Mateus 5
El Nuevo Testamento: Cuicateco de Teutila (CUTNT) vs ARA
1 Cuahn che ndihchero Dihvo vo che a̱ma ya̱hn ihyan chenun ye min ne, cocha ye a̱ma tingüete, chihnde ye. Tuhme ndo da̱ma ihyan che ritahno ye ihyan na̱n ye,
1 Vendo Jesus as multidões, subiu ao monte, e, como se assentasse, aproximaram-se os seus discípulos;
2 ne chicuahn ye ihyan chahn tuhca̱:
2 e ele passou a ensiná-los, dizendo:
3 ―Ihyan che ri nda̱che ye yahn che chendihco ye nunde ne, ndah ro yahn ye, te cuahtenan ye vahchetero na̱n che rihquentiyon Dendiohs.
3 Bem-aventurados os humildes de espírito, porque deles é o reino dos céus.
4 ’Ihyan che ra̱n ye ne, ndah ro yahn ye, te neca̱h Dendiohs vedechahtino ihyan.
4 Bem-aventurados os que choram, porque serão consolados.
5 ’Ihyan che necun ye ne, ndah ro yahn ye, te cuahtenan ye iyehnse nduhca̱ che neca̱h Dendiohs ndudo yahn ye.
5 Bem-aventurados os mansos, porque herdarão a terra.
6 ’Ihyan che a̱ma nahn ye che runeca̱de cuahtenan ye ne, ndah ro yahn ye, te conan Dendiohs ihyan ca̱va che conahn nduco ye.
6 Bem-aventurados os que têm fome e sede de justiça, porque serão fartos.
7 ’Ihyan che renan va̱hino ye ihyan chena̱hn ne, ndah ro yahn ye, te conan va̱hino Dendiohs ihyan.
7 Bem-aventurados os misericordiosos, porque alcançarão misericórdia.
8 ’Ihyan che hua chendihco ye nunde ne, ndah ro yahn ye, te ndeva Dendiohs ihyan.
8 Bem-aventurados os limpos de coração, porque verão a Deus.
9 ’Ihyan che riya̱hve ye ihyan ca̱va che ndo ya̱n ye nduco vih ne, ndah ro yahn ye, te nedin da̱ya Dendiohs ihyan.
9 Bem-aventurados os pacificadores, porque serão chamados filhos de Deus.
10 ’Ihyan che redin ta̱n ihyan nduco ye yahn che runeca̱de vatechica ye ne, ndah ro yahn ye, te rihquentiyon Dendiohs ihyan.
10 Bem-aventurados os perseguidos por causa da justiça, porque deles é o reino dos céus.
11 ’Ndah ro yahn nchuhn cuahn che ca̱hma ta̱n ihyan nduco ne ma̱n, din ta̱n ye nduco ne ma̱n, ndere ca̱hma nunde ye yahn ne ma̱n, yahn che ritahno ne u.
11 Bem-aventurados sois quando, por minha causa, vos injuriarem, e vos perseguirem, e, mentindo, disserem todo mal contra vós.
12 Cuahn che tihca̱ cuahno co ne ne, co yeno ne, te ndeva Dendiohs nchuhn, cuahtenan ne vahchetero. A devano ne te a tihca̱ chahno chi ihyan profeta che chahte ye a ra̱hn me, din ta̱n ihyan nduco ye.
12 Regozijai-vos e exultai, porque é grande o vosso galardão nos céus; pois assim perseguiram aos profetas que viveram antes de vós.
13 ’Ima ne, a̱ma richihve, ate ndete che neca̱n, che metah chihn dihne ne, ametah cochihve. Va che cahtera ihyan, condinun condina̱hno ye. Chemin che nahn che din nchuhn cuda̱do vederihquentiyon che chenan cuma ne.
13 Vós sois o sal da terra; ora, se o sal vier a ser insípido, como lhe restaurar o sabor? Para nada mais presta senão para, lançado fora, ser pisado pelos homens.
14 ’Nduhca̱ che richihve ya̱hn che ri ro dave na̱n ihyan muhn iyehnse ne, tihca̱ richihve nchuhn ca̱va nducoya̱ca ihyan, te a devano ne vederihquentiyon yahn Dendiohs. Ya̱n ne, rihco ihyan a̱ma tin ico, te nahn ye che ndah co ro.
14 Vós sois a luz do mundo. Não se pode esconder a cidade edificada sobre um monte;
15 Namin cuahn che nahn ya̱hn ihyan a̱ma ya̱hn ne, rihco ye na̱n che ya̱co ca̱va che co ro dave na̱n ihyan che chenun ye chete vah. Hua rihco ndeh ye ma̱n a̱ma cajón.
