Atos 8

God-Waŋarrwu Walŋamirr Dhäruk (DJR) vs NTLH

Sair da comparação
NTLH Nova Tradução na Linguagem de Hoje 2000
1 Ga ŋuriŋi bili yan waluy, walalnydja ŋunhi yolŋu'-yulŋuynydja dhunupan yan marin ŋurruyirr'yurr ŋurikiwurruŋguny ŋunhi Garraywalaŋumirriwnydja yolŋuw walalaŋ, ŋunhi walal gan nhinan ŋunhiliyi Djurutjalam wäŋaŋur; gumurr-ḏälnha walal ŋunhi romdja nhirrpar walalaŋ bunharawnydja. Bala walal gan ŋunhi märr-yuwalkthinyamirrnydja mala Garraywuny barrkuwatjthinan marrtjin wäŋalila ga wäŋalila ga wäŋalila, bala marrtjin nhinanany wiripuŋuŋura wäŋaŋurnydja barrkuwatjŋura, ŋunhala wäŋaŋur ŋarakaŋurnydja Djudiyan* ga Djamariyan. Ga walal ŋunhi Djuy'yunawuynydja yolŋu walal gan nhinan ŋunhiliyin banydjin Djurutjalamnha yan wäŋaŋur.
1 E Saulo aprovou a morte de Estêvão. Naquele mesmo dia a igreja de Jerusalém começou a sofrer uma grande perseguição. E todos os cristãos, menos os
2 Bala walal ŋunhi wiripuwurrnydja Garraywalaŋumirr mala marrtjinan, ga märraŋal ŋanya Dhepinnhan rumbalnha, bala walal gäŋalnydja ŋanya molulila, bala walal gan mirithinan dhikan nyä'yunminany nhanŋu, guyaŋanan manapar ŋanya.
2 Alguns homens religiosos sepultaram Estêvão e choraram muito por causa da sua morte.
3 Ga ŋayi gan Djolnydja djälthin bunharawnha yänan dhawar'maranharawnha ŋurikiwurruŋdhiny Garraywalaŋumirriwnydja yolŋuw walalaŋ, bili ŋayiny gan ŋunhi Djolyuny guyaŋan bitjarr, yanbi ŋunhiyi God-Waŋarrwuŋuny rom balanyayi bunhamirr, bili yaka ŋayi yan marŋgi Djesuwnydja. Yo, marrtjinany ŋayi gan ŋunhi Djolnydja ḻiw'maraŋal yan ŋuliwitjarryiny wäŋakurr Djurutjalamgurrnydja, gulŋi'-gulŋiyinany ŋayi marrtjin bala'lilnydja malaŋulil, yurr ŋayi gan ŋunhi ḻarruŋalnydja Garraywalaŋumirriwnha yolŋuwnydja walalaŋ. Ga ŋunhi nhakun ŋayi walalany maḻŋ'maraŋalnydja, baṯnha ŋayi walalany ŋayathaŋal, ga gäŋalnydja ŋayi walalany gan ŋunhi warryu'-warryurra, bala yan ŋayi gan walalany djalkthurrnydja dhunupan yanan dharruŋgulila, ḏirramuwurruny ga miyalkkurruwurruny.
3 Porém Saulo se esforçava para acabar com a igreja. Ele ia de casa em casa, arrastava homens e mulheres e os jogava na cadeia.
4 Yo, ga beŋuryiny Djurutjalamŋurnydja walalnydja ŋunhi Garraywalaŋumirrnydja yolŋu walal gan barrkuwatjthinan, bawalamirriŋurnha walal gan ŋunhi dhäwuny' lakaraŋal, Djesunhany yäku-yindikuŋal.
4 Aqueles que tinham sido espalhados anunciavam o evangelho por toda parte.
5 Ŋayiny Biliptja marrtjin bala Djamariyalila wäŋalil, ga ŋunhiliyin ŋayi gan ŋunhi lakaraŋalnydja nhanukalaŋuwuynydja Djesuwalaŋuwuynydja, ŋunhi ŋayiny Maŋutji-dhunupayanhawuy God-Waŋarrwuŋ.
