Atos 27

Chaʼ suʼwe nu nchkwiʼ chaʼ ʼin Jesucristo nu nka xʼnaan (CTPNT) vs ARIB

Sair da comparação
ARIB Almeida Revisada Imprensa Bíblica
1 Loꞌo ngwa suꞌwa chaꞌ ꞌin neꞌ loꞌo taꞌa neꞌ chaꞌ suꞌwa neꞌ ꞌin Palyu tsaa yu la lo yuu Italia bra kanꞌ. Loꞌoǔn nu ndaꞌaǎn kityi re, mdaꞌaǎn loꞌo neꞌ bra kanꞌ. Ngulo neꞌ tñan ꞌin ska capitán ꞌin sndaru nu naan Julio chaꞌ tsaa loꞌo ꞌin Palyu loꞌo xka ta presu. Julio lka capitán ꞌin ska ta sndaru nu ꞌin Augusto.
1 E, como se determinou que navegássemos para a Itália, entregaram Paulo e alguns outros presos a um centurião por nome Júlio, da corte augusta.
2 Loꞌo ndyaa Aristarco neꞌ Tesalónica loꞌo ba. Nde lo yuu Macedonia ndiꞌin kichen Tesalónica kanꞌ. Ndyaa ba yten ba ska niꞌ yka naꞌan nu wa tsaa ti tyun kichen nde lo yuu Asia. Ska nten kichen Adramitio lka xꞌnan yka naꞌan kanꞌ.
2 E, embarcando em um navio de Adramítio, que estava prestes a navegar em demanda dos portos pela costa da Ásia, fizemo-nos ao mar, estando conosco Aristarco, macedônio de Tessalônica.
3 Mdoꞌo ba ndyaa ba bra kanꞌ, la xka tsan mdiya ba kichen Sidón. Suꞌwe ꞌa tiye Julio kanꞌ, mda yu chabiyaꞌ ꞌin Palyu chaꞌ tsaa yu seꞌen ndiꞌin taꞌa suꞌwe nsuꞌwi yu nu ndiꞌin kichen kanꞌ, chaꞌ tayaꞌ neꞌ kanꞌ chinꞌ ꞌin yu.
3 No dia seguinte chegamos a Sidom, e Júlio, tratando Paulo com bondade, permitiu-lhe ir ver os amigos e receber deles os cuidados necessários.
4 Kanꞌ mdoꞌo ba ndyaa ba xiyaꞌ loꞌo yka naꞌan kanꞌ. Kwiꞌ seꞌen ti tuꞌwa yuu Chipre mdijin ba bra kanꞌ; laꞌa seꞌen kaa nganun yuu wtyi kanꞌ, chaꞌ ja mda kwiꞌin chabiyaꞌ tsaa ba xka laꞌa tsuꞌ kanꞌ.
4 Partindo dali, fomos navegando a sotavento de Chipre, porque os ventos eram contrários.
5 Ngwañaꞌan ngwa chaꞌ ndyaa ba tuwiin lo tujoꞌo nu mdijin kwiꞌ seꞌen ti tuꞌwa yuu Cilicia loꞌo Panfilia, sa ñaꞌan yaꞌ nu mdiyan ba kichen Mira, seꞌen ndiꞌin kwenta ꞌin Licia.
5 Tendo atravessado o mar ao longo da Cilícia e Panfília, chegamos a Mirra, na Lícia.
6 Nde kichen kanꞌ mjwi xka yka naꞌan ꞌin capitán ꞌin sndaru kanꞌ. Neꞌ kichen Alejandría lka xꞌnan yka naꞌan kanꞌ. Wa tsaa ti yka naꞌan kanꞌ la lo yuu Italia, kanꞌ chaꞌ ngulo capitán kanꞌ tñan ꞌwa chaꞌ sten ba niꞌ yka naꞌan kanꞌ, chaꞌ tsaa loꞌo ꞌwa nde kwa.