15 nem se acende uma candeia para colocá-la debaixo do alqueire, mas no velador, e alumia a todos os que se encontram na casa.
16 Namin nchuhn ne, nahn che runeca̱de cuahtechica ne ca̱va che cua cuande nducoya̱ca ihyan, ne ndeva ye yavena̱n Chida ne che va ye vahchetero.
16 Assim brilhe também a vossa luz diante dos homens, para que vejam as vossas boas obras e glorifiquem a vosso Pai que está nos céus.
17 ’Cuedevano nchuhn che ndá̱ ndiyu ca̱va che cuahcotá̱hn yahn ley che dirun Moisés ma̱n, ndudo che dirun ihyan profeta ma̱n, te ca̱va che ca̱h cuandé ihyan deh conahn.
17 Não penseis que vim revogar a Lei ou os Profetas; não vim para revogar, vim para cumprir.
18 Cua̱co rá̱hn rí nchuhn te numanahn che metah cuihno vahchetero ma̱n, iyehnse ma̱n ne, hua condanan nde a̱ma ndudo na̱n ley min. Nde nducuahn che hua nduh rigonun chihve che ra̱hco ihyan ne, va che conahn.
18 Porque em verdade vos digo: até que o céu e a terra passem, nem um i ou um til jamais passará da Lei, até que tudo se cumpra.
19 Chemin che adecoduhno ihyan che cahnevi ye a̱ma na̱n vederihquentiyon yahn, andahre hua nduh rigonun chihve che ra̱hco ye, ne tihca̱ cacuahn ye ihyan chena̱hn ne, ihyan min ne, hua nduh rigonun chihve ye vahchetero na̱n che rihquentiyon Dendiohs. Ate ihyan che dinahn ye nducuahn, ne tihca̱ cacuahn ye ihyan chena̱hn ne, a̱ma rigonun chihve ye vahchetero na̱n che rihquentiyon Dendiohs.
19 Aquele, pois, que violar um destes mandamentos, posto que dos menores, e assim ensinar aos homens, será considerado mínimo no reino dos céus; aquele, porém, que os observar e ensinar, esse será considerado grande no reino dos céus.
20 Rá̱hn rí nchuhn te ndete che hua nde tahque runeca̱de cuahtechica ne che co sa̱hn fariseo ma̱n, sa̱hn devano ley che dirun Moisés ma̱n ne, nde hua co cuahtenan ne vahchetero na̱n che rihquentiyon Dendiohs.
20 Porque vos digo que, se a vossa justiça não exceder em muito a dos escribas e fariseus, jamais entrareis no reino dos céus. Do homicídio
21 ’Nchuhn ne, a devano ne te ihyan ndico yahn ne chicuahn ye tuhca̱: “Hua cahne ihyan, te adecoduhno ihyan che ca̱hno ye vih ne, va che co ye castigo.”
21 Ouvistes que foi dito aos antigos: Não matarás; e: Quem matar estará sujeito a julgamento.
22 Ate u ne, rá̱hn rí nchuhn te adecoduhno ihyan che co ta̱n ye nduco ihyan chena̱hn ne, va che co ye castigo. Adecoduhno ihyan che ca̱hva ye nduco ihyan chena̱hn ne, va che ndo da̱ma ihyan ndina̱n, din ye castigo ihyan. Adecoduhno ihyan che ca̱hma ye co ye ta̱ma ca ihyan che nahn dave yahn ne, ca̱hnda yahn ye, te nduco nunde min ne, codin che conun ye va̱n ruchiya̱hn.
22 Eu, porém, vos digo que todo aquele que [sem motivo] se irar contra seu irmão estará sujeito a julgamento; e quem proferir um insulto a seu irmão estará sujeito a julgamento do tribunal; e quem lhe chamar: Tolo, estará sujeito ao inferno de fogo.
23 ’Chemin che rá̱hn rí nchuhn te andahre a nda̱ ne na̱n ta nduco vedino che ca̱h ne Dendiohs, ate ndete che ura min nta̱ tin ne che va nunde yahn ne na̱n ihyan ne,
23 Se, pois, ao trazeres ao altar a tua oferta, ali te lembrares de que teu irmão tem alguma coisa contra ti,
24 cuihco ndah ne vedino me chihto na̱n ta, ne dinoca ca̱hn ne nda̱ca ne che nchahco nunde ihyan min, cuenedin ndah ne ndudo nduco ye. Tuhme co ca̱h ne vedino yahn ne.
24 deixa perante o altar a tua oferta, vai primeiro reconciliar-te com teu irmão; e, então, voltando, faze a tua oferta.