5 Filipe foi até a capital da Samaria e anunciava Cristo às pessoas dali,
6 Ga dharrwan gan ŋunhi yolŋuny walal buthuru-bitjurrnydja nhanŋu dhäwuwny'tja; latju'kuŋala walal gan ŋunhi ŋäkulnydja ga nhäŋalnydja, ŋunhi nhaltjarr ŋayi gan Bilipthu djäma, ganydjarrmirriy romdhu.
6 e as multidões ouviam com atenção o que ele dizia. Todos o escutavam e viam os milagres que ele fazia.
7 Ga dharrwan gan ŋunhi yätjkurr birrimbirrnydja mala dhawaṯthurr yolŋuwalnydja walalaŋgal yurr dhä-rirrakaymirra mala. Ga wiripuwurrnydja rerrimirrnydja mala yolŋu walal gan dhunupan yan walŋathinan, ga bundhurrnydja mala ŋunhi yolŋu walal gan rur'yurra marrtjinan.
7 Os espíritos maus, gritando, saíam de muitas pessoas, e muitos coxos e paralíticos eram curados.
8 Ga bukmak ŋunhiliyi wäŋaŋur Djamariyany gan goŋmirriyinan mirithinan, galŋa-djulŋithinan manapar.
8 E assim o povo daquela cidade ficou muito alegre.
9 Ga ŋunhiliyi Djamariya wäŋaŋur waŋgany yolŋu gan nhinan yäku Djäyman, yurr ŋula nhä ŋayi ŋunhi yolŋuny galŋa-marrŋgitjmirr; bitjarrnha bilin yolŋuynydja walal gan nhäŋalnydja ganyim'thurra ŋanya ŋunhiwiliyiny djämalil. Yurr ŋayi gan ŋunhi yindi-lakaranhaminan ŋanyapinyany ŋayi, ŋurruŋu-lakaranhaminan.
9 Morava ali um homem chamado Simão, que desde algum tempo atrás fazia feitiçaria entre os samaritanos e os havia deixado muito admirados. Ele se fazia de importante,
10 Ga bukmaknha gan yolŋuny walal dhärukkuny malthurr nhanŋuwuynha yan, ŋunhiwurrnydja ŋaḻapaḻmirrnydja yolŋu walal buŋgawany mala, ga wiripuwurr ŋunhi yolŋu walal. Bala bukmakthun gan ŋunhi lakaraŋalnydja ŋanya ŋunhiyiny ḏirramunhany bitjarrnha gam', “Ŋayin ŋunhiyin Ganydjarr-ḏumurrnydja yolŋu,” bitjarra walal gan ŋunhi yolŋuny walal lakaranhaminany ŋanya, yanbi ŋayin gan ŋayathaŋal ŋunhiyiny God-Waŋarrwuŋuny ganydjarr.
10 e os moradores de Samaria, desde os mais importantes até os mais humildes, escutavam com muita atenção o que ele dizia. Eles afirmavam: — Este homem é o poder de Deus! Ele é “o Grande Poder”!
11 Yo, yolŋuny walal gan nhanŋu ŋuriki marrŋgitjkuny yolŋuw buthuru-bitjurrnydja ŋamathaŋalnha, bili beŋur bili baman'ŋuŋur ŋayi gan djäma bitjarryiny Djäymandhuny ŋunhi ŋoy-ganyim'thunamirrnydja rom.
11 Eles davam atenção ao que Simão fazia porque durante muito tempo ele os havia deixado assombrados com as suas feitiçarias.
12 Ga ŋayiny gan ŋunhiliyi bili yan wäŋaŋur Bilipthuny manymaktja dhäwu lakaraŋal ŋunhi God-Waŋarrwalaŋawuynydja rombuy, ga bitjarryi bili yan ŋayi gan ŋunhi Djesu-Christnhany lakaraŋalyi, bala walalany gan ŋunhi dhunupan yolŋunhany walalany ḻiya-ḻupmaraŋala bukmaknha yan miyalkkurruwurruny ga ḏirramuwurruny.
12 Mas eles acreditaram na mensagem de Filipe a respeito da boa notícia do Reino de Deus e a respeito de Jesus Cristo e foram batizados, tanto homens como mulheres.
