Mateus 22
Nduudu nʼdai yeⁿʼe Ndyuūs yeⁿʼe cuicateco yeⁿʼe Tepeuxila (CUXNT) vs NVT
1 Jesús tuca'á yā ndee yā taama vmnéⁿ'ēe ndúúcū ejemplos, ní caⁿ'a yā:
1 Jesus lhes contou outras parábolas. Disse ele:
2 Naachí Ndyuūs ngaⁿ'a ntiiⁿnyúⁿ yā yeⁿ'ē va'ai chɛɛti nguuvi tan'dúúcā 'áámá rey chí chiica yā 'viicu chí ch'iindivaacu saⁿ'a daiya yā.
2 “O reino dos céus pode ser ilustrado com a história de um rei que preparou um grande banquete de casamento para seu filho.
3 Ní dichó'o yā mozos yeⁿ'e yā chí yaa'vi sa 'iiⁿ'yāⁿ chí ndíi yā invitado naati 'iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ nguɛ́ɛ́ néⁿ'e yā caⁿ'a yā.
3 Quando o banquete estava pronto, o rei enviou seus servos para avisar os convidados, mas todos se recusaram a vir.
4 Ní dichó'o yā tan'duuvi mozos ní caⁿ'a yā chii yā mozos: Caaⁿ'maⁿ nī cuuvi nī 'iiⁿ'yāⁿ chí ndíi yā invitado 'tíícā. 'Āā vɛ́ɛ́ yaāaⁿ comida miiⁿ. 'Āā ch'iīⁿ'núⁿ i'tiindu yeⁿ'é ní 'iiti chi 'viichɛɛ́. Tanducuéⁿ'ē 'āā vɛ́ɛ́ yaāaⁿ. Cuchií nī 'viicu.
4 “Então ele enviou outros servos para lhes dizer: ‘Já preparei o banquete; os bois e novilhos gordos foram abatidos, e tudo está pronto. Venham para a festa!’.
5 Naatí 'iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ nguɛ́ɛ́ diiⁿ yā cuenta. 'Áámá yā ní cueⁿ'e yā cuɛ́ɛ́tí yeⁿ'e yā. Taama yā ní cueⁿ'e yā negocio yeⁿ'e yā.
5 Mas os convidados não lhes deram atenção e foram embora: um para sua fazenda, outro para seus negócios.
6 Tanáⁿ'a yā ní sta'á yā mozos. Cuⁿ'u yā ndúúcū sa ní ch'iiⁿ'nuⁿ yā mozos.
6 Outros, ainda, agarraram os mensageiros, os insultaram e os mataram.
7 Taachi rey miiⁿ ch'iindiveéⁿ yā chuū, ndúúvi taaⁿ yā. Ní dichó'o yā soldados yeⁿ'é yā ní caⁿ'a ntiiⁿnyúⁿ yā chí 'caaⁿ'nuⁿ sá 'iiⁿ'yāⁿ chí ch'iiⁿ'nuⁿ yā mozos yeⁿ'é yā. Ní 'neeⁿ yaⁿ'ā sa yáāⁿ vaacú 'iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ.
7 “O rei ficou furioso e enviou seu exército para destruir os assassinos e queimar a cidade deles.
8 Tuu'mi ní caⁿ'a yā chii yā mozos yeⁿ'é yā: Cuaacu nííⁿnyúⁿ 'viicu miiⁿ ní 'āā vɛ́ɛ́ yaāáⁿ caavā 'iiⁿ'yāⁿ chi chii yā invitado naati nguɛ́ɛ́ n'dai taaví yā chí cuchii yā.
8 Disse a seus servos: ‘O banquete de casamento está pronto, e meus convidados não são dignos dessa honra.
9 Maaⁿ ní cueⁿ'e nī na yúúní chí can'daā yeⁿ'e yáⁿ'āa yáāⁿ ní diíⁿ nī invitar 'iiⁿ'yāⁿ chí chii yā na 'viicu, 'iiⁿ'yāⁿ chí ndaāca nī.
9 Agora, saiam pelas esquinas e convidem todos que vocês encontrarem’.
10 Mozos ní can'daa sa ní cueⁿ'e sa cuaaⁿ cyúúní ní nadaama sa nducyaaca 'iiⁿ'yāⁿ chí ndaāca sa, 'iiⁿ'yāⁿ chí cúúncheeⁿ yā ndúúcū 'iiⁿ'yāⁿ chí n'dai yā. Ní ndaā nducyaacá 'iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ chi mozos 'cai sa ní n'deēe n'dáí 'iiⁿ'yāⁿ ndaá yā 'viicu miiⁿ.