25 ’Me ndete che va ihyan che nahn ca̱ca nunde ye yahn nchuhn ne, codin nun ino ne cuenedin ndah ne ndudo nduco ye numanahn che metah ca̱ca nunde ye yahn ne, te ndete che hua ne, ca̱hco ye nchuhn ta̱h intiyahn. Intiyahn ne, ca̱hcantiyon ye policía che tihyon se nchuhn va̱coya̱hn,
25 Entra em acordo sem demora com o teu adversário, enquanto estás com ele a caminho, para que o adversário não te entregue ao juiz, o juiz, ao oficial de justiça, e sejas recolhido à prisão.
26 ne cua̱co rá̱hn rí nchuhn te min cuahtenun ne nde cuihno nedihve ne nducuahn.
26 Em verdade te digo que não sairás dali, enquanto não pagares o último centavo. Do adultério
27 ’Nchuhn ne, a devano ne te ihyan ndico yahn ne chicuahn ye tuhca̱: “Hua ndere conen nduco nda̱hta che hua nihneva̱co ndoque.”
27 Ouvistes que foi dito: Não adulterarás.
28 Ate u ne, rá̱hn rí nchuhn te adecoduhno ihyan che ndihchero ye a̱ma nda̱hta, ne ndedecadino ye che nahn conan ye nduco te ne, nduco chemin a quendihco ye nunde nduco te na̱n Dendiohs, te anduhneca̱ ndete che a quenan ye nduco te.
28 Eu, porém, vos digo: qualquer que olhar para uma mulher com intenção impura, no coração, já adulterou com ela.
29 ’Ndete che ca̱va a̱ma ndutina̱n nchuhn adeche denda ne, cuahtendihco ne nunde ne, hua tumaca̱h ne yahn. Codin ne cuande anduhneca̱ ndete che a tico ne chaconda̱h ne, te tahque ndah che conda a̱ma ndutina̱n ne yodemin ca che cuahtenun ne va̱n ruchiya̱hn.
29 Se o teu olho direito te faz tropeçar, arranca-o e lança-o de ti; pois te convém que se perca um dos teus membros, e não seja todo o teu corpo lançado no inferno.
30 Ndete che ca̱va a̱ma ta̱h nchuhn adeche denda ne, cuahtendihco ne nunde ne, hua tumaca̱h ne yahn. Codin ne cuande anduhneca̱ ndete che a chihca ne chaconda̱h ne, te tahque ndah che conda a̱ma ta̱h ne yodemin ca che cuahtenun ne va̱n ruchiya̱hn.
30 E, se a tua mão direita te faz tropeçar, corta-a e lança-a de ti; pois te convém que se perca um dos teus membros, e não vá todo o teu corpo para o inferno.
31 ’Nchuhn ne, a devano ne te chicuahn ihyan ndico yahn ne tuhca̱: “Adecoduhno ihyan che nahn tehche ye nda̱hta yahn ye ne, va che dirun ye a̱ma ca̱ca, ca̱h ye ta̱hn na̱n che ca̱hco ro ye che a ntehche ye ta̱hn.”
31 Também foi dito: Aquele que repudiar sua mulher, dê-lhe carta de divórcio.
32 Ate u ne, rá̱hn rí nchuhn te co tehche ihyan nda̱hta yahn ye atena̱n ndete che conan te nduco ta̱ma cha̱hn, te ndete che ndere tehche ye ta̱hn ne, cuahn che cuhnde te nduco ta̱ma se ne, a ma̱n ye quendihco ye nunde. Namin adecoduhno ihyan che cahneva̱co ye nduco a̱ma nda̱hta che ntehche incha̱hn te ta̱hn ne, condihco ye nunde.
32 Eu, porém, vos digo: qualquer que repudiar sua mulher, exceto em caso de relações sexuais ilícitas, a expõe a tornar-se adúltera; e aquele que casar com a repudiada comete adultério. Dos juramentos
33 ’Nchuhn ne, a devano ne te chicuahn ihyan ndico yahn ne tuhca̱: “Hua ndere cah ndudo yehn Dihve Dendiohs, te va che dinehn nducuahn ndudo yehn che cah.”
33 Também ouvistes que foi dito aos antigos: Não jurarás falso, mas cumprirás rigorosamente para com o Senhor os teus juramentos.
34 Ate u ne, rá̱hn rí nchuhn te hua ca̱h ne ndudo yahn ne, ntihyon ya̱n ne Dendiohs. Namin hua ntihyon ya̱n ne vahchetero, te min quenan ye rihquentiyon ye.
34 Eu, porém, vos digo: de modo algum jureis; nem pelo céu, por ser o trono de Deus;
35 Nde hua ntihyon ya̱n ne muhn iyehnse, te quenan ye numachahte. Nde hua ntihyon ya̱n ne Jerusalén, te ya̱n yahn ye.
35 nem pela terra, por ser estrado de seus pés; nem por Jerusalém, por ser cidade do grande Rei;
36 Nde hua ntihyon ya̱n ne tin ne, te nde a̱ma yudo tin ne ne, metah vederihquentiyon yahn ne che ca̱hcantiyon ne che ndacorun color yahn.
