny djambin God-Waŋarrwuny ŋayaŋu nhuŋuny, märr nheny dhu ga baḏaknha yan walŋan marrtji?
27 Imih yababan men karam boro a yawas nakumanin kwanama’amih
28 Ga nhaku nhuma ŋuli ga dhuwal warwuyun girriwny'tja malaŋuw gurrukanharaw? Nhäŋu ŋunha wurrkiny' malaŋuny, ya ŋunha, dhamany'tjunalil; yaka walal ŋuli gi girri' mala walalaŋguwuy djäma barrtjurr.
28 “Naatu aisim ar faifuw isah kwabiyababan? Sigar beran kwanuw kwa’itih, men kafai hibow raro’oh ebababan, o biyah isan ar faifuw tesasakiramih.
29 Ga be ŋäthil buŋgawa yäku Djalaman gan nhinan, ŋunhi ŋayi gan nhinan mirithirr ḻukunydja ga guŋgurrkuŋgurr girriy' mala ga ŋula nhaliy malaŋuy. Yurr ŋunha wurrkiny' mala bulun dhika latjun' mirithirra, djuḻkmaraman ga girriny' mala nhanŋuny Djalamanguny.
29 Baise a tur ao’owen, aiwob orot Solomon toto buyoy wairafin, ana faifuw eo’osen i men ta iti beran ana gewasinabe’emih.
30 Yo. God-Waŋarryu ŋayipi ŋuli ga ŋunhi mulmunhany mala ŋuthanmaram manymakkumany, bäydhi ŋuli ga ŋunhi gurririny ŋayi walŋa dhärra. Nhakun dhiyaŋ bala ga dhuwal mala mulmu dhärra walŋa, ga bulu nhakun ŋayi ŋuli räwakthirryi, bala ŋuli yolŋu'-yulŋuynydja dhuŋgur'yunna ŋunhiyi mulmunhany. Yurr yolŋuny dhuwal mirithirr ŋurruŋu God-Waŋarrwalnydja ŋayaŋuŋur, djuḻkmaraman ga ŋunha mulmunhany; ga yuwalk ŋayi dhu ga djäga nhumalaŋ manymakkumany. Ga nhä nhumalaŋguny dhuwal yolŋuwnydja walalaŋ, märr-nhirrpanminyawuy nhanukalnydja God-Waŋarrwalnydja mirithirr nyumukuṉiny muka?”
30 God kaiyar fotan ebi’osen wainih kwana’itin, fotan iti boun natasasar, maras boro nakimow nare wairaf wan hinayara’aten hina’arah. Baise kwa i Tamat God uman yanamaim ekakaifi, aisim men kwabitumitum?
31 “Ga yaka walal gi warwuyurrnydja nhumalaŋguwuy nhuma, ga yaka nhuma dhu ga ŋunhi waŋa bitjandja, ‘Way, wanhaŋur ŋarra dhu dhuwal ŋathany märram, ga gapuny, ga girriny' malany?’
31 Imih men kwaniyababan kwanao, au ar au faifuw boro menamaim anabow ana’osen, naatu bay boro menamaim anabow ana, harew menamaim anahun anatom?
32 Bitjandhiny ŋuli ga ŋunhi mirithirrnydja warwuyun ŋunhiwurrnha yolŋu walal ŋunhi Djan'tayilnha mala. Nhumany dhu ga yaka bitjandhi warwuyun, bili ŋunhan ŋayipin Bäpa'mirriŋun nhumalaŋ djiwarr'puynha mirithirrnydja marŋgi, nhaku nhuma ŋuli ga ŋunhi djälmirriyirr.
32 Eteni Sabuw i sawar iti isah tibiyababan, naatu Tamat maramaim kwa a yababan etei i so’ob.
33 Yo. Yaka nhuma dhu ga warwuyun dhiyakiyiny malaŋuw. Ŋurrulilnydja nhirrpul God-Waŋarrwu yan rom, ga biyak bili gi djämany nhanŋuwuynha yan ŋamakurrnha romdja malany, bala ŋayiny dhu nhuŋu gurrupan bukmaknha yan nhä malany manymaknha.”
33 Baise wan i mar ana aiwob naatu ma gewasin kwananuwih kwanab, naatu sawar iti etei boro tafan naya’abar nit kwanabow.
34 “Ga yaka warwuyurr ŋurikiny ŋunhi dhu nhä malany maḻŋ'thurr goḏarr' wiripuy waluy, bili ŋunhiyiny warwu malany yaka nhokal goŋŋur. Ga yaka marrtji mana'-manapulnydja bukulil ŋal'-ŋalmaraŋ warwuny mala nhuŋuwuy nhe, ŋunhi ga ŋuriŋiyi waluy gäma, balanya nhakun mari ga ŋula nhä malany. Yakan biyakiyiny guyaŋi.” Ga bitjarrnha ŋayi gan ŋunhi Djesuy lakaraŋalnydja walalaŋgal.
34 Isan imih maras isan men kwaniyababan, anayabin maras ibo akisin ana yababan. Na’atube veya ta’ita’imon hai yababan men inabo’ay inanot a yababan nara’atamih.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 6, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.