13 Ga ŋayipiny ŋunhiyi Djäymandja yolŋu, ŋunhi ŋayi gaḏaman, bitjarryi bili ŋayiny muka märr-yuwalkthin God-Waŋarrwu, bala yan ŋayi ḻiya-ḻupthurra. Ga bitjarra bili ŋayi gan marrtjinany Bilipkalnydja, nhäŋalnha ŋayi marrtjin maḻŋ'maraŋala ŋunhiyin ganydjarrnha yindin mirithirra, ŋunhi ŋayi gan Bilipthu djäma; yurr ŋayi ŋunhi nhäŋalnydja ganyim'thurra Djäymandhuny.
13 O próprio Simão também creu. E, depois de ser batizado, acompanhava Filipe de perto, muito admirado com os grandes milagres e maravilhas que ele fazia.
14 Yo, ga ŋunhalnydja Djurutjalamdja, ŋuriŋiwurruy Djuy'yunawuyyuny Garraywalaŋumirriynydja yolŋuy walal ŋäkula walalany gan ŋunhawalnydja Djamariyalilnydja wäŋalil, ŋunhi walal gan märr-dharaŋar nhanŋu dhäruk God-Waŋarrwu. Bala walal beŋuryiny Djurutjalamŋurnydja maṉḏanhan djuy'yurr Betanhan ga Djonnhan ŋunhiwiliyiny wäŋalil, guŋga'yunarawnydja walalaŋ.
14 Os apóstolos , que estavam em Jerusalém, ficaram sabendo que o povo de Samaria também havia recebido a palavra de Deus e por isso mandaram Pedro e João para lá.
15 Ga ŋunhi nhakun maṉḏa bunanany ŋunhiliyi, bala yan dhunupan maṉḏa yulŋuny bukumirriyaŋalnha walalaŋ ŋurikiwurruŋdhiny märr-yuwalkthinyamirriwnydja walalaŋ, märr walal dhu märraman ŋunhin Dhuyu-Birrimbirrnhan.
15 Quando os dois chegaram, oraram para que a gente de Samaria recebesse o Espírito Santo,
16 Yo, ga bukumirriyaŋalnydja maṉḏa gan ŋunhi bitjarrnha, bili bäyŋu muka yan ŋula yolnha waŋganynha ŋunhiliyi malaŋur Dhuyu-Birrimbirryuny dhurr'thurryuna; yan walal gan ḻiya-ḻupmaranhawuy märraŋal yäkukurr Garraywalaŋuwurr Djesuwalaŋuwurr.
16 pois o Espírito ainda não tinha descido sobre nenhum deles. Eles apenas haviam sido batizados em nome do Senhor Jesus.
17 Bala maṉḏa marrtjin Betany ga Djondja goŋ-ŋal'yurra ḻiyalila walalaŋgal waŋga'-waŋganygal yan, ga dhunupan yan walal marrtjin märraŋalnha ŋunhiyi Dhuyu-Birrimbirrnhany.
17 Aí Pedro e João puseram as mãos sobre eles, e assim eles receberam o Espírito Santo.
18 Ga ŋayiny ŋuriŋiny gaḏamandhuny yolŋuy Djäymandhuny nhäŋala gan ŋunhiwiliyin maṉḏany, ŋunhi ŋurikalyi maṉḏaŋgal goŋ-ŋal'yunawurr yolŋuy walal marrtjin märraŋalnha Dhuyu-Birrimbirrnhan, dhaŋaŋdhinan marrtjin. Bala ŋayi Djäymandhuny djawarr'yurr rrupiyan, bala yan maŋutji-gurrupara, ga waŋan Betawalnydja ga Djongalnydja bitjarrnha,
18 Simão viu que, quando os apóstolos punham as mãos sobre as pessoas, Deus dava a elas o Espírito Santo. Por isso ofereceu dinheiro a Pedro e a João,
19 “Ŋay', märraŋun maṉḏa dhuwandja. Ŋarrany djäl nhuma dhu gurrupanna dhuwaliyiny ganydjarr ŋarrakalnha goŋlil, märr ŋarrany muka dhu goŋ-ŋal'yun ŋula yolkal yolŋuwal, bala ŋayi dhu märraman dhuwaliyi Dhuyu-Birrimbirrnha.”
19 dizendo: — Quero que vocês me deem também esse poder. Assim, quando eu puser as mãos sobre alguém, essa pessoa receberá o Espírito Santo.