10 Então os servos trouxeram todos que encontraram, tanto bons como maus, e o salão do banquete se encheu de convidados.
11 Ní rey miiⁿ cheⁿ'e yā n'diichi yā 'iiⁿ'yāⁿ chí ndii yā invitado ní ndaācá yā 'áámá saⁿ'ā chi nguɛ́ɛ́ cánúúⁿ sá catecai sa yeⁿ'ē naachi n'giindivaacu yā.
11 “Quando o rei entrou para recebê-los, notou um homem que não estava vestido de forma apropriada para um casamento
12 Ní caⁿ'a yā chii yā saⁿ'ā: N'diī amigo, ¿taācá chi ndāa nī 'muuⁿ chi nguɛ́ɛ́ canúuⁿ nī catecai nī yeⁿ'ē chí n'giindivaacú 'iiⁿ'yāⁿ? Saⁿ'ā miiⁿ ní nguɛ́ɛ́ nan'guɛɛcútaⁿ'a sa yeⁿ'e yā.
12 e perguntou-lhe: ‘Amigo, como é que você se apresenta sem a roupa de casamento?’. O homem não teve o que responder.
13 Tuu'mi ní rey miiⁿ caⁿ'a yā chii yā mozos yeⁿ'e yā: 'Caāchiichí nī ca'a sa ndúúcū ta'a sa ní divíi nī saⁿ'ā ndii 'múúⁿ ní 'cuɛɛcú nī saⁿ'ā cuaaⁿ chuvá'āī na maāiⁿ. Mííⁿ cuɛɛcu sa ní ché'é 'diiⁿ'yuⁿ sa cueⁿ'e daāⁿmaⁿ.
13 Então o rei disse: ‘Amarrem-lhe as mãos e os pés e lancem-no para fora, na escuridão, onde haverá choro e ranger de dentes’.
14 Jesús caⁿ'a ntúuⁿ yā chuū: Nééné 'yaaⁿ yā chí Ndyuūs 'cuai yā naati duu'ví yā chi Ndyuūs ndɛɛvɛ́ yā.
14 “Pois muitos são chamados, mas poucos são escolhidos”.
15 Tuu'mi ní 'iiⁿ'yāⁿ fariseos cueⁿ'é yā ní nduuvidaamá yā. Ní ndeé yā nguaaⁿ maáⁿ yā táácā cuuvi diíⁿ yā chi Jesús miiⁿ cástaⁿ'a nduudú yeⁿ'e yā chi caaⁿ'máⁿ yā 'áámá nduudu yaadi.
15 Então os fariseus se reuniram para tramar um modo de levar Jesus a dizer algo que desse motivo para o prenderem.
16 Ní fariseos dicho'ó yā 'iiⁿ'yāⁿ yeⁿ'e yā ndúúcū 'iiⁿ'yāⁿ yeⁿ'e Herodes miiⁿ chí caaⁿ'máⁿ yā Jesús: N'diī maestro, déénu 'nū chí n'diī ní 'áámá saⁿ'ā chí n'dai. N'diī ní diíⁿ nī chí n'dáácā. Ní cuaacu nííⁿnyúⁿ ngi'cueeⁿ nī yúúní yeⁿ'e Ndyuūs. Ní nguɛ́ɛ́ 'va'a nī 'iiⁿ'yāⁿ ti nguɛ́ɛ́ indɛɛ́ nī cuidado tááca 'iiⁿ'yāⁿ.
16 Enviaram alguns de seus discípulos, junto com os partidários de Herodes, para se encontrarem com ele. Disseram: “Mestre, sabemos como o senhor é honesto e ensina o caminho de Deus de acordo com a verdade. É imparcial e não demonstra favoritismo.
17 Maaⁿ ní cúúví nī nús'uu: ¿Dɛ'ɛ̄ inadacádíínuuⁿ nī? ¿'Áá canéé nguūⁿ na ley chí nadíí'vɛ 'nū emperador César tuūmī yeⁿ'é 'nū o nguɛ́ɛ́?