6 Ali o centurião achou um navio de Alexandria que navegava para a Itália, e nos fez embarcar nele.
7 Kaꞌan ꞌa tsan mdaꞌan ba lo tyiꞌa bra kanꞌ, chaꞌ tiyaꞌ ꞌa mdaꞌan yka naꞌan kanꞌ. Keeꞌ mdiyan ba kwiꞌ seꞌen ti kichen Gnido bra kanꞌ, chaꞌ lye ꞌa mskwa kwiꞌin ke yka naꞌan kanꞌ, chaꞌ ja ngwa tyaꞌan suꞌwe ran. Kanꞌ mdijin ba kwiꞌ seꞌen ti tuꞌwa kichen Salmón chaꞌ tyijin ba tuꞌwa yuu Creta nu ndiꞌin jluꞌwe tujoꞌo, chaꞌ ja mskwa lye kwiꞌin nde kwa, mskeꞌ tiꞌ neꞌ.
7 Navegando vagarosamente por muitos dias, e havendo chegado com dificuldade defronte de Cnido, não nos permitindo o vento ir mais adiante, navegamos a sotavento de Creta, à altura de Salmone;
8 Tiyaꞌ ꞌa mdaꞌan yka naꞌan kanꞌ lo tyiꞌa, mdijin kwiꞌ seꞌen ti tuꞌwa yuu kanꞌ; chunꞌ ndiꞌin la mdiyan ba seꞌen naan Buenos Puertos, nu ndiꞌin kwiꞌ seꞌen ti kichen Lasea.
8 e, costeando-a com dificuldade, chegamos a um lugar chamado Bons Portos, perto do qual estava a cidade de Laséia.
9 Kaꞌan ꞌa tsan mnaꞌ ꞌwa siꞌya kwiꞌin kanꞌ, chunꞌ chan ꞌa mdijin yka naꞌan lo tujoꞌo tuwiin seꞌen ndijyan ba la Buenos Puertos kanꞌ. Wa yten koꞌ tlyaꞌ nu lye ꞌa nskwa kwiꞌin tuꞌwa; kanꞌ chaꞌ ykwiꞌ Palyu loꞌo nten nu nka ndloo bra kanꞌ:
9 Havendo decorrido muito tempo e tendo-se tornado perigosa a navegação, porque já havia passado o jejum, Paulo os advertia,
10 ―Ja suꞌwe chaꞌ tsaa laan ni, yu kula ―ndukwin Palyu ꞌin neꞌ―. Nxkeꞌ tiǎnꞌ chaꞌ ka ñuꞌun yka naꞌan re, kanaꞌ nchga yuꞌwa bra kanꞌ ―ndukwin―, kwiꞌ ngwañaꞌan, ja chan kanaꞌ chinꞌ nten taꞌaan lo tyiꞌa bra kanꞌ.
10 dizendo-lhes: Senhores, vejo que a viagem vai ser com avaria e muita perda não só para a carga e o navio, mas também para as nossas vidas.
11 Ja ynan capitán ꞌin sndaru chaꞌ nu ykwiꞌ Palyu loꞌo; jlyo la tiꞌ neꞌ nu ngalaꞌ yaꞌ yka naꞌan loꞌo nu nka ndloo ꞌin yka naꞌan kanꞌ, mskeꞌ tiꞌ capitán kanꞌ.
11 Mas o centurião dava mais crédito ao piloto e ao dono do navio do que às coisas que Paulo dizia.
12 Tyun nten mskeꞌ tiꞌ neꞌ chaꞌ suꞌwe la si ti tsaa la yka naꞌan kanꞌ la kichen Fenice; ti kwiꞌ lo yuu Creta kanꞌ ndiꞌin kichen Fenice, nde loo la chinꞌ. Jlyo tiꞌ neꞌ chaꞌ la kichen Fenice kanun yka naꞌan suꞌwe la tyukwi tyempu nu tlyaꞌ, chaꞌ ja nskwa lye kwiꞌin tuꞌwa la kwa; kanꞌ chaꞌ ja suꞌwe kanun yka naꞌan nde Buenos Puertos, mskeꞌ tiꞌ neꞌ.
12 E não sendo o porto muito próprio para invernar, os mais deles foram de parecer que daí se fizessem ao mar para ver se de algum modo podiam chegar a Fênice, um porto de Creta que olha para o nordeste e para o sueste, para ali invernar.
13 Loꞌo mdyisnan ngwa ska kwiꞌin suꞌwe bra kanꞌ, kanꞌ chaꞌ mskeꞌ tiꞌ neꞌ chaꞌ suꞌwe la si tsaa la ba kichen Fenice kanꞌ. Mdoꞌo ba ndyaa ba loꞌo yka naꞌan bra kanꞌ. Nganun ba kwiꞌ seꞌen ti tuꞌwa yuu Creta kanꞌ.