36 nem jures pela tua cabeça, porque não podes tornar um cabelo branco ou preto.
37 Cuahn che ca̱h ne ndudo yahn ne ne, hua ntihyon ya̱n ne nde a̱ma na̱n dehtenduh. A̱ma no ndudo ca̱hma ne, a tihca̱, a o hua tihca̱, te che rentihdenan ca ne ndudo ca̱va che cotahno ihyan ne, chundah rihquentiyon se chemin.
37 Seja, porém, a tua palavra: Sim, sim; não, não. O que disto passar vem do maligno. Da vingança
38 ’Nchuhn ne, a devano ne te chicuahn ihyan ndico yahn ne tuhca̱: “Adecodehno nunde che din ihyan ne, a nunde min no va che nuhnde menun yahn ye.”
38 Ouvistes que foi dito: Olho por olho, dente por dente.
39 Ate u ne, rá̱hn rí nchuhn te hua da̱ma co ne nduco ihyan che din ta̱n ye nduco ne. Ndete che va ihyan che cuahn ye a̱ma la̱do va̱cona̱n ne ne, ndotenan che da̱ma co ne nduco ye ne, cuahnecun ne che cuahn ye ta̱ma la̱do.
39 Eu, porém, vos digo: não resistais ao perverso; mas, a qualquer que te ferir na face direita, volta-lhe também a outra;
40 Ndete che va ihyan che ca̱ca nunde ye yahn ne, nahn cahnevi cahteca ne ne, ca̱h ne nde cahteca tu yahn ne ihyan.
40 e, ao que quer demandar contigo e tirar-te a túnica, deixa-lhe também a capa.
41 Ndete che ta̱hn nun sanda̱do nchuhn yune, ca̱hcantiyon se che quendehde ne chede yahn se nduhneva che rihquentiyon ley ne, nde chuhnan ca cuiquendehde ne yahn se.
41 Se alguém te obrigar a andar uma milha, vai com ele duas.
42 Adecoduhno ihyan che ca̱ca ye dehtenduh yahn nchuhn, a nahn yahn ye, o nahn tumanan no ye ne, ca̱h ne ihyan.
42 Dá a quem te pede e não voltes as costas ao que deseja que lhe emprestes. Do amor ao próximo
43 ’Nchuhn ne, a devano ne te chicuahn ihyan ndico yahn ne tuhca̱: “Codin yahine ihyan che yahino ye di, ne codin tan nduco ihyan che redin ta̱n ye ndoque.”
43 Ouvistes que foi dito: Amarás o teu próximo e odiarás o teu inimigo.
44 Ate u ne, rá̱hn rí nchuhn: Codin yahino ne ihyan che rendihche ta̱n ye nchuhn ma̱n, cuica ne Dendiohs che din ye che ndah nduco ihyan che ra̱hva ye yahn ne ma̱n, ihyan che rihya ye nchuhn ma̱n, ihyan che redin ta̱n ye nduco ne ma̱n.
44 Eu, porém, vos digo: amai os vossos inimigos e orai pelos que vos perseguem;
45 Ndete che tihca̱ din nchuhn ne, da̱ma ri ne nduco Chida ne che va ye vahchetero, te ihyan min ne, redin ye che rendihco dave yahn ya̱hn ma̱n, redin ye che ran co ma̱n, ca̱va che ndah yahn ihyan che ndah ihyan ye ma̱n, ihyan che duhtuno ihyan ye ma̱n.
45 para que vos torneis filhos do vosso Pai celeste, porque ele faz nascer o seu sol sobre maus e bons e vir chuvas sobre justos e injustos.
46 Ndete che atena̱n ihyan che yahino ye nchuhn din yahino ne ne, ¿dehra cochihve yahn ne?, te nde sa̱hn rica tume ca̱de iyo tihca̱ redin se.
46 Porque, se amardes os que vos amam, que recompensa tendes? Não fazem os publicanos também o mesmo?
47 Namin ndete che atena̱n combiero yahn ne neca̱h ne Dendiohs ihyan ne, ¿dehra cochihve yahn ne?, te nde ihyan che hua devano ye che va Dendiohs tihca̱ redin ye.
47 E, se saudardes somente os vossos irmãos, que fazeis de mais? Não fazem os gentios também o mesmo?
48 Nchuhn ne, nahn che runeca̱de ne nduhca̱ che runeca̱de Chida ne che va ye vahchetero.
48 Portanto, sede vós perfeitos como perfeito é o vosso Pai celeste.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.