17 Agora, diga-nos o que o senhor pensa a respeito disto: É certo pagar impostos a César ou não?”.
18 Jesús tuumicádíínuuⁿ yā chí 'iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ ní diíⁿ yā chi nguɛ́ɛ́ n'daācā ní caⁿ'a yā chii yā 'iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ: ¿Dɛ'ɛ̄ cúúví chí neⁿ'e nī n'diichineéⁿ nī 'úú? Ndís'tiī ní vɛɛ 'uūvī chí nadacadíínuuⁿ nī.
18 Jesus, porém, sabia de sua má intenção e disse: “Hipócritas! Por que vocês tentam me apanhar numa armadilha?
19 Tée nī tuūmī chi nadíí'vɛ nī yeⁿ'e impuesto. 'Iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ ní ch'iⁿ'i yā 'áámá tuūmī Jesús miiⁿ.
19 Mostrem-me a moeda usada para pagar o imposto”. Quando lhe deram uma moeda de prata,
20 Tuu'mi ní Jesús miiⁿ caⁿ'a yā chii yā 'iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ: ¿Du'u nááⁿ chi canéé ná tuūmī? ¿Du'ū chi ngúúví cánéé nguūⁿ?
20 ele disse: “De quem são a imagem e o título nela gravados?”.
21 'Iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ ní caⁿ'a yā: Naaⁿ emperador César cānee. Ní Jesús caⁿ'a yā chii yā 'iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ: Nca'a nī tuūmī emperador César chííⁿ chí yeⁿ'ē sa ní ca'a nī Ndyuūs chí yeⁿ'e Ndyuūs.
21 “De César”, responderam. “Então deem a César o que pertence a César, e deem a Deus o que pertence a Deus”, disse ele.
22 Taachí ch'iindiveéⁿ yā chuū, cheⁿ'e yiinu yā ní cueⁿ'e yā.
22 Sua resposta os deixou admirados, e eles foram embora.
23 Nguuvi miiⁿ 'iiⁿ'yāⁿ saduceos ndaá yā nanááⁿ Jesús miiⁿ. 'Iiⁿ'yāⁿ saduceos ngaⁿ'a yā chí nguɛ́ɛ́ índuuchi 'iiⁿ'yāⁿ yeⁿ'ē nguaaⁿ tináⁿ'ā. Ní ntiinguunéeⁿ yā Jesús,
23 No mesmo dia, vieram a Jesus alguns saduceus, líderes religiosos que afirmam não haver ressurreição dos mortos,
24 ní caⁿ'a yā: N'diī maestro, Moisés miiⁿ caⁿ'a sá chi 'āā du'ú nūuⁿ saⁿ'ā chí 'cuūvī sa ní nguɛ́ɛ́ ch'iīndī daiya n'daataá yeⁿ'ē sa tuu'mi ní 'diīnū sa 'caandavaacu sa ndúúcū n'daataá mííⁿ. Ní saⁿ'ā miiⁿ ní 'cuūndī daiya sá lado yeⁿ'ē 'díínu tináⁿ'ā.
24 e perguntaram: “Mestre, Moisés disse: ‘Se um homem morrer sem deixar filhos, o irmão dele deve se casar com a viúva e ter um filho, que dará continuidade ao nome do irmão’.
25 Maaⁿ ní vɛ́ɛ́ ndɛɛ̄chɛ̄ sáⁿ'a nūuⁿ yeⁿ'ē chɛɛcú sa yeⁿ'ē chiidá sa. Sáⁿ'ā vmnaaⁿ miiⁿ ní ch'iindivaacu sa ní ch'iī sa. Ní nguɛ́ɛ́ daiya n'daataá yeⁿ'ē sa. Ní canee n'daataá yeⁿ'ē sa. Ní 'díínu sa ní canee sá ndúúcū tá.
25 Numa família havia sete irmãos. O mais velho se casou e morreu sem deixar filhos, de modo que seu irmão se casou com a viúva.
26 'Tiicá ntúūⁿ chó'ōo yeⁿ'ē ndii chiiⁿ ndii 'uuvi saⁿ'ā. 'Tiicá ntúūⁿ chó'ōo yeⁿ'e saⁿ'ā chi ndii 'iīnū. 'Tiicá ntúūⁿ chó'ōo yeⁿ'ē saⁿ'a s'eeⁿ nduu ndɛɛ̄chɛ̄ sa.