13 Soprando brandamente o vento sul, e supondo eles terem alcançado o que desejavam, levantaram ferro e iam costeando Creta bem de perto.
14 Lye la ti nskwa kwiꞌin bra kanꞌ, chaꞌ nde lo yuu wtyi kanꞌ ndijyan kwiꞌin. Tlá ꞌa kwiꞌin nu naan Nordeste kanꞌ,
14 Mas não muito depois desencadeou-se do lado da ilha um tufão de vento chamado euro-aquilão;
15 loꞌo ndukwa naꞌan kwiꞌin kanꞌ ꞌin yka naꞌan la seꞌen nchka tiꞌ tsaa loꞌo ꞌwa bra kanꞌ.
15 e, sendo arrebatado o navio e não podendo navegar contra o vento, cedemos à sua força e nos deixávamos levar.
16 Mdijin ba kwiꞌ seꞌen ti seꞌen ndiꞌin ska yuu xuwe ti jluꞌwe tyiꞌa nu naan Clauda. Joꞌo la chinꞌ ngwa kwiꞌin ska bra ti nde kwa, kanꞌ chaꞌ tlyu tñan mjwakii ba ꞌin kanduwa chaꞌ kulo ba ꞌin ran lo tyiꞌa, chaꞌ tyukwan ba ꞌin ran niꞌ yka naꞌan. Ndukwa ti su ke kanduwa kanꞌ, chaꞌ jwakii ba ꞌin ran.
16 Correndo a sota-vento de uma pequena ilha chamada Clauda, somente a custo pudemos segurar o batel,
17 Bra wa mchkwan ba kanduwa niꞌ yka naꞌan kanꞌ, bra kanꞌ mxiin skanꞌ neꞌ ti su tnun ñaꞌaan chunꞌ yka naꞌan kanꞌ, chaꞌ ja kata yka naꞌan kanꞌ loꞌo tyiꞌa tujoꞌo. Ntsen ꞌa neꞌ si tyukwa ba seꞌen lti ti tyiꞌa jluꞌwe tujoꞌo, la lo ysiin seꞌen naan Sirte, kanꞌ chaꞌ mbiꞌya neꞌ teꞌ nu mdukwi loo yka naꞌan chaꞌ ja lye tukwa naꞌan kwiꞌin ꞌin teꞌ kanꞌ, chaꞌ ja xnan loꞌo kwiꞌin ꞌin yka naꞌan kanꞌ bra kanꞌ.
17 o qual recolheram, usando então os meios disponíveis para cingir o navio; e, temendo que fossem lançados na Sirte, arriaram os aparelhos e se deixavam levar.
18 La xka tsan, ñaꞌan ti lye ꞌa mskwa kwiꞌin, lye ꞌa mjiꞌin tyiꞌa tujoꞌo ꞌin yka naꞌan kanꞌ, kanꞌ chaꞌ mdyisnan neꞌ mxkwan neꞌ yuꞌwa nu nsuꞌwi niꞌ yka naꞌan lo tyiꞌa tujoꞌo.
18 Como fôssemos violentamente açoitados pela tempestade, no dia seguinte começaram a alijar a carga ao mar.
19 La mdaꞌa snan tsan, bra kanꞌ mxkwan ba nchga yaꞌ xñan nu ndiya ꞌin yka naꞌan kanꞌ, nu yꞌni neꞌ tñan loꞌo ti xkanꞌ; loꞌo yaꞌ ba ti ykwiꞌ ti ba mxkwan ba yaꞌ xñan kanꞌ lo tyiꞌa.
19 E ao terceiro dia, com as próprias mãos lançaram os aparelhos do navio.
20 Tyun tsan ja naꞌan ba xaa kwan bra kanꞌ, loꞌo xa tla ja naꞌan ba kwii kulasiin nu ndukwi niꞌ kwan, loꞌo ja ka ꞌa lyaa ba, mskeꞌ tiꞌ ba, siꞌya kwiꞌin tlá kanꞌ.
20 Não aparecendo por muitos dia nem sol nem estrelas, e sendo nós ainda batidos por grande tempestade, fugiu-nos afinal toda a esperança de sermos salvos.