20 Bala ŋayi Betany dhunupan nhanŋu waŋan bitjarra, “Rrupiya nhuŋu ga nhepi, marrtjin nhuma dhu balayin ŋunhi dhä-gir'yunamirrilila wäŋalil ga dhaŋga-ḏirryunamirrilila, bili nheny ŋuli ga ŋunhi guyaŋa yanbi Dhuyu-Birrimbirrnydja dhuwal ŋula nhä, nhe dhu bäyim ŋanya rrupiyay. Dhuwaliyiny mundhurr nhanŋuwuy yan God-Waŋarrwu; yän warray ŋayiny dhu ŋunhi gurrupan, yaka nhe dhu ŋanya ŋula bäyim.
20 Então Pedro respondeu: — Que Deus mande você e o seu dinheiro para o inferno! Você pensa que pode conseguir com dinheiro o
21 Nheny dhu yaka dhiyal romŋur, yakan nhe dhu märram dhuwaliyi Dhuyu-Birrimbirrnhany, bili nhe ŋayaŋu-djarrpi', yaka ŋula ŋayaŋu-dhunupa God-Waŋarrwalnydja maŋutjiŋur.
21 Você não tem direito de tomar parte no nosso trabalho porque o seu coração não é honesto diante de Deus.
22 Ma', gatjuynha bilyurra dhipuŋuryiny yätjkurruŋurnydja nhokiyingal nhe, bala waŋin bukumirriyaŋun Garraywala, märr ŋayi nhuŋu dhu mak bäy-lakaraman ŋunhiŋuwuyyiny, ŋunhi nhaltjarr nhe gan guyaŋan djarrpi'kuŋal.
22 Arrependa-se, deixe o seu plano perverso e peça ao Senhor que o perdoe por essa má intenção.
23 Bili ŋarrany ga dhuwal nhäma nhuna ŋayaŋuŋuny; mirithirr yan nheny maŋutji-djukurr, garrpinawuy nhe ŋurukuŋdhi dhuwalaŋuwuywuŋ yätjkurruwuŋ romguŋ.”
23 Vejo que você está cheio de inveja, uma inveja amarga como fel, e vejo também que você está preso pelo pecado.
24 Bala ŋayi gaḏamandja ŋunhi yolŋu waŋanan bitjarrnha Betawalnydja ga Djongalnydja, “Way maṉḏa, nhuma ŋarraku dhu bukumirriyam ŋini Garraywal, märr dhu ŋarraku yaka ŋunhiyi dhä-gir'yunamirrnydja rom maḻŋ'thurr, nhakun nhuma ŋunhi waŋan ŋarraku.”
24 Aí Simão disse a Pedro e a João: — Por favor, peçam ao Senhor por mim para que não aconteça comigo nada do que vocês disseram.
25 Yo. Ga dhäŋur beŋuryiny maṉḏa Betaynydja ga Djondhuny lakaraŋala gan ŋanyanhan Djesunhan ŋurikiwurruŋdhiny yolŋuw walalaŋ, ga bitjarra bili maṉḏa gan ŋunhi lakaraŋalnydja Garraywuŋun dhäruktja. Bala beŋuryiny maṉḏa marrtjinan balayin roŋiyinan Djurutjalamlilyi, yurr maṉḏa gan marrtjinany ŋunhi ŋuliwitjarr banydji yan buku-wirwirmaraŋal Djamariyawurra yan makarrkurrnydja wäŋakurrnydja, ga bawalamirriŋura wäŋaŋur maṉḏa gan lakaraŋalnha yindikuŋalnydja ŋunhi manymaktja dhäwu Djesu-Christkalaŋuwuynydja.
25 Depois de terem dado o seu testemunho e de terem pregado a palavra do Senhor, Pedro e João voltaram para Jerusalém. No caminho eles espalhavam o evangelho em muitos povoados da Samaria.
26 Waŋganymirrnydja waluy God-Waŋarrwu dhäwu-gänhamirr yolŋu marrtjin, bala ŋayi waŋanan Bilipkalnydja bitjarrnha, “Ye' rur'yurra, marrtjin balan biyakun wäŋalil gali'-djalathaŋlila, dhukarrnydja ŋupul ŋunhi marrtji ŋorra beŋur Djurutjalamŋur ga balan bitjanna Gäthalila wäŋalil yäkulil.”