26 O segundo irmão também morreu, e o terceiro irmão se casou com ela. E assim por diante, até o sétimo irmão.
27 Ndíí ná ch'iinú ní ch'iī ntúūⁿ n'daataá miiⁿ.
27 Por fim, a mulher também morreu.
28 Taachí nduuchi 'iiⁿ'yāⁿ yeⁿ'e nguaaⁿ tináⁿ'ā, naachí ndɛɛ̄chɛ̄ saⁿ'ā s'eeⁿ ní ¿chɛɛ sa chí n'daataá yeⁿ'ē sa táⁿ'ā caati nducyaaca sá canee sá ndúúcu tá?
28 Diga-nos, de quem ela será esposa na ressurreição? Afinal, os sete se casaram com ela”.
29 Tuu'mi ní Jesús miiⁿ ní nan'guɛɛcútaⁿ'a yā ní caⁿ'a yā chii yā 'iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ: Ndís'tiī ní nguɛ́ɛ́ n'daācā nadicádiinuuⁿ nī, ti nguɛ́ɛ́ déénu nī taacā ngaⁿ'a na libro yeⁿ'é Ndyuūs naachi canéé nguūⁿ. Ndíí nguɛ́ɛ́ ndúú déénu nī poder yeⁿ'é Ndyuūs.
29 Jesus respondeu: “O erro de vocês está em não conhecerem as Escrituras nem o poder de Deus,
30 Ti naachí nduuchi 'iiⁿ'yāⁿ yeⁿ'e nguaaⁿ tináⁿ'ā, nguɛ́ɛ́ 'caandavaacú yā. Ndíí nguɛ́ɛ́ ca'a ra yā chí 'caandavaacu daiya yā ti cuuví yā tan'dúúcā ángeles chi dichíí'vɛ̄ Ndyuūs chi canée yā na va'ai chɛɛtí nguuvi.
30 pois, quando os mortos ressuscitarem, não se casarão nem se darão em casamento. Nesse sentido, serão como os anjos do céu.
31 Naati yeⁿ'ē chí nduuchi yā yeⁿ'e nguaaⁿ tináⁿ'ā, ¿'áá nguɛ́ɛ́ n'geeⁿ nī chi maáⁿ Ndyuūs caⁿ'a yā yeⁿ'ē taachí caⁿ'a yā 'túúcā?:
31 “Agora, quanto a haver ressurreição dos mortos, vocês não leram a esse respeito nas Escrituras? Deus disse:
32 'Úú ní Ndyuūs yeⁿ'ē Abraham ndúúcū Isaac ndúúcū Jacob. Ndyuūs miiⁿ ní nguɛ́ɛ́ Ndyuūs yeⁿ'e tináⁿ'ā ti yeⁿ'é 'iiⁿ'yāⁿ chi snduuchi.
32 ‘Eu sou o Deus de Abraão, o Deus de Isaque e o Deus de Jacó’. Portanto, ele é o Deus dos vivos, e não dos mortos”.
33 Taachí nducyaaca 'iiⁿ'yāⁿ ch'iindiveéⁿ yā chuū, cheⁿ'e yiinú yā yeⁿ'ē nduudu yeⁿ'e Jesús miiⁿ tan'dúúcā chi ngi'cueeⁿ yā.
33 Quando as multidões o ouviram, ficaram admiradas com seu ensino.
34 Tuu'mi ní saⁿ'ā fariseos taachí ch'iindiveéⁿ yā yeⁿ'e chi Jesús diíⁿ yā, 'iiⁿ'yāⁿ saduceos 'āā ntɛ́ɛ́ caⁿ'a yā ndúúcū Jesús miiⁿ, fariseos miiⁿ nduuvidaamá yā.
34 Sabendo os fariseus que Jesus tinha calado os saduceus com essa resposta, reuniram-se novamente para interrogá-lo.
35 'Áámá saⁿ'a fariseo abogado chí ngi'cueeⁿ sa chí ngaⁿ'ā ley miiⁿ neⁿ'e sa n'diichinééⁿ sa Jesús ní ntiinguunééⁿ sa 'iiⁿ'yāⁿ. Ní caⁿ'a sá chii sa Jesús:
35 Um deles, especialista na lei, tentou apanhá-lo numa armadilha com a seguinte pergunta:
36 N'diī Maestro, ¿chɛɛ́ mandamiento chí ch'ɛɛtɛ n'dai ca yeⁿ'ē na ley yeⁿ'ē Moisés?
36 “Mestre, qual é o mandamento mais importante da lei de Moisés?”.