21 Wa ngwa tyun tsan nu ja siyaꞌ yku ba, kanꞌ chaꞌ mdyituun Palyu chaꞌ chkwiꞌ yu loꞌo nten kanꞌ bra kanꞌ:
21 Havendo eles estado muito tempo sem comer, Paulo, pondo-se em pé no meio deles, disse: Senhores, devíeis ter-me ouvido e não ter partido de Creta, para evitar esta avaria e perda.
22 Kanꞌ chaꞌ ni, kuꞌni tnun tiye wan; tsaa ñaꞌan tiꞌ wan chaꞌ ja ska wan ndiꞌin chaꞌ kaja wan, ni siya kanaꞌ yka naꞌan re.
22 E agora vos exorto a que tenhais bom ânimo, pois não se perderá vida alguma entre vós, mas somente o navio.
23 Jlyo tiꞌ wan chaꞌ Ndiose lka Xꞌnaǎn, chaꞌ tñan ꞌin Ndiose ngiꞌniǐn. Xa tla ni, ngwaꞌu tloo ska angajle ꞌñaǎn laja slaǎn,
23 Porque esta noite me apareceu um anjo do Deus de quem eu sou e a quem sirvo,
24 ykwiꞌ ni loꞌoǔn: “Ja kutseen, Palyu” ndukwin angajle kanꞌ ꞌñaǎn. “Ndiꞌin chaꞌ tyituun nuꞌwin tloo ree ꞌin neꞌ romano nu nka ndloo la ti” ndukwin, “kanꞌ chaꞌ kulaa Ndiose ꞌin nchga neꞌ taꞌa ndaꞌan wan niꞌ yka naꞌan re chaꞌ ꞌin nuꞌwin, chaꞌ nuꞌwin lkaa ska nu nchkwiꞌ chaꞌ ꞌin Ni loꞌo nten chalyuu” ndukwin angajle.
24 dizendo: Não temas, Paulo, importa que compareças perante César, e eis que Deus te deu todos os que navegam contigo.
25 Kanꞌ chaꞌ kuꞌni tnun tiye wan sikwa. Ndyaa ñaꞌan tiǎnꞌ chaꞌ nu wa ykwiꞌ Ndiose loꞌoǔn; jlyo tiǎnꞌ chaꞌ ka chaꞌ ꞌñaǎn sa ñaꞌan nu ndukwin angajle ꞌñaǎn,
25 Portanto, senhores, tende bom ânimo; pois creio em Deus que há de suceder assim como me foi dito.
26 ni siya kulo ndukwa la ndiꞌin chaꞌ tsaa loꞌo kwiꞌin ꞌñaan tijyuꞌ la lo xka yuu jluꞌwe.
26 Contudo é necessário irmos dar em alguma ilha.
27 Wa mdiya tukwa smnan nu ndyaa loꞌo kwiꞌin ꞌwa ya ñaꞌan seꞌen ti, loꞌo mdiya ba tujoꞌo Adria bra kanꞌ, ngwañaꞌan nchkwiꞌ nten ꞌin tujoꞌo kanꞌ. Ngwa jluꞌwe tla loꞌo mskeꞌ tiꞌ neꞌ nu ngalaꞌ yka naꞌan kanꞌ, chaꞌ ndukwa yuu wtyi kwiꞌ seꞌen ti;
27 Quando chegou a décima quarta noite, sendo nós ainda impelidos pela tempestade no mar de Ádria, pela meia-noite, suspeitaram os marinheiros a proximidade de terra;
28 kanꞌ chaꞌ msuꞌwa biyaꞌ neꞌ ꞌin tyiꞌa, sa ñaꞌan yaꞌ tlyaa ran, loꞌo ndyija lyo chaꞌ ꞌin neꞌ chaꞌ kalatyii ndukwa skwa metro biyaꞌ tlyaa tyiꞌa kanꞌ. Nde loo la chinꞌ msuꞌwa biyaꞌ neꞌ ꞌin tyiꞌa xiyaꞌ, loꞌo ngwa kala ndukwa kati ti metro biyaꞌ tlyaa tyiꞌa bra kanꞌ.
28 e lançando a sonda, acharam vinte braças; passando um pouco mais adiante, e tornando a lançar a sonda, acharam quinze braças.