26 Um anjo do Senhor disse a Filipe: — Apronte-se e vá para o Sul, pelo caminho que vai de Jerusalém até a cidade de Gaza. (Pouca gente passava por aquele caminho.)
27 Bala ŋayi Biliptja dhunupan yan rur'yurra bala marrtjinan.
27 — ausente —
28 ga beŋuryiny dhurrwaraŋur ŋayi roŋiyindhi marrtjin balayi nhanukiyingal ŋayi wäŋalil. Ga ŋayi marrtjin ŋunhi nhinanany ŋunhilin wiḻparraŋurnydja ŋunhi ŋuli ga yarraman'thu gupay-warryun. Ga marrtjinany ŋayi gan ŋunhi, yurr nhäŋal ŋayi marrtjin ŋunhi djorra' maŋutji-ḻaw'maraŋal God-Waŋarrwu dhäruk, ŋunhi ŋayi baman'ŋuwuyyu ŋuriŋiyi yolŋuy djawarrkmirriy yäkuy Yitjayay gan wukirri be ŋäthil.
28 — ausente —
29 Yo, bala ŋayi nhäŋalnydja Bilipthuny ŋunhiyin yolŋunhany, ŋayi gan marrtjin bala djuḻkthurr, bala ŋayi ŋunhi Dhuyu-Birrimbirrnydja waŋanan nhanukal Bilipkalnydja bitjarrnha, “Way, bala nhe dhu marrtji ŋunhawal, ya ŋunhawal; gatjuy marrtjin, ŋunhin yolŋunhany guwatjmul, ya ŋunhin,” bitjarr.
29 Então o Espírito Santo disse a Filipe: — Chegue perto dessa carruagem e acompanhe-a.
30 Bala ŋayi waṉḏinan Biliptja galkithinan nhanukal, ga ŋunhiliyiny nhakun ŋayi ŋunhi ŋäkula dhäruknha, ŋayi marrtjin maŋutji-ḻaw'maraŋalnha beŋura ŋunhi dhuyuŋura djorra'ŋur ŋunhi Yitjayawuŋun wukirriwuy. Bala ŋayi dhä-birrka'yurra Bilipthu ŋunhiyi ḏirramunhany bitjarrnha, “Way, nhä nhe marŋgi dhiyakiyiny dhärukku? … dharaŋan muka nhe ga?”
30 Filipe correu para perto da carruagem e ouviu o funcionário lendo o livro do profeta Isaías. Aí perguntou: — O senhor entende o que está lendo?
31 Ga ŋayiny buku-bakmaraŋal bitjarr, “Yaka ŋarra gi dhuwal dharaŋulnydja bay', dhuwaliyiny dhäruk. Ŋarrany dhuwal djäl, ŋayi dhu ŋula yolthu yolŋuy guŋga'yun ŋarrany, ga marŋgikum dhipuŋur dhärukŋur, mayali' lakaram ŋarraku dhunupayam, nhaltjan ga dhuwal waŋa.” Bala ŋayi ŋunhiyiny ḏirramu waŋanan bitjarrnha, “Go, wapthurra rälin dhipala. Nhinin galkin ŋarrakala.”
31 — Como posso entender se ninguém me explica? — respondeu o funcionário. Então convidou Filipe para subir e sentar-se com ele na carruagem.
32 Ga dhuwal ŋayi ŋunhi dhäwuny' marrtjin maŋutji-ḻaw'maraŋalnydja gam'.
32 A parte das Escrituras Sagradas que o funcionário estava lendo era esta: “Ele era como um cordeiro que é levado para ser morto; era como uma ovelha que fica muda quando cortam a sua lã. Ele não disse nada.
33 Walalnydja ŋunhi djäma yätjkurr warray nhanŋuny,
33 Foi humilhado, e foram injustos com ele. Ninguém poderá falar a respeito de descendentes dele, já que a sua vida na terra chegou ao fim.”
34 Bitjarr ŋayi marrtjin ŋunhi ŋuriŋiyi ḏirramuynydja maŋutji-ḻaw'maraŋalnydja ŋunhiyi djorrany', bala ŋayi bilyurra, ga waŋan ŋanya Bilipnhany dhä-birrka'yurr bitjarra, “Way, yolnha dhika ga ŋuriŋi djawarrkmirriynydja lakaram? Ŋanyapinya ŋayi? … ŋany wiripuŋuny yolŋuny, muka?” bitjarr.