37 Jesús caⁿ'a yā chii yā saⁿ'ā: Dinéⁿ'e di Señor Ndyuūs yeⁿ'ē di ndúúcū núúⁿmáⁿ stáává yeⁿ'ē di ndúúcū núúⁿmáⁿ alma yeⁿ'ē di ndúúcū núúⁿmáⁿ vaanicadíínūuⁿ yeⁿ'ē di.
37 Jesus respondeu: “‘Ame o Senhor, seu Deus, de todo o seu coração, de toda a sua alma e de toda a sua mente’.
38 Chuū chí vmnaaⁿ ní ch'ɛ́ɛ́tɛ̄ ca chi cuuvi tanáⁿ'ā mandamientos.
38 Este é o primeiro e o maior mandamento.
39 Ndiichi ndii 'úúví tan'dúúcā chi vmnááⁿ vmnaaⁿ: Dinéⁿ'e di 'iiⁿ'yāⁿ na niiⁿnuúⁿ vaacú di tan'dúúcā chí neⁿ'e dí maāⁿ di.
39 O segundo é igualmente importante: ‘Ame o seu próximo como a si mesmo’.
40 Yeⁿ'ē ndúú 'uūvī mandamientos miiⁿ canee tanducuéⁿ'ē yeⁿ'e ley Moisés miiⁿ ndúúcū nduudu chí ngaⁿ'a profetas ndii cuááⁿ vmnaaⁿ.
40 Toda a lei e todas as exigências dos profetas se baseiam nesses dois mandamentos”.
41 Taachí 'iiⁿ'yāⁿ fariseos ndiidáámá yā Jesús ntiinguuneeⁿ yā fariseos,
41 Então, rodeado pelos fariseus, Jesus lhes fez a seguinte pergunta:
42 ní caⁿ'a yā chii yā 'iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ: ¿Dɛ'ɛ̄ nadicádíínuuⁿ ndís'tiī yeⁿ'e Cristo? ¿Du'ū daiyá 'iiⁿ'yāⁿ 'cúū? Ní fariseos caⁿ'a yā chii yā: Daiya David miiⁿ.
42 “O que vocês pensam do Cristo? De quem ele é filho?”. Eles responderam: “É filho de Davi”.
43 Ní Jesús caⁿ'a yā chii yā fariseos: ¿Táácā cuuvi David miiⁿ na espíritu yeⁿ'e sa ní caⁿ'a sa chi Cristo ní Señor? Ní caⁿ'a yā chuū:
43 Jesus perguntou: “Então por que Davi, falando por meio do Espírito, chama o Cristo de ‘meu Senhor’? Pois Davi disse:
44 Caⁿ'a Señor Ndyuūs miiⁿ chii yā Señor Cristo yeⁿ'é: 'Cuūndi di lado tá cuaacú chi lado yeⁿ'e honor ndíí 'úú cu'neéⁿ 'iiⁿ'yāⁿ chi contra yeⁿ'ē di cuaaⁿ ndii yā na ca'a di tan'dúúcā chi enimigos ní 'áámá banco 'lííⁿ.
44 ‘O Senhor disse ao meu Senhor: Sente-se no lugar de honra à minha direita até que eu humilhe seus inimigos debaixo de seus pés’.
45 Maaⁿ ní nduuti chi David miiⁿ caⁿ'á yā yeⁿ'e Cristo chi Señor yeⁿ'é yā, ¿táácā cuuvi chiī chi Señor miiⁿ ní daiya David 'iiⁿ'yāⁿ?
45 Portanto, se Davi chamou o Cristo de ‘meu Senhor’, como ele pode ser filho de Davi?”.
46 Mar 'áámá 'iiⁿ'yāⁿ nguɛ́ɛ́ cuuvi nan'guɛɛcútaⁿ'a yā yeⁿ'ē mar 'áámá. Ndíí nguuvi miiⁿ s'neeⁿ naaⁿ yā ntiinguuneeⁿ yā Jesús miiⁿ.
46 Ninguém conseguiu responder e, depois disso, não se atreveram a lhe fazer mais perguntas.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 22, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.