29 Ntsen neꞌ si kuꞌni kaꞌan tu seꞌen yka naꞌan chunꞌ kee tnun, kanꞌ chaꞌ mxkwan neꞌ jakwa chkwan nxkinꞌ lo juun la niꞌ tyiꞌa tu seꞌen yka naꞌan, chaꞌ ja tyaꞌan ꞌa ran lo tyiꞌa. Loꞌo ngatsen ꞌa neꞌ nganun neꞌ bra kanꞌ, ngita neꞌ bra nu kiꞌya xaa la xka tsan.
29 Ora, temendo irmos dar em rochedos, lançaram da popa quatro âncoras, e esperaram ansiosos que amanhecesse.
30 Loꞌo nten nu ngalaꞌ yka naꞌan kanꞌ, mnan ti mbiꞌya tiꞌin neꞌ ꞌin kanduwa xuwe lo tyiꞌa loꞌo ti su xa tla; chaꞌ kwiñi ti ykwiꞌ neꞌ chaꞌ wa tsaa ti neꞌ xlyu neꞌ xka chkwan nxkinꞌ nde ke yka naꞌan, chaꞌ ngwa tiꞌ neꞌ tyaa neꞌ mnan ti niꞌ kanduwa kanꞌ.
30 Procurando, entrementes, os marinheiros fugir do navio, e tendo arriado o batel ao mar sob pretexto de irem lançar âncoras pela proa,
31 Bra ti ykwiꞌ Palyu loꞌo sndaru loꞌo capitán ꞌin neꞌ:
31 disse Paulo ao centurião e aos soldados: Se estes não ficarem no navio, não podereis salvar-vos.
32 Bra ti msiꞌyu sndaru ti su seꞌen nchkanꞌ kanduwa bra kanꞌ, mxtyuu neꞌ ꞌin ran lo tyiꞌa tujoꞌo, ndyaa ran bra kanꞌ; ja loꞌo nten ndyaa.
32 Então os soldados cortaram os cabos do batel e o deixaram cair.
33 Wa kiꞌya ti xaa la xka tsan, bra kanꞌ ykwiꞌ Palyu loꞌo nten kanꞌ, chaꞌ ku neꞌ chinꞌ.
33 Enquanto amanhecia, Paulo rogava a todos que comessem alguma coisa, dizendo: É já hoje o décimo quarto dia que esperais e permaneceis em jejum, não havendo provado coisa alguma.
34 Suꞌwe la si nu ku wan chinꞌ ni, chaꞌ ka ngula la tiꞌ wan. Ja ska wan ndiꞌin chaꞌ kaja wan, ja kaja cha ꞌwan.
34 Rogo-vos, portanto, que comais alguma coisa, porque disso depende a vossa segurança; porque nem um cabelo cairá da cabeça de qualquer de vós.
35 Xa wa mdyii ykwiꞌ Palyu loꞌo neꞌ, bra kanꞌ msñi yu ska jaxlya. Ndya yu xuꞌwe ꞌin Ndiose tloo nchga nten kanꞌ, msuꞌwe yu jaxlya kanꞌ, yku yu bra kanꞌ.
35 E, havendo dito isto, tomou o pão, deu graças a Deus na presença de todos e, partindo-o começou a comer.
36 Suꞌwe la ngwa tiye neꞌ xa wa naꞌan neꞌ sa ñaꞌan nu yꞌni Palyu, kanꞌ chaꞌ nchga nten kanꞌ yku neꞌ chinꞌ bra kanꞌ;
36 Então todos cobraram ânimo e se puseram também a comer.
37 tukwa siyentu nsuꞌwi snan yla nsuꞌwi tiꞌyun xka nten, sa kwa ti ba ndiꞌin ba niꞌ yka naꞌan kanꞌ.
37 Éramos ao todo no navio duzentas e setenta e seis almas.
38 Taꞌa neꞌ yku neꞌ sa ñaꞌan yaꞌ nu ngulaꞌ tiꞌ neꞌ bra kanꞌ. Kanꞌ ngulo neꞌ yuꞌwa ꞌin neꞌ, mdyii mxkwan neꞌ nchga nskwaꞌ trigu kanꞌ lo tyiꞌa, chaꞌ ka sa la chinꞌ yka naꞌan bra kanꞌ.