34 O funcionário perguntou a Filipe: — Por favor, me explique uma coisa! De quem é que o profeta está falando isso? É dele mesmo ou de outro?
35 Bala ŋayi Bilipthuny dhunupan yan lakaraŋalnydja nhanŋu marrtjin, dhawaṯmaraŋala yan, ŋurruyirr'yurrnydja ŋayi lakaraŋalnydja beŋur bili yan Yitjayawal dhärukŋur, yurr ŋayi gan ŋunhi lakaraŋalnydja ŋanya Djesuny.
35 Então, começando com aquela parte das Escrituras, Filipe anunciou ao funcionário a boa notícia a respeito de Jesus.
36 Yo, waṉḏinan maṉḏa gan ŋunhi marrtjinany ŋuriŋiyi yarraman'thuny, yan bili-i-i, ga dharrnha maṉḏa nhäŋal gapun mayaŋnha. Bala ŋayiny ŋunhiyiny yolŋu waŋanan bitjarra, “Way, dhuwanna gapuny. Ŋarrany djäl nhe ŋarrany dhu ḻiya-ḻupmaraman.”
36 Enquanto estavam viajando, chegaram a um lugar onde havia água. Então o funcionário disse: — Veja! Aqui tem água. Será que eu não posso ser batizado?
37 Ga ŋayiny nhanukal ŋunhi Biliptja waŋan bitjarr, “Ŋuli nhe ga yuwalkkumany märr-yuwalkthirr, märr-nhirrpanmirrnydja manapan Garraywalnydja, ŋunhiyiny nhuŋu manymaknha, nheny dhu ḻiya-ḻupthunna.”
37 [Filipe respondeu: — Se o senhor crê de todo o coração, é claro que pode. E o funcionário disse: — Sim, eu creio que Jesus Cristo é o Filho de Deus.]
38 Bala ŋayi yan ŋuriŋiyiny ḏirramuy nhirrpara gulmaraŋala ŋunhiyi yarraman'nhany, bala maṉḏa marrtjin yarrupthurra ŋunhiwilin mayaŋlila, bala ŋayi ŋanya Bilipthuny ḻiya-ḻupmaraŋala ŋunhiyiny yolŋuny ŋunhilin mayaŋŋur.
38 Ele mandou parar a carruagem, os dois entraram na água, e Filipe o batizou ali.
39 Ga dhunupan maṉḏa ŋunhi dhawaṯthurrnydja beŋuryiny gapuŋurnydja, bala ŋanya ŋayi ŋuriŋi Garraywalnydja Birrimbirryu dhunupan djaw'yurra Bilipnhany nhanukalnydja ŋurikalyiny ḏirramuwal wiripuŋuwalnydja, ga Yethiyapiyawuyyuny yolŋuy yakan ŋanya nhänha buluny. Bala ŋayi yan marrtjinan ŋunhiyiny beŋuryiny, marrtjinan balan roŋiyinan nhanukiyingala ŋayi wäŋalil, galŋa-djulŋithinan dhikan goŋmirriyinan manapar.Phillip approaching offical's chariot|src="LB00331C.tif" size="Span" loc="HK" ref="Acts 08.36-39"
39 Quando eles estavam saindo da água, o Espírito do Senhor levou Filipe embora. O funcionário não viu mais Filipe, porém continuou a sua viagem, cheio de alegria.
40 Ga ŋayiny ŋunhi Biliptja maḻŋ'maranhamin ŋanyapinyany ŋayi ŋunhala wäŋaŋur Yawtatjnha* yäkuŋur wäŋaŋur. Bala ŋayi gan ŋunhi Biliptja marrtjin wäŋalila ga wäŋalila, bitjarra bala ŋayi marrtjin lakaraŋalnydja birrŋ'maraŋala dhäwuny' Garraywalaŋuwuynydja, yan bili-i-i, ga ŋayathaŋal ŋayi wäŋa Djitjariya yäku.
40 De repente, Filipe se encontrou na cidade de Azoto e seguiu viagem, anunciando o evangelho por todas as cidades até chegar a Cesareia.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 8, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.