38 Depois de saciados com a comida, começaram a aliviar o navio, alijando o trigo no mar.
39 Ngwiꞌya xaa la xka tsan, bra kanꞌ naꞌan ba chaꞌ wa ngala ba ska tuꞌwa yuu, loꞌo ja ngwiꞌya neꞌ kwenta la nde yaꞌ ngala ba. Naꞌan neꞌ seꞌen ndiꞌin chinꞌ ysiin tuꞌwa yuu wtyi kanꞌ, loꞌo naꞌan neꞌ chaꞌ tiin ti ndiꞌin tyiꞌa la kanꞌ. Mskeꞌ tiꞌ neꞌ chaꞌ suꞌwe la xtyi yka naꞌan lo ysiin kanꞌ, si kaja ñaꞌan tsaa yka naꞌan nde kwa;
39 Quando amanheceu, não reconheciam a terra; divisavam, porém, uma enseada com uma praia, e consultavam se poderiam nela encalhar o navio.
40 kanꞌ chaꞌ msiꞌyu neꞌ ti su ꞌin chkwan nxkinꞌ seꞌen nchkanꞌ tu seꞌen yka naꞌan, nganun chkwan nchkinꞌ kanꞌ niꞌ tyiꞌa. Bra kanꞌ mxtiꞌ neꞌ yaꞌ yka naꞌan, mskanꞌ tukwi neꞌ teꞌ lo yka chaꞌ tukwa naꞌan kwiꞌin ꞌin yka naꞌan chaꞌ tsaa la ran nde kwa.
40 Soltando as âncoras, deixaram-nas no mar, largando ao mesmo tempo as amarras do leme; e, içando ao vento a vela da proa, dirigiram-se para a praia.
41 Ndyaa ba bra kanꞌ, ngala yka naꞌan ska seꞌen nxnan tukwa yaꞌ tyiꞌa. Lti ti tyiꞌa nde kwa chaꞌ ndukwa ysiin, kanꞌ chaꞌ msñi kaꞌan kiyaꞌ yka naꞌan lo ysiin kanꞌ bra kanꞌ, mdyisnan mxtaꞌ kulooꞌ tnun tu seꞌen yka naꞌan kanꞌ bra kanꞌ.
41 Dando, porém, num lugar onde duas correntes se encontravam, encalharam o navio; e a proa, encravando-se, ficou imóvel, mas a popa se desfazia com a força das ondas.
42 Ntsen ꞌa sndaru chaꞌ, si skwa neꞌ tyiꞌa chaꞌ kala neꞌ tuꞌwa tyiꞌa, bra ti xnan nchga presu ꞌin neꞌ; kanꞌ chaꞌ mskeꞌ tiꞌ neꞌ chaꞌ suꞌwe la kujwi neꞌ ꞌin taꞌa presu ndla ti.
42 Então o parecer dos soldados era que matassem os presos para que nenhum deles fugisse, escapando a nado.
43 Loꞌo ja mda capitán chabiyaꞌ ꞌin sndaru chaꞌ kujwi neꞌ ꞌin presu, chaꞌ ja nchka tiꞌ capitán kanꞌ, chaꞌ kujwi neꞌ ꞌin Palyu. Bra kanꞌ ngulo capitán tñan ꞌin nchga neꞌ nu ngwa ꞌin skwa tyiꞌa chaꞌ tsaa neꞌ lo tyiꞌa, chaꞌ tyoꞌo suꞌwe ti neꞌ la lo yuu wtyi;
43 Mas o centurião, querendo salvar a Paulo, estorvou-lhes este intento; e mandou que os que pudessem nadar fossem os primeiros a lançar-se ao mar e alcançar a terra;
44 neꞌ nu ja ngwa ꞌin skwa tyiꞌa, ndiꞌin chaꞌ xñi neꞌ kaꞌ, ni siya xñi neꞌ yuꞌwe yka naꞌan kanꞌ. Ngwañaꞌan ngwa chaꞌ suꞌwe ti ngala taꞌa ba tuꞌwa yuu wtyi kanꞌ bra kanꞌ.
44 e que os demais se salvassem, uns em tábuas e outros em quaisquer destroços do navio. Assim chegaram todos à terra salvos.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 27, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.